کاربرد دسیبل در فیزیک صوت

پاسخ فرکانسی یک میکروفن Shure SM57
پاسخ فرکانسی یک میکروفن Shure SM57
اصطلاح دسیبل (Decibel) در بسیاری از مباحث فیزیکی موسیقی و نیز بهنگام استفاده از دستگاههای ضبط و اعمال افکت در استودیوهای موسیقی کاربرد دارد. با وجود اینکه بسیاری از دست اندرکاران موسیقی از این اصطلاح استفاده می کنند، دید صحیحی نسبت به این اصطلاح ندارند. در این نوشته سعی می کنیم مفهوم این اصطلاح را برای علاقمندان به موسیقی تشریح کنیم.

مقدمه
اصطلاح دسیبل برای مقایسه نسبت بین دو مقدار در علوم فیزیک ، الکترونیک و … بخصوص رشته های مختلف مهندسی بکار برده می شود. در اغلب موارد مقادیری که با یکدیگر مقایسه می شوند از جنس توان ، فشار، ولتاژ و … هستند. از مواردی که دسیبل در آن کاربرد بسیار دارد می توان به فیزیک صوت اشاره کرد.

در فیزیک صوت برای محاسبه میزان و سطح قدرت منابع صوتی از این معیار استفاده می شود. دسیبل که آنرا با علامت dB نشان می دهند، عبارت است از لگاریتم مبنای ده نسبت دو توانی که قرار است با یکدیگر مقایسه شوند.

چرا از لگاریتم استفاده می شود؟
از آنجایی که هر دو مقداری که قرار است مقایسه شوند دارای ابعاد فیزیکی (دیمانسیون یا dimention) یکسان هستند، خارج قسمت آنها عدد خالص بدون واحد است، لذا می توان از خارج قسمت آنها لگاریتم گرفت. علت اصلی گرفتن لگاریتم آن است که بتوان توسط آن بسادگی مقایسه ای برای مقادیر بسیار بزرگ و یا بسیار کوچک داشت، بدون اینکه نیاز به استفاده از اعداد بسیار بزرگ یا کوچک داشته باشیم.

برای ساده تر شدن موضوع به یک مثال توجه کنید. فرض کنید که دو منبع صوتی (ساز یا سیستم پخش صوت و … ) داریم که اولی توان خروجی معادل P1 دارد و دومی توانی معادل P2. هر دو بصورت یکسان در حال اجرا یا پخش یک موسیقی هستند و تنها تفاوت آن است که یکی از آنها، مثلآ P2 با قدرت بیشتری موسیقی را پخش می کند. (فرض می کنیم که شکل موج هر دو منبع یکسان است.)

تحت این شرایط ، نسبت توان این دو منبع صوتی را بر حسب دسیبل می توان به اینصورت بیان کرد :

۱۰ log10 (P2/P1)

بنابراین مشاهده می کنید که اگر P2=2P1 باشد در آنصورت نسبت دو توان معادل ده برابر لگاریتم دو در مبنای ده یا همان عدد ۳ خواهد بود. در اینحالت قدرت P2 معادل ۳dBاز P1 بیشتر است.

و یا اگر P2 قدرتی معادل ده برابر P1 داشته باشد در مقام مقایسه قدرت آن ۱۰dB از P1 بیشتر است. اگر P2 توانی معادل یک میلیون برابر P1 داشته باشد، می توان بسادگی گفت که توان P2 معادل ۶۰dB از P1 بیشتر است.

مشاهده می کنید که چقدر بیان و استفاده از لگاریتم در مقایسه توان دو منبع صوتی می تواند ساده باشد. نکته دیگر اینکه چنانچه در مقایسه های بالا توان P2 کمتر از P1 باشد به همین سادگی محاسبات انجام شده و فقط نتیجه یک عدد منفی خواهد بود.

یک مثال کاربردی
فرض کنید که یک آمپلی فایر صوتی می خرید که ادعا می کند توان خروجی آن ۳dB از نسخه قبلی که به بازار آمده است بیشتر است، در اینصورت بسادگی مشخص است که توان خروجی این دستگاه دو برابر توان نمونه قبلی است، چرا که لگاریتم ۲ در مبنای ۱۰ معادل عدد ۰٫۳ است. بنابراین ۳dB بالا یا پایین کردن توان معادل دو برابر کردن یا نصف کردن توان محسوب می شود.

