عدم تشخیص صدای استراد توسط سولیست ها!

ناکوک: ویولونیست های کنسرت نمی توانند صدای یک ویولون استرادیواریوس چند میلیون پوندی را تشخیص دهند
گفته می شود که ویولن استرادیواریوس یکی از خوش صدا ترین سازهایی است که تا کنون ساخته شده است. ویولنیست های درجه اول، میلیون ها پوند داده اند تا بتوانند این ویولن سیصد ساله را در دست بگیرند.

اما به تازگی مشخص شده که موزیسین ها نمی توانند تفاوت بین یک ویولن استرادیواریوس و یک ویولن مدرن را تشخیص دهند. کلودیا فریتز (Claudia Fritz)، محقق دانشگاه پاریس، ۲۱ نوازنده ویرتوز را در مسابقه ای بین المللی در ایندیاناپولیس مورد آزمایش قرار داده است. به گزارش روزنامه گاردین، آنها وقتی با سه ویولن مدرن و سه ویولن ساخته شده توسط استادان ایتالیایی در تاریکی نواختند، ویولن های قدیمی را ترجیح ندادند. یکی از این سازهای آنتیک توسط گوارنری دل جزو و در حدود سال ۱۷۴۰ ساخته شده بود، در حالیکه دو ویولن دیگر در کارگاه آنتونیو استرادیواری و در حدود سال ۱۷۰۰ ساخته شده بودند.

خانم فریتز نور سالن را کم کرد و ویولن ها را به طور تصادفی به موزیسن ها داد. موزیسن ها نیز عینک جوشکاری زده بودند و پشت پرده های جدا کننده ایستاده بودند. هر کدام از آنها باید ساز را بر اساس قابلیت نواختن، پروژکشن، واکنش ) و کیفیت صدا امتیاز بندی می کردند. ویولنیست ها اغلب سازهای جدید را ترجیح می دادند و در حالت کلی کمتر به یکی از دو ویولن استرادیواریوس علاقه ای داشتند. همچنین آنها نمی توانستند تشخیص دهند که ویولن مورد علاقه آنها کهنه است یا نو!

خانم فریتز می گوید که «قضیه نو یا کهنه بودن بی معنی است. آنها سازهای خوش صدایی هستند اما قیمت هایشان سرسام آور است.» پژوهشگران نمی توانند هیچ ارتباطی بین سن و ارزش ویولن ها و نحوه رتبه بندی آنها توسط ویولنیست ها بیابند. مجموع ارزش سه ویولن قدیمی ده میلیون دلار بود – یعنی صد برابر مجموع ارزش ویولن های مدرن!

خانم فریتز یافته های پژوهش خود را در گزارشی که در ژورنال پیشرفت های آکادمی ملی علوم به چاپ رسیده است اینگونه توصیف می کند: «چالشی چشمگیر برای خرد قراردادی». به نظر ایشان این یافته ها نشان دهنده این است که ویولن سازهای امروزی کارشان را بسیار خوب انجام داده اند.

بینایی نوازنده ها به طور کامل از آنها گرفته نشده بود زیرا اینکار در ادراک آنها تداخل زیادی ایجاد می کرد. با داشتن عینک جوشکاری آنها تنها می توانستند کلیات ساز را ببینند. برای آنکه جلوی هر نوع بویی را که می توانست گویای قدمت ساز باشد بگیرند، به زیر چانه ای ویولن ها ادکلن زده بودند.

بر اساس گزارش روزنامه، از نقص های این مطالعه می توان به این مورد اشاره کرد که از ویولنیست ها خواسته شده بود تا به پروژکشن (کیفیت انتقال صدا) یک ساز خاص امتیاز دهند. مورد دیگر این بود که تعداد کمی ویولنیست مورد آزمایش قرار گرفتند.

اما پژوهشگران معتقدند که مورد دوم ناگزیر بود زیرا صاحبان ویولن های قدیمی ظریف و ارزشمند نسبت به اینکه سازهایشان بین دانشمندان و «غریبه های چشم بسته» دست به دست شود اکراه داشتند.

کایی تامس راث (Kai-Thomas Roth)، دبیر انجمن ویولن سازان بریتانیا، می گوید که آزمایش های کور دو طرفه (double blind) که در آن نه آزمون گیرنده و نه موزیسین می داند که کدام ساز در حال نواخته شده است، پیشتر نیز نشان داده بودند که افراد نمی توانند یک ویولن مدرن را از یک شاهکار گران بها تشخیص دهند. او می گوید اسطوره سازی به کمک سازهای قدیمی تر می آید زیرا موزیسین ها با یک ویولن استرادیواری بیشتر کار و تلاش می کنند تا اینکه سازشان را برای هر دشواری سرزنش کنند.

