ویژگیهای احساسی گامهای موسیقی

Christian Friedrich Daniel Schubart , 1739 - 1791
Christian Friedrich Daniel Schubart , 1739 - 1791
کریستین فردریش دانیل شوبارت ادیب و شاعر آلمانی است که به دلیل علاقه زیاد و همکاری با موسیقیدانان به دانش موسیقی زیادی دست پیدا نمود. او مدتها مسئولیت مدیریت و کارگردانی موسیقی تاترهای نمایشی در آلمان را بر عهده داشت و تالیفات زیادی در زمینه ارتباط میان موسیقی و ادبیات دارد.

مواردی که در زیر مطرح می شود بر داشت های شوبارت در رابطه با ویژگیهای احساسی گام های مختلف موسیقی است که دانستن آنها در برداشت شما از موسیقی و یا به هنگام آهنگسازی، بطور قطع می تواند مفید واقع شود.

C Major : خلوص کامل، پاکی، سادگی، بی ریایی و صداقتی کودکانه.

C Minor : اظهار عشق و سوگواری در عشقی ناکام. اشتیاق، افسردگی و حسرتی عاشقانه، این گام از روحی آسیب دیده حکایت می کند.

Db Major : آمیزه ای از حزن، شعف و خلسه. خنده نیست، لبخند است؛ عزاداری نیست، تظاهر به گریه است. به طور کلی بیانگر کاراکتر و احساسی نامتعارف و غریب است.

C# Minor : فریاد و زاری حاکی از ندامت، گفتگویی خودمانی با پروردگار، طلب دوستی و کمک در زندگی؛ افسوس خوردن از دوستی و و عشقی ناامید کننده.

D Major : گام فتح و پیروزی، تسبیح پروردگار، رجز خوانی، شادی پس از موفقیت. در سمفونی های مجلسی، موسیقی نظامی یا مارش، سرودهای مختص مناسبت ها و تعطیلات مورد استفاده قرار می گیرد، در حقیقت این گام نوعی نغمه سرایی شادمانه است.

D Minor : افسردگی زنانه، جسارتی آمیخته با شوخ طبعی کودکانه.

Eb Major : گام عشق و ایثار، گفتگویی صمیمانه با پروردگار.

D# Minor : احساس تشویش و اضطراب از عمیق ترین اندوه های روح، ناامیدی کودکانه، افسردگی شدید در تاریک ترین شرایط روح. هر گونه ترس و تردید از لرزش های قلبی از درون D# Minor مخوف تراوش می کند. چه بسا اگر ارواح قادر به سخن گفتن بودند، کلماتشان می توانست کاملا به این گام نزدیک باشد!

E Major : هلهله و فریاد شادی، شور و شعف ناشی از خنده اما نه به طور کامل؛ این گام از لذت و سرخوشی حکایت می کند.

E minor : بی ریایی، معصومیت زنانه در اظهار عشق، زاری به دور از شکوه و شکایت، افسوس همراه با اشک؛ این گام از امید صد در صد، خلوص و شادی مطلق در گام C Major سخن می گوید.

F Major : ادب، خوش رویی و آرامش.

F Minor : افسردگی عمیق، سوگواری در مراسم ترحیم، عذاداری، شکوه و شکایت از بدبختی و اندوه از دست دادن.

F# Major : فتح در پی پشت سرگذاشتن مشکلات، احساس راحتی و فراغت از غلبه بر موانع؛ انعکاس روحی خشمناک و درگیرهایی که نهایتا به پیروزی ختم می شوند در این گام نهفته است.

F# Minor : گام تیره و تاریک، درست مانند سگی که جامه ای را می درد، با احساسات در کشمکش است. کلام این گام خشم و نارضایتی است.

G Major : روستایی و بدوی، بزمی، قناعت و رضایت در احساسات، قدردانی محبت آمیز از دوستی صادق و عشق وفادار؛ در یک جمله: هر گونه احساس آرام و صلح آمیز قلبی توسط این گام بیان می گردد.

G Minor : ناخشنودی، اضطراب، تند خویی و نگرانی در مورد ناموفق ماندن برنامه های آینده؛ در یک کلمه : خشم و تنفر.

