زوج موتر – پروین

این دو هنرمند، یکی ویولنیست، دیگری پیانیست و رهبر و آهنگساز، در سال ۲۰۰۲ عقد ازدواج و هم عقد هنری بستند. آن سوفی موتر در ایالت تاریخی بادن در جنوب غربی آلمان متولد شد(۱). روز بیست ونهم ژوئن ۱۹۶۳ بود. در پنج سالگی نواختن پیانو را آغاز کرد، ولی خیلی زود به ویولن تغییر ساز داد.

بعد از این که چندین جایزه دریافت کرد در مسابقه‌های نوازندگی، یکسره درس و مدرسه را کنار گذاشت تا همه وجودش را وقف هنر کند. سیزده ساله که بود، رهبر نامدار هربرت فون کارایان از او دعوت کرد تا با فیلارمونیک برلن بنوازد، هم او بود که همواره آن سوفی را کودک نابغه می‌خواند. در چهارده سالگی هم در فستیوال سالزبورگ هنرنمایی کرد، با ارکستر مجلسی انگلیس به رهبری دانیل بارن‌بویم. این بارن‌بویم همان است که خود عقد هنری دیگری بسته‌بود با ژاکلین دوپره، ویولنسل‌نواز محبوبی که خیلی زود ترک دنیا کرد.

در پانزده سالگی بود که همای سعادت بر سرآن سوفی نشست، آنگاه که به اولین کار ضبط خود توفیق یافت، و کنسرتوهای سوم و پنجم موتزارت را با فیلارمونیک برلن به رهبری کارایان ضبط کرد. و البته همزمان عنوان هنرمند سال را کسب کرد. موتر در سال ۱۹۸۰ تسخیر امریکا را هم آغاز کرد، با فیلارمونیک نیویورک به رهبری زوبین میتا، همان پارسی تبار پرآوازه سکوی رهبری که گاه مهتا تصور و تلفظ می‌شود.

در بیست ودو سالگی بود که در لندن عنوان عضو افتخاری آکادمی سلطنتی موسیقی دریافت کرد و بلافاصله سرپرستی دانشکده بین‌المللی نوازندگی ویولن این آکادمی را به دست آورد. سه سال بعد در توری در کانادا و ایالات متحد، نخستین بار در تالار کارنگی نوازندگی کرد. در سال ۱۹۹۸ مجموعه کامل سوناتهای ویولن بتهوون را بر روی سی‌دی و هم دی‌وی‌دی ضبط و منتشر کرد. تصاویر این ضبط در تلویزیونهای اکثر کشورها پخش شد.

رپرتوار موتر گستره‌ای وسیع از آثار موسیقی کلاسیک را در بر می‌گیرد، اما شهرت او بیشتر به سبب اجرای موسیقی مدرن است. بسیاری از آثار معاصران، اختصاصا برای او تصنیف شده یا دست کم به او اهدا شده‌اند، معروف‌ترین آنها، کنسرتو ویولن دوم کریستف پندرسکی و کنسرتو ویولن “آن سوفی” از آندره پروین.

کریستف پندرسکی، کنسرتو ویولن نمره ۲ “متامورفوزن”
ویولن آن سوفی موتر
ارکستر سنفونیک لندن
رهبر کریستف پندرسکی

audio file بشنوید: قسمتی از موومان چهارم، ویواچه

audio file بشنوید: قسمتی از موومان پنجم، اسکرتزاندو

موتر در سال ۱۹۸۹ ازدواج کرد. همسرش دیتلیف ووندرلیخ شش سال بعد درگذشت و آن سوفی را با دو فرزند، آرابلا و ریچارد تنها گذاشت. هفت سال بعد، آن سوفی با آندره پروین عقد زناشویی و هم هنری بست، و با او و فرزندانش ساکن مونیخ شد. آن سوفی موتر دو ویولن استرادیواریوس در اختیار دارد، امیلیانی از ۱۷۰۳ و لرد دان راون که از ۱۷۱۰ باقی مانده است.

