بهروزی نیا: عودهایم را فروختم تا بربت بزنم

حسین بهروزی نیا و ابراهیم قنبری مهر (تصویر از سایت iranianoud.com)
حسین بهروزی نیا و ابراهیم قنبری مهر (تصویر از سایت iranianoud.com)
همیشه وقتی اسم ساز بربت را می‌شنویم ناخود آگاه به یاد حسین بهروزی نیا می افتیم و فعالیت هایش در زمینه نوازندگی این ساز؛ نوازنده ای که عود می‌نواخت اما پس از قرن ها نزدیک به دو دهه است که این ساز (بربت) را با کمک استاد قنبری مهر دوباره به موسیقی ایران هدیه نمود.

گفتوگوی ما بیشتر به جزئیات نوازندگی این ساز مربوط می‌شود، چون معتقد هستم تکنیک نواختن بربت از عود متمایز است و بربت نواز باید تکنیک خاص خود این ساز را بر روی آن پیاده کند.

متاسفانه باب شده که تار نوازان با تکنیک تار، عود می‌نوازند و عود نوازان با تکنیک عود شروع به نواختن بربت می‌کنند و این روند کاری به جز سر خوردگی و در جا زدن برای این ساز هیچ چیز دیگری در بر نخواهد داشت.

اولین سوال را این گونه مطرح می‌کنم که اصلا از کجا با این ساز آشنا شدید؟
سال ها پیش عود نریمانی داشتم که دچار اشکال شد و احتیاج به تعمیر داشت، ساز را نزد استاد قنبری مهر بردم در حین این که ایشان ساز را بازدید می‌کردند تا متوجه عیب آن شوند من هم نگاهی به کارگاه انداختم و دیدم عودی با کاسه کوچکتر در کنج کارگاه گذاشته شده.

از ایشان پرسیدم چرا کاسه ی این عود این قدر کوچک است؟ ایشان فرمودند این عود نیست و بربت است سازی که در قدیم از آن استفاده می‌شده.

کمی با آن ساز، زدم و از صدایش خوشم آمد. گفتم می توانم از این ساز داشته باشم؟ و ایشان گفتند خیر این ساز برای موزه ساخته شده. چندی بعد یک سی دی از کارهای خودم را به ایشان هدیه دادم، استاد قنبری مهر این کار را شنیدند و روزی من را به کارگاه دعوت کردند و گفتند این ساز را ببر من و شما مسیرمان یکی است من در ساخت و احیای این ساز نقش دارم و شما در احیای نوازندگی این ساز.

مدتی با این ساز کار کردم تا دستم به آن عادت کند، این موضوع مصادف شد با یکی از کنسرت های من در خارج از کشور؛ به استاد قنبری مهر گفتم این کنسرت را با این ساز می‌خواهم بنوازم ایشان گفتند، هنوز دستت روی این ساز روان نیست و برای این که مطمئن باشی یک عود هم همراه خود ببر.

دلم به این کار راضی نشد و گفتم من باید فقط با بربت بنوازم و در آن سفر عود همراه نبردم و به جای عود بربت نواختم و به مشکل خاصی بر نخوردم و اتفاقا مورد استقبال هم قرار گرفت. من چند عود درجه یک داشتم آنها را حتی زیر قیمت فروختم که دوباره وسوسه نشوم و عود بنوازم.

یکی از مشکلاتی که یک بربت نواز همیشه با آن روبرو است، نداشتن ردیف مدون برای این ساز است (که البته عود هم دچار این مشکل است) آیا شما سعی کرده اید ردیف مدونی برای بربت بنویسید؟
من سال هاست که روی ردیف میرزا عبدالله کار می‌کنم و حتی مقدار زیادی از آن هم به صورت دست نویس آماده شده که هم برای نوازندگان عود قابل استفاده است و هم برای نوازندگان بربت. فکر میکنم دو سال دیگر این ردیف آماده انتشار باشد.

تا به حال به این موضوع اندیشیده اید که برای این ساز یک آنسامبل خاص تشکیل دهید و یک رپرتوار خاص برای این آنسامبل بنویسید که قابلیت اجرای کنسرت در سطح حرفه ای را داشته باشد؟
بله، اتفاقا چندی پیش با چند نوازنده جوان بربت که ساکن ایران هستند در این باره صحبت کرده ام که با هم همکاری کنیم و یک گروه بربت نوازان راه اندازی کنیم.

