“رازهای” استرادیواری (XIII)

خط محیطی ساز: نکته مهم در ساخت ساز فرم داخلی آن بود یعنی قسمتی که کلافها و زوارها بر روی آن تنظیم می شدند. استرادیواری قالب های چوبی خود را با استفاده از نقشه های مربوطه که بر روی کاغذ ترسیم کرده بود، می ساخت.

در ویلن ها، ویولاها و ویلن سل ها که مهمترین و وسیع ترین ساخته های استاد را شامل می شوند، هارمونی خطوط بیرونی و تناسبات بین سطوح مختلفی همچون، قسمت بالائی، قسمت پائینی و قسمت میانی که در بین دو قسمت بالائی و پائینی قرار دارد، منحصراً نتیجه ذوق، توانایی و خلاقیت هنرمند نبوده است، بلکه همیشه تحت تأثیر یک طرح (تصور) هندسی مطابق با تناسبات دقیق و ثابت، حتی در مواردی که اندازه ها و ابعاد تغییر می یافتند، بوده است.

چنین تصور می شود در بعضی اوقات، زمانی که او در تناسبات تغییری به وجود می آورده است، آزمایشات زیادی را برای این کار انجام می داده، چنانچه او در ویلن بزرگ شده خود در سوم ژوئن سال ۱۶۹۲ که تناسبات آن برای ساخت چندین ویلن که بهترین آنها Harisson بوده، بکار رفته، آزمایشات فراوانی را ترتیب داده بود.


قالب کلاف با علامت اختصاری P برای ویلن، ساخته
استراد در سال ۱۷۰۵ موزه Civic Cremona
بعدها مدل دیگری با همان نسبت ها اما کوچکتر به سرعت جایگزین این مدل شد. تاریخ این مدل ۶ دسامبر همان سال است که با همان حروف ثبت شده اند،البته این حروف آنقدر کوچک هستند که تنها با پاک کردن گرد و غبار دیده می شوند.

قالب کلاف با علامت اختصاری B برای ویلن، ساخته
استراد در سوم ژوئن و ششم دسامبر سال ۱۶۹۲ Civic Cremona


پس از تشکیل مثلث ۲ w – ۱ w – y، نقاط B و C مشخص می گردند. نقطه B معرف مرکز صوتی ساز و یا مرکز ثقلی است که صفحه رو را به دو قسمت مساوی با یک وزن یکسان تقسیم می کند.


ویلن Harrison ساخته استراد به سال ۱۶۹۲
در امتداد این نقطه شکافهای دریچه های صوتی ff و پایه های خرک قرار می گیرند.

نقطه C یعنی نقطه بالایی متقارن با نقطه B، نشان دهنده بیشترین فضای ضخامت در صفحه زیر است.


ساختار هندسی خط محیطی قالب ویلن که از روی مدل اصلی G ساخته استراد رسم شده است.
نقاط ۱ M و ۲ M از تماس کمانهایی به مرکز E و شعاع CF، نقاط ۱ L و ۲ L از تماس کمانهایی به شعاع CG و به مرکز D بدست می آیند.

در ضمن نقاط S و R از ساخت R – P که برابر با F – Y هستند، حاصل می شود. حال خط محیطی سمت چپ قالب را می توان با توجه به مطالب زیر تعیین کرد:

– قسمت بالائی: به مرکز M و شعاع M-T کمان شماره های ۱ و ۲ مشخص شده در تصویر رسم می شود، کمان ۲ و ۳ به مرکز ۱ M و شعاع T – ۱ M و کمان ۳ و ۴ به مرکز E و شعاع E-Y زده می شوند.

قالب G که ویلن Cremonese
در سال ۱۷۱۵ از روی آن ساخته شده است.


– قسمت پائینی: از نقطه L و شعاع L-V کمان ۵ و ۶، از نقطه ۱ L و شعاع L1 – V کمان ۶ و ۷ و از نقطه E و شعاع E – W کمان ۷ و ۸ رسم می گردند.
– بخش میانی: از نقطه R و شعاع R – P کمان ۹ و ۱۰ ایجاد می شود و نقاطه فوقانی با شعاع EF و نقاط تحتانی با شعاع DG بدست می آیند.

طرح خطوط بیرونی قالب نتیجه کمانهای دوایر مختلف است که این دوایر با پرگار رسم می شوند، البته با استثناء جاهائیکه قالب در گوشه های صفحه رو و زیر کمی بزرگ می شوند.

قصد بر این بود که با ایجاد اصلاح بصری صرف، این قسمتها ظریف تر از آنچه که در واقع هستند به نظر برسند.

ما فکر می کنیم داشتن یک درک هندسی از اینگونه و این شیوه طراحی با پرگار، تناسبات خاص سازهای استرادیواری قابل اقتباس باشند.