اما بشنوید از آندره پروین (به کسر اول و دوم)، پیانیست و رهبر ارکستر و مصنف موسیقی، که به ظن غالب در ششم آوریل ۱۹۲۹ در برلن دیده بر جهان گشود. خود پروین از این تاریخ مطمئن نیست، چرا که اسناد زایچه‌اش در هجرت به ایالات متحد مفقود شد. حتی نام او در لحظه تولد آندریاس پریوین بود که بعد تغییر یافت. نه سال داشت که همراه با خانواده کلیمی خود، با مهاجرت به ایالات متحد، جان از نازیهای آلمان به‌در برد، و پنج سال بعد رسما همشهری امریکایی شد، و ساکن لوس آنجلس. در همین شهر بود که به تصنیف موسیقی فیلم پرداخت و بعدها سه اسکار به دست آورد برای فیلمهای جی‌جی که در ۱۹۵۸ هشت اسکار دیگر هم برد، پورگی و بس در ۱۹۵۹، و بانوی زیبای من(۲) که در سال ۱۹۶۴ هفت اسکار دیگر را هم ربود.

آندره پروین، موسیقی فیلم “بانوی زیبای من”

audio file بشنوید: اورتور

audio file بشنوید: ترانه “با کمی شانس”(۳)

audio file بشنوید: والس مهمانی سفارتخانه

پروین در ۱۹۶۷ به رهبری ارکستر سنفونیک هیوستن دست یافت، و سال بعد رهبری ارکستر سنفونیک لندن را هم به پرتفوی(۴) خود افزود. اما در سالهای بعد اکثر ارکسترهای بزرگ را هدایت کرد، از جمله رویال فیلارمونیک، ارکستر سنفونیک پیتسبورگ، و فیلارمونیک لوس‌آنجلس. همزمان اما، از تصنیف غافل نشد، وابتدا به آهنگسازی برای فیلمها ادامه داد، ولی بعد به موسیقی کلاسیک غیر صحنه‌ای پرداخت. و البته به عنوان تکنواز پیانو هم صفحه‌هایی ضبط کرد.

آندره پروین شهرتش را در انگلستان بیشتر وامدار شوی تلویزیونی مورکامب و وایز است، که در آن با اسم آقای اندرو پریویو ایفای نقش داشت، و کنسرتو پیانوی ادوارد گریگ را به صورتی کمیک با تکنوازی سخره‌آمیز مورکامب رهبری کرد. این شوی تلویزیونی از پرطرفدارترین برنامه‌های طنز انگلستان بود که تا بازنشستگی و فوت مورکامب در ۱۹۸۴ چهار دهه دوام آورد.

پروین پنج بار ازدواج کرده‌است. اولین همسرش دوری پروین بود، شاعر، ترانه‌سرا، و خواننده امریکایی، که کارهای مشترکش با آندره چندین بار نامزد اسکار شد. ازدواج بعدی با میافارو بازیگر سینما، مانند ازدواج اول قدری از شهرت و مجبوبیت زوجه را به زوج انتقال داد. پروین در این دوره صفحه‌ای از پیتر و گرگ پروکوفیف ضبط کرد که در آن میا فارو گویندگی و روایت داستان را بر عهده گرفت. دو ازدواج بعدی با بتی بنت و هدر اسندان از اهمیت هنری برخوردار نبود. اما آخرین همسرش آن سوفی موتر است، ویولن‌نواز آلمانی، که کنسرتویی هم برای او تصنیف کرده و نام او را بر آن نهاده‌است.

آندره پروین، کنسرتو ویولن “آن سوفی”
ویولن آن سوفی موتر
ارکستر سنفونیک بوستن
رهبر آندره پروین

audio file بشنوید: قسمتی از موومان اول، مدراتو

(۱) فارسی زبانان، اسم مرکز این ایالت را بیشتر شنیده‌اند و می‌شناسند، اشتوتگارت.
(۲) در فرصتی دیگر باید به دوبله در ایران هم پرداخت، که در جهان رتبه اول را داشت، و به خصوص شاهکارهای موزیکال سینما از قبیل آوای موسیقی (اشکها و لبخندها) و بانوی زیبای من و ویولن‌زن روی بام را شاهکارتر می‌کرد، به تعبیری.
(۳) این ترانه، بر اساس دوبله فارسی فیلم، معروف شد به “اگه یه جو شانس داشتیم” و مدتها بر سر زبانها بود و زمزمه می‌شد.
(۴) در فرانسه، وزیران کیفهای بزرگ چرمی دست می‌گرفتند که پرتفوی گفته می‌شد. لذا داشتن پرتفوی به استعاره دلالت داشت به وزیر بودن، مثلا می‌گفتند فلان در انتظار پرتفوی است، یعنی منتظر است وزیر شود. بعدها به طور مجازی به معنی پرونده و سوابق حرفه‌ای هم معمول شد.