سطح فشار صوت یا Sound Pressure Level
در مواردی که هدف ارائه ایده از قدرت یک منبع صوتی برای تاثیر گذاری بر روی گوش انسان است، داشتن احساس از میزان توان آن دستگاه عملآ کاربردی ندارد. لذا از معیار دیگری بنام SPL یا سطح فشار صوتی استفاده می شود. این شاخص نیز کماکان با همان مبانی که برای دسیبل در توان توضیح دادیم، همخوانی دارد. در این حالت از فرمول زیر استفاده می کنیم :

۲۰ log10 (P/P0)

(علت استفاده از ضریب ۲۰ بجای ضریب ۱۰ آن است که در واقع اگر از همان فرمول قبل بخواهیم استفاده کنیم، قدرت rms یک منبع صوتی متناسب است با نسبت P2/P02 ، که می توان توان دو را به پشت لگاریتم برد و به ضریب تبدیل کرد.)

در هر صورت هنگامی که می خواهیم از سطح یا حجم تنها یک منبع صوتی صحبت کنیم و بحثی از مقایسه وجود ندارد، نیاز به یک منبع مبنا داریم که شدت صوتی منبع مورد نظر خود را نسبت به آن بسنجیم.


جدول مقایسه توان بر حسب دسیبل SPL برای چند نمونه منبع صوتی
در اینگونه از موارد، سطح مقایسه (در واقع مخرج کسر لگاریتم)، فشاری انتخاب می شود که توسط آن گوش تحریک شده و در آستانه شنیدن قرار می گیرد، به این فشار Absolute Threshold of Hearing با ATH گفته می شود که معادل فشاری است برابر با ۲۰ میکرو پاسکال است که در فرمول بالا با P0 نمایش داده شده است. (هر پاسکال معادل فشاری است که با نیروی یک نیوتنی بر سطح یک مترمربع وارد می شود.)

طبیعی است که پاسخ فرکانسی گوش انسان در فرکانسهای مختلف یکسان نیست بنابراین لازم است تا این آستانه در فرکانس خاصی حساب شود، برای این منظور در مباحث عمومی فرکانس یک کیلوهرتز بعنوان مبنا بکار برده می شود.

واحدی که برای اینگونه از مقادیر بکار برده می شود با dB SPL نمایش داده می شود تا مشخص شود که مقدار مقایسه نسبت به رفرنس آستانه شنوایی انجام گرفته شده است. جدول بالا نمونه ای از قدرت صوتی منابع مختلف را نشان می دهد.

لازم به ذکر است که آستانه شدت صوتی که می تواند برای گوش خطرناک باشد حدود ۸۰-۹۰ دسیبل SPL است.

67 دیدگاه

  • amir
    ارسال شده در اردیبهشت ۱۰, ۱۳۸۵ در ۱۰:۵۶ ب.ظ

    ده ها بار راجع به دسی بل خوندم با وجود این هر چند یک بار یادم میره. نمی دونمم چرا؟ تازه الان فهمیدم که چند نوع dB هم داریم :(

  • حامد
    ارسال شده در اردیبهشت ۱۱, ۱۳۸۵ در ۸:۲۷ ق.ظ

    اگر ممکنه مسائل فیزیکی و ریاضی بیشتری مطرح کنید، فکر می کنم بسیاری از خوانندگان سایت تحصیل کرده باشند و براشون قابل درک باشه. راجع به رزونانس در سازها هم بنویسید. مرسی.

