اصول نوازندگی ویولن (XI)

نگارنده در ادامه سلسله مقالات اصول نوازندگی ویولن؛ از میان الگوهای مختلف آرشه کشی یک راهکار مطلوب و مورد استفاده را پیشنهاد داده و اصول آن را مورد تشریح قرار می دهد. در صورت نیاز، علاقه مندان می توانند با تحقیق از چگونگی سایر روش های مختلف آرشه کشی آشنا گردند.

در اینجا باید دقت داشت که کلیه نکات تشریح شده در این سلسله مقالات در رابطه با «راهکار پیشنهادی» آرشه کشی و نکات مورد اشاره در آن، مربوط است به اصول کلی همین راهکار؛ هرچند ممکن است نوازندگان حرفه ای به شیوه ای بسیار شخصی بعضی از روش ها و اصول این راهکار را دچار تغییراتی گردانند و به دلایل مختلف، بررسی اصول فارغ از بیان موارد استثنا خواهد بود.

برخی از اطلاعات پیش نیاز:
از پیش نیازهای آرشه کشی، آماده سازی آرشه است. در این رابطه لازم است تا نوازنده از آرشه ای استفاده نماید که از میزان موی کامل و مناسبی برخوردار باشد. در صورتی که قسمتی از موهای آرشه به علت کهنگی یا پوسیدگی ریخته باشد، استفاده از آرشه باعث تسریع در امر کج شدن آن در امتداد طولی (کمانش جانبی آرشه) و در نهایت خرابی و عدم کارایی خواهد شد.

پس از استفاده از آرشه، حتما بایستی پیچ تنظیم موی آرشه را شل نمود تا آرشه در حالت کشیدگی در زمان عدم استفاده و طولانی مدت باقی نماند و صدمه نبیند و نیز برای شروع تمرین نبایستی پیچ تنظیم را بیش از اندازه سفت نمود.

از تماس دست و انگشتان با موی آرشه باید جلوگیری نمود تا رطوبت و آلودگی دست به موی آرشه منتقل نگردد زیرا مناطقی از مو که آلوده می گردند، فاقد خاصیت جذب صمغ (کلیفون) و نیز صدادهی خواهند گردید.


از استفاده بیش از اندازه کلیفون بر روی مو باید پرهیز نمود، زیرا اول آنکه باعث می گردد قسمتی از کلیفون که بیش از اندازه بر آرشه مالیده شده به هوا برخاسته و توسط نوازنده تنفس گردد و دوم بر روی سطح ساز نشسته که این صمغ در تماس با رطوبت هوا و دست نوازنده ایجاد غشائی مزاحم بر روی رنگ ساز را خواهد نمود که تاثیرات نامطلوب بر رنگ و نیز صدای خروجی از ساز خواهد داشت و سوم ایجاد غشائی کلفت بر روی طولی از سیم که مورد آرشه کشی قرار می گیرد را خواهد نمود، این اتفاق باعث ایجاد صدایی گزنده در سیم می گردد و سیم در حالت انباشته از کلیفون کیفیت صدای واقعی خود را از دست خواهد داد، زیرا بخشی از قدرت ارتعاش وارده از آرشه بر سیم بر اثر کلفتی غشای کلیفون مستهلک خواهد گردید و سیم یک ارتعاش کامل را تجربه نخواهد نمود.

در این رابطه نیاز است تا نوازنده هر روز پس از تمرین سطح سیم ها را با مواد مخصوص نظافت سیم (string cleaner) تمیز نماید، در صورت عدم دسترسی به این مواد می توان از یک پارچه نرم استفاده نمود. بهتر است هر روز پس از تمرین، سطح سیم و ساز از کلیفون پاک شود.

هرگز برای تمیز کردن سیم از ناخن نباید استفاده نمود چنانکه برای مثال، انجام این عمل می تواند باعث صدمه دیدن سطح سیم و یا لایه های دورپیچ شده بر روی هسته سیم های نیم زه (synthetic string) گردد.

در تمیز کردن سیم، از بکار بردن مستقیم الکل با غلظت بالا که از جمله حلال های کلیفون به شمار می رود بایستی پرهیز نمود زیرا احتمال چکیدن آن بر روی رنگ ساز و صدمه دیدن رنگ ساز وجود خواهد داشت و نیز بسیاری از انواع سیم ها بر اثر استفاده از الکل به شدت مستهلک خواهند گردید.

استفاده از انواع گوناگون کلیفون ها بر یک آرشه در حالی که هنوز اثر کلیفون قبلی بر روی مو باقی است، باعث ایجاد ناهمگونی و ناهماهنگی در صدای ایجاد شده از آرشه می گردد زیرا بسته به ماهیت متفاوت خواسته سازندگان، از صمغ ها و مواد متفاوت با کیفیت های گوناگون و خواص مختلف و نیز روش های متفاوت ساخت در تولید کلیفون استفاده می گردد.

