سگویا را همه می شناسند

اگر شما آهنگساز یا نوازنده ای حرفه ای باشید، اگر از علاقمندان به موسیقی کلاسیک باشید، اگر گیتاریست، ویولونیست، پیانیست و یا حتی نوازنده ای فولکلور باشید، اگر هنرجوی گیتار هستید و یا حتی تصمیم به فراگرفتن این ساز دارید، به طور یقین شما سگویا را می شناسید.او در ۲۱ فوریه سال ۱۸۹۳ در دهکده ای بنام لینارس (Linares)، از توابع گرانادا، در اسپانیا بدنیا آمد. پدرش وکیل معروف دادگستری بود که دوست داشت پسرش به حرفه و پیشه او روی بیاورد. بنابراین تا جائیکه امکان داشت، سعی می کرد سابقه فرهنگی درخشانی برای او به جای بگذارد، از این رو برای او معلم سرخانه پیانو و ویولن گرفت.

در آن زمان گیتار صرفا یک ساز ساده بود که توسط دهقانان و کشاورزان در مراسم و خوشگذرانیهای شبانه مورد استفاده قرار می گرفت. به همین دلیل هیچ معلم شایسته ای برای یادگیری آن وجود نداشت.

این بود که سگویا از سن ۶ سالگی، یعنی اولین باری که صدای این ساز را شنید، به تنهایی شروع به فراگرفتن نمود. این تصمیم با مخالفت شدید خانواده اش همراه بود اما او بر سرعلاقه خود پا فشاری کرد و تمرینات خویش را بسیار سخت ادامه داد و به چنان تکنیکی در گیتار رسید که او را در جهان موسیقی بی همتا نمود، به طوریکه امروزه از او به عنوان پدر گیتار کلاسیک نام برده می شود.

اجراهای جهانی سگویا از سال ۱۹۲۸ در نیویورک شروع شد. بسیاری از آهنگسازان بزرگ معاصرتا قبل از این اجرا، هیچ قطعه ای را برای گیتار ننوشته بودند. اما با مشاهده تکنیک نوازندگی سگویا و قدرت ایجاد تنوع رنگ آمیزی احساسی آن، قطعات زیادی را برای این ساز خلق کردند.

اولین آهنگساز معاصر بزرگی که برای این ساز قطعه نوشت فدریکو مورنو توروبا (Torroba)، هم وطن سگویا بود. بعد از آن تورینا (Turina)، پونس (Ponce)، رودریگو (Rodrigo) و ویلالوبوس (VillaLobos) بودند که هر کدام رپرتوارهای بسیار با ارزشی را برای این ساز بوجود آوردند.

audio file بشنوید قسمتی از قطعه “الحمرا” را با اجرای سگویا

در این میان، او با تنظیم های فوق العاده ای که از آثار آهنگسازان بزرگ از دوره های مختلف موسیقی انجام داد توانائی این ساز را در پرداختهای احساسی و تکنیکی به خوبی نشان داد. ویژگیهای بارز تنظیمهای سگویا در انگشت گذاریهای بسیار دقیق، استفاده از امکانات حسی گیتار و نشان دادن وسعت ساز در صدا دهی می باشد.

از تنظیمهای مهم او می توان به شاکن (Chaconna) باخ، سوئیت اسپانیایی آلبنیز، برخی از سوناتهای شوبرت، و انگشت گذاری آندانتینو واریاتو(Andantino Variato) پاگانینی و خلاصه خیلی آثار دیگر نام برد که ذکر همه آنها در این مقال نمی گنجد.

audio file بشنوید قسمتی از فانتزی رودریگو را با تکنوازی سگویا

سگویا شاگردان زیادی را نیز تربیت نمود. تقریبا تمام گیتاریستهای بزرگ دنیا!! اما از مهمترینها می توان به جان ویلیامز (John Williams) نوازنده اسطوره ای و همچنین آلریو دیاز اشاره کرد که با تکنیک بالا و قدرت نوازندگی شان، گیتار را در جایگاهی که سگویا رسانده بود حفظ کردند.

