طبقه بندی صدای انسان در آواز (I)

در موسیقی سیستمی وجود دارد که میتوان بر آن اساس جنسهای مختلف صدا (زنان و مردان) را در موسیقی کلاسیک و خوانندگی در اپرا طبقه بندی نمود و همچنین بر آن اساس شیوه های خواندن در سالنهای اپرا و تالارهای اجرا، رنگ و حجم صدا (آنهم بدون استفاده از ابزار مصنوعی و تقویت کننده) را طبقه بندی کرد.

این سیستم ابزاریست بسیار مفید و کارآمد برای خوانندگان، آهنگسازان، منتقدان و حتی شنوندگان تا با شناخت این قواعد پی به پتانسیل های بسیار بالای صدای انسانی برده و همچنین بتوانند با فهم بیشتری با موسیقی اجرا شده ارتباط برقرار کنند.

در این سیستم تغییر پذیری آنچنانی وجود ندارد و ثبات در آن حرف اول را میزند، پس روش خوبی است برای شناسانی خوانندگان جوان و شناخت رنگ صدای آنان و اینکه به کدام دسته تعلق دارند.

خواننده باید رپرتوار مناسب با توانایی خود انتخاب نماید. برخی از خوانندگان مانند Enrico Caruso، Rosa Ponselle، Joan Sutherland، Maria Callas یا Plácido دارای صدایی هستند که قابلیت های بسیار بالایی از نظر اجرا دارا میباشند.

برخی دیگر از خوانندگان مانند Shirley Verrett یا Grace Bumbry قابلیت تغییر نوع از نظر حجم و رنگ صدا را دارا میباشند و حتی اجرای قطعه ای بالاتر از توان و ظرفیت صدای طبیعیشان را دارند.

برخی از وظایفی که به یک خواننده داده میشود غیر قابل رده بندی از وجه مورد نظر ما میباشند و گاهی آوازی غیر معمولی خواسته میشود، بسیاری از آثار موزار بدین گونه بوده است (در بخش آوازی) و برخی از آثار اخیر وردی توانایی بسیار بالایی را از نوازنده طلب میکند.

به ترتیب از بالاتری ترین محدوده صوتی به پایینترین صدای انسان به این دسته ها تقسیم میشوند (میتوانید بر روی هر ژانر کلیک کرده و نمونه ای از صدا را بشنوید):

صدای زنان

* ۱٫۱ audio file Soprano
* ۱٫۲ audio file Mezzo-soprano
* ۱٫۳ audio file Contralto/Alto
صدای مردان

* ۲٫۱ audio file Voices higher than tenor
* ۲٫۲ audio file Tenor
* ۲٫۳ audio file Baritone
* ۲٫۴ audio file Bass-baritone
* ۲٫۵ audio file Bass

خواننده سوپرانو (soprano) که بتواند بالاتر از C#6 بخواند را به اصطلاح sopranino و همچنین خواننده باس (Bass) که بتواند G1 و یا پایین تر از آنرا بخواند sub-bass singer و یا basso profondo مینامند. بهر حال بسیار از مردم هنوز sopranino را بعنوان soprano و یا basso profondo را بعنوان bass میشناسند!

طبقه بندی اصوات در زن ها:
اما وسعت صدای خواننده سوپرانو حدودا B3 و A3 ( دقیقا زیر نت- دو- میانی در پیانو) و بالاترین از نظر وسعت: حداقل در خواننده های سوپرانو معمولی (نه non-coloratura که صدای این دسته قابلیت های بسیار بالایی را دارا میباشند) باید بتوانند به soprano C برسند (C6 که دو اکتاو بالاتر از نت -دو- میانی در پیانو میباشد)

Soprano: صدای سوپرانو خود به چند دسته تقسیم میشود که بدین شرح میباشد :
۱- audio file Coloratura sopranos
۲- audio file Soubrette
۳- audio file Lyric soprano
۴- audio file Spinto soprano
۵- audio file Dramatic soprano
۶- audio file Wagnerian soprano

۱- سوپرانوی کولوراتور (Coloratura sopranos)خود به دو دسته تقسیم میشود:
الف) سوپرانوی کولوراتور لیریک (Lyric coloratura soprano): صدای با قابلیت انتقال سریع و اجرای کشش های بسیار بالا که در اپراها نقشهای بسیاری برای این دسته از خوانندگان وجود دارد مانند نقش Gilda در Rigoletto و یا Olympia در Tales of Hoffmann که از مشهورترین خوانندگان این دسته میتوان به:
Lily Pons، Beverly Sills، Edita Gruberová، Diana Damrau، و Natalie Dessay، Kristin Chenoweth اشاره کرد.