مطلع هستم در سفر کوتاه تان به ایران در تابستان امسال کلاس آموزشی هم تشکیل داده اید لطفا کمی در این باره برای ما بگویید؟
من در کانادا زندگی می کنم و هر چند وقت یک بار تلفن هایی به من می‌شود یا امیل هایی دریافت می‌کنم که نوازندگان این ساز دوست دارند در کلاس های آموزشی من شرکت کنند.

اغلب نمی دانند که من در ایران زندگی نمی‌کنم و به آنها وعده می‌دهم وقتی به ایران آمدم کلاس هایی برای آن ها تشکیل دهم متاسفانه در دو سال گذشته که به ایران آمدم فرصت این کار را پیدا نکردم اما این بار تصمیم گرفتم برای علاقه مندانی که مایل هستند در این کلاس ها شرکت کنند، هفته ای یک جلسه در تهران کلاس داشته باشم.

این کلاس شما در چه مقطعی برگزار می گردد؟
برای نوازندگانی که چند سال ساز نواخته اند. یکی از مشکلاتی که ما هم مانند همه نوازندگان جهان با آن روبرو هستیم و دست و پنجه نرم می‌کنیم، مشکلات فیزیکی هنگام نواختن است.

در تمام دنیا برای این مشکل تدبیری اندیشیده اند و روش های درمانی خاصی را در پیش گرفته اند حتی از همان روز های اول که هنر جو وارد کلاس موسیقی می‌شود آموزش هایی به آن داده می‌شود که دچار عارضه هایی مانند کمر درد، گردن درد، افتادگی شانه، مچ درد و … نشود می بینیم که حتی یهودی منوهین از تمرینات یوگا بهره گرفته است ولی در ایران متاسفانه هیچ گاه به این مسئله اهمیت داده نشده.

12 دیدگاه

  • منتقد
    ارسال شده در شهریور ۱۹, ۱۳۸۷ در ۹:۴۷ ق.ظ

    سلام
    لطفا نسخه مربوط به چاپ صفحه هادرست کنین به درد چاپ کردن و آرشیو کردن نمیخوره چون در یک ستون چاپ میشه و این واقعا زشته!!!!!!!
    در ضمن مصرف کاغذ هم بالا میره:D

  • صدرالدین بهشتی
    ارسال شده در شهریور ۲۰, ۱۳۸۷ در ۵:۴۱ ق.ظ

    من به جد از نوازندگی ایشان به وجد می آیم در کنسرت اخیر ایشان با همایون شجریان با آنکه ساز بربت ساز تخصصی بنده نیست ولی به دست ایشان ونیز شیوه نشستن ایشان توجه کردم ایشان مالش های بسیار زیبایی بر روی سیم ها میدادند که صدایی دلنشین از سازه ایشان بر می آمد ونیز شیوه نشستن ایشان نمی تواند بر تسلط ایشان بی تاثیر باشد،امیدوارام ایشان بتوانند شاگردانی تربیت کنند که در آینده بتوان از نوازندگی آنان نیز اینچنین به وجد آمد

  • ايمان يارنژاد
    ارسال شده در شهریور ۲۳, ۱۳۸۷ در ۱۲:۰۷ ق.ظ

    salam.aval az hame age mishe be man maile ostad behroozi nia ro be man bedid.chon mikham behtar va be tore mostaghim ba khodeshoon harf bezanam.hamchenin maile ostad motebassemo.goroohe dastan vaghean goroohaye digaro ke nopa hastand ro dastanize mikone.va man ham be hamrahe gorooham(loolian)ke hatta arezooye didane goroohe dastano darim,dastanize shodim.goroohe dastan kheyli herfeyee va ba ham doost hastand(bar khalafe akhlaghe bozorgane digar mesle meshkatian).az hamide motebassem mikham ke az rast panjgah-bayate tork-nava va afshari ham ahang sazi konand.man moddatie ke ghablan tar mizadam va be khatere alaghe be sedaye bas dar gorooh va erghe melli,saze barbat az aghaye abedini kharidam va daram kar mikonam.age osteden,motebassem va behroozi nia neveshteye mano mikhunan,azashoon mikham ta be man mail bedan.ba tashakkor.

  • mahsa
    ارسال شده در آبان ۲۵, ۱۳۸۷ در ۵:۲۲ ب.ظ

    [email protected]

  • سید محمد میرحسینی
    ارسال شده در تیر ۲۰, ۱۳۸۹ در ۹:۱۲ ب.ظ

    وو!!!واقعا خارج زندگی میکنن!!!من تازه فهمیدم
    ولی هنوز فرق صدای بربط با عود رو نفهمیدم!!!!

