فیلیکس مندلسون، نابغه هامبورگ (I)

فلیکس مندلسون (1809-1847)
فلیکس مندلسون (1809-1847)
جاکوب لودویگ فیلیکس مندلسون بارتولدی (Felix Mendelssohn-Bartholdy) آهنگساز یهودی در ۳ فوریه ۱۸۰۹ در هامبورگ متولد شد. فلیکس مندلسون، آهنگساز آلمانی در اوایل دوره رمانتیک زندگی می کرد. آثار وی شامل قطعاتی در فرمهای سمفونی، کنسرتو، قطعاتی برای پیانو و موسیقی مجلسی (chamber music) می باشد. بعد از مدت زمانی طولانی انزوا و به دست فراموشی سپرده شدن، مندلسون و آثارش بار دیگر به رسمیت شناخته شد. او فرزند آبراهام، بانکدار و شخصی که خود فرزند فیلسوف بزرگ یهودی؛ موسز مندلسون (Moses Mendelssohn) و لی سالمون (Lea Salomon) عضو گروه یهودی ایزاک (od the Itzig) بود.

آبراهام سعی در زنده کردن مذهب یهودی داشت؛ در ابتدا فرزندانش بدون هیچ گونه تربیت مذهبی بزرگ شدند و در سال ۱۸۱۶ در کلیسای لوترانز غسل تعمید داده شدند. آبراهام و همسرش تا سال ۱۸۲۲ غسل تعمید داده نشدند.

بارتولدی نامی بود که برادر مادربزرگ لی، جاکوب، آنرا پیشنهاد داده بود (شخصی که تسهیلات این نام را خریده بود و آنرا نام فامیل خود قرار داده بود) آبراهام برای نشان دادن آنکه این خلاف حکم سنتهای خانوادگی موسز است، بعدها سعی کرد آنرا در نامه ای به فیلیکس توضیح دهد که دیگر نباید از بارتولدی که نامی مسیحی است استفاده کند. با اینحال فیلیکس تا مدتها همان امضای بارتودلی مندلسون را حفظ کرده بود اما در نهایت حرف پدرش را برای نگه داشتن تنها نام فامیل مندلسون اجرا کرد.

خانواده مندلسون در سال ۱۸۱۲ به برلین نقل مکان کردند. خواهر وی فانی هنسل (Fanny Hensel) پیانیست شد، با آنکه آبراهام تصور می کرد استعداد موسیقی دخترش از فیلیکس بیشتر است ولی از مندلسون به عنوان یکی از بزرگترین نابغه های موسیقی آلمان پس از موتسارت یاد می شود!

زمانی که ۶ ساله بود از مادرش و در سن ۷ سالگی در پاریس از میری باگوت (Marie Baigot) نواختن پیانو را آموخت. از سال ۱۸۱۷ از کارل فردریچ زلتر (Carl Friedrich Zelter) در برلین آهنگسازی را آموخت. در سن ۹ سالگی اولین کنسرت خود را اجرا کرد و در سن ۱۳ سالگی کوارتتهای پیانو را نوشت و به چاپ رساند و به عنوان کودک آهنگساز توانایی شناخته شده بود.

زلتر، فیلیکس را به دوستان خود و نیز به گوته که در آن زمان میان سال بود معرفی کرد. بعدها فیلیکس از ایگناز موسچلز (Ignaz Moscheles) درس آهنگسازی آموخت و موسچلز اعتراف کرد که چیز زیادی برای آموختن به فلیکس نداشت و به همکار و دوست دائمی وی بدل شد. آهنگهای مندلسون، اغلب به وسیله ارکسترهای خصوصی در خانه اجرا می شد و اغلب حضار روشنفکران و نخبگان برلین بودند.

مندلسون در سنین ۱۲ تا ۱۴ سالگی، اولین مجموعه ۱۲ سمفونی خود را نوشت! آثار وی برای بیش از یک قرن بی اهمیت شناخته شد اما در عصر معاصر بارها ضبط و در کنسرتها شنیده شد. در سن ۱۵ سالگی اولین سمفونی خود را برای اجرای یک ارکستر کامل نوشت. در سن ۱۶ سالگی “هشتگانه زهی در E ماژور” را تنظیم کرد، اولین اثری که تسلط کامل و نبوغ او را نشان داد و به همراه قطعه ای برای “رویاهای نیمه شب تابستان” اثر شکسپیر که یک سال بعد آن را تنظیم کرد، بهترین آثار اولیه وی شناخته شده اند.