بعضی از سازندگان برای هریک از انواع سیم های مختلف تولیدی خود، کلیفون مناسب همان سیم را ساخته و جهت مصرف توصیه می نمایند که در این رابطه می توان از کلیفون مناسب هر سیم استفاده نمود.

5 دیدگاه

  • ارسال شده در شهریور ۱۶, ۱۳۹۰ در ۳:۰۸ ب.ظ

    vaghaan az aghaye Noorbakhsh mamnunim ke kheili sadeghane matalebro bayn mikonand,selsele maghalate osule violon mitune mokamele kelashaye honarjuyani bashe ke asatideshoon in chein matalebro baraye unha tashrih nemikonan

  • kamyar naqshbandi
    ارسال شده در شهریور ۱۷, ۱۳۹۰ در ۱:۳۹ ب.ظ

    mataleb mitunan navazanda ro kheyli rizbintar konan. kheyli mamnun

  • ارسال شده در فروردین ۲۱, ۱۳۹۱ در ۸:۰۸ ب.ظ

    تشکر اقای نوربخش

  • farzad
    ارسال شده در خرداد ۱۸, ۱۳۹۲ در ۴:۵۰ ب.ظ

    ممنونم.

  • ارسال شده در مهر ۱, ۱۳۹۲ در ۶:۳۷ ق.ظ

    با سلام خدمت استاد گرام” من نوازنده سنتور هستم” ضمنا دست چپم بر اثر تصادم از کار افتاده یعنی حالت چرخشی اصلا ندارد بهمین دلیل ارشه را با دست چپ میگیرم” تازه بدون استاد شروع کردم”اگر مقدور باشد وقت گرانبهایتان را با عذر و پوزش برایم خرج دهید فقط طریق انگشت گذاری صحیح را اموزش دهید سپاسگذارتان خواهم شد. با تشکر راوان. موفق و سلامت باشید.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

بیانیه هیات داوران هفتمین جشنواره نوشتارها و وب‌سایت‌ها موسیقی

شکی نیست سلیقه عمومی و شناخت صحیح نسبت به موسیقی در جامعه نیازمند راهبری و هدایت فکری است و این مهم در سایه نگارش و انتشار مقالات، نقدها، یادداشت و گزارش‌های پر مغز در رسانه‌ها تقویت می‌شود. و همین اهمیت بوده است که هر گاه سخن جدی گفتن از موسیقی در رسانه‌ها جدی گرفته شد سطح سلیقه عمومی و دانش شنیداری جامعه نسبت به آنچه به نام موسیقی تولید می‌شود بالاتر رفت و امروز که جدیت این مهم رنگ‌باخته شاهد زوال سلیقه موسیقایی در جامعه هستیم.

بیانیه دبیر هفتمین دوره جشنواره نوشتار ها و وبسایت های موسیقی

هفتمین جشنواره‌ی رقابتیِ سایت‌ها و نوشتارهای موسیقی با تأخیری یک‌ساله، و با تجدیدِ نظر در ساختار و اساسِ جشنواره، سرانجام، جمعه ۲۴ اسفندماه ۱۳۹۷ اختتامیه‌ی خود را پشتِ‌سر گذراند. ازاین‌دوره برمبنای اساس‌نامه‌ی نو-دیوانِ جشنواره هیأتِ محترم اُمنا، به‌نمایندگیِ پژوهش‌گرِ ارجمند، آروین صداقت‌کیش مستقیماً هیأتِ داوران و دبیر هر دوره را انتخاب می‌کنند. امید است برمبنای این اساس‌نامه، جشنواره شاکله‌ی مشخص‌تر و منسجم‌تری به‌خود بگیرد.

از روزهای گذشته…

ایزایی پادشاه ویولون (I)

ایزایی پادشاه ویولون (I)

اوژن ایزایی (Eugène Ysaÿe) ویلنیست، آهنگساز و رهبر بزرگ بلژیکی است. تئو ایزل (۱۸۶۵-۱۹۱۸) برادر وی: آهنگساز و پیانیست بود. اوژن ایزایی به نام “پادشاه ویلن” شهرت دارد. اگرچه ایزل در خانواده ای روستایی به دنیا آمد اما بیشتر اعضای خانواده نسل در نسل ساز می زدند.
چهره ی آدرنو از قابِ اتنوموزیکولوژی (V)

چهره ی آدرنو از قابِ اتنوموزیکولوژی (V)

تا حدودی مشاهده می شود که عقیده ی تکامل گرایی در هارمونی و عناصر ساختاری موسیقی، در اندیشه ی تکامل گرایی قومی ـ فرهنگیِ آدرنو هم رسوخ کرده است هر چند که رابرت ویتکین نسبت دادنِ اینگونه نقد های نژادپرستی و اروپا محوری را به آدرنو، برچسب زنی می داند و معتقد است که آدرنو در نقد پیرو فلسفه است و کاملا از نژاد پرستی به دور است (ویتیکن۵۳:۱۳۸۲ ).
امپرسیونسیم در موسیقی

