اسکار پیترسون

Oscar Peterson , 1925 -
Oscar Peterson , 1925 -
اوایل قرن بیستم یعنی هنگامی که موسیقی کلاسیک (رمانتیک و مدرن) از یکسو و موسیقی Jazz از سوی دیگر شنوندگان موسیقی در اروپا، آمریکا و سراسر جهان رامتوجه خود کرده بود، در شهر مونترئال کانادا یکی دیگر از نوابغ موسیقی Jazz متولد شد، کسی که توانست کارهای بسیاری را با افرادی چون چارلی پارکر، دیزی گیلسپی، لوییس آرمسترانگ، الا فیتسجرالد، دوک الینگتون ۱ و … تهیه کند، کسی که هنوز در سن ۸۰ سالگی تمام وقت و زندگی خود را وقف موسیقی می کند.

اسکار پیترسون در پانزدهم آگوست سال ۱۹۲۵ متولد شد، چهارمین فرزند از مجموع پنج فرزند خانواده پیترسون بود. در مجموع خانواده ثروتمندی نبودند، پدرش کارگر و باربر راه آهن بود و بصورت خودآموز پیانو را فرا گرفته بود و به همین دلیل نقش اولین معلم پیانو را برای اسکار بازی کرد.

Audio File Blue Moon

از همان ایام نوجوانی توجه اطرافیان به نحوه نوازندگی اسکار جلب شد و هر کس که نوازندگی او را گوش می داد بدون شک او را یک کودک نوازنده محسوب نمی کرد بلکه برعکس به او به دیده یک نوازنده حرفه ای می نگریست.

پس از گذراندن تعلیمات اولیه پیانو زیر نظر پدر و رفتن به دبیرستان، ادامه آموزش موسیقی به یکی از نوازندگان مشهور پیانو بنام پاول مارکی (Paul de Marky) که اهل مجارستان بود سپرده شد. مارکی نوازنده تمام عیار پیانو کلاسیک بود و به همین دلیل با اسکار بیشتر روی تکنیک های نوازندگی کار کرد تا نواختن قطعات، شاید همین نکته یکی از عوامل موفقیت اسکار در موسیقی Jazz بود. مارکی نقش بسیار موثری در بالا بردن توانایی اسکار برای اجرای قطعات سریع داشت.

Audio File Peterson Plays Cole Porter – In The Still Of The Night

مدت کمی از تعلیمات مارکی نگذشته بود که اسکار پیترسون توانست اولین موفقیت خود را در زمینه موسیقی کسب کند و آن رتبه اول و جایزه موسیقی یکی از کانالهای رادیو شهر بود، او در این زمان چهارده سال بیشتر نداشت.

پس از آن توانست اجرای دائمی برنامه ای تحت عنوان “پانزده دقیقه نوازندگی پیانو آزاد” (Fifteen Minutes Piano Rambling) را بعهده بگیرد. ورود او به این برنامه آغاز موفقیت بود خیلی زود توانست پس از چند اجرا بصورت میهمان در برنامه های CBC (رادیو و تلویزیون دولتی کانادا) بصورت رسمی در چند برنامه که در سراسر کانادا پخش می شد اجرای موسیقی داشته باشد. پس از آن توانست با امضای قراردادی با کمپانی RCA صفحات و آلبوم های موسیقی ضبط کند و تورهای اجرا در کانادا داشته باشد.

کار حرفه ای او از هنگامی شروع شد که در گروه جانی هولمز (Johnny Holmes) نوازنده ترمپت و رهبر ارکستر جز مشغول نواختن پیانو شد. پس از آن در سال ۱۹۴۰ گروه سه نفره (Trio) خود را تشکیل داد و شخصآ به اجرای موسیقی پرداخت.

Audio File Oscar’S Boogie

در سال ۱۹۴۸ توجه نورمن مک لارن (Norman McLaren) کارگردان معروف سینما به او جلب شد و از وی خواست که در یک فیلم کوتاه ایفای نقش کند. او با گروه سه نفر خود در قسمتی از فیلم بازی کرد و دیری نپایید که دیگر سراسر آمریکا با چهره وی آشنا شدند.

لازم به ذکر است که این تنها فیلمی نبود که پیترسون در آن ایفای نقش کرد، او تا کنون در مجموع در هشت فیلم بعنوان نوازنده پیانو ایفای نقش نموده است که عبارتند از :

Begone Dull Care (1949)
Les tricheurs (aka, Youthful Sinners, 1958)
The Tender Game (1958)
Celebration (1966)
Play It Again, Sam (1972)
The Grove Tube (1974)
The Silent Partner (1978)
Fields of Endless Day (1978)

از جمله افرادی که در دوران اولیه زندگی حرفه ای روی سبک موسیقی اسکار پیترسون تاثیر گذاشته اند می توان به نت گینگ کول (Nat King Cole)، تدی ویلیامز (Teddy Williams) و نوازنده افسانه ای پیانو آرت تاتوم (Art Tatum) اشاره کرد. جالب است بدانید که بسیاری از مفسران و منتقدان موسیقی جز، تنها اسکار پیترسون را در اندازه ای می دانند که قابل مقایسه با آرت تاتوم است.