  • Babak
    ارسال شده در اردیبهشت ۱۲, ۱۳۸۵ در ۵:۴۸ ق.ظ

    ba hamed movafegham. physice music be musician ha ham kheili komak mikone

  • ارسال شده در اردیبهشت ۲۴, ۱۳۸۵ در ۱۱:۱۶ ق.ظ

    مطالب با حال و به روزتون خیلی به توان n حال داد
    چخ ممنون

  • ارسال شده در مهر ۲, ۱۳۸۵ در ۳:۳۰ ب.ظ

    درباره کاربرد فیزیک

  • ayatay
    ارسال شده در مهر ۲۳, ۱۳۸۵ در ۹:۴۲ ب.ظ

    age darmorede karbordhaye fizik dar musughi matalebe ziad o jalebi benevisin mamnun misham.matlabi mikham ke betunam tu seminar arae bedam:)

  • amir
    ارسال شده در آبان ۱۴, ۱۳۸۵ در ۱۰:۰۵ ب.ظ

    vali man fek konam in site bishtar raje be moosighiyo saze ta riyaziyo physic

  • ارسال شده در آذر ۱۱, ۱۳۸۵ در ۱۲:۴۰ ب.ظ

    salam doostan .man taze oomadam.man matlab baraye fizik mikham koja bayad beram?.

  • fatemeh
    ارسال شده در دی ۱۹, ۱۳۸۵ در ۹:۴۴ ب.ظ

    hi mer30 baraye matalebe khobeton

  • ahmad
    ارسال شده در بهمن ۸, ۱۳۸۵ در ۴:۳۹ ب.ظ

    فیزیک صوت

  • آنا
    ارسال شده در اسفند ۹, ۱۳۸۵ در ۷:۱۶ ب.ظ

    کاربرد لگاریتم

  • الناز
    ارسال شده در اردیبهشت ۲۱, ۱۳۸۶ در ۱۰:۴۰ ق.ظ

    سلام در مورد هر مسائلی که مینویسید لطفا کمی علمی تر باشه خیلی ممنون.

  • عسل
    ارسال شده در مهر ۴, ۱۳۸۶ در ۶:۰۰ ب.ظ

    درباره کاربرد های فیزیک در فناوری مطلب میخوام.

  • سحر
    ارسال شده در مهر ۷, ۱۳۸۶ در ۴:۴۶ ب.ظ

    درباره کاربرد فیزیک در فناوری مطلب میخوام

  • monire
    ارسال شده در مهر ۸, ۱۳۸۶ در ۸:۱۴ ب.ظ

    dar morede karborde fizik dar fanavari matlab mikhastam mamnonam

  • عارفه
    ارسال شده در مهر ۹, ۱۳۸۶ در ۹:۳۱ ب.ظ

    در مورد کاربرد فیزیک در فناوری مطلب میخواستم

  • نادیا
    ارسال شده در مهر ۱۰, ۱۳۸۶ در ۵:۳۹ ب.ظ

    در باره ی کار برد های فیزیک در فنا وری

    مقاله می خواهم.

  • ارسال شده در مهر ۱۲, ۱۳۸۶ در ۲:۲۷ ب.ظ

    درباره کاربرد فیزیک در فناوری مطلب میخام

  • tina
    ارسال شده در مهر ۱۳, ۱۳۸۶ در ۸:۲۰ ب.ظ

    karborde fizik dar fanavari

  • پریسا
    ارسال شده در مهر ۱۴, ۱۳۸۶ در ۱۲:۱۵ ق.ظ

    درباره کاربرد فیزیک در فناوری مطلب میخوام…

  • سعید
    ارسال شده در مهر ۱۷, ۱۳۸۶ در ۱۰:۳۸ ق.ظ

    درباره ی کاربرد فیزیک در فناوری مطلبی بنویسید

  • ارسال شده در مهر ۱۷, ۱۳۸۶ در ۲:۴۰ ب.ظ

    لطفا” در ارتباط با کاربرد فیزیک در امور مختلف در ۳ صفحه در حد دوره دبیرستان مطلب میخواهم. با تشکر