سگویا علاوه بر به ثمر رساندن هدف بزرگ خود، یعنی شناساندن گیتار کلاسیک به جهانیان، قدمی بسیار با ارزش به جلو برداشت و آن تبدیل سیمهای گیتار از زه و ابریشم به نایلون بود. سابق بر این، سیمهای زیر گیتار از جنس روده ( ‌زه) و سیمهای باس آن از جنس ابریشم نتابیده بود که نواری فلزی به دور آن می پیچیدند.

سیمهای از جنس روده به آسانی از کوک خارج و به سرعت نخ نخ می شدند و سیمهای باس که از ابریشم نتابیده بود دارای صدایی بسیار کم و ضعیف بود.بعد از جنگ جهانی دوم سگویا با کمک دوستش آلبرت آگوستین، رئیس یک شرکت شیمیایی را تشویق کردند که در تولید سیم نایلون سرمایه گذاری کند. آگوستین وظیفه دنبال کردن پروژه را به عهده گرفت و به این ترتیب در سال ۱۹۴۷، اولین سیم نایلون گیتار ساخته شد.

بدون شک آندرس سگویا اگر بهترین گیتاریست تاریخ نباشد، به طور حتم مهم ترین آنهاست. او در ۱۹۸۷ در حالیکه رسالت خود را به پایان رسانده بود از دنیا رفت.

11 دیدگاه

  • ساعی مغیثی
    ارسال شده در خرداد ۱, ۱۳۸۸ در ۱۲:۳۰ ق.ظ

    متشکرم بابت مقاله بسیار عالی شما

  • ارسال شده در خرداد ۴, ۱۳۸۸ در ۸:۱۹ ق.ظ

    سلام
    مقاله مفیدی بود
    ممنون

  • ناشناس
    ارسال شده در اسفند ۱۷, ۱۳۸۸ در ۹:۴۴ ب.ظ

    خوب بود اما برای ما که هنرجو گتار کلاسیک هسیم و سگویا را میشناسیم خیلی ابتدایی بود اگه میشه اطلاعات کاملتری بدید

  • ارسال شده در خرداد ۱۶, ۱۳۸۹ در ۱۲:۴۵ ب.ظ

    برای آگاهی و اطلاعات بیشتر در رابطه با نوازندگان، آهنگسازان و افراد تاثیر گذار گیتارکلاسیک همچنین سیر تحول ساز و سازنده از رنسانس تا قرن ۲۱ میتوانید کتاب تاریخ فشرده گیتار کلاسیک نگارش گراهام وید ترجمه ساناز تجویدی نشر پرگار ۱۳۸۹ را مطالعه فرمائید.
    باتشکر.

  • بابک ولی پور
    ارسال شده در آبان ۸, ۱۳۸۹ در ۱۱:۴۸ ب.ظ

    لقب “پدر گیتار کلاسیک” به دلیل تکنیک بالای سگویا به ایشان داده نشده است، زحماتی که سگویا برای اشاعه فرهنگ تکنوازی گیتار کلاسیک و گسترش رپرتوار این ساز،در نیمه نخست قرن بیستم کشید، او را شایسته دریافت چنین عنوانی کرد.
    سگویا گیتار را در ۶ سالگی با سبک فلامنکو آغاز کرد. معلمی به نام Agustinillo که گیتاریست حرفه ای هم نبود، در مدتی کوتاه مطالبی را به سگویا آموخت اما سگویا جذب موسیقی فلامنکو نشد.
    مطالب مهمی از قلم افتاده که امیدوارم بتوان در مقاله ای بدان ها پرداخت.
    تعدادی از مهمترین های کارنامه کاری سگویا عبارتست از :
    کسب جایزه گرمی/دریافت نشان لیاقت از پادشاه وقت اسپانیا/نشان طلا از جامعه رویال فیلارمونیک لندن.. رودریگو “فانتزی برای یک مرد متشخص” را به سگویا تقدیم کرد..همکاری سگویا و هاوزر، گیتارساز المانی ز موثرترین همکاریها در راستای تکامل ساختمان گیتار در طول تاریخ این ساز است..
    در مورد سگویا بسیار می توان سخن گفت.. ای کاش دوستان نویسنده دقیقتر و کاملتر بنویسند، تحقیق کنند… تکرار مطالبی که اکثر گیتاریست ها حتی در داخل ایران از انها اگاهی دارند چندان راهگشا نیست… شایسته نیست درباره مرد بزرگی همچون سگویا به متنی شتابزده و کوتاه بسنده کنیم.