2 دیدگاه

  • مطلبی
    ارسال شده در مهر ۱۱, ۱۳۸۹ در ۱۱:۴۴ ب.ظ

    متاسفانه عکس با کیفیت نازل بر روی سایت ارائه شده و حتی با چشم مسلح! هم نمی توان از توضیحات ارائه شده برای عکس استفاده نمود، لطفا این مورد رو تصحیح کنید تا مطالب قابل استفاده گردد.در ضمن در صورتی که توضیحات فنی بیشتری در جهت واضح تر شدن مطلب بصورت پاورقی و یا… به متن اصلی از طرف ارائه کننده محترم اضافه می گردید مطلب بسیار با مفهوم تر و جذاب تر می گردید.

  • مطلبی
    ارسال شده در مهر ۱۱, ۱۳۸۹ در ۱۱:۵۶ ب.ظ

    متاسفانه شخصا بعد از پی گیری مستمر سیزده قسمت از این مجموعه به این نتیجه رسیده ام که این حجم تعریف و تمجید از سیمون ساکونی بیشتر به تخصص او در ویولن سازی و تعمیر باز می گردد و نه به اطلاعات دادن به دیگران! و بیشتر او برای خود شخص بزرگی بوده نه برای دیگران!و در واقع این جمله در ابتدای این کتاب به درستی بیان شده است که: نویسنده کتاب از اطلاعات بیشتری در زمینه چگونگی عملکرد استرادیواری مطلع بوده است، که در کتاب محسوس نیست!!!و بدین دلیل فکر می کنم که اگر هدف آشنا کردن بیشتر فارسی زبانان با این حرفه است لازم است تا طی مقالاتی مسائل این کتاب بیشتر از طرف ارائه کنندگان، توضیح داده شود.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

فراخوان سیزدهمین جشنوارۀ ملی موسیقی جوان منتشر شد

در بخش «موسیقی دستگاهی ایرانی تار، تنبک، دف، سنتور، سه‌تار، عود، قانون، کمانچه، نی؛ در بخش «موسیقی کلاسیک» نوازندگان سازهای ابوا، پیانو، ترومبون، ترومپت، فلوت، کلارینت، کنترباس، گیتار، ویلن، ویلنسل، ویولا، هورن؛ و در بخش «موسیقی نواحی ایران» خوانندگان و نوازندگان سازهای زهی، بادی و کوبه‌ای از مناطق مختلف کشور به رقابت خواهند پرداخت.

آمد بهار ِ جان‌ها ای شاخ ِ تر به رقص آ

دهه شصت را می توان سال های اوج تمرکز آهنگسازان ایرانی بر روی اشعار مولوی دانست؛ گویا فضای خاص کشور تحت تاثیر جنگ، موجبات گرایش جامعه به سمت مفاهیم عرفانی اشعار مولوی را دوچندان کرده بود و تصانیفی که برای ارکستر سازهای ایرانی و حتی ارکستر سمفونیک در آن برهه ساخته می شد، از اشعار مولانا بهره زیادی می بردند.

از روزهای گذشته…

خدایی: در آکادمی آواز، مستر کلاسهایی با شرکت استادان خواهیم داشت

خدایی: در آکادمی آواز، مستر کلاسهایی با شرکت استادان خواهیم داشت

برنامه های خوبی داریم در آکادمی آواز، اجرای کنسرت برای هنرجویان آواز برتر و تشکیل یک آرشیو قوی و بخش پژوهش و تحقیق در مورد شیوه های مختلف آواز؛ تشکیل یک گروه کر خوب و تشکیل یک گروه کر ایرانی برای کارهایی که قرار است ایرانی صدا بدهد و الان مجبورند برای این کارها از کرهایی استفاده کنند که با استیل آواز غربی میخوانند و آن نوع سونوریته و کاراکتر.
حاشیه ای بر نشست مدیر جدید

حاشیه ای بر نشست مدیر جدید

نشست هم اندیشی با اهالی مطبوعات که اولین نشست مدیر جدید موسیقی حوزه هنری دکتر پیروز ارجمند (۱) بود، ۱۸ دی ماه در حوزه هنری برگزار شد. حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی، یکی از توانمند ترین مراکز هنری ایران است، چنانکه پیروز ارجمند می گوید: «در حوزه هنری از نظر فعالیت‌های کاری بسیار گسترده‌تر از مرکز موسیقی ارشاد، مرکز موسیقی صدا و سیما و نیز مرکز موسیقی سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران هستیم». در بخش موسیقی این سازمان چند مدیر اهل موسیقی تا کنون سرپرستی این مرکز را به عهده گرفته اند: حسام الدین سراج، علی بکان و رضا مهدوی که مهدوی بیش از یک دهه در این سمت به فعالیت مشغول بود. آخرین مدیری که چندی پیش برای بخش موسیقی حوزه هنری از طرف این سازمان معرفی شده، دکتر پیروز ارجمند، اتنوموزیکولوگ و آهنگساز است.
آیا ملودی هویت یک قطعه موسیقی است؟

آیا ملودی هویت یک قطعه موسیقی است؟

بسیاری از ما موسیقی را معادل ملودی میدانیم و در عین حال نمی دانیم ملودی واقعا” چیست! همه ما دانسته یا ندانسته هنگام رانندگی، هنگام راه رفتن در خیابان، در محل کار و … اصواتی را زمزمه میکنیم که به آنها ملودی گفته میشود.
گزارشی از یک ضبط میدانی (IV)