در سال ۱۸۴۲ قطعه ای بسیار سریع را برای اپرا نوشت، اثری معروف به نام عروسی کاماچو (Die Hochzeit des Camacho) که او در سال ۱۸۲۷ اولین اجرای اپرای خودش را دید. در سال ۱۸۲۹ مندلسون برای پنجمین بار به انگلستان سفر کرد، جایی که موسچلس (Moscheles) پیش از آن در آنجا ساکن بود. فیلیکس در انگلستان موفقیت فراوانی به دست آورد و اولین سمفونی خود را رهبری کرد. در آنجا با ملکه ویکتوریا و همسر موسیقی دوستش پرنس آلبرت که هر دو مشتاقان موسیقی مندلسون بودند، دیداری داشت.

audio file بشنوید قسمتی از پیانو تریو اثر مندلسون را

در طی ده دفعه سفر خود به انگلستان دو آهنگ از مشهورترین آثار خود را با الهام از آنجا نوشت: غار فینگل و سمفونی اسکاتلندی (سمفونی شماره ۳). قطعه الیاس در ۲۶ آگوست ۱۸۴۶ در برمنگام برای اولین بار اجرا شد. ارکستر لپزیگ در سال ۱۸۳۵ او را به عنوان رهبر اصلی منسوب کرد و این برای مندلسون بسیار حائز اهمیت بود که خود را به عنوان یک آلمانی واقعی احساس کرد و آرزو داشت تا نقش مهمی را در سرنوشت موسیقی کشورش ایفا کند.

مندلسون در سال ۱۸۴۳ کنسرواتوار لپزیگ را پایه گذاری کرد، جایی که موفق شد موسچلس را قانع کند تا در کنسرواتوار به وی بپیوندد. دوره زندگی مندلسون متعارف بود. ازدواجش با سیسیل ژرنآد (Cécile Jeanrenaud) در مارچ ۱۸۳۷ بسیار موفق بود و آنان پنج فرزند داشتند. وی همچنین نقاش فوق العاده ای در آبرنگ بود و مکاتبات فراوانش او را به نویسنده ای شوخ طبع هم در زبان آلمانی هم انگلیسی، بدل ساخته بود.

audio file بشنوید قسمتی از موومان اول کنسرتو ویولون مندلسون را با اجرای فرانچسکاتی

مندلسون در اواخر عمرش در شرایط سلامتی بحرانی بود. کار زیاد و شرایط روحی نامناسبی که بعد از مرگ خواهرش فانی درسال ۱۸۴۷ به او وارد شد، توان و نیروی این هنرمند بزرگ را ربود. فیلیکس مندرسون در همان سال پس از چندین سکته در شهر لپزیگ در ۴ نوامبر ۱۸۴۷ از دنیا رفت و در برلین در قبرستان ترینتی، این نابغه بزرگ به خاک سپرده شد.

bach-cantatas.com

یک دیدگاه

  • ارسال شده در شهریور ۴, ۱۳۸۸ در ۲:۳۲ ب.ظ

    az ertebat mendelsohn ba baqie mosanefine romantiqe begid

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

قطعاتی برای آموزش موسیقی

پنج شش سال پیش مقاله ای نوشتم در ارتباط با این موضوع که در سایت گفتگوی هارمونیک منتشر شد. به طور خیلی خلاصه می توانم بگویم که هدف از نوشتن آن مقاله که مقاله حاضر نیز در ادامه آن است آموزش نکاتی در موسیقی از طریق قطعاتی بود که به همین منظور ساخته بودم. پس از چند سال فرصت، انگیزه دوباره ای به وجود آمد برای پی گرفتن دوباره این جریان که قرار بود به نوشتن کتابی با همین محتوا ختم شود و به نوعی این مقاله مقدمه ای بر مجموعه مقالاتی است که در نهایت –در صورت مثبت بودن شرایط- به صورت کتاب منتشر خواهند شد.

صادقی: محمد نوری تکرار ناشدنی و خاص است

فقط به مسیری که از گذشته استاد نوری طی کرده اند نگاهی بیندازیم، خودش یک درس بزرگ می تواند باشد. امیدوارم شاگردان ایشان هم بتوانند در این مسیر قدم بردارند و راه درست را تشخیص بدهند. شیوه تدریس استاد هم پرداختن به تکنیک های خاص آواز کلاسیک بوده است، در حقیقت کار کردن در ابعاد تنفسی، بیانی و رزونانسی که مهمترین ویژگی های یک خواننده خوب به حساب می آید؛ روی این مباحث کار جدی می کردند و کمتر به مقوله خواندن ترانه در کلاس می پرداختند و باورشان بر این بود که اگر کسی می خواهد خواننده قابلی بشود چه کلاسیک و چه پاپ، می بایست از پروسه تکنیک آواز کلاسیک وارد بشود تا بتواند آواز کلاسیک یا یک پاپ فاخر و درخشان را ارائه کند. شاگردانی هم که کار تدریس آواز کرده اند مثل خود بنده همه تحت تاثیر همین شیوه آموزشی بوده ایم و الحق خودمان را مدیون محبت های بی دریغ ایشان می دانیم تا همیشه.