  • ارسال شده در مرداد ۱۱, ۱۳۸۹ در ۱۲:۴۳ ب.ظ

    درود
    من یک نوازنده عود هستم و خیلی دوست دارم که شاگرد استاد بهروزی نیا باشم.ولی متاسفانه نمیونم که توی کدوم اموزشگاه درس میدن.اگه لطف کنین به من بگین واقعن ممنون میشم.

  • ارسال شده در خرداد ۲۷, ۱۳۹۰ در ۱۰:۴۰ ب.ظ

    من از نوازندگی اقای بهروزی نیا واقعآ لذت میبرم ولی به ایشان توصیه میکنم که جنس صدای بربت دارای شخصیتی منحصر به فرد در سازهای ایرانیست بنظر من اگر قراراست قطعه ای اجراکنندبهتراست ازبه این موضوع خیلی مهم توجه بیشتری بکنند… فرهاد/ دانشجوی نوازنگی بربت/دانشگاه هنرتهران/.

  • شهاب
    ارسال شده در مهر ۹, ۱۳۹۰ در ۱۰:۵۲ ق.ظ

    با سلام
    من یک تازه واردم و هر چند بیش از حد به موسیقی علاقه داشته ام ولیکن تا کنون شرایط پیگیری موسیقی را نداشته ام الان هم میخوام یک ساز ایرانی بنام بربت بخرم البته در این خصوص خیلی بررسی کرده ام و لیکن با توجه به اینکه جدیداَ در کرج ساکن شده ام هیچ اطلاعی از اساتید و همچنین سازندگان و فروشندگان این ساز ندارم ممنون میشم که در این خصوص راهنماییم کنید

  • ارسال شده در شهریور ۲۰, ۱۳۹۱ در ۷:۲۱ ب.ظ

    ببخشید اگر می شود به سوال من پاسخ بدهید:
    بنده علاقه ی خیلی زیادی به بربط (نه عود) دارم و اصلا دیوانه ی این ساز هستم ولی مثل این که کسی در شیراز نیست که آموزش بدهد
    لطفا اگر کسی هست به من معرفی کنید
    راستی قیمت بربط چند هست و کلا توصیه شما چیه؟ (هر چه دل تنگت می خواهد بگو)

  • ارسال شده در خرداد ۱۳, ۱۳۹۵ در ۱۱:۳۲ ب.ظ

    سلام ببخشید یه سئوال داشتم تریل معکوس یعنی چی چطود اجرا میشه

  • گفتگوی هارمونیک
    ارسال شده در خرداد ۱۵, ۱۳۹۵ در ۱:۱۲ ب.ظ

    از اسمش که پیداس از بالا به پایین اجرا میشه نه برعکس

  • بربط
    ارسال شده در خرداد ۶, ۱۳۹۷ در ۳:۰۴ ب.ظ

    نمی دانم کدان نابغه ای کشف کرده که ساز بربط را باید با ت بنویسند؟ هدف از این چندگانه نویسی چیست؟ اگر این نام را قبول دارید پس باید بر اساس قانون گرته برداری از گویشی دیگر به نوشتار آن نیز وفادار بود علاوه بر آن به چندین فرهنگ معتبر مراجعه کنید و ببینید این کلمه را چگونه نوشته اند. این چندگانه نویسی فقط و فقط دارد به فرهنگ و نوشتار فارسی آسیب جدی می زند.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

برخی از مشکلات پزشکیِ نوازندگانِ سازهای بادی‌برنجی (V)

بسیاری از نوازندگان سازهای بادی‌برنجی دچار دردهای مختلفی هستند. آن‌ها از دردِ مچ، بازو، التهاب تاندون‌ها، مشکلات شانه، کشیدگی گردن و کمردرد و پشت درد مزمن رنج می‌برند. به این آسیب‌ها که ناشی از تکرار حرکات یکسان یا نشستن طولانی مدت در یک موقعیتِ ثابت یا هر دو مورد است، آسیب‌های استفادۀ مکرر می‌گویند و مسلماً بهترین رویکرد، پیشگیری از بروز چنین آسیب‌هایی است. نوازندگان سازهای بادی‌برنجی از بازوها به‌صورت مکرر در جلوی بدن استفاده می‌کنند. از این‌رو به مرور زمان، عضلات جلویی شانه و سینه قوی و عضلات پشتی شانه و پشت ضعیف می‌شوند. عضلات قوی کوتاه‌تر می‌شوند درحالی‌که عضلات ضعیف بلندتر می‌شوند. این عدم تعادل منجربه درد در ناحیۀ بازوها، شانه‌ها، قفسۀ سینه، گردن یا پشت می‌شود. اما راه حل ساده است: تمرینات کششی برای عضلات در جلوی بدن و تقویت عضلات در پشت بدن. پرورش عضلات این نواحی منجر به کمک به عضلاتی می‌شود که کشش‌ها را متحمل می‌شوند.