Ab Major : دفن کردن، مرگ، تعفن، پوسیدگی، داوری و ابدیت در این گام نهفته است.

Ab Minor : گله کردن، فشار تا مرحله خفقان؛ تاسف و زاری، منازعه شدید، در یک جمله؛ رنگ این گام هر آنچه را که با مشکلات در کشمکش است، در بر می گیرد.

A Major : این گام اظهار عشق معصوم، رضایت از روابط احساسی؛ امید به دیدار مجدد معشوق در حین جدایی؛ طراوت جوانی و توکل به پروردگار است.

A minor : زهد و تقوای زنانه، لطافت طبع.

Bb Major : عشق شادمان، باطنی شفاف، در آروزی دنیایی بهتر به سر بردن.

Bb minor : آفرینشی ظریف که به صورت تیره و تار جلوه گر می شود، دنیا را به تمسخر گرفتن؛ ناخشنودی از خود و بقیه؛ نوعی تمهیدات خودکشی از این گام به گوش می رسد.

B Major : رنگارنگ، اظهار احساسات شدید و وحشیانه، متشکل از رنگهای پر تشعشع. عصبانیت ، خشم، دیوانگی، حسادت، درنده خویی، ناامیدی و کلیه احساساتی که بر قلب سنگینی می کند در این محدوده قرار دارد.

B Minor : گام صبر، به آرامی در انتظار تقدیر و سرنوشت به سر بردن، تسلیم قضا و قدر الهی شدن.

www.wmich.edu

34 دیدگاه

  • هنگامه
    ارسال شده در بهمن ۱۴, ۱۳۸۵ در ۷:۲۶ ب.ظ

    جالب بود پس نتیجه می گیرم خانمها و آقایان آهنگساز احتمالا از گامهای متفاوتی استفاده می کنند نه؟

  • AMIR
    ارسال شده در بهمن ۱۴, ۱۳۸۵ در ۱۰:۲۵ ب.ظ

    JALEB BUD AMA BE NAZARE SHOMA IN HARFA SALIGHEI NIST?

  • ارسال شده در بهمن ۱۵, ۱۳۸۵ در ۱:۱۲ ق.ظ

    درود بر شما و روان پاک شوبارت.
    “برداشتهای” مرحوم شوبارت بسیار جالب و خواندنی هست.اما من با شما که می گویید “دانستن آنها در برداشت شما از موسیقی و یا به هنگام آهنگسازی، بطور قطع می تواند مفید واقع شود.” مخالفم.
    آنچه که می تواند در آهنگسازی به ما کمک کند دانستن درست تئوری موسیقی است.احساس گامها را خود هنرمند باید کشف کند. گام مثل رنگ برای نقاش است.برای همه زرد نماد تنفر نیست و D Minor نشانی از افسردگی زنانه ندارد!پس هر چه احساسات هنرمند بکرتر باشد هنرش نیز بکر تر است. البته بحث در این باره بسیار است که بنده به علت ذیغ جا نمی توانم همه نظریاتم را در این مقال بگنجانم.
    سپاس از نوشته های آموزنده و زیبایتان.

  • ali
    ارسال شده در بهمن ۱۵, ۱۳۸۵ در ۲:۲۶ ق.ظ

    با سلام
    مدتهاست که از مطالب پر ارزشتان استفاده می کنم.در کشوری که موسیقی براحتی توسط مسوولین سازمانهای به ظاهر فرهنگی طرد می شود اقدام شما گامی بزرگ و ارزشمند در جهت آموزش همگانی موسیقی(که در زمان ساسانیان و ظاهرا امروز متعلق به قشر خاصی بوده است)می باشد.

  • ارسال شده در بهمن ۱۵, ۱۳۸۵ در ۸:۵۳ ق.ظ

    البته تاثیرات متفاوت مودها و گامهای مختلف موسیقی در یونان باستان جزئ اصول لاینفک موسیقی بوده و پیروان آنان در ایران نیز چنین نظریاتی داشته اند. حال جالب آنکه در حیطه موسیقی میکروتونال چنین مفاهیمی پیچیدگی خاص نشان می دهند.

  • ارسال شده در بهمن ۱۵, ۱۳۸۵ در ۹:۱۰ ق.ظ

    تشکر می کنم از مطلب شما مدتی بود به دنبال این مطلب بودم.