ب) سوپرانوی کولوراتور دراماتیک (Dramatic coloratura soprano) که خوانندگانی با بالاترین حجم صدایی ممکن میباشد و ممکن هست حتی قویتر از ارکستر بخوانند. نقش های موجود برای این دسته میتوان Donna Anna در Don Giovanni و نقش Bellini’s Norma و Violetta در La traviata را معرفی نمود. خوانندگان برجسته این دسته Rosa Ponselle، Joan Sutherland، Maria Callas، Nelly Miricioiu و June Anderson میباشند.

۲-سوبرته (Soubrette):خوانندگانی با جنس صدای شفاف و سبک. رنگ صدای لطیف . این صدا ها در اپرا نقش های کمدی و فانتزی را اجرا میکنند. در موسیقی امروزی و با در اپراهای دوران باروک بسیاری از نقشهای برای این صدای زیبا و شفاف برگزیده شده است.

از نقشهای موجد در اپرا میتوان به Susanna درMarriage of Figaro ، Despina در Cosi fan tutte و Musetta در Bohème اشاره نمود و خوانندگان بنام این دسته Elisabeth Schumann، Kathleen Battle Dawn Upshaw و Barbara Bonney میباشند.

توضیحات:رنگ صدا (Timber): اگر نتی مشخص که بر روی یک ساز اجرا شود و سپس همان نت بر روی ساز دیگری اجرا گردد این تفاوت رنگ را تمبر یا رنگ مینامد.

en.wikipedia.org

25 دیدگاه

  • maral
    ارسال شده در آبان ۳۰, ۱۳۸۶ در ۹:۰۰ ق.ظ

    vaghean ali bood
    dasteton dard nakone

  • hm
    ارسال شده در آذر ۶, ۱۳۸۶ در ۹:۳۹ ب.ظ

    خیلی ممنون از توضیحات کامل و منظم شما .لطفا بیوگرافی نویسندگان سایت را برای آشنایی ما با سطح فعالیت موسیقی آنان در سایت قرار دهید

  • mehran
    ارسال شده در بهمن ۱۲, ۱۳۸۶ در ۳:۱۱ ق.ظ

    vaghean mamnoonam az kare ghashangetoon va omid varam rooz be rooz shahede pishrafte in site bashim . khaste nabashid va montazere nokate jadid hastim…

  • وحید مهراد
    ارسال شده در فروردین ۱۵, ۱۳۸۷ در ۸:۵۱ ب.ظ

    سلام
    چرا نمیشه صداهارو گوش کنیم . لطف میکنی درستش کنی.

  • ارسال شده در فروردین ۱۶, ۱۳۸۷ در ۱۰:۱۹ ب.ظ

    سلام دوست عزیز شما باید اول موسیقی را دانلود کنید بعد گوش کنید

  • armty
    ارسال شده در خرداد ۲, ۱۳۸۷ در ۶:۲۵ ب.ظ

    بابت مطالب مفیدی که گذاشتید ممنونم و سوالی درباره ی رنگ صدا دارم(یکی از اساتید موسیقی گفت رنگ صدای من نارنجی کمرنگ )این رنگ در کدام یک از دسته بندی های موسیقی قرار میگیره؟

  • ارسال شده در خرداد ۱۰, ۱۳۸۷ در ۱۲:۳۰ ق.ظ

    مثل همیشه عالی بود چه جوری میتونیم این همه محبت شا رو جبران کنیم؟؟؟؟

  • وحيد دين پرور
    ارسال شده در خرداد ۳۱, ۱۳۸۷ در ۳:۲۴ ق.ظ

    به شما تبزیک میگم. فقط اگه ممکنه از منابعی که استفاده می کنید. با تشکر

  • وحيد دين پرور
    ارسال شده در خرداد ۳۱, ۱۳۸۷ در ۳:۲۷ ق.ظ

    شرمندم تصحیح می کنم. اول تبریک دوم از چه منابعی.خیلی شرمندم.