از روزهای گذشته…

موسیقی و معنا (IX)

موسیقی و معنا (IX)

همسو با نظریه‌ی معنای برآمده از دیدگاه‌های انسان‌شناختی در موسیقی، نظریه‌های جامعه‌شناختی نیز معنای موسیقی را در متون اجتماعی و تاریخی، به ویژه در فرهنگ غرب، جست‌و‌جو می‌کنند. این نظریه‌ها موسیقی را ساحتی اجتماعی می‌دانند که معانی آن فقط با تحلیل فرایندها و شرایط تولید موسیقی فهمیده می‌شود. آنگونه که آدورنو (برای نمونه در Adorno 1976 ) نشان داده است رویکردهایی با هدف طرح مسئله‌ی سلطه و مقاومت مطرح شده‌اند (Born & Hesmondhalgh 2000) و به تفاسیری افراطی درباره‌ی معنا، به ویژه درباره‌ی آثار مرجع و شناخته‌شده‌ی موسیقی کلاسیک، منجر شده‌اند؛ مانند نوشته‌ی مک‌کلاری (۱۹۹۱) که به مسئله‌ی جنسیت در موسیقی و همچنین تفاسیر انتقادی و ذهن‌گرایانه از معنا پرداخته است (Kramer 1995 ).
گفتگو با فروغ کریمی و حامد پورساعی

گفتگو با فروغ کریمی و حامد پورساعی

در تاریخ ۲ و ۳ مرداد ماه شاهد اجرای دو تن از نوازندگان برجسته کشورمان در خانه هنرمندان هستیم. پرفسور فروغ کریمی نوازنده فلوت مقیم اتریش که در مطالب گذشته به تفضیل در مورد ایشان صحبت کرده ایم، به همراه حامد پورساعی یکی از نوازندگان توانای گیتار کلاسیک کشورمان دو نوازی فلوت و گیتار را با اجرای آثاری از دوره های مختلف موسیقی، بر روی صحنه میبرند که این مصاحبه، ماحصل گفتگویی است که در یکی از تمرینهای این دو هنرمند. لازم به ذکر است، کلاسهای پرفسور فروغ کریمی در تاریخ ۴ الی ۸ مرداد ماه در تهران برگزار میشود، برای اطلاعات بیشتر به سایت خبری ایشان www.iranflute.ir مراجعه نمایید.
چاهیان: روی موسیقی خراسان تحقیقات میدانی داشتم

چاهیان: روی موسیقی خراسان تحقیقات میدانی داشتم

به عنوان شخصی که فارغ التحصیل موسیقی ایرانی هستم، به هر حال شنوای موسیقی نواحی ایران بوده ام و البته بسیار هم کنجکاو بودم تا این آثار را تهیه کرده و گوش کنم اما پژوهش جدی من در این زمینه از مقطع ارشد آهنگسازی ام شروع شد؛ به ویژه در ارتباط با موضوع پایان نامه نظری من در این مقطع بود. انتخاب من هم سه دلیل داشت که دلیل اول این بود که بسیار مشتاق بوده ام تا این موسیقی ارزشمند را بتوانم آوا نویسی، ثبت و تحلیل کنم، دلیل دوم آن بوده است که به خاطر هدفی که در آهنگسازی برای خودم در نظر گرفته ام بتوانم فرهنگ و هویت موسیقی ایرانی را در آثارم نشان دهم و سعی دارم تا با استفاده از تجزیه و تحلیل این موسیقی ارزشمند بتوانم ویژگی های موسیقایی این نغمات را در آثارم به کار گیرم و دلیل سوم هم این است که به عنوان یک اجرا کننده موسیقی ایرانی بسیار مشتاق هستم تا بتوانم اجرا کننده این موسیقی هم باشم تا از این طریق نیز این موسیقی را به نوبه خود حفظ کنم.
بررسی برخی آراء و گفتارهای نورعلی برومند از منظر دیدگاه‌های اتنوموزیکولوژی (II)

بررسی برخی آراء و گفتارهای نورعلی برومند از منظر دیدگاه‌های اتنوموزیکولوژی (II)

