بررسی کتاب های آموزش سازدهنی در ایران (V)

کتاب چهارم: خودآموز سازدهنی: کتاب دوم (کروماتیک)
این کتاب توسط آقای منصور پاک نژاد برای سازدهنی کروماتیک (Chromatic) نوشته شده و در سال ۱۳۸۲ توسط انتشارات سرود منتشر شده است. برخلاف کتاب قبلی این مجموعه، این بار CD یا نوار آموزشی به همراه کتاب منتشر نشده است.

سازدهنی کروماتیک (Chromatic Harmonica) قابلیت اجرای گام کروماتیک را (با تمام نیم پرده هایش) داراست و از این رو در سبک های Classical و Jazz کاربرد زیادی دارد. در سمت راست این نوع سازدهنی (اگر سوراخ های بم به طرف چپ قرار داشته باشند) یک شاسی فلزی یا Slide یا Button قرار دارد که فشار دادن آن به داخل تمامی نت ها را نیم پرده بالا می برد.

مدل های رایج آن مدل های ۱۲ و ۱۶ سوراخ هستند که به ترتیب ۳ و ۴ اکتاو کامل را دارند و برای نواختن اکثر سبک های موسیقی می توان از آن ها کمک گرفت. برخی خوانندگان موسیقی پاپ مانند Stevie Wonder به خوبی از سازدهنی کروماتیک برای نواختن ملودی های زیبا استفاده کرده اند. به بخشی از آهنگ Isn’t She Lovely گوش دهید.

audio file Isn’t She Lovely

در داخل جلد کتاب تصاویر نوازندگان بزرگ (هم سازدهنی دیاتونیک و هم سازدهنی کروماتیک) دیده می شود که هنرجویان را در آشنایی یافتن بیشتر با آن ها یاری می دهد.

در ابتدای کتاب فهرست آهنگ ها وجود دارد که برخی از آن ها به همراه متن ترانه آورده شده اند. کلا ۳۵ آهنگ برای سازدهنی کروماتیک عرضه شده که در میان آن ها ۱۵ آهنگ ایرانی/محلی و ۲۰ آهنگ خارجی به چشم می خورد. تمامی آهنگ ها با سیستم نت نویسی استاندارد وبا ذکر تمپوی مربوطه و آکوردهای همراه (جهت همراهی گیتار یا پیانو) نوشته شده، ضمن این که از یک سیستم Tablature نویسی برای نشان دادن شماره سوراخ ها و به کارگیری Slide استفاده شده است. نام آهنگ های خارجی به زبان انگلیسی ذکر شده و به نام سازنده و ترانه سرای آن نیز اشاره شده که از این لحاظ قابل تقدیر است. ۱۰ آهنگ انتهایی اختصاصا جهت همنوازی گیتار و هارمونیکا تنظیم شده اند و از این حیث در بین کتاب های مشابه بی نظیر است.

در متن کتاب نویسنده به تشریح ساختمان فیزیکی سازدهنی و نحوه به کارگیری Slide برای به دست آوردن فواصل نیم پرده ای پرداخته و در ادامه به دو شیوه نواختن سازدهنی به نام Pucker و Tongue Blocking اشاره می کند که جا داشت نویسنده در این مورد توضیحات بیشتری ارائه دهد. برای توضیح بیشتر می توانید به این مطلب مراجعه کنید.

برخی نوازندگان مانند Toots Thielemans و Stevie Wonder منحصرا از روش Pucker استفاده می کنند و برخی دیگر مانند Larry Adler و Tommy Reily از روش Tongue Block نیز استفاده کرده اند. نواختن هارمونیکا با تکنیک Tongue Block امکان اجرای انواع فواصل و به خصوص اکتاوها را با سازدهنی فراهم می کند که با روش اول قابل اجرا نیست. برای نمونه به اجرای اکتاوها در قطعه Hungarian Dance No. 5 توسط Larry Adler گوش دهید.

audio file Hungarian Dance No. 5

استفاده از این روش در سبک Blues هم بسیار رایج است و غیر از اکتاو از انواع فواصل دیزونانت (Dissonant) هم برای افزایش تنش موسیقیایی (Musical Tension) استفاده شایانی می شود. به عنوان نمونه به اجرای زنده آهنگ Humblebug توسط Mark Hummel توجه کنید.

