منبری: نقد موسیقی بستر اجتماعی می خواهد

جمال الدین منبری
جمال الدین منبری
۱۷ آبان ماه دومین جشنواره سایتها و وبلاگهای موسیقی در خانه هنرمندان برگزار می شود. در این رابطه با جمال الدین منبری آهنگساز و خواننده موسیقی ایرانی گفتگویی کرده ایم که می خوانید:

تاثیر اینترنت در نقد موسیقی را چگونه می بینید؟
بدیهی است اینترنت و تکنولوژی امروز بسیار برای تمام علوم و هنرها مفید و موثر بوده و هست. اما وقتی میگوییم هنر و وقتی به صورت تخصصی سخن از موسیقی میگوییم، گذشته از بحث های علمی و فنی داریم از عواطف و احساسات هم حرف میزنیم که این ویژگی در هنر موسیقی، اینترنتی و تکنولوژی بردار نیست!

هرچند می شود اینگونه در نظر گرفت که یک نشریه (مثلا) به نقد پرداخته، ولی من خیلی با نقد اینترنتی میانه ای ندارم، شاید چون در ایران این سیستم هنوز خیلی جا نیفتاده است؛ اینگونه می اندیشم.

اما در اینکه این تکنولوژی میتواند به زودی جایگزین بسیار خوبی برای نشریات {کاغذی} جهت نقد باشد شکی ندارم.

وضعیت نقد موسیقی را در حال حاضر چگونه می بینید؟
باید عرض کنم که اصولا نقد زمانی میتواند تاثیرات خود را نشان دهد که اصل موضوع مورد نقد که در اینجا موسیقی میباشد، بطور جدی و اصولی دارای شخصیت و جایگاه ویژه خود باشد.

در شرایط کنونی وارد شدن به بحث نقد مثل این می ماند که فردی گرسنه را که در حال تلف شدن میباشد و معده و روده اش آمادگی غذای سخت هضم را ندارد، به جای اینکه کم کم با خوراکی های سبک تر و سهل هضم تر معده اش را آماده کنیم و با کمی نان و غذای سبک و کمی آب از تلف شدن نجاتش دهیم، یک مرتبه غذایی سنگین و نوشابه و دسر و غیره… بدتر باعث پریشان شدن وضعیت جسمانی و حال شخص گرسنه که مدتهاست غذایی نخورده بشویم.

در جامعه فعلی ما که هنوز موسیقی به عنوان یک مکتب و جایگاه فرهنگی موقعیت چندانی ندارد، فقط به نقد پرداختن کار چندان جالبی نیست.

گذشته از این، نقد کردن در جامعه ما اینگونه تصور میشود که باید یکدیگر را بکوبیم و سرزنش کنیم و حتی بد و بیراه به هم بگوییم یا دشمن تراشی کنیم و… چراکه فضای نقد و یا انتقاد گاهی مغرضانه میشود. البته جلسات نقدی هم داشتیم که نسبتا خوب برگزار شده و طرفین پذیرای نظرات یکدیگر بوده اند، این قابل انکار نیست؛ ولی شرایط عمومی نقد آنگونه است که نباید باشد.

به نظر شما موسیقی در سال گذشته در اینترنت رشد داشته؟
باید عرض کنم که بله موسیقی در فضای مجازی بسیار رشد خوبی داشته و کمک های موثری نیز در جامعه (شاید به طورخاص) کرده است.

برگزاری مسابقه در زمینه مقالات موسیقی و خبر می تواند تاثیر مثبتی داشته باشد؟
اصولا ایجاد رقابت به فضای رشد و توسعه موسیقی بسیار میتواند کمک نماید. برگزاری مسابقات و خبرسازی به توجه عموم می انجامد و طبعا جوانها را به سوی کار جدی و درست سوق می دهد که این امر به مرور موجب رشد و شکوفایی موسیقی در عرصه های مختلف میشود. این موضوع از جمله عوامل کارساز و موثر در رشد و تعالی موسیقی میباشد.

***

جمال الدین منبری متولد ۱۳۳۹ در تهران از مادری اهل تهران و پدری اهل تفرش زاده شده است. وی به موسیقی از دوران کودکی عشق و علاقه فراوان داشته و قبل از اتمام تحصیلات دبیرستانی واخذ دیپلم از سال ۱۳۵۵ توسط دوستانش با هنرستان موسیقی و استادان آن آشنا شده و آموزش جدی را همزمان از مبانی و مقدمات تئوریک موسیقی شروع مینماید. در ارتباط او با موسیقی محمد حیدری آهنگساز و نوازنده سنتور که او نیز مدرس هنرستان ملی بود و از بستگان مادرش بود تاثیر زیادی داشت.

