آلفرد اشنیتکه و سبک پلی استایلیسم (II)

Alfred Garyevich Schnittke 1934-1998
Alfred Garyevich Schnittke 1934-1998
اشنیتکه کنسرتو گروسوی شماره یک خود را در سال ۱۹۹۷ به پایان رساند، این اثر در تاریخ ۲۱ مارس همان سال توسط ارکستر مجلسی لنینگراد (Leningrad Chamber) اجرا شد. در ارکستر فوق گیدون کرمر (Gidon Kremer) و تاتیانا گریدنکو (Tatiana Gridenko) تک نوازی ویولن و یوری اسمیرنوف (Yuri Smirnov) نوازندگی پیانو را بر عهده داشتند.
دراین کار برداشت هایی از اساتید برجسته موسیقی به چشم می خورد. خود اشنیتکه در مقام آهنگساز، این کار را ترکیبی از موسیقی باروک، موسیقی مدرن و مردمی می داند، در واقع اشنیتکه در این اثر توانسته با تلفیق عناصر غیر متجانس، به طرز شگفت آوری به ساختاری کاملا یکپارچه دست یابد، کاری که بدون حضور خلاقیتی فوق العاده میسر نخواهد شد.

چه بسا اگر شنونده ای با این حقیقت که سبک اشنیتکه نگاهی مدرن به قالب های کهن موسیقی است، آشنا نباشد، ممکن است این برداشت را از اثر نامبرده داشته باشد که آهنگساز در این کنسرتو به نوعی برای سبک باروک اعلام اضمحلال نموده است و در نتیجه این اثر را فاقد قالب و سبک بداند؛ در صورتیکه در واقع اینگونه نبوده، زیرا اشنیتکه پس از این کار حداقل دو کنسرتو گروسوی دیگر نیز آهنگسازی نمود.

audio fileقسمتی از کنسرتو ویولن اشنیتکه

موسیقی اشنیتکه تاثیر شگفت انگیزی بر شنونده دارد، به ندرت ممکن است شنونده ای پش از شنیدن اثری از اشنیتکه بدون هیچ عکس العملی باقی بماند، در حقیقت این خصیصه وجه تمایز آثار اشنیتکه با آهنگسازان دیگر است. در این کنسرتو نیز مانند دیگر آثار این هنرمند سبک های آهنگسازی متفاوت موجود در تاریخ موسیقی در یک اثر گرد هم آمده و به یکدیگر پیوند خورده اند.

audio fileقسمتی از “Fuga” اثر اشنیتکه

در اکثر آثار اشنیتکه ساختار پلی استایلیسم به کار گرفته شده است. او اشاعه دهنده سبک پلی استایلیسم در میان شنوندگان بود. کناره گیری اش از تعصبات مذهبی نیز به نوعی الهام بخش نسلی طالب آزادی آن زمان به شمار می رفت.

ارکستر سمفونیک بی بی سی در ژانویه هر سال مراسم بزرگداشت یکی از آهنگسازان برجسته قرن بیستم را برگزار می کند. در اولین ژانویه قرن جدید – سال ۲۰۰۱ – قرعه به نام آلفرد اشنیتکه تازه درگذشته افتاد. مراسم مختلف دیگری نیز به منظور بزرگداشت این آهنگساز بزرگ انجام شده که از آن جمله می توان به برگزاری فستیوالی در آکادمی موسیقی در سال ۱۹۹۴ مقارن با سالروز تولد ۶۰ سالگی این هنرمند، اشاره نمود.

audio fileقسمتی از سمفونی شماره یک اشنیتکه

در دهه ۸۰ اشنیتکه شهرت جهانی پیدا کرد، جوایز و افتخارات بین المللی فراوانی را نصیب خود نمود که از آن جمله می توان به جوایزی که در سال ۱۹۹۱ در اطریش، ۱۹۹۲ در کشور ژاپن و ۱۹۹۸ در مسکو به او اعطا شد، اشاره نمود. آثار اشنیتکه همواره زینت بخش جشنواره های متعدد موسیقی در سراسر جهان بوده است. بیش از ۵۰ آلبوم مختلف طی ده سال گذشته از آثار این هنرمند به دوستداران موسیقی ارائه شده است.

audio fileقسمتی از سمفونی شماره سه اشنیتکه

در سال ۱۹۹۶ در کتابی به نام آهنگسازان قرن بیستم، بخشی از کتاب به زندگینامه و شرح آثار این هنرمند بزرگ اختصاص دارد که در آن الکساندر ایوشکین (Alexander Ivashkin) نوازنده ویولنسل و از دوستان نزدیک اشنیتکه، نقطه نظراتش را در مورد آثار و اجراهای این هنرمند بزرگ بیان نموده است. از مکتوبات دیگری که در مورد این هنرمند موجود است می توان به کتابی با عنوان: «آلفرد اشنیتکه» اشاره نمود.

