گفت و شنودی درباره سازهای ابداعی (XVII)

علی اسدی:

هموطن گرامی
نکته اول اینکه نجار بودن افتخار است نه عار.
مسیح هم نجار بود.
هر ساز سازی (استثنای آنان که ساز های بادی-فلزی می سازند) نجار زبردستی است ولی هر نجار زبر دستی لزوما ساز ساز نیست.
این یک گزاره منطقی درست است.

نکته دوم:
منتقدی که شجریان یا هر نوآور دگر را در حوزه ساز سازی نجار ناپخته بداند باید یا با اصول نجاری ناپختگی را توصیف کند؛ دقیق یا با اصول علم فیزیک آکوستیک بگوید این صدا گوشخراش است یا بد است.

نکته نهایی اینکه: شما به نظر می آید یک بار هم زحمت شنیدن این اثر زیبا را به خود نداده اید و با پیشداوری و دیدن نام محمد رضا شجریان شمشیر از رو بسته اید، به شیوه مرسوم افکار عمومی احساسی ایرانی، به حضرت عالی پیشنهاد می کنم در آرامش و سکوت و با فرض اینکه سازنده این ساز از روستایی گمنام و نجاری ناپخته است! یکبار به اثر دوست عزیزم آقای ثابتیان گوش فرا دهید.

شجریان را فراموش کنید، یک بار گوش بسپارید ضرری به همراه ندارد.
چه می شنوید.
مشکل ما عدم تسلط به علم آکوستیک و فیزیک نظری نیست! مشکل ما پیشداوری، بد خواندن و بد شنیدن و فقدان فرهنگ گفتمان آرام و حکیمانه است.

نقد تنها بدگویی نیست.
نقد در معنای فلسفی و کلامی سنجیدن خوبی ها و بدی های در کنار هم است.
افراط در منفی بینی نقد را فاقد اعتبار میکند.
پیشنهاد میکنم یک بار به این آوا گوش فرا دهید.

محمدجواد کرم یافتی:

آقای اسدی
بنده فایل تصویری را دیده ام که اگر هم ندیده بودم ایرادی برای اظهار نظرم نمی بود؛ چون صحبت من در مورد نیاز به پاسخ گویی به ایرادهای کاملاً منطقی منتقدان به سازهای ابداعی استاد شجریان بود نه قطعه ی نواخته شده.

دوست گرامی شما متوجه نقل قول بنده نشدید عرض کردم استاد شجریان عنوان کرده اند که اغلب سازگران تنها نجارند به این معنا که از آکوستیک بی اطلاع اند (و بالطبع ایشان مطلع) و گر نه بنده با صنف نجاری مشکلی ندارم. نیاز به توضیح نیست که اگر مثلاً بگوییم که فلانی بناست نه معمار! این توهین به بنا و کارگر جماعت نیست.

فرمودید اصول ناپختگی را توصیف کنم… فکر نمی کنم دوستان چیزی از قلم انداخته باشند؛ فعلاً ما منتظر جواب همین ایرادها خواهیم ماند. بجز آقای پورقناد، کسان دیگری هم هستند که بسیار بهتر از بنده در این زمینه توضیح خواهند داد؛ مثلاً آقای سینا جهان آبادی.

خیر بنده برای استاد شجریان شمشیر نبسته ام اتفاقاً از علاقمندان آواز و موسیقی ایشان هستم و سطور زیادی در دفاع از ایشان نوشته ام. می توانید به ایرادهای بنده به مقاله ی خواننده سالاری آقای جواهری در ژورنال گفتگوی هارمونیک مراجعه فرمایید.

موافقم “مشکل ما پیشداوری و بد خواندن و بد شنیدن و فقدان فرهنگ گفتمان آرام و حکیمانه است” و اتفاقاً به همین اعتراض داشتم که نقد درست فحش نیست که ناراحت کننده باشد و تآسف آور. بلکه باید بدرستی و بدقت به آن پاسخ داده شود.
با سپاس

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

از بحران اندیشه تا نااندیشیدگی بحران در موسیقی ایران (V)

شاید بتوان با نگاهی کلی تر این موضوع را اینگونه تبیین کرد که در جهان ما که زندگی از لایه های درونی تر خود فاصله ای عمیق گرفته است، تبعاً برون گرایی به یکی از خصیصه های روحیات موسیقایی نیز بدل شده است. اجراهای ارکسترال با طیف وسیع و پردامنه ای از انواع سازها و صداها، معطوف گشتن توجه نوازنده به مسائلی همچون حفظ سلامت جسمانی و تأثیراتی که ساز بر وضعیت فیزیکی بدن می گذارد و ارتباط آن با تفاوت چشمگیری که در تعداد اجراهای نوازنده در مدت زمان معین نسبت به گذشته دیده می شود، همه شاید مصادیق همین تغییر در نحوۀ بودن باشند.