audio file Humblebug

مهارت Mark Hummel ستودنی است، خصوصا نت های sixtet که در آخر می شنوید فوق العاده است! ورسیون استودیویی این آهنگ (که در آلبوم Harmonica Party وجود دارد) با سازدهنی کروماتیک گام C نواخته شده اما این اجرای زنده با سازدهنی کروماتیک گام Bb نواخته شده است که به این شیوه اصطلاحا نواختن در پوزیشن سوم یا Third Position Playing می گویند. در این حالت نت پایه گام آهنگ یک پرده بالاتر از نت پایه گام سازدهنی است، همان طور که در این جا از سازدهنی گام Bb برای نواختن آهنگی در تنالیته C استفاده می شود. در سبک بلوز سازدهنی کروماتیک معمولا در پوزیشن سوم نواخته می شود.

غیر ازدو شیوه فوق، در متن کتاب به تکنیک دیگری اشاره نشده است و به این ترتیب کتاب را باید بیشتر یک Songbook خوب به حساب آورد تا خودآموز سازدهنی کروماتیک. با این حال آهنگ ها بسیار مناسب اجرا با سازدهنی تنظیم شده اند و هنرجویان از نواختن آن ها لذت وافر خواهند برد. ترکیب آهنگ هایی مانند Solenzara ، Greensleeves ، Love Is Blue ، Yesterday (از آثار جاودانی گروه The Beatles ) ، Lime Light (ساخته Charles Chaplin ) و موسیقی فیلم هایی چون “پاپیون” و “پدرخوانده” و آهنگ هایی ایرانی مانند “شور عاشقانه” ، “گل سنگ” و …قطعا برای هر خواننده ای جذاب خواهد بود.

امید است که CD همراه کتاب نیز به همت نویسنده کتاب منتشر شود، چه در این صورت نخستین آلبوم بی کلام هارمونیکا در ایران متولد می شود. همچنین در انتهای این کتاب انتشار جلد سوم از این مجموعه که اختصاص به سازدهنی دیاتونیک و Blues Harp دارد وعده داده شده که امیدواریم به زودی عملی شود.

در جمع بندی نهایی باید گفت اکثر کتاب های منتشر شده در مورد سازدهنی به زبان فارسی تنها برای آشنایی با این ساز و آموختن آهنگ های ساده مفیدند و جوابگوی نیازهنرجویان در آموختن تکنیک های پیشرفته و ارتقای سطح نوازندگیشان نیستند. امید است که این نقیصه با انتشار کتاب های آموزشی جامع تر برطرف شود.

منابع:
harmonica.com
harmonicalessons.com
coast2coastmusic.com
angelfire.com
angelfire.com

13 دیدگاه

  • babak
    ارسال شده در تیر ۱, ۱۳۸۶ در ۳:۵۰ ق.ظ

    salam man babakam eshono ro khob mishnasam aghaye paknezhado migam
    vali ye nokte hast ke bayad begam in ketabe amozeshe sazdahaniye chromatic nist balke ye seri ghetee hast ke ba tamame saz ha ejra mishe 2 dar in ketab tekniki dars dadae nashode az hame mohem tar dar sazdahaniye chroamtic baraye kasi ke mikhad taze yad begire tabliche r kheyli moheme bishtare tabliche rhayi ke dar in ketab neveshte shode eshtebast man 14 ta ke tab dar rabet ba diatonic va choromatic daram ke tabliche rash fargh daran vali ba in hal zahmat keshidan

  • ارسال شده در تیر ۱۸, ۱۳۸۶ در ۱۱:۲۳ ب.ظ

    man taze mikham ba saz dahani kar konam etelaate roi sit ro khondam mikhastam dar morede chegone entekhab kardan yek saz dahani man ro rahnamie konid ba tashakor

