امیر آهنگ: فَهمِ هارمونی مهم است!

امیرآهنگ و ارکستر ملی مجلسی بنیاد رودکی
امیرآهنگ و ارکستر ملی مجلسی بنیاد رودکی
اُستاد حنانه می گفتند مدرسِ هارمونی باید اطلاعاتِ جامعی از متُدهای گوناگون هارمونی و دیگر فنون کُمپوزیسیون داشته باشد ولی در شروعِ آموزش با هنرجو باید با یک متدِ آموزشیِ مشخص و معینی آغاز نموده و آن متد را از ابتدا تا به انتها بصورت تمام و کمال به پایان بُرد. نباید هنرجو را در هنگام شروعِ آموزش یا در حین آموزش با متد های مختلف درگیر نمود. زیرا در اینصورت شاگرد سر در گم شده و به نتیجه مطلوب نخواهد رسید و چه بسا در میانه راه از یادگیری منصرف می گردد! ولی پس از به پایان بردن یک متدِ مشخص و تسلط کامل بر آن لازم می دانستند که هنرجوی کُمپوزیسیون متُدِ مکاتبِ دیگر را در کلیه فنون کمپوزیسیون مطالعه کند. در آن زمان یعنی در سال ۱۳۶۵ (سی و یک سال پیش) جهت شروع یادگیریِ هارمونی، متد مکتب روسیه با کتابِ هارمونی نوشته: ریمسکی کرساکف را توصیه کرده و خودشان از روی آن درس می دادند.

ترجمه اش هم از خودشان بود که از زبان فرانسه به فارسی برگردانده بودند. (کاش این ترجمه ایشان چاپ شود) البته من چون قبلا هارمونی را با اساتید دیگر کار کرده بودم و تا حد قابل قبولی هارمونی را مسلط بودم ایشان به موازات متدِ کرساکُف، کتابِ هارمونی شارل کوکلن از مکتبِ فرانسه را هم با من کار کردند. ولی جهت تدریس به هنرجویانِ نو آموز فقط مطابق با متدِ کُرساکُف کار می کردند و می گفتند بعدها حتما باید متدهای مکاتب دیگر و کتاب هایی همچون سارلی، دوبوا، شارل کوکلن و غیره را نیز مطالعه نمایید و اگر اشکالی داشتید سوال از من کنید.

همین جا هم باید بگویم ایشان در پاسخ به سوالات موسیقی هنرجو خیلی صبور و با حوصله بودند. سوال ها را با سعه صدر پاسخ می دادند و در بیشتر مواقع هنرجو را راهنمایی می کردند تا خودش جواب سوال را بیابد. نکته دیگر اینکه استاد به بروز بودن متد و کار آیی آن در زمانِ حال هم توجه داشتند و می گفتند اگر بعدها متد مفید تری از این کتاب (هارمونی کرساکف) دیدید و یا کتاب و متد دیگری یافتید که آن را از نظر آموزشی بهتر و جامع تر از کُرساکف تشخیص دادید، شما در آینده باید مطابق با آن به شاگردانتان تدریس کنید.

اینجانب نیز طبق توصیه استاد سالها با متد کُرساکف شاگردانم را آموزش می دادم و پس از آن، شاگردانی را که موفق به پایان بردنِ این متد می شدند را با متدهای دیگر هارمونی از جمله: اشتور، والتر پیستون، دوبوا، سارلی و غیره را آشنا می کردم. زیرا به عقیده من فهم هارمونی مهم است و آموزشِ هارمونی با متد کُرساکُف اصول هارمونی را بسیار خوب به شاگرد تفهیم می نماید و همچنین پایه هارمونی را در هنرجو ی ایرانی قوی کرده بطوریکه هنرجویی که این متد را بطور کامل زیر نظر معلم با صلاحیت کار کند، فهمِ دیگر متدها برای او سهل و آسان می گردد. نکته دیگر اینکه هارمونی با متد کُرساکُف بسیار ساده و روان و همچنین حجم کتاب هم بسیار کم است.

4 دیدگاه

  • Sina
    ارسال شده در آذر ۱۴, ۱۳۹۶ در ۱:۵۳ ب.ظ

    ممنون از مطالب جامعی که در اختیار هنرجویان قرار میدهید

  • احمد کاظمی
    ارسال شده در آذر ۱۴, ۱۳۹۶ در ۵:۲۶ ب.ظ

    دقیقا. فهم هارمونی در بسیاری از استادان دانشگاه های موسیقی ایران خصوصا دانشگاه های علمی کاربردی زیر صفر است و دانشجویان چیزی یاد نمی گیرند. و بدتر سر در گم می شوند. کم تر کسی مانند جناب امیر آهنگ هارمونی را فهمیده و بخوبی تدریس می کند. دلیلش هم روشنه زیرا ایشان شاگرد والا و بهترین شاگرد استاد مرتضی حنانه بوده اند. و از کلاس درس اساتید بزرگی همچون فریدون ناصری، حشمت سنجری، مصطفی کمال پور تراب، محسن الهامیان و فرهاد فخرالدینی بر آمده اند. هارمونی ایشان در آثارشان بسیار محکم و قوی است. همچنین در ارکستراسیون و تنظیم عالی صدا می دهد.