Audio File The Shadow Of Your Smile

در این رابطه داستانی از پدرش به اینصورت نقل می شود که : “هنگامی که نوجوانی بیش نبود اما پیانو را به خوبی یک حرفه ای می نواخت، یک روز برایش صفحه ای از کارهای آرت تاتوم را گذاشتم. اسکار پس از گوش دادن به آن تا یک ماه از دست زدن به پیانو خودداری کرد.”


۱: Charlie Parker, Dizzy Gillespie, Louie Armstrong, Ella Fitzgerald, and Duke Ellington

امیرآهنگ: شریف لطفی مرا به حنانه معرفی کرد

استاد حنانه در آن زمان یعنی در اوایل سال ۱۳۶۵ که من خدمتشان رفتم سر گرم ساختن موسیقی متن سریال تلویزیونی (هزار دستان) و موسیقی متن فیلم مستند (موج و گلیم) بودند. همچنین بر روی کتاب های پژوهشی و تالیفی خود کار می کردند. کتاب هایی همچون: گام های گمشده، تئوری موسیقی کنونی ایران، فرهنگ موسیقی ایران، رساله پولیفونی بر مبنای موسیقی ایران، ترجمه و تفسیر مقاصد الالحان از عبدالقادر مراغه ای و… کتاب های دیگر. البته نوشتن برخی از این کتاب ها را به پایان برده بودند و در حال تایپ و بازنگری و ویرایش آنها بودند. بر روی برخی دیگر هم در حال کار و تکمیل کردن شان بودند.

بررسی ساختار دستگاه شور در ردیف میرزاعبدالله» (V)

برونو نتل و کارول بابی راکی نیز در مقاله‌ی ارزشمند خود با عنوان «روابط درونی میان اجزای دستگاه شور»، گوشه‌های اصلی این دستگاه را در سه بلوک گنجانده‌اند که این بلوک‌بندی بر اساس نحوه‌ی توزیع گوشه‌های اصلی مشترک در ردیف‌ها (هجده نمونه ردیف مورد استفاده در این پژوهش) بنیان نهاده شده‌است.

از روزهای گذشته…

کتابی در اقتصاد موسیقی (VI)

کتابی در اقتصاد موسیقی (VI)

توجه کتاب به از قلم نیفتادن هیچ نکته‌ای در فرایند تولید و بازاریابی و فروش محصولات موسیقی در بخش‌هایی چنان پررنگ شده است که برخی فصول (مثلاً فصل پنجم) تا حدودی از بحث اصلی کتاب منحرف شده‌اند. شاید تنها جمله ای که در تمام فصل پنجم به اقتصاد موسیقی ارتباط مستقیم دارد این باشد:
درگذشت یوجین فودور در شصت سالگی (III)

درگذشت یوجین فودور در شصت سالگی (III)

در سال های اخیر نیز، فودور در کنار دست و پنجه نرم کردن با سوء مصرف مواد، کنسرت هایی را در آمریکا برگزار کرد اما نه در مقیاس اجراهای پیشین خود. ازدواج های فودور با سوزان دیویس و سالی اِسوتلند، هر دو، به طلاق کشیده شد. اما او در نوامبر ۲۰۱۰ دوباره با دیویس ازدواج کرد و به منزل او در آرلینگتون نقل مکان نمود.
نقش سل در حیات سایتهای موسیقی ایران

نقش سل در حیات سایتهای موسیقی ایران

امروز با گسترش اطلاعات در محیط وب و امکان کپی برداری سریع از مطالب سایتها، وب سایتهایی که ماهیتی بجز سرقت مطالب از سایتها و نشریات اینترنتی دیگر ندارند، عرصه ای برای خودنمایی یافته اند. جالب اینکه شیوع این سایتها و حتی آگاهی کاربران از رویه ی این سایتها – به دلایلی که بررسیدن آنها در حوصله ی این مطلب نمی گنجد ـ امری عادی تلقی شده و این سایتها با وجود ماهیت و روش ناعادلانه ی خود در کنار دیگر سایتها به فعالیت خود ادامه می دهند و گاه بازدید کنندگانی فراوان نیز به دست آورده اند.
بررسی مقایسه‌ای آثار آریستوگزنوس تارنتی و ابونصر فارابی (VIII)

بررسی مقایسه‌ای آثار آریستوگزنوس تارنتی و ابونصر فارابی (VIII)

جمله «بطلمیوس» و «تامسطیوس» (۲۱) اشاره می‌کند، از سوی دیگر نام «فیثاغورث» را چندین بار بر سبیل نقد نظرات‌اش می‌آورد. اگر همین روش بررسی جزء به جزء را ادامه دهیم خواهیم دید که علاوه بر توافق در مبادی روش‌شناختی در موضوع مورد بررسی علم موسیقی، در «صناعت نظری موسیقی» نیز با آریستوگزنوس شباهت تام می‌یابیم:
Mission Impossible