  • سنتور ني
    ارسال شده در بهمن ۱۵, ۱۳۸۵ در ۹:۳۱ ق.ظ

    دیروز تو روزنامه ی جام جم و سایت بازتاب خوندم استاد یاحقی به رحمت خدا رفته اند
    امیدوارم که این خبر درست نباشه

  • حمید
    ارسال شده در بهمن ۱۵, ۱۳۸۵ در ۲:۰۲ ب.ظ

    ضمن تشکر از این مقاله زیبا و مفید که موسیقی را به صفات تمثیلی دنیای انسانی ارتباط می دهد به اطلاع دوست عزیز می رسانم که بله استاد دار فانی را ودا گفتند.

  • سنتور ني
    ارسال شده در بهمن ۱۶, ۱۳۸۵ در ۷:۳۷ ق.ظ

    سلام حمید
    منظورت مثل افلاطون هست؟

  • Negar
    ارسال شده در بهمن ۱۶, ۱۳۸۵ در ۴:۵۰ ب.ظ

    salam manam ba Mr.Reza movafegham.va mamnun az matalebe jalebetoon.

  • حامی کیوان
    ارسال شده در بهمن ۱۶, ۱۳۸۵ در ۱۱:۲۸ ب.ظ

    استاد شوبرت چقدر عمیق موسیقی انالیز می کرد …

  • زينب
    ارسال شده در بهمن ۱۸, ۱۳۸۵ در ۲:۵۴ ب.ظ

    عالی بود

  • گفتگوی هارمونیک
    ارسال شده در بهمن ۱۹, ۱۳۸۵ در ۲:۰۹ ب.ظ

    آقا کامیار این زهد و تقوای زنانه که گفتین مشخصه لا مینوره یعنی چه؟با تشکر مطلبی.

  • mostafa
    ارسال شده در بهمن ۲۲, ۱۳۸۵ در ۱۲:۴۵ ق.ظ

    واقعا مچکرم انشالله خدا در کارهایتان به شما کمک کند

  • ali
    ارسال شده در بهمن ۲۲, ۱۳۸۵ در ۶:۱۴ ب.ظ

    waghean matalebe khobi bood,baraye shadie marhom ostad shobert hamegu FATEHAAA

  • reza
    ارسال شده در اسفند ۱۰, ۱۳۸۵ در ۱:۴۸ ب.ظ

    خیلی خوب بود

  • راخ
    ارسال شده در اسفند ۱۱, ۱۳۸۵ در ۴:۴۲ ب.ظ

    این شوبرت با اون یکی شوبرت نسبتی که نداره؟ها؟

  • TB5005
    ارسال شده در اسفند ۱۱, ۱۳۸۵ در ۸:۰۹ ب.ظ

    بسیارX1000 عالی بود

  • bahman
    ارسال شده در فروردین ۹, ۱۳۸۶ در ۴:۰۸ ب.ظ

    kheyli ali bud,vali be nazare man gamha dar har keshvar va melliyati mitavanand ehsasate motafaveti biyafarinand

  • سارا
    ارسال شده در اردیبهشت ۶, ۱۳۸۸ در ۱۱:۲۷ ب.ظ

    سلام.خسته نباشید .میتوانید راجع به موسیقی وصلح به من کمک کنید ؟من دانشجوی رشته معماری هستم وطرحی در مورد موزه صلح دارم که باید رابطه آن را باموسیقی ونت های آن بدانم.برام میل کنید .ممنون.

  • ناشناس
    ارسال شده در مهر ۲۹, ۱۳۸۸ در ۶:۴۴ ب.ظ

    daghighan mishe inaro to ahanghaye mokhtalefe ahangsazane jahan peyda kard.
    mamnooooooooooooooooooooonnnnnnnnnn

  • محمد
    ارسال شده در خرداد ۲۸, ۱۳۸۹ در ۸:۲۲ ق.ظ

    سلام بچه ها.واسه منم خیلی جالب بود.به نظر من تمام این احساسات شخصی به روحیه آدم بستگی داره.من با اککوردها دوستم.با بعضی هاشون خیلی صمیمی هستم.و با بعضی ها زیاد نه.این همون حسه شخصی ما ادمهاست. اگه کسی دوست داشت همصحبت بشیم منو اد کونه توی یاهو مسنجرش .خوشحالم میکنه.bekilik_khodamam@yahoo.com