منابع:
دائرهالمعارف ویکیپیدیا، مدخل آن سوفی موتر
دائرهالمعارف ویکیپیدیا، مدخل آندره پروین
وبسایت رسمی آن سوفی موتر
وبسایت رسمی آندره پروین

9 دیدگاه

  • Hamid
    ارسال شده در تیر ۱۵, ۱۳۸۵ در ۲:۱۱ ق.ظ

    من جایی خوانده بودم که پروین شوهر سوم موتر است؟!!!

  • ارسال شده در تیر ۱۷, ۱۳۸۵ در ۷:۲۷ ب.ظ

    خسته نباشید به همه کسانی که این مقاله را جمع اوری کردند به نظر من مطلب بسیار موفید وجالبی بود با امید فعالیت بیشتر شما

  • ارسال شده در بهمن ۱۸, ۱۳۸۵ در ۱:۵۳ ب.ظ

    خیلی خوبه که شما از نوازندگان بزرگی مثل اویستراخ و هایفتز مینویسید اما ای کاااااااش
    دو خط هم راجع به نوازندگان قدر ایرانی که در ایران ساز میزنند و در همین جا تباه میشوند وهیچکس هم صدایش درنمیاید مثل اقای لشکرلو و…مینوشتید تا یک دلگرمی برای ایرانیها باشد

  • ارسال شده در بهمن ۱۸, ۱۳۸۵ در ۹:۴۷ ب.ظ

    دوست عزیز در اینکه ما در ایران نوازندگان ‌با قدرت تکنیکی زیادی داشته و داریم و در اینجا کمتر شناخته میشوند و کمتر کسی ارزش آنها را می شناسد هیچ جای شکی نیست. اما باید دقت داشت نوازندگان جهانی چون هایفتز و اویستراخ و دیگر بزرگان ویولون جدای داشتن قدرت نوازندگی بالای ویولون دارای دیدگاه و تفسیر شخصی در اجرای هر اثر بوده و از طرف دیگر دارای یک لحن بیان کلی در اجرای تمامی آثار هستند که شاخصه نوازندگی آنها می گردد و که نه تنها در ایران بلکه در خارج از اینجا هم تنها عده کمی به چنین درجه آفرینش و زایندگی در هنر نوازندگی دست میابند و نتیجه زحمات آنها از حالت استادکاری در یک حرفه به شکل آفرینش هنری در می آید و مفهوم واقعی نوازندگی را به نمایش می گذارند.با تشکر.

  • ارسال شده در بهمن ۲۵, ۱۳۸۵ در ۱۱:۲۵ ق.ظ

    اقای نوربخش بنده نگفتم که چرا از این غولهای ویلن نام میبرید بلکه به عنوان یک پیشنهاد گفتم که این هم برای نوازندگان جوان که به دنبال مربی خوب هستند مفید هست هم میتواند تجلیلی باشد از این بزرگان که بدون شک از لحاظ نبوغ چیزی هم از نوازندگان بزرگ جهان کم ندارند و فقط شانس بد انها را در این حکومت انداخته و جای پیشرفت را ازشان گرفته “از این که راجع به جهانیان مینویسد سپاسگذارم”