  • غلامرضا حاجی محمد
    ارسال شده در آذر ۱۶, ۱۳۹۶ در ۱:۳۹ ق.ظ

    با سلام و عرض ادب
    اینکه در نبود استاد حنانه ی بزرگ استاد امیرعلی حنانه بواسطه ی فرزندی و شما جناب امیر آهنگ در مقام شاگرد استاد حنانه قدمهای بزرگی برای اعتلای فرهنگ موسیقی این مرز و بوم بر می دارید جای شکرگزاری و سپاسگزاری دارد. براتون پیوسته آرزوی سلامتی دارم.

  • جمشید
    ارسال شده در آذر ۱۶, ۱۳۹۶ در ۳:۲۶ ق.ظ

    درود بر جناب آقای امیر آهنگ عزیز
    من افتخار می کنم که در خصوص آموزش تئوری موسیقی و هارمونی و سازشناسی و ارکستراسیون شاگرد شما بوده ام.
    هر چه دارم از شما دارم در موسیقی. بطوریکه با آموزش شما موفق شدم در امتحان قبول شده و اکنون تحصیلات موسیقی خود را در آلمان ادامه می دهم

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مروری بر آلبوم «سالنامه»

سالنامه در میان آثار فیاض، بیش از همه در مسیرِ «در گذر» است. علاوه بر مشابهت در فرایند آهنگسازی و نوعِ کنار هم نشاندنِ و برخورد با مواد و مصالح موسیقی، حضور صریحِ برخی نقش‌­مایه­‌های «در گذر»، مدگردی­‌های متنوع، استفاده از نوازندگانِ گروه در مقامِ خواننده و ساختار کلی مجموعه، این همانندی را پررنگ­‌تر می­‌کند.

آرنولد شونبرگ و آهنگسازی ددکافونیک (III)

آنچه شونبرگ دنبالش می گشت، همان بود که باخ می جست: دست یافتن به وحدت کامل در یک ترکیب موسیقی. شونبرگ احساس می کرد که این روش نوین مبتنی بر ادراک کامل و جامع فضای موسیقی است. ولی به هر حال موسیقی نوشته می شد، با تمام شیوه ها، و شونبرگ اصرار داشت شنونده و آهنگساز هر دو باید شیوه ها را فراموش کنند، و موسیقی را به عنوان موسیقی بشنوند و قضاوت کنند. گفته است: «اغلب درست نمی توانم توضیح دهم: کار من ساختن موسیقی ۱۲ صدایی است نه ساختن موسیقی ۱۲ صدایی.»

از روزهای گذشته…

در نقد آلبوم سخنی نیست (II)

در نقد آلبوم سخنی نیست (II)

سازمان پیوندی این ساختارهای موسیقایی از طریق گوشه‌ها است (به خصوص که در اولین تجربه‌ها خود گوشه‌های ردیف به این شکل از چندصدایی اجرا شده‌اند). در این شیوه، به هنگام هم‌خوانی، یا همان گوشه‌ی سازنده‌ی ملودی اصلی از کرسی دیگری خوانده می‌شود یا به کل ملودی گوشه‌ای دیگر که همراهی‌اش ملایمتی ایجاد می‌کند. این تجربه‌ها که در نوبانگ کهن هنوز پیوندشان با کرال‌ها تا اندازه‌ای به گوش می‌رسد، ابتدا در سال ۱۳۷۰ در «دلشدگان» بیان کاملا مستقل آوازی ایرانی می‌یابند و سپس امتداد پیدا می‌کنند تا سال ۱۳۷۶ و «راز نو» که در آن عدم هم‌زمانی لایه‌های مختلف صوتی و فروگشایی به هم­صدا، اکتاو و به ندرت فواصل قابل فروگشودن دیگر، یعنی مجموع فنون هم‌آوایی علیزاده، شکل نهایی خود را پیدا می‌کنند (۸).
بندتی، رمانتیک می شود! (IV)

بندتی، رمانتیک می شود! (IV)

گمان می رود که این آشوب ریشه در واکنش خشمناک آهنگ ساز به فاجعه تلخ ازدواجش با آنتونینا میلیوکوا (Antonina Miliukova) دارد. این کنسرتو ویولون یکی از ساخته هایی بود که در آن درگیری چایکوفسکی با همجسنگرایی اش شدیدا به سطح کار او نفوذ کرده است شاید این طرز فکر، حتی به طور ناخودآگاه، پشت رسپسیون خوب این قطعه باشد. تشویش ساختاری، تکرارهای افراطی و شکست در یافتن نتیجه گیری نه تنها از لحاظ هنری بلکه از لحاظ اخلاقی نیز مشهود است.
John Broadwood & Sons

