مهرداد دلنوازی: سعی می کنم با ارکستر های مختلف ذوق آزمایی کنم

مهرداد دلنوازی
مهرداد دلنوازی

بعد از گروه خالقی، ارکستری تشکیل دادم که با توجه به تلمذم در مکتب استاد پایور، در واقع ادامه راه ایشان بود. با این ارکستر، کنسرت های متعددی در کشورها و شهر های مختلف اجرا کردم.

یکی از آثار خیلی محبوب و معروف موسیقی ایران تصنیفی هست به نام «همپای جلودار» که با صدای حسام الدین سراج در آلبومی به نام نینوا منتشر شد، البته اکثر اهالی موسیقی بخاطر آنکه اطلاعات درون آلبوم ناقص بود، در مورد آهنگساز و نوازندگان آن اثر اطلاعاتی ندارند، لطفا درباره شکل گیری آن آلبوم توضیح بفرمایید و بگویید که کار تنظیم و آهنگسازی توسط چه کسانی انجام شده است یعنی در واقع ملودی سازی و تنظیم برای ارکستر ایرانی به صورت چندصدای توسط چه کسانی انجام شده است و ماجرای این ارکستر را لطفا بفرمایید؟
آلبوم «نینوای یک» که با خوانندگی آقای حسام الدین سراج ضبط شده است، در واقع سال های ۶۰ -۶۱ به بازار آمد. ملودی های آن اثر تماما برای آقای سراج هستند که قسمت اول که ساید الف نوار می شود، به صورت گروهی و نه شخصی تنظیم شد و به نوعی در واقع، کار عملی بود؛ زمانی که تمرین می کردیم هرکس ایده داشت و همان زمان ارائه می داد تا آن که در پایان کار به این صورت شکل گرفت و کار زیبایی هم درآمد ولی بخش ب نوار که دشتی است، کاملا توسط بنده تنظیم شده است.

این آلبوم به دلیل اینکه مصادف بود با زمانی که همه ما به تازگی کار جدی را شروع کرده بودیم و زیاد به دنبال اسم و رسم نبودیم بدون هیچ اسمی منتشر شد. در آن البوم ذکر نشده است که چه کسی آن را ساخته، چه کسی آن را خوانندگی کرده است و چه کسی تنظیم کرده است و چه کسی نواخته است، بلکه هدف بیشتر آن بود که کار بیرون بیاید و آقای سراج هم مسبب تولید آن اثر بوده اند.

شما قطعات زیادی برای ارکستر بزرگ نوشته اید چه ارکستر های مجلسی و چه سمفونیک، لطفا بفرمایید که چگونه شد که وارد این کار شده اید و اولین قطعه ارکسترالی که نوشته اید برای ارکستر بزرگ چه قطعه ای بوده است؟
بله آثاری دارم که برای ارکستر سمفونیک ساخته و تنظیم شده است که البته من اصولا علاقه مندم به هر نوع ارکستری هستم، به همین خاطر خیلی تلاش می کنم که هر نوع آثاری که پیش می آید تولید کرده و به نوعی ذوق آزمایی کنم. اولین بار در سال ۶۲ اولین تجربه ارکستری ام را داشتم و در آلبوم سارنگ قطعه ای برای نی و ارکستر در مایه شوشتری و بیشتر در گوشه نی داوود ساختم. این قطعه برای نی و ارکستر زهی نوشته شده بود که در واقع جایگاهی هم پیدا کرد و بین علاقمندان موسیقی جاذبه ای هم ایجاد شد البته من خیلی دوست داشتم که آن قطعه خیلی بهتر از آن ضبط شود و در آن زمان در میدان ارگ استودیو شماره ۸ سازمان صدا و سیما در رادیو کار ضبط شد و این کار با رهبری آقای حسن یوسف زمانی و میکس نهایی آقای فریدون شهبازیان به سر انجام رسید و آقای کیانی نژاد هم که سولیست نی بوده اند.

این کار آن موقع ضبط شد ولی همیشه دوست داشته ام که این خیلی بهتر این کار انجام شود تا اینکه سال های ۸۳ که از طرف رهبر ارکستر سمفونیک استانبول به رهبری آقای ساین اکچیل دعوت شده بودم، از من خواسته اند که قطعه ای بیاورم، من هم ملاحظه کرده و دیدم که یک ماه فرصت کوتاهی است که بخواهم قطعه ای جدید بنویسم و واقعا خیلی فرصت کوتاهی بود؛ به همین خاطر بنده این قطعه نی و ارکستر را با عنوان «حکایت نی» برای تار و ارکستر سمفونیک تنظیم مجدد کرده و ارسال کردم و آنجا هم مورد قبول واقع شد و بنده دعوت شدم و در ترکیه اجراهایی داشتم.