  • ارسال شده در مهر ۲۷, ۱۳۸۶ در ۶:۱۶ ب.ظ

    mer30 , kheyli khob bod va besiar komakam kard

  • sara
    ارسال شده در آذر ۱۳, ۱۳۸۶ در ۶:۰۸ ب.ظ

    man modetie ke saz mizanam aval ba ketab ostad paknejed shoro kardam vali chize khsy dastgiram nashod bishtar in ketab ro nevisie nothaye ketabe ahanghaye asan aghaye tarpiniyan ba eshtebahat ziad kopy bood balakhare moshkelam ro ravesh tadris ostad shadanfar hal kard shoma ham emtehan konid

  • عليرضا
    ارسال شده در فروردین ۸, ۱۳۸۷ در ۶:۱۸ ق.ظ

    salam dooste golam!
    mamnoon az neveshtehat;donbale ye ostade khoob too tehran hastan bara harmonica;age kasi lotf kone;va esm;va shomareye tamas az ye ostade khoob ro baram befreste mamnoon misham!

  • سعيد
    ارسال شده در فروردین ۲۶, ۱۳۸۷ در ۱:۳۶ ب.ظ

    man mikham taze ba saz dahani kar konam.. mamnon…misham ke rahnamaim..konid..ke ba che no sazi shoro konam… behtare???!!?!?

  • کاران
    ارسال شده در اردیبهشت ۱۲, ۱۳۸۷ در ۱۲:۴۱ ق.ظ

    سلام
    برو بچ گیلیارد همه تو کار ساز دهنین مخصوصا باقر میری با داریوش مد باقر وموسی ماچی اوه خیلی های دیگه

  • javad rahiminezhad
    ارسال شده در مهر ۲۳, ۱۳۸۷ در ۲:۲۵ ق.ظ

    salam.man navazande va modarese sazdahani dar amozeshgahhaye mashhad hastam.man taze ba in sit ashna shodam vaghean maghalat ba noktesanji va deghate.alaghmandane mashhady jahate taheye anvae sazdahane va amozeshe an mitavanand ba09155129762tamas begeran

  • javad rahiminezhad
    ارسال شده در مهر ۲۳, ۱۳۸۷ در ۲:۳۵ ق.ظ

    mail:harmonica_jr@yahoo.com Id:harmonica_jr jahate pasokh be soalate alaghmandan dar rabete ba in saz

  • pouria
    ارسال شده در مهر ۲۶, ۱۳۸۷ در ۱۲:۲۹ ب.ظ

    salam dostne aziz ma pouria hastam az teh jadidan esmamo to kelas saz dehani neveshtam to moasseseye neynava az mosighi hichi nemidonam vali kheyli dos daram ye saz balad basham vase hamin saz dehani esmamo neveshtam 2ta soal dashtam avali jayi ke sabte nam kardam jaye khobiye ostadesh aghaye abas zadas va dovomin soalam ine ke che sazi bayad behgiram va gheymatesh chande mamnon misham javabamo bedin

  • فرید
    ارسال شده در خرداد ۸, ۱۳۸۸ در ۱۰:۵۲ ب.ظ

    ma to 1 shahri hastim ke hich kelasi nist bara amozesh.chikar konim?

  • احسان
    ارسال شده در بهمن ۲۹, ۱۳۹۰ در ۶:۲۲ ب.ظ

    سلام دوست نا دیده . ممنون از این همه تلاش و بی دریغیت . خواندم و لذت بردم . مرتب سر خواهم زد

  • ارسال شده در اردیبهشت ۲, ۱۳۹۳ در ۲:۱۱ ب.ظ

    Salam
    Tamame ghesmatai ke gozashtin kamelo khobe . Man vaghan etelaate khobi be dast avordm mer30 . Khasteam nabashid

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

اولین دکتر موسیقی (I)

حســین ناصحی در سال ۱۳۰۴ در خانواده ای هنردوست به دنیا آمد. مادرش از شاگردان استاد درویش خان بود و تار می نواخت. به همین جهت ذوق موسیقی او از اوان کودکی پرورش یافت. وی از ســن ۱۴ سالگی با ورود به هنرستان عالی موسیقی و انتخاب ساز ترومبون زیر نظر اســتاد چک «ژوزف اسالدک» مشغول تحصیل گردیــد و پس از مــدت کوتاهی به همکاری با ارکســتر رادیو به سرپرستی پرویز محمود پرداخت. او جزو شاگردان ممتازی بود که به دعوت دولت ترکیه و با بورســیه هنرستان برای ادامه تحصیل روانــه آنکارا گردید و در آنجا زیر نظر اســتاد «کاظم آکســس» از شاگردان برجســته «بلا بارتوک» آهنگساز شهیر مجارستان به همراه دوست دیرینه اش ثمین باغچه بان به فراگیری آهنگسازی پرداخــت.