John Broadwood & Sons

از قدیمی ترین و شاید حتی اولین تولید کننده رسمی پیانو در انگلستان می توان به کمپانی John Broadwood & Sons اشاره کرد. اولین پیانوهای ساخت این کارخانه که به پیانوهای مربعی (Square-Pianos) معروف بود شهرت جهانی داشته و کارخانه تولید پیانو Broadwood در طول قرن هجدهم و نوزدهم از بزرگترین و مهمترین سازندگان پیانو در جهان بوده است.
تامی امانوئل و افکت های تصادفی

تامی امانوئل و افکت های تصادفی

تامی امانوئل (Tommy Emmanuel) یکی از نوازندگان برجسته گیتار -fingerpicking- میباشد، وی بیشتر بخاطر اجراهای پرهیجان و همچنین استفاده از افکت های تصادفی در اجراهایش مشهور میباشد. در ۳۱ می سال ۱۹۵۵ در شهر New South Wales استرالیا بدنیا آمد.
اصول نوازندگی ویولن (XII)

اصول نوازندگی ویولن (XII)

تکیه گاه سر انگشت یا نرمچه انگشت شست راست، بر کناره لبه بالایی دهانه پاشنه آرشه و یا در حالت مطلوب تر در ناحیه انتهای لبه بالایی دهانه پاشنه و چوب آرشه قرار می گیرد و بایستی از فرو بردن شست در داخل حفره پاشنه خودداری نمود.
فراز و نشیبهای ارکستر ملل

فراز و نشیبهای ارکستر ملل

پس از افت و خیزهای فراوان ارکستر ملل در ۱۰ و ۱۱ مهرماه در تالار وحدت به اجرای کنسرت می پردازد. پیشتر قرار بود این ارکستر برنامه ای در تخت جمشید به اجرا بگذارد، که باز این برنامه به تعویق افتاد. ارکستر ملل با پشتوانه فکری و سیاستهای موسیقایی پیمان سلطانی (آهنگساز نوازنده و رهبر ارکستر) تشکیل شده است.
عمومی: مردم با نظریه های جدید در ابتدا مخالفت می کنند

عمومی: مردم با نظریه های جدید در ابتدا مخالفت می کنند

من در سال ۱۳۴۲ وارد دانشگاه شدم و سال دوم دانشکده بودم که در اردوها شرکت کردم و همان موقع بود که با اساتید آشنا شدم و به دنبال آن به هنرستان رفتم و به کلاس‌های استاد محمود کریمی برای فراگیری ردیف رفتم و تئوری و سلفژ را با استاد فرهاد فخرالدینی کار کردم؛ در همان موقع بود که من به گروه آقای فرامرز پایور رفتم یعنی من حدود ۵۰ سال پیش، سال ۴۵ یا ۴۶ به گروه سازهای ملی آقای پایور که تأسیس شده بود پیوستم. ایشان کنسرت من را در پایان سال تحصیلی یا هنرستان دیده بودند و از استاد کریمی خواسته بودند که من را دعوت کنند تا به گروه ایشان بپیوندم.
فروغ بی پایان

فروغ بی پایان

او موسیقی را با نواختن drums شروع کرد با یافتن استعداد خوانندگی در خود شروع به نواختن گیتار و به تدریج سازهای دیگر مانند پیانو نمود. روایات حاکی از اینست که نواختن ساز را بدون استاد آموخته و شعر گفتن را از پدرش به ارث برده بود. از سال ۴۶ با ایجاد گروه های کوچک موسیقی با خواندن موزیکهای غربی بخصوص بلوز وارد عرصه هنر شد (او از مریدان ری چالرز بود).
اصول نوازندگی ویولن (V)

اصول نوازندگی ویولن (V)

در حالت قرارگیری انگشت اول در کنار شیطانک نبایستی امتداد بند اول این انگشت در پشت دست، از امتداد پشت ساعد و دست چپ خارج گشته و از امتداد آنها عقب تر رود و این انگشت به شکل شکسته در ناکل در آید. در غیر اینصورت کششی نامتعارف در ناحیه ناکل انگشت اول بوجود آمده و همچنین از آزادی عمل سایر انگشتان( به خصوص انگشت چهارم ) در انگشت گذاری کاسته می گردد.
چه مقدار تمرین، چه مقدار پیشرفت (IX)

چه مقدار تمرین، چه مقدار پیشرفت (IX)

در اولین پنج دقیقه اى که فرصت دارید، مى توانید تمرین را شروع کنید. در هر بار تمرین، بنا به میزانِ حوصله و خستگى، یک یا دو میزان یا حتا یک خط از درسِ مورد نظر را انتخاب و تمرین کنید. شما باید از آن پنج دقیقه اى که براى تمرین در دسترس دارید نهایت استفاده را ببرید؛ بدین گونه که از آن پنج دقیقه تنها و فقط یک یا دو دقیقه فرصت دارید که به نت ها نگاه کنید (پس مقدارى را انتخاب کنید که بتوانید در یکى دو دقیقه آن قسمت را بنوازید) در دو سه دقیقه ى باقیمانده، همان مقدارى که از روى نت نگاه کردید را از حفظ تکرار کنید تا خوب به آن تکه از قطعه مسلط شوید.