سجاد پورقناد
امروز مطلع پنجاه و پنجمین سال از زندگی شاهین مهاجری، پژوهشگر برجسته و آهنگساز پیشروی موسیقی ایران است؛ هنرمندی که با وجود کارنامهای درخشان و کسب افتخارات متعدد در حوزههای تألیف و تصنیف، حتی در میان اهالی موسیقی نیز آنطور که باید شناخته شده نیست. این انزوا و گمنامی نسبی، ریشه در دو عامل عمده دارد: نخست، بیمیلی مفرط او به شهرتطلبی، تبلیغات و گرایش به خلوتگزینی (اصالتی که یادآور منش استادش، ناصر فرهنگفر است). دوم، نگاه پیشرو و آوانگارد او در آهنگسازی و مقالهنویسی که درک آثارش را نیازمند پسزمینهای تخصصی میکند.
بخش عمده مقالات علمی شاهین مهاجری در مجله «گفتگوی هارمونیک» به انتشار رسیده است. این نوشتارها از نظر عمق تحلیلی و موضوع پرداخته شده، اختلاف فاحشی با جریانهای رایج مقالهنویسی در موسیقی ایران دارد؛ تا جایی که فهم و دریافت دقیق آنها، از توانِ بخش بزرگی از جامعه عمومی موسیقی خارج است.
در عرصه آهنگسازی نیز تمرکز اصلی او معطوف به «موسیقی میکروتونال» (ریزپردهای) بوده است؛ آثاری پیچیده که شنوندهای اهل فن و صاحب گوش تربیتشده را میطلبد. با این حال، در میان آثار متعدد او، قطعاتی که برای عموم مردم و موسیقیدانان قابل فهم و ملموس باشد نیز کم نیست.
یکی از درخشانترین فصول کارنامه هنری مهاجری، تصنیف قطعات متعدد برای تنبک در کوکهای مختلف است. این دستاوردها تا به امروز، جدیترین و اصولیترین قطعات مکتوب برای «تنبکهای قابل کوکِ» ابداعیِ دکتر حسین عمومی به شمار میروند. تلاش مستمر او در این مسیر، حرکتی ستودنی و جریانساز است که افقهای جدیدی را پیشروی هنر تنبکنوازی ایران میگشاید.
جهانبینی چندبعدی مهاجری که حاصل علایق علمی و تحصیلات اوست، در آثارش نیز بازتاب دارد؛ او قطعات متعددی را با الهام از کانیهای مختلف و سیارات و ستارگان خلق کرده است؛ در کنار این نگاه آثار ارزشمندی با درونمایههای ملی و میهنی و همچنین قطعاتی به پاسداشت دوستان هنرمندش در کارنامه او به چشم میخورد که نشان از مهر و عشق بیدریغ او به میهن و هنرمندان آن است.
نزدیکان و همدورانان شاهین مهاجری، او را به فروتنی، وارستگی و مهربانی بیریا میشناسند؛ صفاتی که از او شخصیتی خوشنام و نیکمحضر در میان اهل هنر ساخته است. مایه تاسف است که جامعه موسیقی ایران هنوز بستر و بنیه لازم برای معرفی و شناخت شایسته این پدیده هنری و انسانی را فراهم نکرده است. امید میرود در آیندهای نزدیک، شرایط برای آشنایی عمیقتر نسل جوان با اندیشه و آثار این هنرمند یگانه هموار شود.
۱ نظر