گزارش مراسم رونمایی «ردیف میرزاعبدالله به روایت مهدی صلحی» (VI)

مسئلۀ بعدی دربارۀ نت‌کردن ردیف در آن عصر است که به قصد حفظ و نگهداری ردیف به‌عنوان یک میراث انجام شده است و بَعد آموزش. در حالی‌که الآن کاملاً برعکس است. با این‌همه وسایل ضبط و ثبت که امروزه در اختیار داریم مسئلۀ حفظ ردیف‌ها مطرح نیست؛ آموزش آن مطرح است که باید بیشتر به این بُعد توجه شود.

از روزهای گذشته…

آلبوم «جان مایه» منتشر شد

آلبوم «جان مایه» منتشر شد

آلبوم «جان مایه» با نوازندگی تار امین میراحمدی و تنبک حامد زندکریم خانی توسط انتشارات «آوای دلگشای شهرود» منتشر شد. میراحمدی در این آلبوم با تاثیر پذیری از مکتب تارنوازی استاد علی اکبرخان شهنازی به اجرایی در دستگاه نوا پرداخته است، دستگاهی که علی اکبر خان در ردیف اش به اجرای آن نپرداخته است. میراحمدی در جلد این آلبوم می نویسد:
در جست و جوی زنانِ خنیاگر

در جست و جوی زنانِ خنیاگر

نخستین زنانی که به تصنیف یا روایتی آهنگین پرداختند، نغمه ها را از زبانِ جاریِ طبیعت فراگرفتند و رفته رفته به تذهیب و آراستنِ آن نغمات، پرداختند و اینگونه مادران به درونی کردن گوهره ای از پیوندِ بشری که همانا نسبتِ آیینی میان روایت گر و مخاطب -که در اولین دیدار، مادر و فرزند اند- دست یازیدند و هنوز پس از گذشت قرن ها، با تمام دگرگونی های جوامع، این آوای رمز آلود، همچنان دوست داشتنی و گیراست و بوی بهار می دهد.
چارلی ورنون، نوازنده ترومبون باس

چارلی ورنون، نوازنده ترومبون باس

چارلز “چارلی” ورنون (Charles “Charlie” Vernon) نوازنده بزرگ آمریکایی ترومبون باس در ارکستر سمفونی شیکاگو است. ترومبون‌های رایج عملاً ترومبون‌های تنور و باس هستند. ترومبون از دوره رنسانس در موسیقی مذهبی کلیساها بکار می‌رفته ولی در آثار ارکستری چندان رایج نبود. بتهوون با استفاده از این ساز در موومان آخر سمفونی پنجم خود آن را رایج کرد و تحت تاثیر وی بود که بسیاری از آهنگسازان بعد از او، به ترومبون نقشی در آثار خود دادند.
برخی از دلایل ایجاد استرس در نوازندگی

برخی از دلایل ایجاد استرس در نوازندگی

داشتن انقباضات عضلانی و همچنین استرس در هنگام نواختن را در هنگام تمرینات کمتر متوجه میشوید، چراکه در زمان تمرین با خیالی آسوده در خانه و برای خودتان مینوازید! اما چرا وقتیکه که برای کنسرت و یا اجرا در برابر دیگران حاضر میشوید این استرس و انقباضات خود را نشان میدهد؟ در این مقاله به ذکر چند نکته بسنده میکنیم و سعی میشود تا در مطالب آتی به سراغ حافظه ناخود آگاه و خود آگاه برویم و کشف این نکته که در هنگام تمرین و اجرا چه اتفاقی برای نوازنده می افتد.
“رازهای” استرادیواری (VI)

“رازهای” استرادیواری (VI)

این کتاب که توسط Sacconi نگاشته شده است به جنبه های تکنیکی ویولون سازی Stradivari می پردازد وبه همین دلیل است که این کتاب برای ویولون سازان، مؤلفان و فروشندگان کتب تخصصی بسیار حایز اهمیت می باشد . کتابهای زیادی در رابطه با ” مدرسه ساخت آلات موسیقی در کرمونا ” انتشار یافته اند که جزئیات جالبی مربوط به سرگذشت و تاریخچه زندگی سازندگان کرمونایی در اختیار ما قرار می دهند، اما در باب جنبه های تکنیکی این هنر نسخه های معدودی به چاپ رسیده است.
کنسرت گروه صهبای کهن به مناسبت دهمین سالگرد تاسیس گفتگوی هارمونیک