  • navid
    ارسال شده در مهر ۶, ۱۳۸۷ در ۱:۱۰ ق.ظ

    TENOR ham mesle soprano taghsim bandiye lyric va dramatic dare?

  • مهدی
    ارسال شده در آذر ۱۴, ۱۳۸۷ در ۱:۱۳ ب.ظ

    عالی

  • منوچهر
    ارسال شده در اسفند ۱۲, ۱۳۸۷ در ۲:۲۴ ب.ظ

    درود و دو صد بدرود
    بر تو ای دوست گرامی
    من عاشق موسیقی و نوازنده تفننی تار و خواننده تفننی آواز کلاسیک ایرانی هستم
    هم آواز و ساز را بمدتی کم کلاسیک کار کرده ام
    از شما بسیار سپاسگزارم در مورد اصلاعاتی که به دوستداران موسیقی میدهی
    اگر ممکن است منبع های خود را برایم بنویس
    و اینکه میزان تحصیلات خود شما در این زمینه چقدر میباشد و اینکه مهارت شما در چه زمینه ای از موسیقی ایرانی میباشد
    در مورد ادامه راه موسیقی بصورت کلاسیک و دانشگاهی هم اگر ممکن است برای این دوستدارت یک سری اطلاعات بده
    منوچهر از شوشتر
    سپاسگزارم
    بدرود

  • سام
    ارسال شده در مرداد ۱۳, ۱۳۸۸ در ۲:۵۸ ب.ظ

    با سلام مطلب موثری بود متشکرم

  • ارسال شده در خرداد ۱۷, ۱۳۸۹ در ۱۱:۲۹ ق.ظ

    dorood bar shoma
    sadjad e azizam
    ghebteh mikhoram bar inhameh poshtkare to .
    arezooye sarbolandi , bish az pish .

  • احمد
    ارسال شده در شهریور ۷, ۱۳۸۹ در ۴:۴۱ ب.ظ

    سلام
    ممکن است در مورد رنگ و حجم صدا توضیحاتی به زبان ساده بفرمایید؟ ممنون

  • ali
    ارسال شده در بهمن ۲۰, ۱۳۸۹ در ۷:۴۷ ب.ظ

    من که چیزینفهمیدم

  • ناشناس
    ارسال شده در آبان ۲۲, ۱۳۹۰ در ۳:۰۸ ق.ظ

    سلام خدمت همه هنرمندان وهنردوستان ایران–من مهدی هستم ۲۹ساله ازبروجرد–۱۰ساله خوانندگی کارمیکنم و۳ساله آئازسنی رودرپیش گرفتم==ممنون میشم راهای بهم معرفی کنیدبرای بازنگهداشتن همیشگی صدا باتشکرفراوان ازشما

  • محمد رضا
    ارسال شده در شهریور ۶, ۱۳۹۳ در ۱۲:۳۰ ق.ظ

    اگر به زبان سادتر توضیح بدید بهتره,با تشکر محمد رضا

  • یحیی
    ارسال شده در دی ۱, ۱۳۹۳ در ۱۱:۳۶ ق.ظ

    مطالبتون عایه. خسته نباشید. چگونه صدا رو همیشه باز نگه داریم

  • ارسال شده در اسفند ۱۷, ۱۳۹۳ در ۸:۰۰ ب.ظ

    شرمنده ولی اسم اکتاوا اشتباهه ادم گمراه میشه اکتاوای ۶ نداریم ۴ هست اکتاوای دو اکتاوای کوچیک و کسی که سل اکتاوای بزرگو ادا کنه خواننده ساب باس هست…..در کل تشکر عالی بود