  • مطلبی
    ارسال شده در آبان ۹, ۱۳۸۹ در ۵:۱۷ ب.ظ

    باز هم آقای ولی پور! جناب بابک خان شما که پای هر نوشته ای از فاریا گرفته تا ایمان رفیعی تک مضرابی انتقادی می زنید و صغیر و کبیر رو از نظر لطف غرض ورزانه خود بهرمند می سازید، لطف بفرمایید چهار خط مقاله بدین تا ببینیم توانایی قلم و دانش شما در چه حدی است؟ تا چه حد دقیق و کامل هستید و …!

  • نازیا دلیر نیا
    ارسال شده در آبان ۲۷, ۱۳۸۹ در ۳:۳۵ ق.ظ

    جناب مطلبی، آقای ولی پور در تکمیل متن اصلی نظرشان را ابراز فرمودند. و این البته به نفع کسانی ست که در جستجوی اطلاعات بیشتری هستند. اما شما اگر مایلید مطالب آقای ولی پور را بخوانید بهتر است در مطالب سایت دقت بیشتری بفرمایید. ایشان دو مطلب در این سایت منتشر کرده اند.

  • غزاله
    ارسال شده در آبان ۲۷, ۱۳۸۹ در ۱۱:۲۳ ب.ظ

    به نظر من شما اگر صحبتی دارید و یا انتقادی دارید بهتر هست که اسمتون رو هم بفرمایید . و اینکه بهتر نیست ما برای یک بار هم که شده انتقاد پذیر باشیم و از انتقاد خوب استفاده کنیم ؟ حرف آقای ولی پور درسته اطلاعات کامل نیست و من از ایشون برای اندکی کامل کردن اطلاعات تشکر می کنم.
    همچنین بابت مقاله .

  • ارسال شده در آذر ۹, ۱۳۸۹ در ۴:۱۱ ب.ظ

    سلام
    مرسی از ساعی مغیثی ، نکوئی ، Anonymous ، بابک ولی پور ، مطلبی ، نازیا دلیر نیا و غزاله عزیز .
    بدیهی است فردی با نام سگویای بزرگ و داشتن تاریخی به اندازه تاریخ یک ساز بزرگ (گیتار) مطالب بسیار زیادی برای عنوان کردن دارد . غرض در این مقاله کوتاه ، آشنایی خوانندگان با مهمترین دلایلی است که سگویا را پدر گیتار کلاسیک نموده و او را در موسیقی به جایی رسانده که همه او را می شناسند. این دلایل در چند عنوان اصلی خلاصه می شود که در این مقاله سعی شده بصورتی چکیده و خلاصه به آنان اشاره شود:
    ۱- اشاره به شروع نوازندگی سگویا
    ۲- اشاره به تکنیک سگویا و مهارت او در نشان دادن شخصیت واقعی این ساز
    ۳- اشاره به ارتباط سگویا با آهنگسازان بزرگ هم عصر خود برای گیتار
    ۴- اشاره به برخی از مهمترین تنظیمهای سگویا و گسترش رپرتوار این ساز
    ۵- اشاره به نقش او در تکامل ساخت گیتار
    ۶- و بالاخره اشاره به تربیت شاگردان ممتاز
    در این مختصر یادداشت هم ابدا قصد ندارم که زوایای از قلم افتاده ای را که بابک ولی پور عزیز (به حق) به برخی از آنها اشاره نموده است را توجیه نمایم چرا که وقایع و موضوعات دیگر زیادی در مورد این مرد بزرگ وجود دارد که به دلیل آنکه در این مقال نمی گنجیده است، از آنان ذکری نشده است . منابع زیادی نیز وجود دارد که می توان برای آگاهی بیشتر به آنها رجوع نمود از جمله کتاب نامه های سگویا و پونس ، اتو بیو گرافی سگویا ، نامه های ویلا لوبوس وکتابهای دیگر که در همه اینها به حکم کتاب بودنشان (و نه مقاله ) به شرح تمامی جزئیات در مورد ایشان پرداخته شده است.
    بهتر است بدانیم ادبیات نقد گاها از خود نقد پیشروی می کند و نمودی بیشتر میابد و از آنجا که کلمات جغرافیای محدود دارند نباید که در تسلط زبان صرف گرفتار شوند.