کنسرت گروه صهبای کهن به مناسبت دهمین سالگرد تاسیس گفتگوی هارمونیک

به مناسبت دهمین سالگرد فعالیت مجله گفتگوی هارمونیک، گروه موسیقی صهبای کهن به روی صحنه می رود. این کنسرت یکی از برنامه هایی است که امسال توسط نویسندگان این سایت برگزار خواهد شد. این کنسرت فردا جمعه ۱۴ شهریور ماه ساعت ۲۰ در فرهنگسرای سوهانک اجرا می شود.
صادقی: محمد نوری تکرار ناشدنی و خاص است

صادقی: محمد نوری تکرار ناشدنی و خاص است

فقط به مسیری که از گذشته استاد نوری طی کرده اند نگاهی بیندازیم، خودش یک درس بزرگ می تواند باشد. امیدوارم شاگردان ایشان هم بتوانند در این مسیر قدم بردارند و راه درست را تشخیص بدهند. شیوه تدریس استاد هم پرداختن به تکنیک های خاص آواز کلاسیک بوده است، در حقیقت کار کردن در ابعاد تنفسی، بیانی و رزونانسی که مهمترین ویژگی های یک خواننده خوب به حساب می آید؛ روی این مباحث کار جدی می کردند و کمتر به مقوله خواندن ترانه در کلاس می پرداختند و باورشان بر این بود که اگر کسی می خواهد خواننده قابلی بشود چه کلاسیک و چه پاپ، می بایست از پروسه تکنیک آواز کلاسیک وارد بشود تا بتواند آواز کلاسیک یا یک پاپ فاخر و درخشان را ارائه کند. شاگردانی هم که کار تدریس آواز کرده اند مثل خود بنده همه تحت تاثیر همین شیوه آموزشی بوده ایم و الحق خودمان را مدیون محبت های بی دریغ ایشان می دانیم تا همیشه.
ارتباط ساز و کامپیوتر با MIDI

ارتباط ساز و کامپیوتر با MIDI

همانطور که می دانید MIDI استانداردی صنعتی برای برقراری ارتباط میان دستگاه های مختلف موسیقی با یکدیگر و کامپیوتر است. مهمترین ویژگی MIDI که باعث موفقیت آن نیز شده است عدم ارسال محتویات صدا بصورت آنالوگ بین دستگاه های موسیقی است. در واقع در این استاندارد برای اجرای هر نت پارامترهای لازم کیفی و کمی، تهیه و بصورت دیجیتال به دستگاه های موسیقی ارسال می شود.
جیمی هندریکس، پدر گیتار الکتریک (I)

جیمی هندریکس، پدر گیتار الکتریک (I)

جیمز مارشال هندریکس معروف به جیمی هندریکس در ۲۷ نوامبر سال ۱۹۴۲ در شهر واشنگتن آمریکا به دنیا آمد. هندریکس را همگان به عنوان پدر گیتار الکتریک میشناسند کسی که با نبوغ خویش بدون هیچ استادی ساز گیتار را به شهرتی جهانی رساند. نوازنده، ترانه سرا و آهنگساز و کسی که بیشترین تاثیر را در نوازندگان گیتار راک داشت و وی را به عنوان یکی از برترین شخصیت های این سبک میشناند.
تدارک ارکستر (VI)

تدارک ارکستر (VI)

مراحل ضبط اثر بدین صورت خواهد بود که قبل از ورود موزیسین ها تمام میکروفونها نصب و چک میشوند. در شروع جلسه ضبط، رهبر ارکستر قبل از آغاز به کار، صدا و کیفیت کار ضبط شده را روی سیستمها چک کرده و یک مرور کلی هم روی برنامه تعیین شده برای گروه انجام میدهد. چنانچه قطعه در نظر گرفته شده برای ارکستر یک آهنگ جدید باشد، رهبر ارکستر قبل از شروع به ضبط، قطعه را با گروه تمرین خواهد کرد و سپس آن قطعه ضبط میگردد. این روند تا اجرای کامل قطعات و ضبط تمامی بخشهای در نظر گرفته شده، ادامه پیدا میکند. بدیهی است که در طی این مراحل تهیه کننده نیز حضور دارد و به نوع اجرا و زمانبندی کارها نظارت میکند. معمولآ برای ضبط یک سی دی موسیقی، سه جلسه سه ساعته در نظر گرفته میشود.