در چند شهر ترکیه مثل استانبول، آنکارا و قونیه با این قطعه به عنوان سولیست تار روی صحنه رفتم و برای ضبط مجدد آن قطعه در سال ۹۰ اقدام کردم و با ارکستر سمفونیک سازمان صدا و سیما آن قطعه را به ضبط رساندم و چون حقیقتا دیده بودم که ارکستراسیون طوری است که برای ساز نی نوشته شده است و شاید تار زیاد جاذبه نداشته باشد برای این نوع ملودی ها، تنظیم مجددی که شده بود را همراه با نی ضبط کردیم. از نوازندگان نی خوب سازمان صدا و سیما آقای داوود ورزیده خواهش کردم که سولوی نی این اثر را بنوازند.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

فرهنگ اسلامی و پیدایش موسیقی چند صدائی در اروپا (I)

در ضمن بررسی منابعی برای تهیه مقاله ای درباره نقد تاریخنگاری موسیقی ایرانی به این مقاله جالب بر خوردم که برای روشنگری تاریخی درباره مبادلات فرهنگی و موسیقایی شرق و غرب لازم و مفید است؛ و با مقاله های «نقد تاریخنگاری موسیقی ایرانی» و جستارِ پیوست «درباره عقب ماندگی و پیشرفت» ارتباط دارد.

مروری بر آلبوم «بوم خیال»

اگر اجرای موسیقی آوازیِ مو به مو مبتنی بر بلوک‌بندی و جمله‌بندی و ساختار خرد و کلان ردیف‌ها را یک سرِ طیف، و موسیقی آوازیِ آهنگسازی‌شده را، که شاید از ماحضر موسیقی کلاسیک ایرانی تنها اشل‌هایِ صوتیِ مدها را در خود داشته باشد و تمام دیگر عناصرش (از الگوهای ملودیک و ریتمیک گرفته تا نحوه و روند تغییر مدها، فرم و غیره) از چشمه‌ی خلاقیتِ سازنده/نوازنده‌اش جوشیده، سرِ دیگرِ طیفِ آن سنتی بدانیم که در قرن اخیر بداهه‌نوازی نام گرفته است، پنج تکه تکنوازیِ مجملِ صائب کاکاوند در «بوم خیال» را باید جایی نزدیک به پایانه‌ی نخستِ طیف در نظر گرفت.

از روزهای گذشته…

موسیقی مردمی، موسیقی هنری، موسیقی مردم پسند: <br>امروزه این دسته بندی ها چه معنایی دارند؟ (III)

موسیقی مردمی، موسیقی هنری، موسیقی مردم پسند:
امروزه این دسته بندی ها چه معنایی دارند؟ (III)

همانطور که برای شناسایی فرم های موسیقایی مختلف در حال شکل گیری در مراکز شهری در اواخر قرن ۱۹ دسته ی موسیقیِ مردم پسند پدید آمد. به نظر می رسید این سبک ها جایی بین موسیقی مردمی و هنری، با سهمی یکسان از هر دو، قرار گیرند: شهری تر از موسیقی مردمی، اما فاقد پیچیدگی های زیبایی شناختی موسیقی هنری. همچنانکه جمعیت شهری رشد می یافت، این سبک ها به تدریج آشکارتر می شد، و با ظهور فن آوری ضبط و رادیو، موسیقی مردم پسند به صنعت موسیقی نزدیک تر شد.
دلاور سهند (IV)

دلاور سهند (IV)

پیشاپیش باید گفت که موضوعی قهرمانی را به این شکل گزاف، «سانتی مانتالیزه» کردن و در پیچ‌ و خم کلیشه‌های تآتری گردانیدن نوعی‌ نقض غرض است. پرداختن بخش اعظم لیبرتو به عشق پنهان بابک به رخسانه، به حسد زنانه‌ی آذر به رخسانه، به هوس شهوی ماهیار به رخسانه و بالاخره‌ به انتقام خصوصی ماهیار از بابک، دیگر مجالی برای برجسته ساختن نقش‌ انقلابی و مبارزاتی بابک -که در چنین ایرانی باید هدف اصلی باشد- بجای‌ نمیگذارد و از همین جا است که روابط غیرمنطقی میان پرسوناژها جان‌ میگیرد.
لئونارد کوهن

لئونارد کوهن

هرچند لئونارد کوهن، موفق ترین ترانه سرا و خواننده اواخر دهه ۶۰ نبود اما بدون شک یکی از جذاب ترین و دیرپا ترین آنها به شمار میرود. او توانست حضور قابل توجهی در دهه های بعدی داشته باشد و موفق شد توجه منتقدانی که دیگر به هم نسلان او توجه خاصی نشان نمیدادند را همچنان به خود معطوف کند.
نوازنده و تمرین (VIII)

نوازنده و تمرین (VIII)