دوازدهمین دوره مسابقات گیتار تهران (مگتان ۱۲- بهمن ماه ۹۶) برگزار می شود

دوازدهمین دوره مسابقات گیتار تهران در روز ششم بهمن ماه ۱۳۹۶ به صورت اینترنتی برگزار خواهد شد. ای دومین دوره مسابقات مگتان است که به صورت اینترنتی به صورت ترکیب اجرای زنده و اینترنتی برگزار می شود و طبق معمول به برنده این مسابقه یک گیتار با ارزش اهدا خواهد شد.

از روزهای گذشته…

تئوری اطلاعات، ترمودینامیک و موسیقی (I)

تئوری اطلاعات، ترمودینامیک و موسیقی (I)

Bill Evans نوازنده پیانو و آهنگساز Jazz عصر حاضر که سبک و طریقه خاصی در آهنگسازی برای خود دارد معتقد است که موسیقی عامل اصلی غنای روح انسان بوده و باعث میشود که انسان توان شناخت قسمتی از وجود خود را که قبل از درگیری با موسیقی نشناخته بود پیاده کند.
نکات مهمی که یک نوازنده باید رعایت نماید (I)

نکات مهمی که یک نوازنده باید رعایت نماید (I)

قبل از تمرین سازتان سعی کنید تا دستهایتان را گرم کنید. به هیچ عنوان در هنگام شروع تمرین قطعه ای سخت و یا تکنیکال را اجرا ننمایید در بسیاری از موارد عدم توجه به این نکته باعث میشود تا فشار زیادی بر عضلات شما وارد شود و حتی کشیدگی هایی در عضله ایجاد نماید؛ یکی از روش های بسیار خوب اجرای گام و آرپژ با سرعت بسیار پایین میباشد و سپس اجرای قطعه ای ساده برای شروع تمرین.
پت متنی و گیتار ابداعیش

پت متنی و گیتار ابداعیش

پت متنی (Patrick Bruce Metheny) را باید یکی از موفق ترین نوازندگان دنیای نوازندگی گیتار دانست. شخصی که با اجراهای خود توانست در دهه ۷۰ الی ۸۰ اعتبار خاصی را در دنیای موسیقی کسب نماید همچنین وی یک از رکورد داران کسب جایزه گرمی میباشد. عمده فعالیت وی شامل اجرا همراه با گروهش Pat Metheny Group و بصورت دونوازی و یا همکاری با دیگر گروهها و نوازندگان میشود.
والری گرگیف، رهبری آزار دهنده!

والری گرگیف، رهبری آزار دهنده!

والری ابیسالوویچ گرجیف (Valery Abisalovich Gergiev) متولد ۲ مه ۱۹۵۳، رهبر مشهور روس و مدیر اپرا است. گرجیف مدیریت هنری بسیاری از سازمانهای موسیقی را بر عهده داشته؛ مدیر تئاتر مارینسکی، رهبر ارکستر سمفونیک لندن و رهبر میهمان اصلی اپرای متروپالتن و نیز مدیر هنری جشنواره شبهای سفید در شهر پترزبورگ روسیه می باشد. گرجیف در مسکو به دنیا آمده، وی از همان کودکی آغاز به نواختن پیانو نموده، پیش از آنکه برای تحصیل به کنسرواتوار پترزبورگ در لنینگراد از سال ۱۹۷۲ تا ۱۹۷۷ برود. استاد رهبری وی الیا موسین (Ilya Musin) یکی از بزرگترین استادان رهبری در تاریخ موسیقی روسیه بود.
موسیقی آفریقای جنوبی (V)

موسیقی آفریقای جنوبی (V)