پس از اخذ دیپلم بطور مستمر و با پشتکار فراوان به ادامه تحصیل در رشته موسیقی می پردازد. او در رشته های “آوازایرانی، سنتور، تمبک، آهنگسازی و همچنین سلفژ و نیز در زمینه موسیقی کلاسیک با مبانی، تاریخ و ساز پیانو برای کار آهنگسازی آشنایی شده و تحصیل نموده است. وی در طول سالهای فراگیری، موسیقی را در “مکتب موسیقی صبا”، دانشکده هنرهای زیبا، کانون فرهنگی هنری چاووش، موسسه جهاد دانشگاهی و همچنین در کلاسهای عمومی و خصوصی استادان بنام موسیقی کشور دنبال نموده است. معلمین و استادان مستقیم او آقایان: محمدرضاشجریان، مرحوم فرامرز پایور، رامبد صدیف، حسین دهلوی، علیرضامشایخی، محمدسریر، حسن ریاحی و محمداسماعیلی بوده اند. البته او در زمان حیات استاد احمد عبادی و استاد محمود کریمی از محضرآنان بهره هایی در حوزه موسیقی ایرانی ببرده است.

منبری در زمینه تدریس نیز سوابق طولانی در کارنامه هنری خود دارد. تدریس او در کانونها و آموزشگاههای معتبر موسیقی، هنرستان موسیقی دختران تهران، موسسه دانشگاهی رسام هنر (جهاد دانشگاهی)، کارگاههای آموزشی در بعضی شهرستانها، مرکز آموزش فرهنگ و هنر واحد ۴ تهران، مرکز آموزش حین خدمت فرهنگیان (دارالفنون و شهید رجایی)، کلاسهای عمومی و تخصصی موسیقی برای تهیه کنندگان رادیو، دانشکده هنر و معماری دانشگاه آزاد و… سخنرانیهای عمومی و تخصصی در برنامه های فرهنگی و هنری داخل و خارج از کشور و نیز گفتگوهای گوناگون رادیو تلویزیونی و مطبوعاتی را در رزومه خود دارد.

از منبری آثار گوناگون در آهنگسازی و خوانندگی رادیو تلویزیون و وزارت فرهنگ و ارشاد به صورت کنسرت و آلبوم موجود است. بعضی از تنظیم ها و آهنگسازی های منبری با صدای خود او و نیز خوانندگان دیگری مانند، سراج، معتمدی و اشرفی به ضبط رسیده است.

او همچنین کنسرتهای متعددی در داخل و خارج از کشور داشته که میتوان به اجراهای او با ارکسترسمفونیک تهران و صداوسیما با رهبری هنرمندانی همچون: مرحوم فریدون ناصری، محمد بیگلری پور، نادر مرتضی پور، منوچهر صهبایی و ارکستر بزرگ مضرابی به رهبری حسین دهلوی، ارکستر ملی ایران به رهبری فرهاد فخرالدینی و ارکسترهای دیگری در قالب موسیقی دستگاهی ایرانی با همکاری هنرمندانی همچون سعید ثابت و مهرداد دلنوازی اشاره داشت.

آخرین مدرک او بعد از کارشناسی موسیقی، درجه دو هنری ارزشیابی هنرمندان (معادل فوق لیسانس) میباشد. از سوابق دیگر منبری می توان به مدیریت ارکسترهای صدا و سیما، مدیریت تولید و مدیریت آموزش و پژوهش در رادیو تلویزیون یاد کرد. او در حال حاضر به عنوان کارشناس ارشد، مدرس موسیقی، آهنگساز، نوازنده و خواننده مشغول فعالیتهایی میباشد، همچنین وی یکی از متولیان انجمن آهنگسازان و خوانندگان جوان در صداوسیما از سال ۱۳۷۵ تا ۷۸ میباشد.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مغالطات ایرانی – مکتب وزیری (II)

با مطالعه آثار مکتوب نویسندگان و منتقدان موسیقی ایران در مجلات فارسی زبان، به روشنی می توان نوشته هایی از پیروان وزیری یافت که به بعضی از موارد مطرح شده معتقد نباشند ولی همگی در موردِ اولین و به واقع، مهمترین اصل مکتب وزیری اعتقاد دارند و عدم اعتقاد آنها به مورد اول، می تواند…
ادامهٔ مطلب »