  • محمد رضا
    ارسال شده در فروردین ۲۳, ۱۳۹۶ در ۱۰:۴۸ ب.ظ

    اقا اهنگساز اون سمپلی که واسه higher than tenor
    گذاشتین کیه؟

  • کادوس
    ارسال شده در آبان ۵, ۱۳۹۶ در ۱۰:۵۳ ق.ظ

    درود

    ممکنه عنوان موسیقی و نام خواننده ی اپرای نمونه باریتون رو ذکر کنید؟

  • هاشم
    ارسال شده در دی ۱۱, ۱۳۹۶ در ۱۲:۳۰ ق.ظ

    سلام، لطفا راهنماییم کنید
    بعضی صدا ها در عین این که جزء محدوده صدایی تنور هستن ولی بم تر از صدای شخص دیگری که محدوده صدایی اون شخص هم تنور هست به نظر میرسه. شاید هم بشه اینجوری گفت که جنس مختلف صدای افراد باعث اشتباه کردن میشه. یا نه امکان داره یکی از دو شخص با محدوده ی صدایی تنور دارای صدای کمی بم تر باشه؟یا برای شخصی مثل من که مربی نیستم و تجربه و گوش قوی ندارم اینطور به نظر میرسه؟
    ممنون

  • ارسال شده در دی ۱۱, ۱۳۹۶ در ۱۱:۰۸ ب.ظ

    آقای هاشم عزیز!
    شما فرمودید: «شخصی که صدایش تنور است» چه کسی اعلام کرده این شخص تنور است؟ آیا یک متخصص آواز کلاسیک این رای را داده یا خود این شخص نسبت به بازه ای که میخواند اعلام کرده تنور هستم؟

  • علی
    ارسال شده در فروردین ۱۶, ۱۳۹۷ در ۱۲:۴۳ ق.ظ

    سلام. لطفا اگر میشه بفرمایید فرکانس طبیعی صدای مکالمه برای مردان و زنان حداقل و حداکثر چقدر باید باشد؟ و آیا فرکانس ۱۵۲ هرتز برای مرد ۳۲ ساله طبیعی است؟

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

کتاب «نُه پیش درآمد و رِنگ از درویش خان و موسی معروفی برای سنتور» منتشر شد

کتاب «نُه پیش درآمد و رِنگ از درویش خان و موسی معروفی برای سنتور»، حاوی نُه اثر از درویش خان و موسی معروفی است که در اوایل دهه ی سی توسط طلیعه کامران برای سنتور بازنویسی و اکنون با ویرایش مجدد و اجرای آنها توسط شهاب مِنا ارائه شده است.

برخی از مشکلات پزشکیِ نوازندگانِ سازهای بادی‌برنجی (V)

بسیاری از نوازندگان سازهای بادی‌برنجی دچار دردهای مختلفی هستند. آن‌ها از دردِ مچ، بازو، التهاب تاندون‌ها، مشکلات شانه، کشیدگی گردن و کمردرد و پشت درد مزمن رنج می‌برند. به این آسیب‌ها که ناشی از تکرار حرکات یکسان یا نشستن طولانی مدت در یک موقعیتِ ثابت یا هر دو مورد است، آسیب‌های استفادۀ مکرر می‌گویند و مسلماً بهترین رویکرد، پیشگیری از بروز چنین آسیب‌هایی است. نوازندگان سازهای بادی‌برنجی از بازوها به‌صورت مکرر در جلوی بدن استفاده می‌کنند. از این‌رو به مرور زمان، عضلات جلویی شانه و سینه قوی و عضلات پشتی شانه و پشت ضعیف می‌شوند. عضلات قوی کوتاه‌تر می‌شوند درحالی‌که عضلات ضعیف بلندتر می‌شوند. این عدم تعادل منجربه درد در ناحیۀ بازوها، شانه‌ها، قفسۀ سینه، گردن یا پشت می‌شود. اما راه حل ساده است: تمرینات کششی برای عضلات در جلوی بدن و تقویت عضلات در پشت بدن. پرورش عضلات این نواحی منجر به کمک به عضلاتی می‌شود که کشش‌ها را متحمل می‌شوند.

از روزهای گذشته…

بیست سال تحول موسیقی در ایران (I)

بیست سال تحول موسیقی در ایران (I)

درآمد: پس از انتشار دو مقاله با عنوان حضور موسیقی سمفونیک در انقلاب ۱۹۷۹، با توجه به استقبال دوستان و نیز فقدان مراجع مقبول آکادمیک و قابل استناد، بر آن شدم تا این موضوع را بیشتر مورد توجه قرار داده و به صورت مجموعه مقالات مستقلی از سایر نویسندگان و صاحب نظران منتشر نمایم. از این رو، هنرمند گرامی، جناب آقای دکتر کامبیز روشن روان که خود آثار موسیقایی بسیاری را در دوره مورد بحث آفریده و پژوهش های بسیاری را پیرامون مسأله ی رشد و گسترش موسیقی در ایران به انجام رسانده است، دعوت ما را اجابت نموده و مقاله ی حاضر را به زبان انگلیسی و با عنوان (Twenty Years of Developments in Persian Music) که برای نخستین بار در کنفرانس IEEE ارائه گردید، برای ترجمه در اختیار راقم این سطور قرار دادند. با تشکر از ایشان، مقاله ی حاضر را در چندین بخش تقدیم خواهم نمود. کیوان یحیی
حفظ کنیم یا نه؟ (I)

حفظ کنیم یا نه؟ (I)

سال گذشته در روزنامه ای خواندم که به یک نوازنده جوان به دلیل توانایی هایش در اجرای یکی از آثار سخت معاصر از حفظ ، جایزه داده اند. از آن زمان تا به حال روی مساله تاثیر حفظ کردن بر اجرای خوب فکر می کنم. آیا بدون نت نواختن توانایی های اجرایی نوازنده را ثابت می کند؟ برای دریافت جواب با بسیاری از همکارانم صحبت کردم.
بنی گودمن، پادشاه سوئینگ (I)

بنی گودمن، پادشاه سوئینگ (I)

بنجامین دیوید گودمن (Benjamin David Goodman) موسیقیدان آمریکایی جاز، نوازنده کلارینت، ملقب به “پادشاه سوئینگ”، “بنیانگذار کلارینت” و “استاد بزرگ”، در اواسط دهه ۱۹۳۰ گودمن یکی از مشهورترین گروههای موسیقی آمریکا را سرپرستی می کرد. کنسرت سال ۱۹۳۸ او در تالار کارنگی نیویورک توسط منتقد بروس ادر (Bruce Eder) چنین توصیف شد: “یکی از با اهمیت ترین و محبوب ترین کنسرتهای جاز در تاریخ این موسیقی”. گروه گودمن حرفه خود را با عنوان موسیقی سبک جاز آغاز نمودند، او همچنین گروههای زیادی را سرپرستی نمود. وی تا پایان عمرش به اجرای موسیقی ادامه داد و علاقه اش به موسیقی کلاسیک را نیز وسعت بخشید.
در باب متافیزیک موسیقی (X)

در باب متافیزیک موسیقی (X)

موسیقی رونوشت اراده یا خواست است. در حالی که سایر هنرها، رونوشت ایده ها هستند. همچنان که خود جهان، عینیت بی واسطه و رونوشتی از کل اراده است، موسیقی نیز رونوشتی از اراده است. در نتیجه، موسیقی مطلقا چون دیگر هنرها، رونوشت ایده ها نیست؛ بلکه رونوشت خود اراده است که ایده ها عینیت آن هستند. موسیقی با دور زدن از کنار این ایده ها، رونوشتی مستقیم از اراده یا خواست است؛ همچنان که خود جهان چنین است. اراده یکبار خود را به صورت مجموعه ای از پدیده های خاص در یک کل بزرگ (جهان) و بار دیگر به صورت موسیقی نشان داده است. موسیقی نماد خواست ماهیت شئ در ذات خویش است و در این وجه هنری، آوای دنیای پنهان به گوش می رسد. موسیقی بدون واسطه ایده ها، به بیان چیزهایی می پردازد که ما هرگز آنها را در سایه ایده ها و مفاهیم درک نخواهیم کرد. اگر بتوانیم آنچه موسیقی بیان می کند را بفهمیم، به فلسفه راستین پی خواهیم برد.
نگاهی به فعالیتهای موسسه فرهنگی هنری آوای مهربانی (IV)

نگاهی به فعالیتهای موسسه فرهنگی هنری آوای مهربانی (IV)

مؤسسه فرهنگی هنری آوای مهربانی سی و هفتمین نشست پژوهشی خود را با همکاری انجمن موسیقی این بار با موضوع « مروری بر آثار رضاقلی میرزا ظلی» روز جمعه ۲۵ خرداد۸۶ از ساعت ۴ الی ۶:۴۵ در تالار رودکی برگزار کرد. در این برنامه پژوهشی کاربردی، ضمن دیسکوگرافی و تجزیه وتحلیل اثار ظلی، نمونه هایی از صفحات او پخش و برخی نیز بازخوانی شد. فهرست برنامه به این شرح بود

میرهادی: مگتان تنها یک مسابقه است نه جشنواره!

به تازگی نتایج یازدهمین دوره مسابقات گیتار تهران (مگتان ۱۱- آذر ماه ۹۶) اعلام شده است و به ۳ نفر از برگزیدگان این مسابقه جوایزی اهدا شده است؛ در مگتان ۱۱ در بخش ال یک حسین درست پور، در بخش ال دو نگین رضا خانی و در بخش آ یک پرنیان سلیمی برندگان این مسابقه بودند. به همین بهانه با کیوان میرهادی هنرمند با سابقه و دبیر این جشنواره گفتگویی کرده ایم که می خوانید.
هم‌صدایی لحظه‌ها (II)

هم‌صدایی لحظه‌ها (II)

علاوه بر اینها جان کیج دو جفت از دوگانی‌های معروف و جمع ناپذیر موسیقی را نیز با هم آشتی داد. صدای موسیقایی/ غیر موسیقایی یا صدای موسیقایی/سر و صدا اولین جفت از اینهاست. در تاریخ موسیقی تعریف صدای موسیقایی بییشتر به کمک جدا شدن از متضادش (صدای غیر موسیقایی) صورت گرفته و همیشه میان این دو مرزی جداکننده وجود داشته و تنها در مواردی بسیار استثنایی و اندک (مثلا اوورتور ۱۸۱۲ چایکوفسکی) از دومی به عنوان یک مهمان در متن موسیقی استفاده شده است.
بررسی تطبیقی سه نغمه‌نگاری مختلف ردیف میرزا عبدالله برای سنتور (VII)

بررسی تطبیقی سه نغمه‌نگاری مختلف ردیف میرزا عبدالله برای سنتور (VII)

برای مکتوب ساختن تکیه هر سه علامت مرسومی را که در کتا‌ب‌های وزیری و صبا هم دیده شده برگزیده‌اند. تنها منا جای قرار گرفتن این علامت را که در موسیقی غرب برای فلاژوله مورد استفاده است، کمی تغییر داده و به جای آنکه تکیه را درست بالای سر نت‌ها قرار دهد آن را میان دو نتی گذاشته که دو سوی تکیه واقع می‌شوند.
گفتگو با مدرس ویلنسل، ایرنه شارپ (I)

گفتگو با مدرس ویلنسل، ایرنه شارپ (I)

نوازنده ویلنسل ایرنه شارپ (Irene Sharp) به عنوان مدرسی بین المللی برگزیده شده است. او برای انجمن استادان سازهای زهی آمریکا (ASTA)، انجمن استادان سازهای زهی اروپا و استرالیا و انجمن سوزوکی آمریکا مستر کلاس برگزار می کند. اگرچه خانم شارپ در شمال کالیفرنیا زندگی می کند، ولی در شهرهای دیگری از جمله نیویورک، لندن، سالزبورگ، هامبورگ، سیدنی، توکیو و تایپه به هنرجویان درس می دهد. وی در حال حاضر در دانشکده موسیقی مانز تدریس می کند.
بوطیقای ریتم (IX)

بوطیقای ریتم (IX)

هر دو موضوعی که بررسی شد کمک می‌کند که موسیقی از دید شنونده تکراری شنیده نشود. او نوعی بی‌قاعدگی (Irregularity) در ریتم را در مقیاس جمله‌ی ریتمیک پدید می‌آورد. در این جا ممکن است این سوال پیش بیاید که اگر بی‌قاعدگی بر مقیاس جملات حاکم باشد پس چگونه حس ریتمیک-متریک و تناوب حفظ می‌شود؟