  • فرشاد
    ارسال شده در اسفند ۱۸, ۱۳۸۹ در ۹:۴۴ ب.ظ

    سلام:جالب بود

  • ارسال شده در اسفند ۲۲, ۱۳۸۹ در ۱۱:۴۹ ق.ظ

    سلام به همه من که خودم چند تا ساز درس میدم تا بحال متوجه این موضوع نشدم که هر گامی یک چنین توصیفی داشته باشه ولی ناگفته نمونه که از طریق گوش دادن به آنها همه ما میتونیم احساسشون کنیم مثلا برای یک نوزاد چند ماهه در حال گریه آهنگ رمانس اسپانیایی رو در گام می مینور بنوازید ببینید چطور آرام میشود و در گام دوم همین قطعه یعنی می ماژور میبینید که نوزاد چطور لبخند میزند با تشکر

  • سلمان
    ارسال شده در آذر ۱۱, ۱۳۹۰ در ۱۰:۰۱ ق.ظ

    بسیار جالب بود…لطفا در مورد گام های اصلی (گام باخ و …)توضیحاتی بدید…ممنونم

  • مونا
    ارسال شده در فروردین ۱۶, ۱۳۹۱ در ۳:۲۴ ب.ظ

    خیلی عالی بود خیلی دنبال این مطلب گشتم

  • ارسال شده در شهریور ۱۴, ۱۳۹۱ در ۶:۳۶ ب.ظ

    تشکر مند زیادم

  • کوروش
    ارسال شده در آذر ۳۰, ۱۳۹۱ در ۲:۰۱ ب.ظ

    سلام این مطالب در حالت کلی نادرست اثبات نشده هستند و تلقی و سلیقه ی افراد از احساسی است که از گام دریافت می کنند. مثلا به نظر من بار غم و سوگواری گام می مینور بیشتر از فامینور است ولی در این مقاله برعکس این موضوع آمده.

    خلاصه ی کلام اینکه هیچگاه نباید تلاش کرد تا “زبان احساسی موسیقی” را کامپایل و ترجمه به “زبان احساسی متعارف” کرد. هیچ احساسی در دنیای موسیقی معادل کلامی “صرف و صد در صد” ندارد. می توان در مورد حس “کلی” گام های مینور و ماژور صحبت کرد ولی این که بین خود مینور ها و ماژورها به این شکل توصیفی فرق قائل شویم کمی غیر علمی و غیر قابل اثبات است.

    با تشکر از شما.

  • امید
    ارسال شده در بهمن ۱۳, ۱۳۹۱ در ۹:۰۳ ب.ظ

    ماهها بود دنبال همچین چیزی بودم. بالاخره پیداش کردم. دمتون گگگگگگگگگگگگرممممممم.

  • ناطق ناخود اگاه و کنج کاو
    ارسال شده در بهمن ۱۱, ۱۳۹۲ در ۱۲:۲۱ ق.ظ

    من دنبال گام های فرهنگ های مختلف سیاره ی زمین میگردم میشه راهنمایی کنید
    بابا همش دیاتونیک ها ایرانیها بنتاتنیک ها
    کولی اکتاتنیک هگزاتوز کروماتیک بس بقیش چی یه حالی به من بدید تمام گام های اقوام این سیاره رو می خام .

  • میلاد
    ارسال شده در فروردین ۸, ۱۳۹۳ در ۹:۳۸ ب.ظ

    اگه واقعآ یه گام انقدر احساس داره پس یه قطعه چیه…!!!

  • مهتاب
    ارسال شده در آذر ۱۸, ۱۳۹۳ در ۱۱:۰۹ ب.ظ

    سلام
    ممنون به خاطر سایت زیباتون
    من درمورد ارتباط رنگ و موسیقی دارم تحقیق می کنم میشه لطفا مطالب مستند برای من ارسال کنید؟
    به زبان اصلی (انگلیسی) هم باشه مشکلی نیست
    ممنون

  • ارسال شده در آذر ۱۹, ۱۳۹۳ در ۸:۱۳ ب.ظ

    در بر شما خانم مهتاب
    از طرف این سایت هیچ ایمیلی ارسال نخواهد شد و تمام مطالب را لازم است در سایت بخوانید.

