انتشار تاریخچه هنرستان موسیقی تبریز

تصویر جلد کتاب
تصویر جلد کتاب
به مناسبت پنجاهمین سالگرد تاسیس هنرستان هنرهای زیبا در تبریز، کتاب «هنرستان موسیقی تبریز» به قلم فرهود صفرزاده (پژوهشگر موسیقی ایرانی) به چاپ رسیده است .

در نخستین بخش از این کتاب، ابتدا به کوتاهی از مراکز آموزش موسیقی تبریز در دوران پهلوی (کلاس ها یا آموزشگاه های موسیقی و کلاس های دولتی آموزش موسیقی) سخن به میان آمده و برای نمونه به کلاس های محمد حسن عذاری، جعفر ارمغانی و حسن جوان اشاره شده است.

سپس به فعالیت های مرکز آموزش آزاد موسیقی تبریز که از آذر ۱۳۴۷ به سرپرستی علیمحمد رشیدی در هنرستان موسیقی تبریز تشکیل شد و تا مهر ۱۳۵۴ فعالیت داشت و همچنین کارگاه موسیقی رادیو و تلویزیون مرکز تبریز (مرکز حفظ و اشاعه موسیقی تبریز) که غلامحسین بیگجه خانی، علی سلیمی، مهدی آذرسینا، احمد بهجت و … در آن تدریس می کردند پرداخته شده است. در پایان فصل، یادداشت ها و سپس اسناد جالبی از موارد مورد بحث، همچون اعلان کلاس حسن عذاری در سال ۱۳۱۶ درج گردیده است.

فصل دوم، روند شکل گیری و فعالیت هنرستان موسیقی تبریز و دانش سرای تبریز را مورد بررسی قرار می دهد. «هنرستان موسیقی تبریز که با همت و تلاش علی دهقان، اسماعیل دیباج معاون اداره کل فرهنگ آذربایجان شرقی و رییس اداره فرهنگ تبریز، عزیز شعبانی و رحمت الله کلانتری، رییس بازرسی اداره کل فرهنگ آذربایجان شرقی تاسیس شده بود، از ۲۰ مهر ماه ۱۳۳۵ در محل منزل اجاره ای فردی ارمنی واقع در خیابان شریعتی (شهناز) شمالی نرسیده به تقاطع خیابان محققی شروع به کار کرد.» نویسنده خاطرنشان می سازد تاسیس هنرستان موسیقی در تبریز با موانع زیادی مواجه بوده و چندین عامل در دامن زدن به مخالفت ها نقش اصلی داشته که از آن میان باید به فعالیت ارامنه در هنرستان به عنوان هنرآموز و هنرجو، اختلاط هنرجویان پسر و دختر، کلیمی بودن عزیز شعبانی و وجود زمینه های ذهنی در بین عوام برای مخالفت با موسیقی که پیش فرض های خود از فضای غالب موسیقی در تبریز را که موسیقی مطربی بود به هرگونه فعالیت موسیقی تعمیم می دادند اشاره کرد. در ادامه تصاویر جالبی از دوران مختلف فعالیت هنرستان و گردانندگان نیز به چاپ رسیده است.

فصل سوم ویژه روسای هنرستان موسیقی تبریز و دانش سرای تبریز است. فعالیت های فرهنگی و هنری اسماعیل دیباج، عزیز شعبانی، مصطفی کسروی، یوسف یوسف زاده، هدایت الله خیرخواه، علی محمد رشیدی و احسن الله هوربد در این بخش آمده است. در قسمت اسناد فصل سوم نیز مدارک متعددی که با فعالیت های هنرستان و روسای آن ارتباط دارد ارائه شده است.

در چهارمین فصل از کتاب، طرح فعالیت و برنامه آموزشی هنرستان موسیقی و دانش سرای هنر تبریز مورد توجه قرار گرفته است و در فصل بعدی عملکرد هنرستان موسیقی تبریز بررسی شده است. نویسنده معتقد است که «مطالعه و بررسی نحوه اداره هنرستان های موسیقی در ایران نشان می دهد که این هنرستان ها و از جمله هنرستان موسیقی تبریز، همواره در اختیار طیف های جایگزینی و یا آرایه بندی بوده اند…سیاست گذاران فرهنگی و هنری نه نگاهی عمیق به مقوله فرهنگی و ریشه داری مانند موسیقی داشته اند و نه توانسته اند طرح و برنامه کاری بنیادی را در این باره فراهم آورند. لذا همواره موسیقی این دیار و هنرستان هایش را مورد خطاب آمرانه خویش قرار داده اند…»

در پایان نیز کتابنامه، نام نامه، نمایه اسناد، موضوع ها و عکس ها آمده است. این کتاب در شمارگان ۱۵۰۰ نسخه و بهای ۲۰۰۰ تومان توسط انتشارات ستوده در شهر تبریز به چاپ رسیده است.