  • ناشناس
    ارسال شده در اسفند ۲۱, ۱۳۸۵ در ۶:۴۴ ب.ظ

    ریاضی

  • ارسال شده در شهریور ۳۱, ۱۳۸۶ در ۱۱:۲۴ ب.ظ

    ba mr norbakhsh movafegam

  • احمد شكيب فضل
    ارسال شده در آذر ۲۰, ۱۳۸۹ در ۹:۱۱ ب.ظ

    تشکر از این وبساید خوب شما

  • ارسال شده در آذر ۱۴, ۱۳۹۱ در ۱:۳۱ ب.ظ

    خیلی لذت بردم از اطلاعاتی که نوشتین .بینهایت ممنونم

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

بیابیانگرد: تقلید باعث بوجود آمدن آسیب های جسمی و هنری می شود

چون متدهای مدونی برای آموزش تکنیک آوازی نداشته ایم و فقط از طریق گوش هست که جوانان به شنیدن صدایی که استایل نادرست و تکنیک ناقص هستند عادت می کنند و آنها را الگو خودشان می کنند و این جریان باعث می شود، تکنیک و استایل افت کند و متاسفانه تقلید تا آنجاست که علاوه بر تقلید جنس صدا، از فیگور ظاهری هم و نوع آرایش مو خوانندگان دیگر هم تقلید می کنند!

گزارش از نقد آلبوم عطاریه (II)

پورقناد در پایان گفت: به نظر من آلبوم عطاریه به جز در قطعه «سرچشمه» به صورت خودخواسته سعی کرده پا را فراتر از فرم های شناخته شده نگذارد. در این اثر قطعات «سرچشمه» و دو تصنیف در آواز بیات ترک که از قدرت ملودیک قابل قبولی برخوردار است، بهترین آثار این آلبوم محسوب می شوند. وی همچنین با انتقاد از اجرای بعضی از بخش های متر آزاد این اثر به صورت بداهه گفت: بخشی از آواز های این آلبوم خوشبختانه به صورت طراحی شده ارائه شده بود که کیفیت قابل قبولی داشت ولی ظاهرا در بخش هایی از آلبوم بداهه نوازی انجام شده که بهتر است امروز از این کار اجتناب شود چراکه به خاطر تکرار مکررات، دچار کلیشه و اشباع شده ایم.

از روزهای گذشته…

روش سوزوکی (قسمت سی سوم)

روش سوزوکی (قسمت سی سوم)

در دوران مدرسه به اندازه ‌ای به تکالیفم می‌رسیدم که در امتحان‌ هایم مردود نشوم اما در عوض در صدد انجام کارهایی بودم که به وسیله آنها در جستجوی اهداف زندگیم موفق شوم و کتاب‌ هایی درباره بوجود آمدن فلسفه غرب مطالعه کنم. شاید همه این ها با آشنایی با تولستوی در من شروع شد. من خودم را بطور کامل و با کوشش و تلاش فراوان به او و همچنین به گفته ‌های اخلاقی و پند و اندرزهای کشیش دوگن (Dogen) با عنوان شوشوگی (Shushogi) که به شرح زیر شروع می شدند، اختصاص داده بودم:
آکوستیک اتاق – ۲

آکوستیک اتاق – ۲

در نوشته قبل ملاحظه کردیم که امواج صوتی منتشر شده از یک منبع صوتی در یک اتاق علاوه بر آنکه بصورت مستقیم به گوش ما می رسند، بصورت غیر مستقیم و از طریق دیواره ها نیز می توانند انعکاسهایی داشته باشند که مستقیمآ به همان محلی که ما ایستاده ایم هدایت شوند.
هنر خیابانی، موسیقی (I)

هنر خیابانی، موسیقی (I)

در واژه نامه‌ها به نوعی از خلق هنر که در مقابل آثار هنری رسمیِ موزه، کلیسا و گالری‌ها سربرآورده‌اند، “هنر خیابانی” گفته شده است. هنری که در مکان‌های عمومی، توسط هنرمندانی به‌وجود می‌آید که خیابان را برای خلق انتخاب می‌کنند: تاتر خیابانی، نقاشی خیابانی، موسیقی خیابانی و…
سریالیسم

سریالیسم

سریالسیم در موسیقی به سبکی خاص از آهنگسازی گفته می شود که در آن آهنگساز مجبور است پیش از آنکه نتی را که قبلآ در موسیقی استفاده کرده است، تکرار کند، مابقی نتهای گام کروماتیک را نیز استفاده کند و پس از آن مجاز به تکرار نت مورد نظر است.
ریتم در موسیقی جز – قسمت اول