  • محمد مهدی اثباتی
    ارسال شده در بهمن ۹, ۱۳۸۹ در ۱۰:۰۱ ب.ظ

    با عرض سلام و خسته نباشید

    بسیار بسیار بسیار برای خودم و جامعه جهانی موسیقی متاسفم که در چنین گمراهی عظیمی فرو رفته .افرادی که مارا به این اگاهی رساندند خود مسوول این خیانت عظیم جهانی هستند . به عنوان یک نکته و نه بیشتر و فقط به واسطه ی اگاهی بخشی بسیار بسیار بسیار کوتاه و اجمالی (که در اینده ای نه چندان دور به تفصیل راجع به ان خواهم نوشت و حتما شما دوستان عزیز و تمامی علاقمندان به موسیقی و مخصوصا این ساز بی نظیر رامطلع خواهم کرد) می گویم :

    بسیار غم انگیز بود خواندن این مطالب و مخصوصا این جمله که :
    اجراهای جهانی سگویا از سال ۱۹۲۸ در نیویورک شروع شد. بسیاری از آهنگسازان بزرگ معاصرتا قبل از این اجرا، هیچ قطعه ای را برای گیتار ننوشته بودند و اولین آهنگساز معاصر بزرگی که برای این ساز قطعه نوشت فدریکو مورنو توروبا هم وطن سگویا بود.

    زیرا باورنکردنیست بهترین اهنگساز گیتار نه تنها مورد کم توجهی بلکه مورد فراموشی کامل قرار گیرد . به عنوان وظیفه باید یاد اور شوم که:

    آگوستین باریوس منگوره Agustin Barrios Mangore

    بدون شک بزرگترین و بهترین آهنگساز و نوازنده ی تکرار نشدنی و بدون شک و بدون شک و بدون شک پدر گیتار می باشد.او در سالهای ۱۸۸۵-۱۹۴۴ بیش از ۳۰۰ قطعه ی بی نظیر و باورنکردنی نوشت که به جرات فقط یکی از ان ها کافی بود تا او را پدر گیتار بنامند.

    و جالب است بدانید یکی از مهمترین عوامل ناشناخته بودن این نابغه ی موسیقی و گیتار آقای اندرس سگویاست (که در این بحث وقت کافی برای بیان علت این گفته وجود ندارد) و به گفته ی گیتاریست مشهور معاصر جان ویلیمز : “باریوس” شوپن گیتار و بدون شک برگترین اهنگساز و نوازنده ی گیتار است. جان ویلیامز بهترین شاگرد سگویا ، سگویا را نوازنده ای محدود میداند چه رسد به پدر گیتار بودن.
    من فعالیت های سگویا را تحسین میکنم اما خیانت او نابخشونی است و در مقابل وجود کسی مانند “اگوستین باریوس” نامیدن او به عنوان پدر گیتار خیانت بزرگیست .

    جان ویلیامز و چندی دیگر از نوازندگان بزرگ جهان اثاری را از این اهنگساز و نوازنده بزرگ اجرا کرده اند .اثاری مانند la cathedral که تا ابد ماندگار است

    دیگر بس است!

    به امید خدا در اینده ای نه چندان دور مفصلا بزرگترین نابغه ی ناشناخته را در حد توان خودم خواهم شتاساند.

