امیر آهنگ: فَهمِ هارمونی مهم است!

امیرآهنگ و ارکستر ملی مجلسی بنیاد رودکی
امیرآهنگ و ارکستر ملی مجلسی بنیاد رودکی
اُستاد حنانه می گفتند مدرسِ هارمونی باید اطلاعاتِ جامعی از متُدهای گوناگون هارمونی و دیگر فنون کُمپوزیسیون داشته باشد ولی در شروعِ آموزش با هنرجو باید با یک متدِ آموزشیِ مشخص و معینی آغاز نموده و آن متد را از ابتدا تا به انتها بصورت تمام و کمال به پایان بُرد. نباید هنرجو را در هنگام شروعِ آموزش یا در حین آموزش با متد های مختلف درگیر نمود. زیرا در اینصورت شاگرد سر در گم شده و به نتیجه مطلوب نخواهد رسید و چه بسا در میانه راه از یادگیری منصرف می گردد! ولی پس از به پایان بردن یک متدِ مشخص و تسلط کامل بر آن لازم می دانستند که هنرجوی کُمپوزیسیون متُدِ مکاتبِ دیگر را در کلیه فنون کمپوزیسیون مطالعه کند. در آن زمان یعنی در سال ۱۳۶۵ (سی و یک سال پیش) جهت شروع یادگیریِ هارمونی، متد مکتب روسیه با کتابِ هارمونی نوشته: ریمسکی کرساکف را توصیه کرده و خودشان از روی آن درس می دادند.

ترجمه اش هم از خودشان بود که از زبان فرانسه به فارسی برگردانده بودند. (کاش این ترجمه ایشان چاپ شود) البته من چون قبلا هارمونی را با اساتید دیگر کار کرده بودم و تا حد قابل قبولی هارمونی را مسلط بودم ایشان به موازات متدِ کرساکُف، کتابِ هارمونی شارل کوکلن از مکتبِ فرانسه را هم با من کار کردند. ولی جهت تدریس به هنرجویانِ نو آموز فقط مطابق با متدِ کُرساکُف کار می کردند و می گفتند بعدها حتما باید متدهای مکاتب دیگر و کتاب هایی همچون سارلی، دوبوا، شارل کوکلن و غیره را نیز مطالعه نمایید و اگر اشکالی داشتید سوال از من کنید.

همین جا هم باید بگویم ایشان در پاسخ به سوالات موسیقی هنرجو خیلی صبور و با حوصله بودند. سوال ها را با سعه صدر پاسخ می دادند و در بیشتر مواقع هنرجو را راهنمایی می کردند تا خودش جواب سوال را بیابد. نکته دیگر اینکه استاد به بروز بودن متد و کار آیی آن در زمانِ حال هم توجه داشتند و می گفتند اگر بعدها متد مفید تری از این کتاب (هارمونی کرساکف) دیدید و یا کتاب و متد دیگری یافتید که آن را از نظر آموزشی بهتر و جامع تر از کُرساکف تشخیص دادید، شما در آینده باید مطابق با آن به شاگردانتان تدریس کنید.

اینجانب نیز طبق توصیه استاد سالها با متد کُرساکف شاگردانم را آموزش می دادم و پس از آن، شاگردانی را که موفق به پایان بردنِ این متد می شدند را با متدهای دیگر هارمونی از جمله: اشتور، والتر پیستون، دوبوا، سارلی و غیره را آشنا می کردم. زیرا به عقیده من فهم هارمونی مهم است و آموزشِ هارمونی با متد کُرساکُف اصول هارمونی را بسیار خوب به شاگرد تفهیم می نماید و همچنین پایه هارمونی را در هنرجو ی ایرانی قوی کرده بطوریکه هنرجویی که این متد را بطور کامل زیر نظر معلم با صلاحیت کار کند، فهمِ دیگر متدها برای او سهل و آسان می گردد. نکته دیگر اینکه هارمونی با متد کُرساکُف بسیار ساده و روان و همچنین حجم کتاب هم بسیار کم است.

4 دیدگاه

  • Sina
    ارسال شده در آذر ۱۴, ۱۳۹۶ در ۱:۵۳ ب.ظ

    ممنون از مطالب جامعی که در اختیار هنرجویان قرار میدهید

  • احمد کاظمی
    ارسال شده در آذر ۱۴, ۱۳۹۶ در ۵:۲۶ ب.ظ

    دقیقا. فهم هارمونی در بسیاری از استادان دانشگاه های موسیقی ایران خصوصا دانشگاه های علمی کاربردی زیر صفر است و دانشجویان چیزی یاد نمی گیرند. و بدتر سر در گم می شوند. کم تر کسی مانند جناب امیر آهنگ هارمونی را فهمیده و بخوبی تدریس می کند. دلیلش هم روشنه زیرا ایشان شاگرد والا و بهترین شاگرد استاد مرتضی حنانه بوده اند. و از کلاس درس اساتید بزرگی همچون فریدون ناصری، حشمت سنجری، مصطفی کمال پور تراب، محسن الهامیان و فرهاد فخرالدینی بر آمده اند. هارمونی ایشان در آثارشان بسیار محکم و قوی است. همچنین در ارکستراسیون و تنظیم عالی صدا می دهد.