به عنوان سومین رویکرد، نتل به منظورِ مردم نگاری‏ای دقیق در تحقیقات میدانی، «ایده‏ی پژوهش مشترک» توسط فرد درونی و بیرونی را ارائه کرده و هم چنین، کاربرد هم‏زمانِ جنبه‏ هایی از روشِ مبتنی بر مردم ‏شناسی و روشی که مستقیماً موسیقایی است را توصیه می ‏کند (۱۳۸۱ب: ۱۶۳؛ ۱۳۸۴: ۲۰). بنا به نظر وی هر دو دیدگاهِ امیک و اتیک معتبر هستند، اما دیدگاه امیک نسبت به اتیک مقدّم و مهم تر است و دیدگاه اتیک مکمّلِ امیک به شمار می ‏آ‏ید (۱۳۸۳: ۱۵۷). رویکرد اخیر در ارتباطی متوازن با جملاتِ ادامۀ مکالمۀ نتل و برومند قرار دارد و مرهونِ پاسخ هوشمندانۀ نتل به برومند و تحلیل دانشورانه ‏‏اش از گفتگویِ آن‏ها است (نک. همان: ۱۵۳ و ۱۵۸).
پیدایش سازهای زهی در یونان باستان

پیدایش سازهای زهی در یونان باستان

سازهای زهی قدمت بسیار زیادی دارند و به روایتی برای اولین بار ۲۰۰۰ سال پیش از میلاد مسیح در تمدن بین النهرین مشاهده شدند و به تدریج با شکل گیری تمدن یونان این سازها با سرعت بیشتری تکامل پیدا کردند.
حضور گروه موسیقی دل آوا در فستیوال رنسانس ارمنستان

حضور گروه موسیقی دل آوا در فستیوال رنسانس ارمنستان

گروه موسیقی دل آوا مقام نخست بخش موسیقی فولکلور را در فستیوال موسیقی رنسانس ارمنستان دریافت کرد. این فستیوال هر سال به مناسبت سالگرد کشتار ارامنه و یادمان این واقعه تاریخی در شهر گیومری از ۱۰ آوریل تا ۱۰ می‌ برگزار می‌گردد و از تمامی‌ دنیا گروه‌های موسیقی در بخش‌های مختلف و سبک‌های گوناگون موسیقی در آن شرکت می‌کنند. این فستیوال بین‌‌المللی، چندی قبل فراخوانی اینترنتی برای شرکتِ گروه‌های مختلف موسیقی از سراسر جهان داده بود که در آن امکان حضور گروه‌های مختلف در سبک هایی مثل جز، راک، کلاسیک، موسیقی کانتری و… وجود داشت.
نصیحت کورساکوف به استراوینسکی

نصیحت کورساکوف به استراوینسکی

در کتاب داستان هنر موسیقی آمده است که ریمسکی کورساکوف به استراوینسکی نصیحت کرده بود که هرگز به موسیقی دبوسی گوش نده. او همواره هشدار میداده است که باید از این موسیقی پرهیز کرد (احتمالا” بخاطر نوآوری های او در موسیقی و سبک کاریش یعنی امپرسیونیسم ).
برونو والتر، رهبر بزرگ آلمانی (I)

برونو والتر، رهبر بزرگ آلمانی (I)

برونو والتر یکی از معروف ترین رهبران قرن بیستم در شهر برلین به دنیا آمد. او بین سال های ۱۹۳۳ و ۱۹۳۹ در کشورهای مختلف زندگی کرد اما نهایتا در سال ۱۹۳۹ تصمیم گرفت که در ایالات متحده زندگی کند. نام اصلی او برونو اشلسینجر (Bruno Schlesinger) بود اما او در سال ۱۸۹۶ تصمیم گرفت به جای اشلسینجر از نام والتر استفاده کند. اما در سال ۱۹۲۲ زمانی که شهروند اتریش شد رسما نامش را به والتر تغییر داد.
بانوی بزرگ بلوز

بانوی بزرگ بلوز

اتا جیمز (Etta James) با نام جمیستا هاوکینز (Jamesetta Hawkins) در تاریخ ۲۵ ژانویه ۱۹۳۸ در لوس آنجلس به دنیا آمد. منتقدین و بزرگان موسیقی از او اینگونه یاد می کنند، یکی از عظیم ترین قدرتها در موسیقی آمریکا، بزرگترین خواننده پس از بیلی هالیدی، اتا جیمز قلب و روح موسیقی R&B، پر احساس ترین خواننده ایست که خداوند آفریده، بزرگترین خواننده بلوز مدرن که تا به حال به وجود آمده که شکی در آن نیست و …
رسیتال پیانو وصال نایبی در تالار رودکی برگزار می شود

رسیتال پیانو وصال نایبی در تالار رودکی برگزار می شود

وصال نایبی با اجرای قطعاتی از باخ، بتهوون، شوپن و لیست با پیانو در روز شنبه ۴ آذر ساعت ٨ شب در تالار رودکی به روی صحنه می رود. این چهارمین رسیتال پیانوی وصال نایبی است. بلیط این برنامه از سایت ایران کنسرت به فروش می رسد.