ادای احترامی به یازدهمین و آخرین ترک آلبوم «مرثیه پرندگان»

سهم دانش و تخصص و کارآزمودگی در استفهام اعماق و کرانه‌های یک قطعۀ موسیقی تا چه حد است؟ و سهم تاریخ و تبار و ریشه‌های آدمی چقدر؟ آیا یک ژرمن، به فرض که سال‌ها روی عناصر موسیقی دستگاهی ما کار و تحقیق کرده باشد، می‌تواند دیلمانِ دشتی و عراقِ افشاری را بهتر از یک ایرانی بفهمد؟ یا یک موسیقی‌پژوهِ ایرانی جاز و بلوز را بهتر از یک موزیسینِ سیاهپوست آمریکایی؟ همان جازیست آمریکایی رازِ زخمه‌های راوی شانکار را بهتر از یک هندو خواهد فهمید؟ یا همان هندو ارتعاشاتِ شامیسن و کوتو را بهتر از یک ژاپنی؟ یک موزیسینِ ژاپنی، هزاری هم که کاردرست، می‌تواند ادعا کند که کلزمر را بهتر از اشکنازی‌ها درک می‌کند؟

قلب مشکاتیان برای مردم می‌طپید (I)

در بحبوحۀ جریان سنت‌گرایی در موسیقی ایرانی، پرویز مشکاتیان از نیشابور به تهران آمد. در مهم‌ترین پایگاه ترویج بازگشت به سنت‌های موسیقی به آموختن سنتور و ردیف موسیقی ایرانی پرداخت ولی از پایگاهی که برای اولین‌بار اصطلاح «موسیقی سنتی» را در ایران باب کرد، هنرمند خلاقی به ظهور رسید که سال‌ها هنر بدیع و ایده‌های ناب او، تحسین اهل هنر و اقشار مختلف اجتماع ایران را برانگیخت. اینکه چرا مشکاتیان با وجود تحصیل در مراکز یادشده، وارد مسیر مغلوط کهنه‌پرستی و سنت‌طلبی نشد و امروز (جدا از مبحث تئوری موسیقی ایرانی) می‌توان او را ادامه‌دهندۀ روش علینقی وزیری دانست، موضوع این نوشتار است.

از روزهای گذشته…

یک خبر از قاتل جان لنون

یک خبر از قاتل جان لنون

مارک چاپمن (Mark Chapman)، قاتل جان لنون (John Lennon) – از اعضای گروه بیتلز – در انتظار رای دادگاه – که هفته آینده تشکیل خواهد شد – برای آزادی خود می باشد.
انگلستان بزرگترین بازار فروش آلبومهای موسیقی

انگلستان بزرگترین بازار فروش آلبومهای موسیقی

بنا به گزارشی که سایت خبری BBC در ۲۲ مارچ منتشر کرد، بررسی های آماری نشان می دهد که صنعت موسیقی در کشور انگلستان در سال گذشته از لحاظ حجمی رشدی معادل ۳% داشته است در حالی که این صنعت در سایر نقاط جهان بطور متوسط کاهشی معادل ۱٫۳% داشته است.
احمدیان: موسیقی کلاسیک در ایران درآمد کافی ندارد

احمدیان: موسیقی کلاسیک در ایران درآمد کافی ندارد

نوازندگی موسیقی کلاسیک در ایران حرفه درآمدزایی نیست. جدای از آن تصادف نسبتا شدیدی که با یک دستگاه مینی بوس خطوط درون شهری داشتم، ضایعه ای را در ناحیه گردنم ایجاد کرد که محرومیت مادام العمر از نوازندگی این ساز نازنین را برای من به همراه داشت.
سخنی چند پیرامون جمع آوری و فهرستبندی آثار خالقی

سخنی چند پیرامون جمع آوری و فهرستبندی آثار خالقی

مطلبی که پیش رو دارید، ثمره تحقیقات دکتر علی جمادی درباره آثار هنرمند بزرگ موسیقی ایرانی زنده یاد روح الله خالقی است. این مجموعه می تواند با کمک دوستداران آثار استاد خالقی کاملتر شود.
«ترانه ای دردمند در بستر تنهایی»