  • sharare
    ارسال شده در مهر ۲۰, ۱۳۸۶ در ۶:۱۱ ب.ظ

    darbary karborde elektresiteye saken matlab mikham

  • مریم
    ارسال شده در مهر ۲۹, ۱۳۸۶ در ۱۲:۰۴ ق.ظ

    خوبی نبود

  • dj
    ارسال شده در آبان ۱۹, ۱۳۸۶ در ۱۱:۳۹ ق.ظ

    درباره کاربرد فیزیک در فناوری مطلب می خوام

  • MEHRZAD
    ارسال شده در آبان ۲۵, ۱۳۸۶ در ۱۱:۰۰ ق.ظ

    کاربرد فیزیک صوت در موسیقی بیشتر مطلب بنویسید.خیلی ممنون.مهرزاد

  • Niloufar
    ارسال شده در آذر ۱۱, ۱۳۸۶ در ۵:۳۵ ب.ظ

    dar morede karborde physic dar zendegi matlab mikham.mamnonam

  • شادی
    ارسال شده در بهمن ۱۴, ۱۳۸۶ در ۱:۲۰ ب.ظ

    سلام
    ممنون از مطالب خوبتون .اگر مطلبی در مورد آستانه ی شنوایی دارید لطفا برام mail کنید.

  • بیژن
    ارسال شده در فروردین ۲۳, ۱۳۸۷ در ۱۲:۰۷ ق.ظ

    در مورد ساختارهای و دستگاها و علم پخش موسیقی مطلب و راهنمایی می خوام .
    با تشکر بیژن .

  • marziyeh
    ارسال شده در اردیبهشت ۱, ۱۳۸۷ در ۶:۱۲ ب.ظ

    سلام خسته نباشید . من در مورد کاربرد لگاریتم در فن آوری مطلب می خواستم . اگه امکان داره راهنماییم کنید.

  • bahare
    ارسال شده در مهر ۲, ۱۳۸۷ در ۸:۰۲ ب.ظ

    من در مورد کاربرد های فیزیک درفناوری می خوام اینا هیچ کدوم به درد نمی خوره

  • masoomeh
    ارسال شده در مهر ۳, ۱۳۸۷ در ۱۲:۱۹ ق.ظ

    تیتروموضوع مطالب خوب است اما مطالب بسیار کوتاه ونه قابل استفاده برای تهیه مقاله

  • ساحل
    ارسال شده در مهر ۳, ۱۳۸۷ در ۱:۴۱ ب.ظ

    درمورد کاربرد فیزیک در فناوری بیشتر بنویسید

  • maedeh
    ارسال شده در مهر ۵, ۱۳۸۷ در ۱۲:۲۴ ب.ظ

    سلام من در مورد کاربرد های فیزیک در فناوری می خواهم

  • پريسا
    ارسال شده در مهر ۶, ۱۳۸۷ در ۷:۲۰ ب.ظ

    لطفادرموردکاربردهای فیزیک درفناوری بیشتر بنویسید مطالب فوق خیلی مرتبط با این موضوع نیست . باتشکر

  • پري
    ارسال شده در مهر ۱۱, ۱۳۸۷ در ۸:۲۹ ب.ظ

    نقش فیزیک در پیشبرد فناوری چیست؟

  • mahsa
    ارسال شده در مهر ۱۲, ۱۳۸۷ در ۲:۰۵ ب.ظ

    درباره ی کاربرد فیزیک در فناوری مطلب میخوام.

  • مهسا
    ارسال شده در مهر ۱۳, ۱۳۸۷ در ۳:۴۴ ب.ظ

    سلام من دانش اموز سال اول دبیرستان هستم و در درس فیزیکمون (فیزیک۱)سوالی مطرح شده و میخواستم جهت پاسخ از این سایت کمک بگیرم سوال این:فهرستی از کاربرد فیزیک در فناوری تهیه کنید اگر میشه جوابشو برام روی سایتتون بزارین.ممنون

  • محمد ابراهیم
    ارسال شده در مهر ۱۷, ۱۳۸۷ در ۳:۴۹ ب.ظ

    سایت جالبیه خداهمیشه همراتون باشه

  • mina
    ارسال شده در مهر ۲۴, ۱۳۸۷ در ۱۲:۱۰ ق.ظ

    mamnon a matalebe khobeton.