  • محسن
    ارسال شده در بهمن ۸, ۱۳۹۵ در ۳:۰۴ ق.ظ

    به نظرم این نظرات اصلا منطقی نیست
    تفاوتی نمیکنه که چه گامی انتخاب میکنیم
    توی هر گام با توالی درجات مختلف و ریتمهای متنوع میشه انواع و اقسام احساسات رو به زبان موسیقی بیان کرد
    مثلا تم اصلی بازی تاج و تخت در گام دومینور هستش ولی برخلاف این مطلب که گفته دومینور تجلی حس سوگواریه! این اهنگ به شدت نشاط اور شاده

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مشاهدات موسیقی شناس آلمانی از موسیقی ایران (II)

ممکن نیست درباره موسیقی ایرانی قضاوت کرد بدون‏ آنکه اختصاصات اجتماعی گسترش تاریخی دولت در قرن‏ بیستم، سیاست فرهنگی و حتی سیاست خارجی کشور ایران‏ در نظر گرفته شود. در حقیقت این حاصل سیاست فرهنگی‏ ایران است که جشنواره شیراز هم یکی از مظاهر آن شمرده‏ می‏ شود. پس آنکه در سال ۱۳۰۵ شمسی (۱۹۲۶) حکومت‏ فاسد قاجار برافتاد، کشور ایران با سرعت و شدت بسوی‏ تمدن غربی رو آورد.

ادوارد الگار، آهنگساز انگلیسی (XVI)

هرچند، ایده ی ساختن قطعه ای بر اساس زندگانی حواریون در ذهن او باقی ماند تا اینکه در فستیوال سال ۱۹۰۳ او دوباره به موضوع دلخواه خود بازگشت. وی در ابتدا یک اوراتوریو در سه قسمت تدارک دیده بود که شامل خیانت یهودا، نفی کردن پطرس و به عروج رفتـن عیسی مسیح بود. بیماری دوباره به سراغ او آمد و بدین ترتیب او تنها به قسمت عروج روحانی مسیح پرداخته و آن را “سلطنت” نام نهاد. مدت ها بعد، او قسمت سومی به نام “قضاوت آخر” به این اوراتوریو اضافه کرد اما هیچگاه این قطعه را به پایان نرساند.

از روزهای گذشته…

صبا از زبان سپنتا (II)

صبا از زبان سپنتا (II)

در سال ۱۳۳۳ رهبری ارکستر ملی را در هنرهای زیبای کشور به عهده گرفت و چندی بعد رهبر ارکستر شماره یک آنجا گشت که از ادامه کار آن سخن خواهیم گفت. صبا در سال‌های آخر عمر، در بعضی برنامه‌های گل‌های رادیو، به عنوان رهبر یا نوازنده شرکت داشت.
چرا صدای پیانو ها با هم فرق دارند؟

چرا صدای پیانو ها با هم فرق دارند؟

اگر ساز شما پیانو باشد بدون شک همواره این سئوال برای شما مطرح بوده که چرا صدای برخی از پیانوهای حرفه ای ها زیبا تر از صدای ساز شما است. بخصوص اگر هزینه زیادی هم صرف خرید ساز کرده باشید این موضوع برای شما اهمیت بیشتری خواهد داشت.
اشتباه بزرگ هنگام اجرای کنسرت

اشتباه بزرگ هنگام اجرای کنسرت

گروه استونز، در فاصله جدایی تا مرگ جونز، میک تیلور (Mick Taylor) را جایگزین او کرده بودند که نامش برای اولین بار در آلبوم Let It Bleed آمد.
Richard William Wright II

Richard William Wright II

یک سال بعد پینک فلوید آلبوم More و Ummagumma را تهیه کرد. گروه تصمیم گرفت که در آلبوم دوم بسیار آزاد و بصورت زنده کار کند، آلبوم چهار قسمت داشت و هر قسمت توسط یک نفر ضبط شد. سهم ریچارد رایت از این آلبوم چهار قسمت بود که Sysyphus نام یکی از مشاهیر افسانه ای یونان نام گرفت.
بنی گودمن، پادشاه سوئینگ (I)