این کتاب که در سال ۲۰۰۲ به چاپ رسیده اولین کتاب انگلیسی زبان گرد آوری شده از کلیه مصاحبه ها و مقالات نوشته شده در مورد اشنیتکه به عنوان یکی از برجسته ترین آهنگسازان روس است.

personal.umich.edu
iupress.indiana.edu

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

خسرو جعفرزاده درگذشت!

متاسفانه با خبر شدیم، خسرو جعفرزاده، موسیقی شناس و معمار و از نویسندگان ثابت سایت گفتگوی هارمونیک، بدورد حیات گفت و جامعه نویسندگان موسیقی ایران را در اندوه و درد باقی گذاشت. ژورنال گفتگوی هارمونیک، این واقعه دردناک را به همسر هنرمند او پروفسور فروغ کریمی و علاقمندان نوشته های او تسلیت گفته و امیدوار است به زودی انتشار آثار منتشر نشده او را از سر بگیرد. در ادامه نوشته ای از علیرضا میرعلی نقی نویسنده نام آشنای عرصه موسیقی و محقق تاریخ معاصر موسیقی ایران را در این باره می خوانید:

دنبال ساز دست دوم می‌گردید؟

گاه از زبانِ آنها که تصمیم گرفته‌اند به دنیای موسیقی گام بگذارند می‌شنویم که دنبال یک «ساز دست دوم» هستند؛ احتمالاً با این ذهنیت که قیمت‌اش ارزانتر باشد یا اینکه اگر از ادامه‌ی راه منصرف شدند، زیاد متضرر نشوند.

از روزهای گذشته…

«رقص دایره» با کر فلوت تهران به روی صحنه می رود

«رقص دایره» با کر فلوت تهران به روی صحنه می رود

بیست و دوم دی ماه در سی و دومین جشنواره موسیقی فجر، کر فلوت تهران به سرپرستی فیروزه نوایی در تالار رودکی تهران به اجرا خواهد پرداخت. در این کنسرت که همچون برنامه های گذشته این گروه، کر فلوت تهران توسط سعید تقدسی، رهبری خواهد شد، یک قطعه از حشمت سنجری به نام «رقص دایره» نیز به رپرتوار افزوده شده است که توسط امیرآهنگ، برای این آنسامبل تنظیم (آرانژمان) شده است.
جعفر صالحی: نت نویس کم داریم

جعفر صالحی: نت نویس کم داریم

نرم افزارهای نت نگاری امروز جزئی جداناشدنی از کار موسیقیدانان هستند. یکی از پرطرفدار ترین و البته قدیمی ترین این برنامه ها فیناله است (که البته با نام فاینال هم در ایران شناخته می شود). جعفر صالحی نوازنده تار و سه تار به تازگی مجموعه ای آموزشی مربوط به نرم افزار فیناله را منتشر کرده است که درباره این اقدامش با او گفتگویی داشته ایم که بخش اول آنرا می خوانید:
اهمیت بخش باس در تنظیم قطعات (I)

اهمیت بخش باس در تنظیم قطعات (I)

بدون شک ترانه و قطعات موسیقی زیادی وجود دارند که برای بسیاری از علاقمندان به نوازندگی، جذابیت لازم برای اجرا را دارند. مشکل اغلب هنگامی بوجود می آید که نوآموز موسیقی به نت قطعه مورد علاقه خود دسترسی نداشته باشد یا به نتی دسترسی دارد که برای ساز دیگری تنظیم شده است. در این نوشته سعی می کنیم تا حد امکان راهنمایی هایی برای تنظیم یک قطعه برای ساز سولو ارائه کنیم.
قاسمی: یک خواننده خوب، لزوما” در کار کرموفق نیست

قاسمی: یک خواننده خوب، لزوما” در کار کرموفق نیست

یکسری آمدند و یکسری همانجا دارند کار میکنند، یکسری هم از شاگردان دانشگاه هستند که خودم آوردم. در واقع گروهی که الان هست میتوانیم بگوییم، دو سوم از دوستان قدیم قدیم هستند که از سال ۱۳۸۷ با ما بودند و یک سوم هم بچه دانشگاه هستند.
گزارش جلسه هشتم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (I)