روش تمرین و استراحت که پیشتر در مقاله نوازنده و تمرین شماره یک، مورد بررسی قرار گرفت مبتنی بر بهره گیری از کوچکترین فرصت های روزانه برای تمرین نمودن و تقسیم کردن تمرین روزانه به بخش های مختلف و مجزا است.
آواز بنان (II)

آواز بنان (II)

اینها و بسیاری مطالب دیگر را درباره این هنرمند نامور ـ که در دوره فعالیت هنری خویش سیصد و پنجاه برنامه اجرا کرده است ـ می‌توان گفت. اما آنچه مرا مجذوب آواز او کرده نکته‌ای است لطیف و آن اینکه به گمان من از کسانی که آوازشان را شنیده‌ام کمتر کسی مثل او (و حسین قوامی: فاخته‌ای) حق شعر و کلام را به زیبایی و کمال ادا کرده است. بی‌شک موسیقی خود تأثیری شگفت‌انگیز و سحرگونه دارد و آهنگسازان ارجمندی که بنان آثارشان را اجرا کرده و یا نوازندگانی توانا که با ساز دلنواز خویش با او هم‌آوا شده‌اند در ترویج هنر او تأثیری بسزا دارند اما قطعات موسیقی و آواز ایرانی عالمی از این فراخ‌تر دارد. موسیقی وقتی با آواز همراه می‌شود دو نیروی بزرگ با یکدیگر همگام می‌گردند: تأثیر آهنگ و قدرت نفوذ سخن؛ و اگر ترکیب این دو هنرمندانه صورت گیرد اثری بزرگ و پایدار پدید می‌آید.
شیدایی تار (II)

شیدایی تار (II)

وی در جریان انقلاب اسلامی از سمتهای خود استعفا کرد و به مردم انقلابی پیوســت و ســاخته ها و نواخته های او با صدای محمدرضا شــجریان و شــهرام ناظری در نوک پیکان انقلاب قرار گرفت و امروزه به عنوان یک خاطره ملی در اذهان مردم باقی است. لطفی در مورد ساخته معروف خود، سپیده (ایران ای ســرای امید)، می گوید: «وقتی در دستگاه ماهور شروع به کار کردم طبق روال آواز از منطقه بم شــروع شد ولی هر کاری که می‌کردیم، می دیدیم جور درنمی آید. پس از مدتی قرار شد آقای شجریان از اوج بخواند و خیلی خوب درآمد. در آن روزگار جامعه ایرانی یکپارچه شور و هیجان بود، ما هم که از جامعه دور نبودیم و با مردم همصدا بودیم.
کنسرت گروه مهر وطن در بانکوک

کنسرت گروه مهر وطن در بانکوک

گروه مهر وطن که سابقه دعوت به برخی کشورهای جهان از جمله آرژانتین، لیتوانی، ارمنستان، کره جنوبی و تایلند را دارد، با توجه به پذیرفته شدن در مسابقات جهانی کرال کره جنوبی ۲۰۱۱ و برای کسب آمادگی بیشتر برای این مهم، اقدام به برگزاری کنسرت ملی میهنی خود به سبک کرال آکاپلا در بانکوک خواهد نمود تا گوشه ای از فرهنگ غنی ایران را به جهانیان بنمایاند.
بوطیقای ریتم (IX)

بوطیقای ریتم (IX)

هر دو موضوعی که بررسی شد کمک می‌کند که موسیقی از دید شنونده تکراری شنیده نشود. او نوعی بی‌قاعدگی (Irregularity) در ریتم را در مقیاس جمله‌ی ریتمیک پدید می‌آورد. در این جا ممکن است این سوال پیش بیاید که اگر بی‌قاعدگی بر مقیاس جملات حاکم باشد پس چگونه حس ریتمیک-متریک و تناوب حفظ می‌شود؟
«به آهستگی» (I)

«به آهستگی» (I)

از چندی پیش خبری مبنی بر اجرای ارکستر سمفونیک تهران در جشنواره فجر که برای نخستین بار کل رپرتوار آن اختصاص به آثار خانواده کامکار داشت، از طریق رسانه های گروهی و نیز به صورت سینه به سینه در جامعه ی موسیقایی انتشار یافت. از این رو چهارشنبه هفته گذشته به همراه تنی چند از دوستان عازم تالار وحدت شدیم تا نخستین شب از اجرای ارکستر را شاهد باشیم.
هستی و شناخت در منظر هنر (III)

هستی و شناخت در منظر هنر (III)

در جایی دیگر می گوید: آب کم جو، تشنگی آور به دست”. عقل هستی حضوری بی کران از قدرت می آفریند که ما صفات حاصل از آن را همان صفات خداوند تعریف می کنیم یعنی این خداوند است که صاحب عقل اول است. او در تمامی قلمرو هستی به همین دلیل حضور دارد و حضورش را به صورت ظهور گوهر عشق در ما آشکار می سازد.