بنی گودمن، پادشاه سوئینگ (I)

بنجامین دیوید گودمن (Benjamin David Goodman) موسیقیدان آمریکایی جاز، نوازنده کلارینت، ملقب به “پادشاه سوئینگ”، “بنیانگذار کلارینت” و “استاد بزرگ”، در اواسط دهه ۱۹۳۰ گودمن یکی از مشهورترین گروههای موسیقی آمریکا را سرپرستی می کرد. کنسرت سال ۱۹۳۸ او در تالار کارنگی نیویورک توسط منتقد بروس ادر (Bruce Eder) چنین توصیف شد: “یکی از با اهمیت ترین و محبوب ترین کنسرتهای جاز در تاریخ این موسیقی”. گروه گودمن حرفه خود را با عنوان موسیقی سبک جاز آغاز نمودند، او همچنین گروههای زیادی را سرپرستی نمود. وی تا پایان عمرش به اجرای موسیقی ادامه داد و علاقه اش به موسیقی کلاسیک را نیز وسعت بخشید.
درباره “پرنده های شهر من” (I)

درباره “پرنده های شهر من” (I)

حمیدرضا* ١٢ سال داشت که به کلاس تئوری من آمد. پسری کم حرف و خجالتی ولی با شوری درونی که هرگاه زبان می گشاد، این شوریدگی بر ملا می شد. در گیر و دار ورود به هنرستان موسیقی بود و ساز ویلن کلاسیک می زد. با ورود به هنرستان موسیقی سوره، کمانچه را انتخاب کرد و گرایشات موسیقی اش به موسیقی ایرانی بیشتر و بیشتر شد.
سرگذشت موسیقی کلاسیک در شوروی کمونیستی (I)

سرگذشت موسیقی کلاسیک در شوروی کمونیستی (I)

روزهای سختی بود؛ سرد و سیاه. سایه مرگ بر سراسر اتحاد جماهیر شوروی گسترده بود. ترس از اعدام، تبعید و اسارت هیچکس را لحظه ای رها نمی کرد، به خصوص هنرمندان و دیگر افرادی را که اهل تفکر بودند. کسی جرات مخالفت با استالین را نداشت. مردم کاملا مسخ شده بودند. همه آنها انگار دو شخصیت داشتند: اول آنچه رژیم از آنها می خواست و دیگری موجودیت واقعی خودشان.
عدم تشخیص صدای استراد توسط سولیست ها!

عدم تشخیص صدای استراد توسط سولیست ها!

گفته می شود که ویولن استرادیواریوس یکی از خوش صدا ترین سازهایی است که تا کنون ساخته شده است. ویولنیست های درجه اول، میلیون ها پوند داده اند تا بتوانند این ویولن سیصد ساله را در دست بگیرند.
کتابی در اقتصاد موسیقی (I)

کتابی در اقتصاد موسیقی (I)

نقد و معرفی کتاب اقتصاد موسیقی: فرایند تولید، بازاریابی و فروش محصولات (به همراه بررسی نظام اقتصادی موسیقی ایران)، نوشته‌ی محمدرضا آزاده‌فر، تهران، پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات، دی ۱۳۹۰، ۵۲۲ صفحه، شمارگان ۱۰۰۰، قیمت ۷۰۰۰۰ ریال.
Il Carlo IX di Francia del 1566 (قسمت اول)

Il Carlo IX di Francia del 1566 (قسمت اول)

تاریخ در گذر خود رایحه روشن جاری در لحظه ها را لمس می کند و زمان جریان دیگری را از حضور نگاهی دیگر به ارمغان می برد زمانی که روزها از پی هم می گذشتند و ماه ها پیوند سترگ فصلها را نوید می دادند، در عمق تمدنی زیبا و پر شکوه به آرامی تولدی دیگر بدون آنکه هیچ پیش گویی خبر از حادثه ای شور انگیز را تجسم کند، صدای نفسی آرام آرام از درون عشقی مملو پا به هستی بی همتا گشود و به سادگی تکراری جاوید او را آندرا نامیدند، آندرا آماتی سر سلسله آغاز پدیده ای به نام ویولون.