ریتم در موسیقی جز – قسمت اول

هنگامی که شما به موسیقی گوش می دهید المانهای بسیاری دست به دست هم می دهند تا سبک و نوع موسیقی را مشخص کنند. از رنگ آمیزی سازها گرفته تا مشخصه های ملودی، هارمونی، ریتم و … موسیقی Jazz نیز از این قاعده مستثنا نیست، اما ممکن است تعجب کنید اگر بدانید که به نظر بسیاری از اهل موسیقی، آنچه در موسیقی در Jazz مهمتر از قطعه نوشته شده روی کاغذ است، به نحوه اجرای قطعه توسط نوازنده بر می گردد و…
فرامرز پایور در قیاس با هم عصرانش

فرامرز پایور در قیاس با هم عصرانش

مطلبی که در پیش رو دارید سه سال پیش به مناسبت تولد فرامرز پایور در سایت موسیقی هنری ایران قرار گرفت. در این نوشته مقایسه ای بین فرامرز پایور با هنرمندان دیگر موسیقی، صورت گرفته است؛ مسلما” مقایسه دو هنرمند در دو رشته مختلف کاری دشوار است ولی می توان بصورت کلی از زاویه های مختلف، مقایسه ای به عمل آورد (همانطور که امروز بزرگانی مثل ابن سینا و داوینچی را از نظر خلاقیت و نوآوری با هم مقایسه میکنند) و در آخر معدلی از فعالیتهای موسیقی او به دست آورد.
آرامش در بازگشت به خانه است!

آرامش در بازگشت به خانه است!

اثری که تحت عنوان ضرب تار منتشر شده است، در نام، بر همکاری برابر و همنوازی به معنای واقعی تاکید دارد، چیزی که در اندیشه جمعی گروه دستان پیش از این نیز مشاهده شده است، یعنی گروه و فعالیت گروهی، نه جمع آمدن عده‌ای به دور یک مرکز با عنوان سرپرست گروه.
بوطیقای ریتم (III)

بوطیقای ریتم (III)

حال ببینیم وقتی شنونده‌ی اجرای حقیقی موسیقی هستیم –و نه بیننده‌ی تصویر گرافیکی موسیقی حبس شده در کاغذ-چه چیز به ما می‌گوید کدام‌یک از این دوسیستم مختصاتی درست است؟ چگونه می‌فهمیم به ازاء هر سه نت یک بار دست بزنیم یا به ازاء هر دو تا؟ روشن است، تاکیدگذاری (Accentuation) موجود در متن قطعه این موضوع را به ما دیکته می‌کند. پیش از آن باید بپرسیم چه چیزی چنین تاکیدگذاری‌ای را می‌سازد؟ ساختار تاکیدی یک خط ملودی از کجا می‌آید؟ پاسخ به این پرسش را نیز به پیروی از کامبوروپولوس (Combouropoulos) به مشخص شدن محدوده‌ی یک ملودی از طریق هویت و مشابهت واگذار می‌کنیم. به این معنی که ساختار تاکیدی به طور خودکار برآمده از گروه‌بندی است.
منبری: پایور بود که کار متفاوتی ارائه کرد

منبری: پایور بود که کار متفاوتی ارائه کرد

همینطور است. در موسیقی ما آهنگسازانی که خواسته اند توانایی آهنگسازی ایرانی شان را نشان بدهند، در مقامهای خاصی مثل دشتی مانور داده اند. چون دشتی فواصلی دارد که امکان استفاده از برخی دیزونانس ها و آکوردها را به آهنگساز می دهد. حتی آقای مشایخی که با موسیقی ایرانی و ردیف بطور تخصصی آشنا نیست در دشتی می تواند مانور دهد. اما اگر بخواهیم از ردیف در کمپوزیسیون مان استفاده کنیم، همه گوشه ها برای کار مناسب نخواهند بود.
یازدهمین دوره مسابقات گیتار تهران (مگتان ۱۱- آذر ماه ۹۶) برگزار می شود

یازدهمین دوره مسابقات گیتار تهران (مگتان ۱۱- آذر ماه ۹۶) برگزار می شود

یازدهمین دوره مسابقات گیتار تهران در روز ۱۵ آذر ماه ۹۶ به صورت اینترنتی برگزار خواهد شد. از این پس مگتان سالی یک یا دو بار به صورت اینترنتی و یک بار در تابستان به صورت ترکیب اجرای زنده و اینترنتی طبق معمول با جوایز ارزنده گیتار انجام خواهد شد.