  • سایه
    ارسال شده در اسفند ۷, ۱۳۸۹ در ۳:۳۷ ب.ظ

    آقای محمد مهدی اثباتی عزیز!
    بهتر نیست قبل از بحث بر سر سگوویا و باریوس منگوره کمی درباره ی ادبیات نقد مطالعاتمون رو گسترده تر کنیم؟ متاسفانه ادبیات زننده شما حتی رغبت خواندن کامل نظرتون رو هم از من گرفت. اگر منظور شما از خیانت و گمراهی عظیم جهانی، نامیدن سگوویا به عنوان پدر گیتار کلاسیک است شما رو تشویق می کنم که بدون تعصب به داوری بپردازید.(البته اگر خود را در مقام داوری می بینید.)
    با تشکر

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

سیری در تاریخ موسیقی و خنیاگری ساسانیان (III)

گویی ارتباط هنری ایران و هند از این زمان آغاز شد و ایران از موسیقی هند تأثیر گرفت. این نوازندگان و خوانندگان در کوچه و بازار و روستاهای ایران به راه می‌افتادند و برای مردم ترانه می‌خواندند. این گروه به کولی معروف شدند و به ترانه‌هایی که می‌خواندند “ترنگ” یا “ترانک” می‌گفتند و گمان می‌رود که در زمان ساسانی، ترانک به اشعار هشت‌هجایی عشقی و انتقادی گفته می‌شده است که به تصنیف عامیانه امروز شباهت داشته است. (مستوفی، به نقل از انجمن آرای ناصری، بی‌تا)

بررسی و نقدِ «مبانی نظری موسیقی ایرانی» (III)

«هر دستگاه یا آواز یک مقام اصلی دارد که به آن مقام مادر می گویند.» علاوه بر اینکه این یک عامیانه گویی است، معلوم نیست که کجا و چه کسانی چنین «می گویند». شاید ذکر این نکته جالب باشد که زنده یاد محمد رضا لطفی در تئوری پردازی خود بر این باور بود که «شور مادر دستگاه ها است». اما اینجا مقام درآمد هر دستگاه «مقام مادر» نامیده شده است که با این حساب «شور» آقای لطفی «مادربزرگ» دستگاه ها خواهد بود!

از روزهای گذشته…

رکوئیم های مرگ موتسارت

رکوئیم های مرگ موتسارت

موتزارت در آخرین سال از زندگی کوتاه خود با شخصی که حاضر نبود چهره خود را به او نمایان کند ملاقات می کند. این مرد سیاه پوش به موتزارت سفارش ساخت رکوییم یا مسی را برای مرگ می دهد و ادعا میکند که از طرف مردی این درخواست را دارد که برای گرامی داشتن خاطره همسر فوت شده اش نیاز به این موسیقی دارد.
صنعت فرهنگ (قسمت اول)

صنعت فرهنگ (قسمت اول)

صنعت فرهنگ از جمله مفاهیمی است که در قرن بیستم توسط تئودور آدورنو برای توضیح چگونگی عملکرد مراکز تولید محصولات فرهنگی که – آدورنو آنها را تولید کنندگان فرهنگ نیز می‌دانست – در ساختمان فرهنگ توده ای مدرن به کار برده شد.
آوای موسیقی از یک پل

آوای موسیقی از یک پل

روز سه شنبه 18 جولای، یک آهنگساز اهل بیکن Beacon با استفاده از یک کامپیوتر دستی و پل واقع بر رود هادسن Hudson River نیویورک به ضبط صداهای حاصل از ضربه چکش بر بدنه پل پرداخت. یک متخصص صدابرداری و گروهی چهارنفره از مسئولان حفظ و نگهداری پل نیویورک به این آهنگساز که جوزف برتولوتزی Joseph Bertolozzi نام دارد کمک کردند تا بتواند ادعای خود را مبنی بر تبدیل کردن پل به یک ساز کوبه ای عظیم و استفاده از آن در جشن سال 2009 رود هادسن، عملی کند.
اردوان کامکار و سنتور نوازی معاصر

اردوان کامکار و سنتور نوازی معاصر

اردوان کامکار که کوچکترین عضو گروه خانواده کامکار است، در زمانی که هنوز پا به دهه دوم زندگی خود نگذاشته بود به همراه برادرش هوشنگ کامکار کنسرتو سنتوری تصنیف کرد که در کاستی به نام “بر تارک سپیده” (همراه با یک کنسرتو کمانچه از برادرش) به بازار عرضه شد.
گزارش جلسه نهم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (III)

گزارش جلسه نهم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (III)