  • اصغر
    ارسال شده در مهر ۳۰, ۱۳۸۷ در ۵:۲۶ ب.ظ

    مطالبی رو در مورد نقش فیزیک در پیشبرد فناوری می خواستم
    ممنون

  • مريم
    ارسال شده در آذر ۲۲, ۱۳۸۷ در ۱۲:۴۶ ب.ظ

    نقش فیزیک در پیشبرد فناوری؟

  • سعید طیرانیان
    ارسال شده در دی ۱۲, ۱۳۸۷ در ۸:۲۰ ب.ظ

    از زحمات شما کمال تشکر را دارم

  • مهران تیموری
    ارسال شده در بهمن ۱۵, ۱۳۸۷ در ۱۲:۴۶ ق.ظ

    سلام. در ریاضی دسی برابر یک دهم است. پس چرا وقتی log را در ۱۰ ضرب میکنیم واحد از “بل” به “دسی بل” تغییر میکند؟ اگه جوابمو بدید خیلی ممنون میشم.

  • پروانه
    ارسال شده در مرداد ۱, ۱۳۸۸ در ۱۲:۱۵ ق.ظ

    در مورد کاربرد فیزیک در فناوری مطلب میخواستم که قابل دانلود با موبایل هم باشد

  • sina
    ارسال شده در شهریور ۲۸, ۱۳۸۸ در ۸:۲۸ ق.ظ

    سلام.در یک جا برای خط تلفن نوشته میزان حساسیت High input sensitivity (-40dBV Tone and FSK
    Detection)هین یعنی چی واگه میشه بر اساس ولت به گید.

  • الهام
    ارسال شده در مهر ۴, ۱۳۸۸ در ۷:۴۶ ب.ظ

    درباره کاربرد فیزیک در فناوری مطلب میخوام

  • ستاره
    ارسال شده در مهر ۶, ۱۳۸۸ در ۸:۲۲ ق.ظ

    من هم مثل خیلی های دیگر مطلبی برای کاربرد فیزیک در فناوری می خواستم برای درس فیزیک.
    با تشکر

  • ناشناس
    ارسال شده در مهر ۷, ۱۳۸۸ در ۸:۱۲ ب.ظ

    فهرستی ازکاربردهای فیزیک درفناوری تهیه کنید

  • ارسال شده در مهر ۱۰, ۱۳۸۸ در ۷:۰۵ ب.ظ

    سلام.من هم دانش آموز سال اول دبیرستان هستم و از مطالبی که شما در مورد فیزیک در این وب سایت قرار میدین استفاده میکنم.واقعا ممنون!

  • ارسال شده در مهر ۱۳, ۱۳۸۸ در ۶:۰۴ ب.ظ

    کاربرد فیزیک در پیشبرد فناوری

  • مالك
    ارسال شده در بهمن ۱۱, ۱۳۸۸ در ۶:۳۴ ب.ظ

    درمورد سیستم های صوتی وتکنسین صدادرصداوسیما مطالبی اگه دارید میخوام باتشکر

  • رضا
    ارسال شده در اسفند ۱۴, ۱۳۸۸ در ۱۲:۳۰ ب.ظ

    درمورد کاربردهای پاسکال در فیزیک مطلب بنویسید

  • کوروش
    ارسال شده در فروردین ۳۰, ۱۳۸۹ در ۱۱:۲۲ ب.ظ

    با سلام به شما دوست عزیز من در رابطه با فیزیک صوت مطالبی میخواهم اگر برای شما مقدور است لطفا برایم ارسال کنید با نهایت تشکر

  • الناز
    ارسال شده در مهر ۳, ۱۳۸۹ در ۵:۵۹ ب.ظ

    سلام.من دانش اموزسال اول دبیرستانم.فهرستی ازکاربردهای فیزیک درفناوری میخواستم.مرسی

  • ناشناس
    ارسال شده در مهر ۵, ۱۳۸۹ در ۶:۵۵ ب.ظ

    فهرستی ازکاربردهای فیزیک

  • سالينا
    ارسال شده در مهر ۱۱, ۱۳۸۹ در ۷:۵۷ ب.ظ

    سلام امیدوارم روزی بفهمید که چی میخوام؟؟؟؟

  • ارسال شده در مهر ۱۷, ۱۳۸۹ در ۴:۳۵ ب.ظ

    salam kar borde fizik ro mikhastam. mer30.