گزارش جلسه هشتم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (I)

چهارشنبه ۱۶ اسفندماه ۱۳۹۱ هشتمین جلسه از کارگاه آشنایی با نقد موسیقی و آخرین جلسه از دور نخست با تمرکز بر موضوع «نقد موسیقی در ایران» در خانه‌ی موسیقی برگزار شد.
دخترم، بوی فرار می آید (I)

دخترم، بوی فرار می آید (I)

مهاجرت در گذشته بسیار کند تر از امروز انجام می گرفت. اما اکنون به علت فجایع سیاسی و انسانی گاه چند میلیون انسان از جایی به جایی دیگر کوچ می کنند و از این جهت نیز عوارضی را به وجود می آورند. در گذشته مهاجرت های قومی در طی چند سده اتفاق می افتاد و به چشم هم نمی آمد و این چنین کوچ هایی گاه مبدل به جنگ های بسیار کند بطئی آرامی می شد و جوامع نیز آن را به یک تجربه ی تاریخی مبدل می کردند و نتایج اش هم این بود که این نوع تغییر به یک سنت بدل می گشت. سنت هایی چون صلح، جنگ، توافق ها و قراردادهای اجتماعی و… همه ی این ها در طی یک فرآیند رخ می داد تا این که یک مهاجر بتواند مبدل به یک شهروند درجه ی دو و شاید هم درجه ی یک بشود. مانند سیاه پوستان در آمریکا.
گفتگو با مدرس ویلنسل، ایرنه شارپ (III)

گفتگو با مدرس ویلنسل، ایرنه شارپ (III)

من از آنها استفاده نمی کنم، زیرا احساس می کنم نیاز ویلنسل را بر آورده نمی کنند. ویلنسلیستها مشکلات متفاوتی برای حل کردن دارند. اگرچه معتقدم تدریس موسیقی در مدارس بسیاری از دانش آموزان را تشویق به نواختن ساز می کند، همچنین فکر می کنم تلاش و استعداد شخصی دانش آموزان است که خود را به عنوان نوازنده ای برای تمام زندگیشان ببینند و پیشرفت کنند.
موسیقی و معنا (VIII)

موسیقی و معنا (VIII)

ایده‌ی جدا نبودن معنای موسیقی از شرایط و فضاهای فرهنگی و اجتماعی برخاسته از آن در مجامع موسیقی‌شناسی (مانند Kramer 1995)، جامعه‌شناسی (مانندMartin 1995 ) و قوم‌موسیقی‌شناسی (مانند Bohlman 2000) پذیرفته شده است. در این رویکردها اندیشه‌هایی که پایه‌ی بسیاری از متون فلسفه‌ی موسیقی‌اند (مانند ایده‌ی وجود حوزه‌ی زیبایی‌شناسیِ مستقل و ضروری برای موسیقی) مورد تردید واقع شده یا مطلقاً رد شده‌اند؛ چراکه این افکار، یا پیش‌فرض‌های تک فرهنگی دارند (۱۰) یا نمی‌توانند به قدر کفایت با وجوه پویا و تاریخی موسیقی پیوند برقرار کنند.
درسهایی برای نوازندگان (انگشت چهارم)

درسهایی برای نوازندگان (انگشت چهارم)

نوشته ای را که ملاحظه می کنید تلاشی است در جهت شناخت و آگاهی بیشتر، آنچه پیش روست حرکتی دیگر در مسیریست که بتوانیم امکان دانستن بیشتر را فراهم کنیم تا که شاید بستر حاصل خیز وجودمان را برای تولدی دیگر محیا سازیم، آری، به دور از هر گونه تعیین تکلیف برای اشخاص و افرادی که در نوع خود دستی بر آتش دارند و آنها نیز در مسیر توسعه با هر بضاعتی کوشش می کنند.
کتابی منحصربفرد درباره موسیقی ژاپن

کتابی منحصربفرد درباره موسیقی ژاپن

درباره موسیقی و سازهای کهن ژاپن، سالها پیش در «مجله موسیقی»، نوشتارهایی پراکنده انتشار یافته و به نظر می رسد که متاسفانه هنوز کتاب جامعی درباره این موضوع در دسترس علاقه مندان پارسی زبان نباشد. چنین مشکلی حدود نیم قرن پیش در دنیای انگلیسی زبانان هم وجود داشت و همین کمبود شد که به ویلیام مالم (William Malm) پیشنهاد شود کتابی درباره موسیقی ژاپنی به زبان انگلیسی بنویسد.