«ترانه ای دردمند در بستر تنهایی»

بی شک آنچه که امروز به عنوان موسیقی سنتی ایران در دست داریم، یادگار همه رنجهای بزرگ عاشقان و سالکان این وادی غریب و ژرف بوده است که هر یک گمنام و بی نشان از یادها رفته اند و نغمه ها و زخمه هایشان امّا، در یاد و خاطرۀ نسلها و نسلها بر جای مانده است و با جان و روح مردم این سامان آمیخته گشته است. در نوای شبانان بر پهن دشت این سرزمین، در لای لای مادران، در طلوع صبح و کوچیدن، در میان کوچه ها و در بازار، در خلوتِ رازآلود عاشقان و در سماع قلندران و عارفان و در همۀ یادها و خاطرات مردم این دیار.
استقبال پرشور دزفولی‌ها از سه‌ شب کنسرتِ سه‌ساعته گروه وزیری

استقبال پرشور دزفولی‌ها از سه‌ شب کنسرتِ سه‌ساعته گروه وزیری

کنسرت گروه وزیری به سرپرستی و آهنگسازی کیوان ساکت و خوانندگی وحید تاج، شانزدهم تا هجدهم دی‌ماه سال جاری در حالی در سالن سینمایی شهر دزفول برگزار شد که این اجرا به دلیل استقبال مخاطبان در هر شب، سه ساعت به طول انجامید. مریم رفیعی گزارشی را درباره این برنامه برای مجله «گفتگوی هارمونیک» کرده است:
ناسیونالیسم، دسته‌بندی، حذف و ردیف موسیقی دستگاهی

ناسیونالیسم، دسته‌بندی، حذف و ردیف موسیقی دستگاهی

هر نوع دسته‌بندی، لاجرم با حذف همراه است، و همواره پشته‌ای از «دور ریختنی»ها به جای می‌گذارد، پشته‌ای از «فرع»ها، در حاشیه مانده‌ها، اقلیت‌ها، جانگرفته در مرزهای قاطع دسته‌ها، و پنهان شده‌ها.
لئونارد کوهن و باب دیلان ،  شعر و ترانه  – ۱

لئونارد کوهن و باب دیلان ، شعر و ترانه – ۱

رابطه نزدیک میان شعر و موسیقی، ومقایسه تطبیقی میان آن دو، نیازمند بحثی دقیق و گسترده است. هر دو، هم شعر و هم موسیقی، آواها یا شنیدارهایی هستند که ریتم، قافیه و هم آهنگی، و وزن را به کار می گیرند . به ابزار شعر میتوان آرایه های کلامی و زبانی، مجاز و اشارات تلویحی، و دیگر آرایه های ادبی را اضافه کرد و از طرف دیگر هارمونی، هم آوایی و تکنیک های ساز بندی خصوصیات منحصر به موسیقی است.
عدم اعتنا به بی اعتنایی! (IV)

عدم اعتنا به بی اعتنایی! (IV)

همانند شوئنبرگ، آیوز نیز برای مصالح موسیقایی بیش از روش اهمیت قائل بود، یا اگر به زبان شوئنبرگی گفته شود: ایده و سبک؛ ولی آیوز بر آن بود که محدودیت های سنت کلاسیکی را بیشتر از شوئنبرگ درنوردد و برای مصالح موسیقایی خویش بیانی مناسب بیابد. گاهی نیز اصلا به محدوده عملکرد نوازندگان یا سازها توجهی نمی کند. او می نویسد: «چرا موسیقی نتواند همانطور که به درون آدمی رسوخ می کند از درون او به بیرون هم ساطع شود؟ چرا موسیقی باید از این همه مانع و حصار حنجره، دیافراگم، روده، سیم، چوب و مس راه خود را به بیرون باز کند؟… مگر آهنگساز گناه کرده است که بشر فقط ده انگشت دارد؟»
نگاهی به فعالیت های حامد مهاجر

نگاهی به فعالیت های حامد مهاجر

حامد مهاجر، استاد جوان رهبر کر و مدرس پنجشنبه شب در خواب در اثر سکته قلبی دار فانی را وداع گفت. مراسم خاکسپاری این هنرمند ساعت ۹ صبح شنبه ۱۴ بهمن ۱۳۹۱ از درب منزل ایشان در مهرشهر کرج به سمت آرامگاه بهشت سکینه در کُردان انجام شد.