همکار قدیمی ابراهیم، یعنی هیوگ مسکلا که نوازنده ترومپت بود، نیز در خارج از آفریقای جنوبی کسب و کار موفقی به راه انداخته بود. مسکلا در آغاز رشد موسیقیایی خود تحت تأثیر ترِور هادلستون (Trevor Huddleston) قرار داشت که یک کشیش بریتانیایی بود که در محله های شهر کار می کرد و نخستین ترومپت مسکلا را برایش خرید. مسکلا وارد صحنه های پرهیجان سوفیاتاون شد و سپس با کینگ کانگ به بریتانیا راه یافت و در اوایل دهه ۶۰ قرن بیستم به نیویورک راه پیدا کرد. قطعات جزِ پاپْ مانندی، مثل: “Up, Up and Away” و “Grazin’ in the Grass” به پر فروش ترین ها تبدیل شدند.
کنسرت شجریان علیزاده و کلهر در تهران

کنسرت شجریان علیزاده و کلهر در تهران

این روزها خبر کنسرت محمد رضا شجریان به همراه گروهی متشکل از حسین علیزاده، کیهان کلهر و همایون شجریان در جامعه موسیقی شنیده میشود و گروههای زیادی از علاقمندان موسیقی با مراجعه به سایت های موسیقی تقاضای بلیط این برنامه را دارند. پیشتر حمیدرضا نوربخش مکان پیش فروش بلیط این برنامه را سایت شرکت “دل آواز” معرفی کرده بود. پیامی که در پایین مشاهده میکنید توسط شرکت دل آواز اعلام شده:
خالقى از زبان خالقی – ۲

خالقى از زبان خالقی – ۲

در اوایل زمستان ۱۳۰۲روزی آگهی افتتاح مدرسه عالی موسیقی را در روزنامه خواندم و بی درنگ برای اسم نویسی به کوچه آقا قاسم شیروانی واقع در خیابان نادری رفتم. علی نقی خان در اطاق، پشت میز نشسته بود.
فرجپوری: کاربرد کمانچه سی سال پیش پایین تر از امروز بود

فرجپوری: کاربرد کمانچه سی سال پیش پایین تر از امروز بود

این هنرجو از قبل چنان باید تمرین کرده باشد و به رموز ساز خود آشنا شده باشد که بتواند نظرات آهنگ ساز را روی ساز خود به اجرا در آورد. این مسئله خیلی مهم است که بتواند از پس این کار بر بیاید و اگر خوب اجرا کند، برای آثار دیگر آهنگسازان هم دعوت به کار می شود و در عرصه نوازندگی خود به خود جایی برای خود باز می کند و مطرح می شود.
شبح اپرا

شبح اپرا

شبح اپرا نام یک رمان فرانسوی است که توسط گستون لروکس نوشته شد و اولین بار در سال ۱۹۰۹ بصورت داستان دنباله دار در یکی از روزنامه های فرانسه چاپ می شد. در ابتدا فروش بسیار کمی داشت و حتی بارها از رده چاپ مجدد خارج شد اما امروز جزو ادبیات کلاسیک فرانسه به حساب می آید و از آن اقتباس های زیادی به عمل آمده است. رمان در سال ۱۹۱۱ به انگلیسی ترجمه شد و با اقتباس های زیادی بروی پرده سینما و تئاتر رفت که مشهورترین نمایش آن ، یکی در سال ۱۹۲۵ ساخته شد و دیگری نسخه موزیکال سال ۱۹۸۶ است که توسط اندرو لوید وبر بروی پرده رفت.
توضیحاتی در مورد مرور آقای بهرنگ نیک آئین (IV)

توضیحاتی در مورد مرور آقای بهرنگ نیک آئین (IV)

«پژوهش» هومان اسعدی (۱۳۸۲) یک مقاله ای است در فصلنامه ماهور که خودِ نویسنده آن را چنین معرفی و ارزیابی نموده است: «مقاله حاضر بخشی از یک طرح تحقیقاتی نگارنده است که هنوز به اتمام نرسیده است». (فصل نامه ماهور شماره ۲۲ ص ۴۶) اما آقای نیک آئین اضافه کرده اند که: