اولین کنگره‏ بین المللی موسیقی در تهران (I)

مطلبی که پیش رو دارید به مناسبت چهل و دومین سالگرد اولین کنگره‏ بین المللی موسیقی در تهران توسط عبد الحمید اشراق در آذر ماه ۱۳۸۲ در مجله بخارا نوشته شده است که به دلیل اهمیت این مطلب در گفتگوی هارمونیک به انتشار می رسد.

چهل و دو سال از اولین کنگره‏ بین المللی موسیقی در تهران گذشت
عبد الحمید اشراق

در فروردین سال ۱۳۴۰ ش؛ اولین کنگره بین المللی موسیقی در تهران‏ تشکیل شد. موضوع این کنگره “حفظ سنت‏های موسیقی اصیل ملی و عامیانه” بوده و هدف آن‏ بحث و گفتگو به منظور پیدا نمودن راه‏هایی برای حفظ موسیقی سنتی و عامیانه کشورها بود. این کنگره توسط “شورای بین المللی موسیقی” که در سال ۱۳۲۸ ش تأسیس شده بود و مرکز آن سازمان یونسکو در پاریس بود پیشنهاد شد و مورد قبول ایران قرار گرفت.

این شورا موسسه‏ای غیر دولتی و غیر تجارتی بود که با کمک یونسکو فعالیت خود را آغاز کرد و تا آن تاریخ در چند شهر از کشورهای دیگر نیز چون هامبورگ، پاریس، برلن، آمستردام و… کنگره‏هایی تشکیل داد. تا آن زمان تعداد کشورهای عضو شورای بین المللی موسیقی، ۳۵ کشور بود که ایران نیز عضویت آن را قبول کرده بود.

اهداف برگزاری این کنگره در تهران: آشنایی با آثار و مفاهیم هنری، برخورد هنرمندان غرب و شرق که در نهایت مبادلهء نظرها و گفتارهای آن‏ها به‏ صورت مجله‏ای به چند زبان چاپ شد و تحت اختیار کشورهای عضو قرار گرفت. اعضای هیأت ایرانی در این کنگره عبارت بودند از: دکتر مهدی برکشلی که در آن زمان رئیس‏ کمیتهء موسیقی ملّی ایران بود؛ دکتر زاون هاکوپیان، علینقی وزیری، دکتر مهدی فروغ، روح الله‏ خالقی و ملیک اصلانیان و کشورهایی که شرکت کرده بودند عبارت بودند از: فرانسه، یوگسلاوی،‏ ویتنام، برزیل، آلمان، ترکیه، امریکا، انگلستان، ژاپن، پاکستان و… و کلا پنجاه نماینده از کشورهای مختلف در تهران حضور داشتند.

در اولین جلسه پس از مشورت و رأی گیری، دکتر مهدی برکشلی به عنوان رییس کنگره انتخاب شد و وی چهار نفر را به عنوان معاونین و همکاران‏ خود انتخاب نمود. در بین آنان پروفسور دانیلو، موسیقی‏شناس و مستشرق فرانسوی که شهرت‏ جهانی دارد را به عنوان مخبر برگزیدند.

روز اول، دکتر جهانشاه صالح، که در آن زمان وزیر فرهنگ بود، گفت: «موسیقی در زندگی بشر همیشه اثر بزرگی داشته و تاریخ بشریت از ابتدا نشان‏ می‏دهد که نیاکان ما هنگام شادی هلهله می‏کردند و دست می‏زدند و هنگام مصیبت به گریه و زاری می‏پرداختند و این حالات همیشه با موسیقی همراه بوده است.» علی اصغر حکمت بیشتر در باب فعالیت‏های یونسکو در حوزهء فولکلور موسیقی جهان‏ صحبت کرد و نتایجی که از این کنگره حاصل خواهد شد را بیان کرد.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مروری بر کتاب «ردیف آسان است؛ قدم به قدم با ردیف موسیقی ایران، دستگاه شور»

روژا پیتِر –ریاضیدان مجار- در کتاب «بازی با بینهایت» بدون اینکه نام کتابش را «ریاضی آسان است» بگذارد، هنرمندانه پیچیده‌ترین موضوعاتِ ریاضی را دست‌یافتنی کرده است. اگر فرمانروای مطلقِ همه‌ی دانش‌ها می‌تواند آسان شود پس ردیفِ ما هم علی‌القاعده باید بتواند. کتابِ حاضر با وجود تلاش‌هایی که شده نه تنها در این کار توفیقی نیافته بلکه به جای زدودنِ ملال و پیچ و خم‌های زاید از پیکره‌ی موضوع (بر طریقِ یک متدلوژیِ منسجم و به پشتوانه‌ی یک ساختمانِ نظری مستحکم و واحد) به خوبی توانسته است نشان دهد که ردیف چقدر می‌تواند غامض و گیج‌کننده باشد.

تکروی بااستقامت! (II)

نتیجه همان که در سال ۱۳۴۹ براثر «مشکلات سیاسی» از بانک کشاورزی اخراج شد. مخالفت با رژیم شاه در آن زمان بین روشنفکران عادی بود اما بین موسیقیدانان که عموما به جماعتی محافظه کار و خطرگریز و «صلح کل» نامیده شده اند، چنین مخالفت هایی اصلا رایج نبود بلکه سازش با وضع موجود و تلاش درجهت جلب منافع مادی بود که ارجح شمرده می شد. نتیجه هرچه بود، رجبی دیگر به کاردولتی برنگشت و زندگی «بهمن گونه و رجبی وار» او از آن زمان شکل گرفت. او هنرمندی بود برخلاف جریان آب. به شب نشینی و مطربی نمی رفت، از ارباب قدرت بیزار بود، از تعارف و حفظ ظاهر به قیمت ریاکاری نفرت داشت و صراحت تلخش دشمن تراش بود، اهل مطالعه بود، ورزش حرفه ای را برگزیده و کوهنوردی همیشگی بود.

از روزهای گذشته…

بررسی کتاب های آموزش سازدهنی در ایران (I)

بررسی کتاب های آموزش سازدهنی در ایران (I)

سازدهنی (Harmonica) با وجود کوچکی و سادگی قابلیت های اجرایی فراوان و جذابی دارد و به همین خاطر جزو رایج ترین و محبوب ترین سازهای موسیقی در جهان به شمار می آید. در کشور ما هم چند سالی است که با اقبال بیشتر هنرجویان و گروه های موسیقی مواجه شده و به تازگی می توانیم صدای سازدهنی را در تبلیغات تجاری پخش شده از شبکه های داخلی رادیو و تلویزیون نیز بشنویم. خوشبختانه در زمینه آموزش سازدهنی (انواع ترمولو و کروماتیک) چندین کتاب به زبان فارسی منتشر شده است که در این سری مطالب به بررسی آنها می پردازیم.
خاموشی ثمین باغچه‌بان

خاموشی ثمین باغچه‌بان

روزهای نخستین سال جدید در کنار همه‌ی شادی‌ها و حال و هوای بهاری خودش، برای اهالی موسیقی یک خبر ناراحت‌کننده را هم دربرداشت. ثمین باغچه‌بان، آهنگساز برجسته‌ی ایرانی که در سالهای پس از انقلاب در غربت در ترکیه زندگی می‌کرد، در سن هشتاد و دو سالگی درگذشت.
لئوپاد آئور (III)

لئوپاد آئور (III)

هیچ گاه آرشه را بر نمی داشت تا پاساژها را توضیح دهد. اگرچه خود هوادار و استاد تکنیک بود. بنابر ترسی که هنرجویان از سوال پرسیدن از آئور داشتند از یکدیگر سوال میکردند. وی استعدادها را تخمین می زد اما هیچ بهانه ای را برای عدم دقت، بی نظمی و غیبت نمی پذیرفت. وی به وقت شناسی بسیار اهمیت می داد، انتظار داشت هنرجویانش به جزئیات توجه کنند، کلاسهای وی به همان میزان اجراهای رسیتال سخت بودند!
میکس و مستر به زبان ساده تحت برنامه کیوبیس (III)

میکس و مستر به زبان ساده تحت برنامه کیوبیس (III)

این ابزار کمک می کند سیگنالهایی که از یک سطح مشخصی پایینتر هستند از ورودی به خروجی منتقل نشوند. ترشهولد در گیت این وظیفه را انجام می دهد که چه فرکانسهایی به خروجی بروند یا نه. گیت نوعی کمپرسور است که جلوی نشتی صدا را می گیرد.
وب سایتی که نام آهنگ مورد نظر شما را می یابد

وب سایتی که نام آهنگ مورد نظر شما را می یابد

آیا تا کنون ناچار به زمزمه آهنگی که عنوان آن را نمی دانید یا فراموش کرده اید، شده اید؟ وب سایت جستجوگر جدید Midomi طوری طراحی شده که این دسته از آهنگ ها را در عرض ۱۰ ثانیه برای شما تشخیص داده و در اختیارتان قرار می دهد.
موسیقی یا مُسکِن؟! (II)

موسیقی یا مُسکِن؟! (II)

بررسی پژوهش های چندگانه ثابت کرد که موسیقی نه تنها احساس درد بیمار را کاهش می دهد بلکه نیاز آن ها به استفاده از مسکن را نیز تضعیف می کند. البته این تحلیل و دیگر بررسی ها اذعان داشته اند که علیرغم نتایج امیدبخشی که وجود دارند پژوهشگران هنوز باید داده های بیشتری برای حمایت از استفاده از انواع خاص مداخله موسیقایی و همچنین استفاده از موسیقی برای تسکین درد با گروه های مختلف مردم استفاده نمایند.
کشته از بس که فزون است کفن نتوان کرد (I)

کشته از بس که فزون است کفن نتوان کرد (I)

نشر «دنیای نو» که تا کنون در حوزه‌ی موسیقی نیز کتاب‌هایی را منتشر کرده است، دی‌ماه امسال کتاب دیگری راروانه‌ی بازار کرد. کتابی که می‌توان آن را مهمترین کتاب دربارۀ موسیقی‌دانان آذربایجان دانست. کتابی با عنوان اصلی «آذربایجان خالق موسیقی‌چی‌لری» (موسیقی‌دانان خلق آذربایجان) کهچند بار به زبان ترکی و خط کریلمنتشر شده و بنا به تصمیم ناشر یا مترجم، عنوان آن تغییر یافته و با نام «تاریخ موسیقی آذربایجان»! چاپ شده‌است.
موسیقی در ایران باستان (II)

موسیقی در ایران باستان (II)

پس از سقوط دولت ماد توسط کورش، سلسله ی هخامنشی تاسیس گردید. دوران هخامنشی را آغاز تاریخ شاهنشاهی ایران می دانند. طبق گفته ی مورخان در دوره ی هخامنشیان موسیقی محترم شمرده می شد و سه غالب موسیقی بزمی یا درباری، موسیقی مذهبی و مردمی، موسیقی رزمی یا نظامی رواج داشت.
نماد‌شناسی عود (III)

نماد‌شناسی عود (III)

عبری‌ها خود می‌گویند که جوبَل پسر دیگر لامک «