  • sepideh
    ارسال شده در بهمن ۱۸, ۱۳۸۹ در ۵:۳۶ ب.ظ

    در مورد کاربردهاش بیشتر صحبت کنید

  • ناشناس
    ارسال شده در مهر ۵, ۱۳۹۰ در ۶:۱۷ ب.ظ

    masaele fiziki matrah koniiiiiiiiiid

  • مجید مصباح
    ارسال شده در مهر ۱۵, ۱۳۹۰ در ۱۱:۳۹ ق.ظ

    با سلام وسپاس از شما ودیگر عزیزانی که در راه پیشرفت علمی در کشور عزیزمان گام بر میدارند بنده از فارغ التحصیلان قدیمی مدرسه ی عالی تلویزیون وسینما ( دانشکده ی صدا وسیمای فعلی ) هستم البته مدتی هم تحصیلات خود را در دانشگاه شهید بهشتی ادامه دادم ودر حال حاضر به عنوان مدرس درس آکوستیک واصول صدابرداری با معاونت آموزشی صدا وسیما همکاری دارم بطو تصادفی مطالب شما را دیدم بسیار خوب بود ولی می تواند کامل تر باشد اگر مایل هستید به همکاری لطفا اطلاع دهید با سپاس

  • تبسم
    ارسال شده در اردیبهشت ۲۱, ۱۳۹۱ در ۸:۴۶ ق.ظ

    سلام
    من راجع به تفاوت dbA و dbC مطلب می خواماگر ممکنه راجع به آلودگی صوتی در اماکن شهری هم مطلب بنویسید
    با تشکر

  • مهراوه
    ارسال شده در مرداد ۱۵, ۱۳۹۱ در ۹:۵۲ ب.ظ

    BA SALAM TASHAKOR MIKONAM AZ MATALEBE KHOOBETOON . FAGHAT TASAVIRESH KAM BOOD . LOTFAN DARBARE PALSE MEKANIKI TOZIH BEDIN

  • فرزانه
    ارسال شده در مرداد ۲۶, ۱۳۹۱ در ۹:۴۶ ق.ظ

    باسلام
    لطفا هرکس میتونه درزمینه راههای افزایش شدت صوت وکاهش فرکانس دربوق ماشین کمکم کنه به این آدرس ایمیل بده.به نظر شما چه طوری میشه این کاروکرد؟
    JAVIDAN.1387@YAHOO.COM

  • زهرا
    ارسال شده در مهر ۳, ۱۳۹۱ در ۵:۴۰ ب.ظ

    لطفا در مورد کاربرد فیزیک در فناوری توضیح دهید

  • ناشناس
    ارسال شده در مهر ۳, ۱۳۹۱ در ۶:۵۰ ب.ظ

    سلام.لطفا ۲ مورد درباره ی کاربرد علم فیزیک بنویسید.

  • pourbakht
    ارسال شده در شهریور ۲۱, ۱۳۹۲ در ۹:۱۶ ق.ظ

    با سلام
    میخواستم بدونم آیا مرجعی را جهت مطالعه نسبت کشش و طول سیم با فرکانس میتونید بهم معرفی کنید؟لازم به ذکره برای ساز سازی و کمی تغییرات در ساختار سنتور می خواستم.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

شهرام صارمی از مدیریت اجرایی جشنواره موسیقی فجر استعفا کرد

در پی استعفای اعتراض آمیز علی ترابی، شهرام صارمی مدیر اجرایی سی و پنجمین جشنواره موسیقی فجر، یک روز پس انتصاب مدیر جدید دفتر موسیقی وزارت ارشاد با انتشار نامه‌ای سرگشاده از سمت خود استعفا کرد.

مروری بر آلبوم «سالنامه»

سالنامه در میان آثار فیاض، بیش از همه در مسیرِ «در گذر» است. علاوه بر مشابهت در فرایند آهنگسازی و نوعِ کنار هم نشاندنِ و برخورد با مواد و مصالح موسیقی، حضور صریحِ برخی نقش‌­مایه­‌های «در گذر»، مدگردی­‌های متنوع، استفاده از نوازندگانِ گروه در مقامِ خواننده و ساختار کلی مجموعه، این همانندی را پررنگ­‌تر می­‌کند.