از سوی دیگر پدیدآورندگان این روش نقد تاکید بسیار زیادی بر «علم» بودن آن داشتند و ادامه دهندگان راه آنان نیز همین روش و منش را دنبال کردند. بنابراین در نقد تکوینی به‌ویژه هنرهایی که برساخته‌هایشان (اعم از پیش‌نویس یا نهایی) ماهیت مادی دارد (نقاشی، مجسمه‌سازی، ادبیات) از یک سو ردپای روش‌های باستان‌شناسانه مانند تعیین قدمت، ارتباط دادن اشیاء و… از سوی دیگر ردپای یافته‌های علوم شناختی و روان‌شناسی خلاقیت به چشم می‌خورد، به شکلی که آن را بدل به ترکیبی از زندگی‌نامه، تاریخ، نسخه‌شناسی، روان‌شناسی و جامعه‌شناسی می‌کند.
گفتگو با هانس زیمر آهنگساز کال آف دیوتی (II)

گفتگو با هانس زیمر آهنگساز کال آف دیوتی (II)

این بازی شما را به مکان های عجیب و غریب فراوانی هدایت می کند. نکته بسیار جالب این بازی این است که نقطه های تاریک احساسی را در خود دارد. به عنوان مثال، من اصلا فکر نمی کنم که افراد در بازی الآن دست به کاری بزنند اما در کمال ناباوری می بینم که آنها این کار را می کنند. این بازی پر از لحظه هایی است که اتفاقاتی که می افتند فراتر از تصورات ما هستند. در نتیجه من فکر می کنم این بازی بیشتر یک سفر احساسیت تا جغرافیایی.
تالار المپیا

تالار المپیا

پاریس المپیا در سال 1888 به وسیله ژوزف اولر بنیانگذار مولن روژ بنا نهاده شد. المپیا قدیمی ترین تالار موسیقی پاریس و از معروف ترین تالارهای موسیقی دنیاست، تالاری که امروزه با چراغ های عظیم و قرمز رنگ نورانی اش شناخته می شود. این مجموعه در سال 1889 با نام “مونتان روز” بازگشایی و در سال 1893 به المپیا تغییر نام پیدا کرد.
از نقد علمی تا نقد هنری(I)

از نقد علمی تا نقد هنری(I)

نقد را باید کاوش برای رد یابی آنچه هست تعریف کرد، این جریان تبدیل تجربه به عقل و نظرات است. پدیدارها اما در دو ساحت برای ما آشکار میشوند. اینان همان دو ساحت عقلی و اخلاقی یا بهتر بگوییم، علمی و هنری اند. موضوع عقل در میدانی میان درستی و نادرستی تحلیل میشود. از این منظر نقد را باید کاوش منطق های مندرج در پدیدار دانست. ما این کار را از طریق اجزا و اطلاعات و ناشی از پدیدار و تحول آنها به منطق هایی ویژه انجام میدهیم، اینکار در نسبتی میان تجربیات تا خواسته ها صورت میگیرد.
رساله ای از خواجه نصیر الدین طوسی در علم موسیقی (II)

رساله ای از خواجه نصیر الدین طوسی در علم موسیقی (II)

خواجه نصیرالدین طوسی در اکثر علوم متداول آن عصر از جمله فقه، حکمت، کلام، منطق، اخلاق، طب، نجوم، ریاضیات، ادبیات و فن شعر و موسیقی آثار و تالیفاتی دارد و تا کنون تحقیقات بسیار ارزنده‌ای در شناخت آثار و دانش این ابرمرد دنیای علم و تفکر و تعقل و تحقیق ایران به عمل آمده است، از آن جمله چند اثری که در این مقاله به عنوان ماخذ و پانویس از آنان استفاده گردیده است.
مصاحبه ای منتشر نشده با SRV (قسمت اول)

مصاحبه ای منتشر نشده با SRV (قسمت اول)

مصاحبه ای که ملاحظه می نمایید در تاریخ 29 اکتبر 1985، یعنی پنج سال قبل از مرگ ناگهانی استیو ری انجام شده و اولین بار در تاریخ 29 آگوست 2006 به چاپ رسیده است. طبق اظهارات نویسنده – استیون روزن (Steven Rosen)- پیش از این تنها بخش کوچکی از این مصاحبه در یک مجله ژاپنی به چاپ رسیده است.