روشی برای کمک به هنرجویان در انتخاب کوک درست (II)

الف- مطمئن شوید دست چپ روی انگشت دوم و سوم متعادل شود و انگشتان، بالای نت هایشان شناور باشند و به راحتی روی آن‌ها فرود آیند.

از روزهای گذشته…

نمودی از جهان متن اثر (XIV)

نمودی از جهان متن اثر (XIV)

اولین موضوعی که در برخورد با آنالیز معمولا مطرح می‌شود این است که آیا آنچه در فرآیند تجزیه و تحلیل به‌دست می‌آید، رابطه‌ای با خواست آگاهانه‌ی آهنگساز دارد یا خیر؟ این مسئله حاوی این نگرانی است که آیا دلیلی داریم که ثابت کنیم اگر تحلیل‌گری ویژگی ۱ را در اثری یافت و آن را در تحلیل خود گزارش کرد، این ویژگی‌ بر اساس اراده‌ی آهنگساز در قطعه هست؟ این مسئله را در شکل بسیار ساده‌اش به صورت «آیا آهنگساز هم این موضوع را می‌دانسته؟» بیان می‌شود.
موسیقی‌شناسی‌ای که نمی‌شناسیم (IV)

موسیقی‌شناسی‌ای که نمی‌شناسیم (IV)

ممکن است که خواننده‌ی کتاب و نقد حاضر بیاندیشد که این یکی از معدود مثال‌های موجود است و به گناه یک مثال تا این اندازه ریز شدن بر یک متن را بی‌رحمی و دوری از عدالت در مورد یک کتاب مفید تلقی کند اما شوربختانه این گونه نیست و مثال‌هایی مانند این دست‌کم در جاهایی که دو متن درایه‌های کاملا یکسان دارند، فراوان می‌یابیم. به این مثال دیگر از مدخل «روشن‌گری/Enlightenment» توجه کنید:
بررسی ساختار و نقش دانگ‌های مورد استفاده در گوشه‌های راک ردیف میرزاعبدالله (V)

بررسی ساختار و نقش دانگ‌های مورد استفاده در گوشه‌های راک ردیف میرزاعبدالله (V)

به طریق مشابه، دانگ‌های دستگاه همایون، با در نظر گرفتن دانگ‌هایی که گوشه‌هایی مانند بیداد را در برمی‌گیرند، سه دانگ مختلف است و دانگ اوّل، یا پیش‌دانگ دستگاه همایون، مشابه دانگ اوّل دستگاه شور است که البته در این منطقه‌ی صوتی، به‌طور سنتی، به‌منظور مدگردی به شور مورد استفاده قرار نمی‌گیرد. بااین‌حال، در همایون، گوشه‌ای مهم و اصلی با نام شوشتری نیز با فاصله‌ای یک‌پرده‌ای از انتهای دانگ سوم همایون در ردیف میرزاعبدالله آورده شده است (طلایی ۱۳۸۷: ۲۷۱). در حقیقت، دانگ شوشتری مشابه دانگ دوم همایون است که در یک اکتاو بالاتر تکرار شده است.
روش سوزوکی (قسمت شصت و شش)

روش سوزوکی (قسمت شصت و شش)

پروفسور کازالز شصت و پنج ساله اعلام کرد که: با اینکه پنج درصد از شاگردان سوزوکی فعالیت حرفه ای در موسیقی دارند… سوزوکی که به فکری عمیق فرورفته بود و شکلات هایی را برای شاگردانش می پیچید و بسته بندی می کرد گفت: من می خواهم فقط انسان های خوب تربیت کنم! به عرض شهروندان عزیز برسانم که اگر یک بچه از لحظه تولدش موسیقی خوب بشنود و همچنین خودش هم با دقت بیاموزد، حضور قلب و احساس در او رشد می‌کند. دیسیپلین و استقامت و پشتکار کسب می‌کند و به این وسیله صاحب قلب نکویی می‌شود؛ اگر ملیت ها برای پرورش و آموزش کودکان با هم همکاری کنند، شاید دیگر جنگی به وقوع نپیوندد.
گفتگوی من و خودم در آینه (III)

گفتگوی من و خودم در آینه (III)