سری هارمونیک، معدن فواصل موسیقایی (IV)

همچنانکه در بخش پایین شکل بالا مشاهده می کنیم اولین درجه گام دارای طول بخش فعالی معادل طول سیم (با ضریب ۱) بوده و در واقع همان سیم دست باز است و طول بخش فعال درجه مربوط به فاصله اکتاو معادل نصف طول سیم (با ضریب ۰٫۵) است. نمودار حاصل از طول بخش فعال سیم و فاصله طولی بین پرده ها نشان دهنده رابطه ای غیر خطی بوده و و فاصله طولی بین پرده ها همگی به یک اندازه نمی باشد.

از روزهای گذشته…

گذر از مرز ستایشِ محض (III)

گذر از مرز ستایشِ محض (III)

در ۲۶ آوریل ۱۹۶۴ تعدادی از فعالان چپ‌گرای آمریکایی (تصویر پایین صفحه) که خود را «جنبش علیه امپریالیسم فرهنگی» می‌نامیدند، در نیویورک در مقابل مکانی که قرار بود آثاری از آهنگسازان آوانگار و از جمله اشتوکهاوزن اجرا شود تجمع کردند تا مانع ورود مردم به محل کنسرت شوند (در تصویر آنها را با شعارهای «با نژادپرستی موسیقایی بجنگ!» می‌بینیم)، این افراد که مهم‌ترین آن‌ها «هنری فلینت» از «حزب جهانی کارگران» (۷) به شمار می‌رود، نماینده‌ی دومین جریان انتقادی به کارهای اشتوکهاوزن هستند، جریانی که در دهه‌ی ۱۹۶۰ و از نظرگاه اجتماعی از مهم‌ترین نقدها به حساب می‌آمد.
پروژه ساخت ویلن “کانون” (VII)

پروژه ساخت ویلن “کانون” (VII)

در تشریحی به طور خلاصه: بدین ترتیب بعد از اطمینان در حد توان نقشه های جدید این ساز هر چه بیشتر تثبیت شده و برای مراحل قالب آماده شد و بعد از آماده ساز ی قالب و اجرای مراحل دیواره ها با توجه به ضخامت و ارتفاع از قبل پیش بینی شده، وارد مرحله بعدی و آماده سازی چوب صفحه زیر برای برش و تراش شدیم که در این قسمت وضعیت میزان الاستیسیته چوب افرا مورد آزمایش قرار گرفته و میزان تغییرات را در آن اجرا نموده و بعد از اتمام مراحل اولیه وارد بخش اتصال آن به سطح لبه دیواره ها شدم و بعد تنظیم ساختار کوکها در صفحه و هماهنگی فضای داخلی محفظه وارد بخش بعدی شده و طبق برنامه مراحل اجرایی برای صفحه روی ساز به اجرا در آمده و استحکامات ملزوم در نقاط استاتیکی آن در نظر گرفته شد و با توجه به اجرای دریچه های اف و تاثیر کاهش شدید مقاومت صفحه ساز، مجموعه ساختار مقاومتی ساز مساعد بوده و مجددا با مواد مخصوصی در حدود ۳۰ درصد مقاومت آن افزایش یافته و در هماهنگی مساعد تری با صفحه زیر و دیواره ها قرار گرفت که هماهنگی حیاتی ساختار و اجرای متقابل است.
بیانِ جنسیت در موسیقی

بیانِ جنسیت در موسیقی

در مورد تولید یا خلق اثری موسیقایی با روحیات و خصوصیات زنانه چه نشانه هایی می تواند مخاطب را از بحران و سردرگمی در این باره که زنانگی در اثر هنری صرفا یک داده ی محض نیست، برهاند. آیا در این مورد می توان به فهم “شهودی” اتکا کرد؟ آیا می توان با متغیرها و توهم متغیرهای معنایی و عوامل ناشی از هویت “بیان زنانه” کنار آمد؟ به این معنا که روابط درونی و بیرونی مقوله ی زنانگیِ موسیقایی را کاوید؟
پیوندهایی که در آسمان “ویولون” بسته شده اند (I)

پیوندهایی که در آسمان “ویولون” بسته شده اند (I)