از روزهای گذشته…

تاملی در مفهوم فرهنگ کلاسیک به بهانه جشن صدسالگی هنرستان موسیقی

تاملی در مفهوم فرهنگ کلاسیک به بهانه جشن صدسالگی هنرستان موسیقی

هنرستان‌های موسیقی ایران، در نبود مراکز آکادمیک جدی مانند کنسرواتوار‌های موسیقی کلاسیک که در سراسر جهان دایر هستند، مهمترین نقش را در تربیت هنرجویان موسیقی کلاسیک بازی می‌کنند. در واقع این مراکز هستند که باید از کودکی تا جوانی هنرجویان موسیقی را با فرهنگ کلاسیک (چه ایرانی چه غیر ایرانی) آشنا کنند و شخصیت‌هایی را عرضه کنند که فرهنگ کلاسیک را درک کرده و در آن بالیده باشند.
مروری بر آلبوم «بوم خیال»

مروری بر آلبوم «بوم خیال»

اگر اجرای موسیقی آوازیِ مو به مو مبتنی بر بلوک‌بندی و جمله‌بندی و ساختار خرد و کلان ردیف‌ها را یک سرِ طیف، و موسیقی آوازیِ آهنگسازی‌شده را، که شاید از ماحضر موسیقی کلاسیک ایرانی تنها اشل‌هایِ صوتیِ مدها را در خود داشته باشد و تمام دیگر عناصرش (از الگوهای ملودیک و ریتمیک گرفته تا نحوه و روند تغییر مدها، فرم و غیره) از چشمه‌ی خلاقیتِ سازنده/نوازنده‌اش جوشیده، سرِ دیگرِ طیفِ آن سنتی بدانیم که در قرن اخیر بداهه‌نوازی نام گرفته است، پنج تکه تکنوازیِ مجملِ صائب کاکاوند در «بوم خیال» را باید جایی نزدیک به پایانه‌ی نخستِ طیف در نظر گرفت.
ال سیستما، مدلی موسیقی و اجتماعی متولد ونزوئلا (V)

ال سیستما، مدلی موسیقی و اجتماعی متولد ونزوئلا (V)

شیوه رهبری بی پیرایه دیِگو مَتوز برخلاف شیوه پرشور و حرارت دودامِل است. او با ژست ها و اشاراتش به موزیسین ها اعتماد و معنا می بخشد. دیِگو می گوید: ” رسالت من آفرینش هیجان در مخاطب است، حضور او نیز به همین دلیل است. هر رهبری فرصت انتقال بینشِ خاصِ خود را به مخاطبانش دارد”.
بوطیقای ریتم (VI)

بوطیقای ریتم (VI)

گونه‌ی دیگری از به کارگیری هنرمندانه‌ی ابهام متریک زمانی است که دوگانی ابهام-رفع ابهام به کار گرفته شود. یک خط ملودی که ذهن شنونده چند سیستم مختصاتی متریک مختلف برای آن پیشنهاد می‌کند «مبهم» است حال اگر ناگاه الگوهای تاکیدی و گروه‌بندی به گونه‌ای تغییر کنند که یکی از پیشنهادها برازندگی بیشتری بیابد متر دیگر مبهم نیست.
بندتی، رمانتیک می شود! (I)

بندتی، رمانتیک می شود! (I)

اغلب اینگونه نیست که یک نوازنده جدی به استودیو ضبط برود تا آهنگ های درخواست شده را بنوازد اما هرچه موسیقی کلاسیک بیشتر به مسابقه تلویزیونی The X Factor راه می یابد اگر از پائول پاتز صرفنظر کنیم، می بینیم که نوع رابطه نیکولا بنِدِتیِ با مخاطب متفاوت است. او پس از چندین سال کار حرفه ای که در ۱۷ سالگی و با پیروزی مشهورش در مسابقه نوازنده جوان سال بی بی سی آغاز شد، اکنون در ۲۳ سالگی یک سی دی روانه بازار کرده که فاقد برنامه یا نگرش خاصیست. در این سی دی هیچ اثر جدیدی معرفی نشده، یا اینکه هیچ بازنوازی از یک اثر خاک خورده از آرشیو های قدیمی ارائه نشده؛ بلکه بندتی دو کنسرتو بسیار معروف رپرتوار را ضبط کرده است.
در‌آمدی بر دیسکوگرافی و کتابشناخت ردیف دستگاه‌های موسیقی ایران (II)