شعرنوازی‌ها را که می‌توان چندنوازی‌هایی در فضای غیرضربی دانست به تلاش‌هایی برای بیرون آمدن از زیر سایه‌ی فنون چندنوازی غربی تصور کرده‌اند بگذار من هم همین‌طور کنم. اینبار حافظه‌ام یاری می‌کند و دو نمونه‌اش را به یاد می‌آورم که قبلا شنیده‌ام و حکم هم نمی‌دهم که تنها همین دو تا است و اولین بوده است. دونوازی‌ای که علیزاده و کلهر در «فریاد» در ابوعطا نواخته‌اند نوع وفادارنه‌اش است و مقدمه‌ای که در «ساز خاموش» بر ترکمن نواخته‌اند نوع کمی آزادترش. حالا راه باز شده است و کسی که از راه می‌رسد مجبور نیست همه‌ی راه را از نو برود می‌تواند ادامه دهد و چیزی هم از خودش باقی بگذارد تا بتواند بگوید ما کاشتیم برای آیندگان. هنوز برایم شکل نگرفته و روشن نیست اما چیزی که می‌شنوم ممکن است در آینده به ادامه این راه منجر شود.
انتخاب ساز- قسمت دوم

انتخاب ساز- قسمت دوم

۵- هر سازی با توجه به مشخصات ساختمانی و فیزیکی خود، دارای یکسری از توانایی هایی اجرایست که وجود همین توانایی ها درهرسازباعث بوجود آمدن تکنیک های مختلف در نواختن آن ساز می گردد و البته هر چه این توانایی ها و تکنیک های مرتبط با آنها در ساز بیشتر باشد، دوره یادگیری سازطولانی تر، مشکل تر و پرهزینه ترمی گردد. نمونه بسیار آشکار این مورد ویولن است که تمامی این موارد برای آن صدق می کند.
خدایی: مرکز حفظ و اشاعه منحل شده!

خدایی: مرکز حفظ و اشاعه منحل شده!

آواز را به صورت حرفه ای از سال ۱۳۶۷ شروع کردم در مرکز حفظ و اشاعه موسیقی با استاد شاپور رحیمی که ردیف استاد کریمی را به روایت ایشان کار کردم. دقیقا به خاطر دارم زمانی که من به مرکز حفظ و اشاعه رفتم آنقدر هنرجو وجود داشت که من خودم در راه پله نشسته بودم و در اتاق جای نشستن نبود در کلاس استاد رحیمی!
آریانا برکشلی از آثار رنجبران می گوید

آریانا برکشلی از آثار رنجبران می گوید

این مطلب مقاله ای است از آریانا برکشلی (Ariana Barkeshli) پیانیست، محقق و استاد موسیقی و همچنین رئیس بخش هنری کنفرانس بین المللی ایرانشناسی در سال ۲۰۸۸ International Society of Iranian Studies ISIS. آرایانا برکشلی متولد تهران و فرزند پروفسور مهدی برکشلی فیزیکدان و موسیقیدان فقید ایرانی است. اولین معلم او پدرش بوده است، در ۱۵ سالگی او برای ادامه تحصیلات موسیقی، به کشور فرانسه مهاجرت کرد و در بخش خارجی کنسرواتوار پاریس و کنسرواتوار آمی ین (Amien) اکول نورمال موسیقی پاریس و پس از آن دانشگاه ایالتی نیویورک تحصیلاتیش را ادامه داد. او دارای مدرک فوق لیسانس موسیقی از فرانسه و آمریکا میباشد.
روش سوزوکی (قسمت سی ششم)

روش سوزوکی (قسمت سی ششم)

بعد ها در زمانی که مدرسه بازرگانی را می‌گذراندم، تعطیلات تابستان را در کارگاه کار می‌کردم، در آنجا همه فوت و فن ساخت ویولون را آموختم مثلاً بخش هایی که با ماشین انجام می‌شد و بخش هایی که با دست انجام می گرفت (مانند لاک زدن و جلا زدن) تا اینکه مراحل ساختن ساز تمام و کمال به آخر می رسید و از همه مهم تر خوشحالی غیر قابل وصفی بود که از این تلاش و جد و جهد بدست می‌آمد.
جلسه معارفه پروژه «پل هنر» برگزار می شود

جلسه معارفه پروژه «پل هنر» برگزار می شود

جلسه فوق الذکر در بیستم مهر ماه برگزار خواهد گردید و شرکت برای عموم با رزرو نام ایشان برای ارائه بهتر خدمات امکان پذیر است. این نشست در ساعت ۱۴ در محل آموزشگاه کوشا با همت «موسسه نوای فرزانه» برگزار می شود.