Mission Impossible

لالو شیفرین (Lalo Schifrin) در سال ۱۹۳۲ در بوینوس آیرس آراژانتین بدنیا آمد. پدرش او را با موسیقی بخصوص ویولن آشنا کرد و تا مدتها ساز اصلی او ویلن بود.
گزارش جلسه هشتم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (IX)

گزارش جلسه هشتم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (IX)

«تمرکز بر دگرگونی» یکی دیگر از پیشنهادهاست. نقد ما توان تحلیلی اندکی برای تشخیص دگرگونی‌ها دارد همان‌طور که در جلسات پیش هم نشان داده شد نقدگران ما به سختی می‌توانند نشان دهند که دو چیز شبیه هم هستند به همین قرینه دگرگونی را نیز به سادگی نمی‌توانند مستدل کنند. «سبک‌شناسی» هم یکی از چشم‌اندازهاست که به مورد قبل مرتبط است. یعنی اگر توان تشخیص تحلیلی نقد ما افزایش یابد می‌توان چشم‌انتظار نوشتارهایی بود که صورت‌بندی سبک‌شناسانه می‌کنند، آن هم به شکلی آگاهانه. نقد معطوف به صورت‌بندی به‌ویژه از آن جهت اهمیت دارد که اطلاعات سبک‌شناختی به اجرای مجدد آثار و ارزیابی آنها بسیار یاری می‌رساند.
کتاب‌شناسی: کتابی درباره‌ی کتاب‌ها (III)

کتاب‌شناسی: کتابی درباره‌ی کتاب‌ها (III)

تا کنون ۵ عنوان کتاب کتاب‌شناسی موسیقی به زبان فارسی چاپ شده، که به ترتیب سال انتشار عبارت است از: [۱] «کتاب‌شناسی موسیقی» تالیف ویدا مشایخی ۱۳۵۵ «مرکز اسناد فرهنگی آسیا»، [۲] «کتاب‌شناسی موسیقی» تالیف «محمدحسین درافشان»۱۳۸۲ «مرکز پژوهش‌های اسلامی صدا و سیما»، [۳] «کتاب‌شناسی موسیقی (۱۳۸۱-۱۲۸۱)» تالیف «مهتاب خرمشاهی» ۱۳۸۳ «سرود»، [۴] «کتاب‌شناسی موسیقی در ایران» تالیف «سیمین حلالی» ۱۳۸۴ «ماهور» و [۵] «کتاب‌شناسی و مقاله‌شناسی موسیقی ایران به طریق توصیفی» تالیف «سید علی‌رضا میرعلی‌نقی» ۱۳۸۶ «مرکز موسیقی حوزه هنری» (۷). شاید اولین نکته‌ای که در همان نظر اول توجه را جلب می‌کند فاصله‌ی تقریبا سی ساله میان اولی و بقیه‌ی کتاب‌شناسی‌های موجود است.
نقدی بر نقد کتاب «پیوند شعر و موسیقی» (I)

نقدی بر نقد کتاب «پیوند شعر و موسیقی» (I)

چندی پیش با مقاله ای برخورد کردم با عنوان: نقدی کوتاه بر کتاب «پیوند شعر و موسیقی آوازی» اثر استاد حسین دهلوی نوشته مصطفی عبادی که با نگاهی به تاریخ انتشار آن متوجه شدم انتشار آن مربوط به دو سال پیش بوده است. در این نوشته، نویسنده با یک بیت شعر که در ابتدای مقاله آورده است، کلید مباحث مطرح شده اش را به دست خواننده می دهد و آن پیش فرضی آشناست: «مقاله ای بر اساس گفتمان مشهور ملی گرایی-غرب زدگی».
موسیقی‌شناسی‌ای که نمی‌شناسیم (VIII)

موسیقی‌شناسی‌ای که نمی‌شناسیم (VIII)

بحث در این نکته که در یک شاخه‌ی علمی چه چیز یک «مفهوم» (۲۱) به حساب می‌آید، چه چیزی «موضوع» (۲۲) و چه چیزی «زمینه»‌ی (۲۳) کار، با درک معنی هر کدام از این مقولات در فلسفه‌ی عمومی و فلسفه‌ی علم ربط پیدا می‌کند (۲۴). به علاوه در بسیاری از موارد ممکن است نتوانیم یک موضوع را از یک مفهوم جدا کنیم.
محمد معتمدی و افق پیش رو

محمد معتمدی و افق پیش رو

اولین بار که صدای محمد معتمدی را شنیدم از تلویزیون بود که ساز و آوازی با صدای او پخش میشد، طبق معمول روی تصاویری از طبیعت! این صدا و مخصوصا تکنیک مطلوب او توجهم را جلب کرد، چون در آن زمان کمتر صدای خواننده جوانی را میشنیدیم که از نظر استیل و تکنیک های آوازی در وضعیت خوبی قرار داشته باشد. از همان روز نامش در خاطرم ماند تا اینکه برای اولین بار کنسرت او را به همراه گروه خورشید به سرپرستی مجید درخشانی در تالار وحدت دیدم.