امپرسیونسیم در موسیقی

تفکر امپرسیونسیم در قرن نوزدهم از فرانسه آغاز شد، تفکری که درست بر خلاف روشهای آکادمیک هنری موجود مانند رئالیسم شکل گرفت. این تفکر تقریبا” در تمامی هنرها رسوخ کرد اما حرکتهای ابتدایی توسط نقاشانی چون Claude Monet و Pierre-Auguste Renoir و Alfred Sisley و …. آغاز شد.
گاه های گمشده (V)

گاه های گمشده (V)

در اینجا نکته ای راجع به ارتباط بین گوشه های عراق افشاری و دوگاه بیات ترک قابل ذکر است. این دو گوشه از متعلقات شور در شروع شباهت های اندکی دارند. این شباهت هر چند اندک موجب شده تا استاد فرامرز پایور در اجراهای خود، در شروع دوگاه اشاراتی به عراق افشاری داشته باشند.
منبری: نگاه شجریان به آواز چند وجهی بود

منبری: نگاه شجریان به آواز چند وجهی بود

جمال الدین منبری در سال ۱۳۳۹ در تهران بدنیا آمد و فراگیری موسیقی را از سال ۱۳۵۵ آغاز کرد. هرچند با آوازخوانی اش شهرت یافت اما آموخته های فراوان او در نوازندگی سازهای مختلف و در آهنگسازی و بهره گیری از دانش نامدارترین اساتید موسیقی ایران،‌ از او موسیقیدانی چندوجهی ساخته است. با این حال در سالهای گذشته، از فعالیتهای اجرایی او نسبت به گذشته کاسته شده و بیشتر به امر آموزش پرداخته است. همچنین به عنوان کارشناس ارشد موسیقی و عضو شورای آموزش و پژوهش در مرکز موسیقی صدا و سیما فعالیت دارد.
از کافه تا رودکی (III)

از کافه تا رودکی (III)

یکی از بخشهایی که در کارگان این خواننده همواره با استقبال مواجه می شود اجرای ساز و آواز روی قطعات ریتمیک کاور شده از موسیقی عربی است که آواز را معمولا ویولن پاسخ می دهد و گاهی بسته به حال و هوای نوازندگان بداهه نوازی کوتاهی نیز انجام می شود و کاملا یادآور خوانندگان کافه های پیش از انقلاب است. این قطعات معمولا در میان تصانیف و ترانه ها بصورت بداهه شکل گرفته و بعداز اجرا با شکست ریتم به حالت ابتدایی ترانه بر می گردد.
ارکستر سمفونیک سین سیناتی (CSO)

ارکستر سمفونیک سین سیناتی (CSO)

ارکستر سمفونیک سین سیناتی (Cincinnati Symphony Orchestra) یا CSO پنجمین ارکستر قدیمی آمریکا، به خاطر سفرهای بین المللی، ضبطها و اجراهای تاریخیشان در تالار موسیقی (Music Hall) شهرت دارد. تاریخچه این ارکستر نشان دهنده تکامل تدریجی موسیقی در شهر سین سیناتی در جنوب غربی اوهایو می باشد.
مغالطات ایرانی – اتنوموزیکولوژی (IV)

مغالطات ایرانی – اتنوموزیکولوژی (IV)

شاگردان محمود و دیگرانی که موسیقی کلاسیک را جدی دنبال می کردند، تا سالها از موسیقی ایرانی فاصله گرفتند و بعضی تا پایان عمر خود این کینه را به دل داشتند و وقتی قرار بود از مصالح موسیقی ایران بهره ببرند، به موسیقی محلی روی می آوردند نه موسیقی دستگاهی.
هیتلر و موسیقی

هیتلر و موسیقی

باخ، بتهوون، برامس، واگنر و هندل به عنوان سمبولهای برتری نژاد آریا در موسیقی از دید نازیها بودند. از ایده های اصلی هیتلر آن بود که در هر زمینه ممکن حتی هنر (موسیقی، نقاشی و…) برتری نژادی آنها باید به رخ مردم جهان کشیده شود.
نگاهی به موسیقی قاره آفریقا (II)

نگاهی به موسیقی قاره آفریقا (II)

شاید بسیاری از انواع موسیقی آفریقایی برای ما قابل درک و یا حتی خوش‌آهنگ نباشد. البته جای تعجب نیست، زیرا هدف تولیدکنندگان آن هم خلق زیبایی نبوده است. موسیقیدان‌های سنتی آفریقا برای لذت بردن، صداها را با یکدیگر ترکیب نمی‌کنند. هدف آن‌ها بیان همه‌ی جنبه‌های زندگی از طریق عنصر صداست.