انجمن استرادیواری حامیان، نوازندگان و بهترین ویولون های دنیا را به هم پیوند می دهد. جفری فوشی (Geoferry Fushi) مردی از جنس دوره نوزایش هنر است که شباهت هایی نیز با پی تی بارنوم (P. T. Barnum) بازرگان آمریکایی دارد. فوشی که هم استاد فضل و کمال و هم استاد نمایشگریست، ویولون های چندین میلیون دلاری دارد که به خوبی می داند چگونه آن ها را در معرض نمایش بگذارد.
پاسخی به نوشته علیرضا جواهری در مورد خواننده سالاری (I)

پاسخی به نوشته علیرضا جواهری در مورد خواننده سالاری (I)

آقای جواهری، چندى است با مقاله‏اى با عنوان «نگاهى به وضعیت خواننده‏ سالارى در موسیقى معاصر» دست به نقد موسیقى معاصر ایران کرده‏اید. دوست عزیز، شما بدون ریشه‏یابى علل فرهنگى مردم ایران شروع به نقد یک ماجرا کرده‏اید و نوک پیکان نقد خود را به سمت کسانى نشانه رفته‏اید که احساس مى‏کنند حقى از شما خورده‏اند.
ANTONIO STRADIVARIUS VIOLIN 1699 (انتخاب و سنجش)

ANTONIO STRADIVARIUS VIOLIN 1699 (انتخاب و سنجش)

با توجه به توضیحات گذشته به این نتیجه رسیدیم که باید در مسیر مطمئن تری حرکت کنیم وبا در نظر گرفتن کلیه اطلاعات موجود از استرادیواری تا سال ۱۷۰۰ میلادی و بررسی تعداد بسیار زیادی از ویلن های او که متجاوز از ۲۰۰ ویلن می شد و جمع بندی آن با اطلاعات آرشیوی، ساز مذکور (کا ستندایک) از اعتدال مطلوب تری بر خوردار بود.
عقاید کلنل وزیری در مورد موسیقی ایرانی

عقاید کلنل وزیری در مورد موسیقی ایرانی

نوشته ای که پیش رو دارید در زمان حیات کلنل علینقی وزیری درباره زندگی، آثار و عقاید ایشان در مجله «هنر و مردم» در اردیبهشت ماه ۱۳۵۳ نوشته شده است که بخشی از آن مطلب که مربوط به عقاید کلنل وزیری در مورد موسیقی ایرانی، شاگردانش هست به اضافه سروده ای از حسینعلی ملاح درباره او را می خوانید.
روش سوزوکی (قسمت شانزدهم)

روش سوزوکی (قسمت شانزدهم)

بعد از نیمی از سال امتحانات پایان تحصیلی در کنسرواتوار پاریس برگزار شد. کوجی در نهایت تعجب در عرض شش ماه فارغ التحصیل شد! هر کسی که بتواند در این مدت کوتاه از چنین کنسرواتوار معروف و مطرحی درسش را به بایان برساند، دچار شعف و شادی عظیمی میشود ولی برای کوجی این موفقیت اهمیتی نداشت. این برایش اهمیت بسیار داشت که هرچه زودتر بتواند شاگرد انسکو بشود که همینطور هم شد، او تا زمان مرگ انسکو (که دو سال شد) کوجی شاگردش بود.
صهبایی : ما فعلا” در ایران یک اکول خاص نداریم!

صهبایی : ما فعلا” در ایران یک اکول خاص نداریم!

بدنبال تهیه مطالب “آخرین پرچمدار” و “ترجیح میدهم بیشتر آثار ایرانی ضبط شود” اینک در این مطلب قسمت دوم مصاحبه با منوچهر صهبایی موسیقیدان معاصر را میخوانید.
سر توماس بیچام، رهبر بزرگ انگلیس (XII)

سر توماس بیچام، رهبر بزرگ انگلیس (XII)

بیچام به اندازه کافی عمر کرد تا آثاری را نیز به صورت استریو ضبط کند. علیرغم اینکه او در اوایل دهه سی قرن بیستم در برنامه های آزمایشی ضبط استریوفونیک در انگلیس شرکت کرده بود و سمفونی ژوپیتر موتسارت را اجرا کرده بود اما از این فرایند جدید ضبط ابراز ناآگاهی می کرد. کارهای ضبط شده او به صورت استریو عبارتند از: اجراهایی از پوئم سمفونیک تاپیولای سیبلیوس که سپس به عنوان اولین صفحه های ال پی سرافیم (Seraphim) منتشر شد و موسیقی متن او برای توفان (The Tempest).