  • غلامرضا حاجی محمد
    ارسال شده در آذر ۱۶, ۱۳۹۶ در ۱:۳۹ ق.ظ

    با سلام و عرض ادب
    اینکه در نبود استاد حنانه ی بزرگ استاد امیرعلی حنانه بواسطه ی فرزندی و شما جناب امیر آهنگ در مقام شاگرد استاد حنانه قدمهای بزرگی برای اعتلای فرهنگ موسیقی این مرز و بوم بر می دارید جای شکرگزاری و سپاسگزاری دارد. براتون پیوسته آرزوی سلامتی دارم.

  • جمشید
    ارسال شده در آذر ۱۶, ۱۳۹۶ در ۳:۲۶ ق.ظ

    درود بر جناب آقای امیر آهنگ عزیز
    من افتخار می کنم که در خصوص آموزش تئوری موسیقی و هارمونی و سازشناسی و ارکستراسیون شاگرد شما بوده ام.
    هر چه دارم از شما دارم در موسیقی. بطوریکه با آموزش شما موفق شدم در امتحان قبول شده و اکنون تحصیلات موسیقی خود را در آلمان ادامه می دهم

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

آموزش ساز، کاری دانشگاهی نیست (V)

در این مدتی که در دانشگاه این تغییرات را به وجود آوردید و به مدت ۸ سال بود ریس دانشکده موسیقی بودید فکر می‌کنم زمان کافی برای فارغ‌التحصیلی دانشجویان برای حداقل پنج دوره فراهم بود. چه کسانی در آن دوره به‌عنوان موسیقی‌شناس فارغ‌التحصیل شدند. لطفاً نام ببرید. به‌یقین بیش از چند اسم به خاطر نخواهم آورد. موضوع مربوط به چهل‌ و چند سال پیش است. به‌طور مثال آقای لطفی.

گفتمان موسیقی ایرانی در فضای عامیانگی (VIII)

نوع دیگر از دسته بندی، تقسیم موسیقی به موسیقی هنری و انواع دیگر موسیقی است که از این دیدگاه، فاقد ارزش های هنری هستند، با این ویژگی که اولی محصول خلاقیت و نبوغ است و در درجه اول شامل موسیقی های تصنیف شده توسط آهنگسازان نامدار است که به عنوان هنر غیر وابسته (autonome Kunst) یا هنری که فقط به خلاقیت و نبوغ سازنده اش متکی است، شناسایی می شوند. البته در مورد شناسایی موسیقی های غیر هنری بین ناظرین و منتقدین و تئوری پردازان توافقی وجود ندارد. در این گروه بنا به دیدگاه های متفاوت، انواع مختلف موسیقی ها مانند موسیقی بازاری (Musik Kommerz) برای مصرف در حیطه تجارت و اغلب محصول تقلید و کپی برداری یا موسیقی های محلی و فلکلور های شهری و روستایی و موسیقی های سنتی و آئینی که بدون «خلاقیت هنری» وجود داشته و دارند، شناسایی می شوند که برنامه کاری اتنوموزیکولوژی است.

از روزهای گذشته…

به قلم یک بانوی رهبر (I)

به قلم یک بانوی رهبر (I)

ماریتا چنگ (Marietta Nien-hwa Cheng) رهبر ارکستر و استاد موسیقی دانشگاه کولگیت (Colgate University) است. چنگ به عنوان عضوی از تنها خانواده چینی که در شهری در اوهایوی جنوبی در آمریکا ساکن بود راه پر فراز و نشیبی را برای دستیابی به جایگاه امروزیش پیموده است. متنی که پیش رو دارید بخشی از این تجربه ها را به تصویر می کشد. گفتنی است که این متن در سال ۱۹۹۸ و در نشریه مؤسسه ارکستر سمفونیک (SOI) منتشر شده است.
درباره تحولی جسورانه

درباره تحولی جسورانه

در خبرها خواندیم که قرار است دو ارکستر ملی و ارکستر سمفونیک تهران، ادغام شده و به یک ارکستر تبدیل شود. این اقدام جسورانه علی رهبری شاید سومین حرکت بزرگ او بعد از تشکیل دوباره ارکستر سمفونیک تهران و هفتگی کردن کنسرتهای ارکستر سمفونیک تهران است. بعضی از اهالی موسیقی و مخصوصا رهبر سابق ارکستر ملی فرهاد فخرالدینی،‌ به این اقدام اعتراض کردند. امروز به این مسئله می پردازیم که اگر واقعا رپرتواری که با ارکستر ملی اجرا می شده مربوط به ژانر موسیقی کلاسیک بوده است، چرا ادغام شدن این دو ارکستر موجب نگرانی شده است.
از مجله موسیقی تا ماهنامه رودکی (I)

از مجله موسیقی تا ماهنامه رودکی (I)