گزارشی از یک ضبط میدانی (IV)

دستگاه مورد استفاده ‏ی من «زوم اچ یک» ورژن شماره‏ ی دو است که در تصویر شماره‏ ی دو دیده می‏ شود. مشخصات دستگاه به شرح زیر است:
نگاهی به سمفونی فانتاستیک اثر جاودان هکتور برلیوز (V)

نگاهی به سمفونی فانتاستیک اثر جاودان هکتور برلیوز (V)

موومان چهارم برگرفته از مارش نگهبانان از اپرای Les francs-juges (برلیوز- ۱۸۲۶) می باشد. برای سازگار کردن این قطعه با سمفونی فانتاستیک، در اوج مارش، یک کلارینت سولو نواختن ایده فیکس را آغاز می کند و این در واقع توصیف لحظه ایست که هنرمندِ محکوم به سمت محل اعدام برده می شود و روی سکوی اعدام خاطره ی معشوق دیگر بار در برابرش پدیدار می شود.
رمانتیک ترین خواننده سه نسل

رمانتیک ترین خواننده سه نسل

خولیو ایگلسیاس (Julio Iglesias) محبوب ترین خواننده لاتین در سالهای ۷۰ و ۸۰ بوده و بیش از ۱۰۰ میلیون آلبوم او در سراسر جهان به فروش رفته است. شیوه ملایم و رمانتیک خولیو در خواندن ترانه های عاشقانه طوری بود که در سراسر جهان و در فرهنگها و زبانهای مختلف طرفداران بی شماری پیدا کرد.
منتشری: ایران را دوست دارم و می خواهم اینجا باشم

منتشری: ایران را دوست دارم و می خواهم اینجا باشم

این کار را ما در سال ۷۲ انجام دادیم و بعد همان اثر را با نام “شور آفرین” روانه بازار کردیم. در واقع تولد دوباره من در سال ۷۱-۷۲ شروع شد و در سال ۷۳ من از بانک بازنشسته شدم. از طریق آقای مهدی کلهر – رئیس موسیقی رادیو – در سال ۷۳ مجددا دعوت به کار شدم. ایشان گفت که ۳ سال است به دنبال شما هستیم که گفتم من ایران هستم و پاسخ ایشان این بود که از هر کسی سوال میکنم می گویند که آمریکاست و بعد از چند نفر از دوستان اسم برد که گفتم که من آنجا را دوست ندارم، من ایرانی‌ام و ایران را دوست دارم و می خواهم اینجا باشم.
بتهوون و Missa Solemnis- قسمت سوم

بتهوون و Missa Solemnis- قسمت سوم

میسا سولمنیس، سازهای متعدد و ترکیب آوایی بسیار مفصلی دارد. این تنظیم با شکوه و پر عظمت بتهوون، به گروه نوازندگان و خوانندگان بسیار بزرگی نیاز داشت که همین امر موجب بروز مشکلی دیگر برای اجرای این قطعه در کلیسا فراهم میکرد. این قطعه خود به پنج قسمت کایری Kyrie (مناجات)، گلوریا Gloria (تسبیح)، کردو Credo (ایمان)، سنکتوس Sanctus (تقدس) و اگنوس دی Agnus Dei (بره خداوند) تقسیم شده است.
جواب آواز (II)

جواب آواز (II)

نکته حائز اهمیت دیگر این است که در هنگام اجرای آواز، ساز میبایستی به نحوی همراهی نماید که جملات آوازی معنا، مفهوم و ملودی مورد نظر خواننده را ازدست ندهد. به عبارت دیگر خواننده هنگام اجرا از لحاظ ملودیک و حتی از لحاظ هماهنگی و پیوندی که ملودی آواز میبایست با شعر داشته باشد، هدفی را دنبال میکند که چنانچه نوازنده در این هنگام جملات نامربوط و نابهنگام را اجرا نماید اولا به این هماهنگی مورد نظر خواننده لطمه وارد شده و ثانیا عموما در این مواقع خوانندگان تمرکز خود را از دست میدهند و اجرای این جملات ناهماهنگ، حس نامطلوبی هم در خواننده و هم درشنوندگان اثرایجاد مینماید.
گفتگویی با هنک جونز (I)

گفتگویی با هنک جونز (I)

پیانیست بزرگ، هنک جونز، از زمان طلوع جاز مدرن در این سبک فعالیت و پیشرفت کرده است. زمانی که چارلی پارکر (Charlie Parker) و الا فیتزگرالد (Ella Fitzgerald) در اوج خود بودند، جونز نیز درست در امتداد آنان بود. او تقریبا با تمام ستارگان موسیقی جاز نواخته است، از کولمان هاوکینز (Coleman Hawkins) در سالهای ۱۹۴۰ تا جو لووانو (Joe Lovano) در سالهای ۱۹۹۰٫ هنک جونز در سن ۹۰ سالگی همچنان یکی از بهترین پیانیستهای جاز است و او به اجرای کنسرت و ضبط ادامه می دهد.