در‌آمدی بر دیسکوگرافی و کتابشناخت ردیف دستگاه‌های موسیقی ایران (II)

قدمت اولین نغمه‌نگاری ردیف به روش غربی به دوره‌ی اولین آشنایی ایرانیان با این فن بازمی‌گردد؛ یعنی زمانی که موسیو لومر فرانسوی برای تاسیس دسته‌جات موزیک نظام به ایران آمد. اولین تلاشی که به طور مشخص بخش‌هایی از نغمه‌های موسیقی ایرانی را به وسیله‌ی نت نویسی غربی مکتوب کرده مربوط به همین نظامی فرانسوی است. اگر چه از دیدگاه امروزی و با تعریفی که در این مقاله برای یک نغمه‌نگاری ردیف ارائه شد به سختی می‌توان آنرا نگارش ردیف به شمار آورد اما در برخی از نوشته‌ها از این اثر به عنوان اولین نغمه‌نگاری ردیف یاد شده؛ زمان چاپ این اثر سال (۱۲۷۹ خورشیدی =۱۹۰۰ میلادی) (لومر/صهبایی ۱۳۸۲: ۱۰) است.
متبسم: دستان گروهی مستقل و بدون حامی بوده

متبسم: دستان گروهی مستقل و بدون حامی بوده

کسی که معتقد به کار گروهی است و بخواهد در کارش پیشرفت کند آن کار نباید شغلش باشد بلکه باید عشقش باشد! کسانی که در این راه فقط به فکر تجارت هستند به یقین محدوده وسعت دیدشان با کسی که حفظ گروه و گروه نوازی عشق وی است بسیار فرق می کند و ممکن است دور اندیشی های آن عاشق سینه چاک را نداشته باشد؛ چراکه تاجر فقط به نتایج مالی می اندیشد.
تصویر تنال (I)

تصویر تنال (I)

حتما” قطعات سرگئی راخمانینف آهنگساز دوره مدرن را شنیدیده اید. او تمایل زیادی به آهنگسازی به سبک هم نسلانش نداشت و با رنگ و بویی رمانتیک به تصنیف موسیقی می پرداخت. راخمانینف هنوز شیفته موسیقی تنال و پلی تنال بود و با این موسیقی به زیبایی داستان سرایی می کرد.
بیانیه هیات داوران جشنواره سایتها و وبلاگها و اسامی برگزیدگان جشنواره

بیانیه هیات داوران جشنواره سایتها و وبلاگها و اسامی برگزیدگان جشنواره

جشنواره سایتها و وبلاگهای موسیقی امروز در خانه هنرمندان ایران برگزار شد. در این برنامه که با سخنرانی دبیر جشنواره سجاد پورقناد، سخنگوی خانه موسیقی، داریوش پیرنیاکان، نماینده هیات داوران محمدرضا فیاض و اجرای موسیقی توسط گروه “مهتاب رو” همراه بود، به برگزیدگان جوایزی اهدا شد.
به بهانه معرفی آثار چند صدایی آهنگسازان ایران و ترکیه (II)

به بهانه معرفی آثار چند صدایی آهنگسازان ایران و ترکیه (II)

شوربختانه، تصور آتاتورک از نوگرایی و ملی گرایی، عرصه را برای اقوام غیر ترک این کشور بسیار ترک کرد، تا حدی که اقوام بزرگی مثل ارامنه، یونانی ها، ایرانی ها و کردها تحت فشار دولت ترکیه یا مجبور به تغییر زبان و فرهنگ خود شدند یا با زور اسلحه کشور را ترک کردند. در این دوره، بسیاری از کلماتی که از دید دولت آتاتورک، ترکی محسوب نمی شد، ممنوع شد، حتی کار به جایی رسید که بعضی از حروف هم از ادبیات رسمی حذف گشتند؛ بعضی از فرم های موسیقی که سابقه چند صد ساله در این کشور داشتند، به دلیل تصورات ناسیونالیستی حذف و بسیاری از نوازندگان خانه نشین شدند.