اگر از سالنامهء معروف پاریس، که در سال ۱۳۰۵ ش به همت و مدیریت محمد علی‌ امیر جاهد۱، تصنیف‌سرا و آهنگ‌ساز، بنیاد گرفت و در آن مسائل مربوط به‌ موسیقی ایران و نیز تصنیف‌های ساختهء خود او انتشار می‌یافت، درگذریم مجلهء موسیقی را باید قدیمی‌ترین نشریهء فارسی در قلمرو موسیقی به شمار آورد. این‌ مجله از سال ۱۳۱۷ تا ۱۳۵۷، سه دورهء متفاوت و جدا از هم را بسر آورده است. در دورهء نخست، ۱۲ شماره و دورهء دوم ۸ شماره انتشار یافته و در دورهء سوم‌ تعداد شماره‌های آن از ۱۵۰ نیز درگذشته است.
ریچارد اشتراوس (I)

ریچارد اشتراوس (I)

ریچارد جورج اشتروس ( ۱۱ ژوئن ۱۸۶۴- ۸ سپتامبر ۱۹۴۹) آهنگسازی آلمانی از اواخر دوره رمانتیک و اوایل دوره مدرن بود که به ویژه اپراها و موسیقی با کلامش برجسته بود، معروفترین آنها Also sprach Zarathustra ( بخش آغاز فیلم ادیسه فضایی :۲۰۰۱ از استنلی کوبریک). او همچنین به دلیل رهبریش نیز مشهور بود.
بررسی اجمالی آثار شادروان <br>روح الله خالقی (قسمت بیستم)

بررسی اجمالی آثار شادروان
روح الله خالقی (قسمت بیستم)

سبک کلی تنظیم آثار موسیقی آنزمان کمابیش همگی یکسان و محدود به تکرار جملاتِ ترانه بوسیله یک یا چند ساز بوده است. جالب آنکه پنجاه سال پس از آن، همین اثر بوسیله گروه سماعی و با صدای خواننده ممتازی چون عبدالوهاب شهیدی نیز اجرا شده که از دیدگاهِ فوق، فرقی با اجرای نیم قرن پیش ندارد؛ اینبار تنها بجای دو سه ساز، ده دوازده ساز بکار رفته و دیگر هیچ.
فراخوان پنجمین جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی

فراخوان پنجمین جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی

پنجمین جشنواره وبلاگ ها و سایت های موسیقی ایران روز پنجشنبه بیست و سوم اردیبهشت ماه سال جاری در فرهنگسرای ارسباران برگزار می شود. علاقه مندان به شرکت در این جشنواره که با حمایت موسسه فرهنگی و هنری راداندیش نو و فرهنگسرای ارسباران برگزار می گردد، می توانند آثار خود را تا ۱۷ اردیبهشت ماه به دبیرخانه جشنواره ارسال کنند.
طراحی وب سایت

طراحی وب سایت

گروه طراحان «هفت رنگ آسمان»، قصد دارد با تخفیفی ویژه هنرمندان، به طراحی وب سایت بپردازد.
آرنولد شونبرگ، بنیانگذار آتونالیته (I)

آرنولد شونبرگ، بنیانگذار آتونالیته (I)

آرنولد شونبرگ (Arnold Schoenberg) آهنگساز اتریشی (بعدها آمریکایی)، دارای سبک اکسپرسیونیست شعر و هنر آلمان و سرپرست دومین مدرسه موسیقی وین است. دست آوردهای شونبرگ بیشتر در زمینه هارمونی بوده، اندیشه وی دست کم در سه نسل آهنگسازان بعد از خود، چه در آمریکا و چه در اروپا به طور وسیعی ریشه دوانده است. در زمان حزب نازی در اتریش، موسیقی اش در کنار موسیقی جاز به عنوان “هنر فاسد” شناخته شد! شونبرگ به سرعت در همان ابتدای حرفه خود، موج متضاد در عین حال موفقی را با سبک رومانتیک آلمانی برامس و واگنر به وجود آورد.
MIDI را بهتر بشناسیم – قسمت اول

MIDI را بهتر بشناسیم – قسمت اول

همانطور که در نوشته قبل اشاره کردیم، MIDI استانداردی است که برای تبادل اطلاعات میان سازهای دیجیتال با یکدیگر و کامپیوتر تدوین شده است و شاید اغراق نباشد اگر بگوییم بدون استفاده از این پروتکل امکان استفاده بهینه از سازهای دیجیتال وجود ندارد. در این نوشته سعی می کنیم برخی از اصطلاحات و موضوعات مرتبط با این استاندارد صنعتی را برای شما تشریح کنیم.
کنسرت مارک نافلر در دبی

کنسرت مارک نافلر در دبی

نوازنده افسانه ای و صاحب سبک گیتار، مردی که یکی از بهترین آلبوم های راک در تاریخ موسیقی را ارائه کرد در حال اجاری تور کنسرت در گوشه کنار دنیا می باشد و قرار است بزودی در پنج شنبه همین هفته یعنی سوم مارچ در مدیا سیتی دبی (Media City, Dubai) اجرای کنسرت داشته باشد.