آنتونیو استرادیواری، ۱۶۴۴-۱۷۳۷، اندازه های ویولن مدرن را تثبیت و بدین ترتیب به آن صدایی قوی تر و کاملتر داده است. حدود ۶۵۰ عدد از ویولن ها، ویولا ها و ویولنسل های او همچنان وجود دارند.

این مقاله در ژانویه ۲۰۱۲ در سایت روزنامه دیلی میل به چاپ رسیده است.

dailymail.co.uk

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

درباره اتصالات چسبی ویولن (I)

زمانی که در یک وسیله چوبی تغییراتی رخ می دهد، دامنه این تغییرات می تواند منجر به واکنش هایی متفاوت از سمت چوب گردد. همان طور که می دانیم چوب ماده ای پویا و تغییرکننده می باشد و تغییرات آن بر اثر دگرگونی های دما، رطوبت، فشارهای فیزیکی و مکانیکی درونی و بیرونی به وجود می آید.

مروری بر آلبوم «زمین»

«زمین» یک دونوازی است؛ دوئت برای پیانو و خوانش شعر، هوشیار خیام و احمد پوری. و نتیجه‌اش شش قطعه‌ی موسیقی است و راهی دیگر برای همنشینی خوانش و موسیقی. نام موسیقایی قطعه‌ها، پرلودیوم، سرناد، آریوزو و … هم به تمثیل همین را می‌گوید. حتا اگر ندانیم که روش ساخته شدن این آثار، اجرای همزمان بوده است، سرشت دونوازانه‌ی این خوانش خود را نخست در نسبت حضور صدای گوینده و صدای پیانو می‌یابد؛ در سکوت‌ها و مکث‌ها. آنجا که شاعر خاموشی اختیار می‌کند تا جایی به حضور همنوازش بدهد. و چه هوشمندانه و با ظرافت چنین می‌کند. می‌شنود. می‌اندیشد و در لحظه تصمیم می‌گیرد و ناگهان بافت ساخته شده از صدای پیانو/انسان دگرگون می‌شود.

از روزهای گذشته…

گزارش مراسم رونمایی «ردیف میرزاعبدالله به روایت مهدی صلحی» (X)

گزارش مراسم رونمایی «ردیف میرزاعبدالله به روایت مهدی صلحی» (X)

نویسنده این را برای امروز ما که ننوشته است؛ در زمان خودش نوشته است، کمااینکه در رسالات قدیم هم این مشکل را داریم. افرادی که در قرن پنجم چیزی نوشته‌اند برای هم‌عصران خودشان نوشته‌اند؛ فکر نمی‌کرده‌اند که هزار سال بعد یکی می‌خواهد بیاید ببیند چه نوشته‌اند. به همین‌خاطر، تفسیر نت‌نوشته‌های هدایت قدری پیچیده ‌است. ولی اینکه گفتم منحصربه‌فرد است وجه دیگری هم دارد: ما همیشه در سنّت موسیقایی‌مان موسیقی داشته‌ایم که بعداً آوانویسی شده است. این تنها منبع در تاریخ موسیقی جدید ایران است که صدایش را نداریم و نتش را داریم و وضعیتی بسیار مشابه موسیقی کلاسیک غربی دارد.
تاریخ مختصر موسیقی ایران، پیش از اسلام تا صفویه (IV)

تاریخ مختصر موسیقی ایران، پیش از اسلام تا صفویه (IV)

در این دوره وضعیت موسیقیدانان بسیار بهتر شد. خسرو پرویز بزم ها و مجالس بسیاری داشت. در حجاری طاق بستان در کرمانشاه یک شکار به تصویر کشیده شده که تعداد زیادی چنگ، موسیقار، دف های چهارگوش، شیپور، نی، سازهای کوبه ای و یک نفر در حال دست زدن را نشان می دهد. چنگ های مثلث و افقی در این دوره بسیار رایج بوده است.
یک progression از دهه ۶۰

یک progression از دهه ۶۰

یکی از progression هایی که در دهه ۶۰ توسط بسیاری از نوازنده ها در هارمونیزه کردن قطعات بکار میرفت توالی آکوردی است که در شکل آنرا مشاهده میکنید. کافی است از پایه گام یک فاصله سوم کوچک پایین بیاییم، و بعد دوبار فاصله چهارم درست بالا برویم، در انتها میتوانیم به پایه گام برگردیم.
گفتگو با جیمز دپریست (IV)

گفتگو با جیمز دپریست (IV)

از تجارت دوری کنند! مقدار کار زیاد نیست حتی برای ما که سالهاست در آن قرار داریم. واقعا نمی توان به جوانها توصیه ای کرد. اگر بتوانید، آنها دیگر نباید رهبر شوند! من موسیقی دانان فوق العاده با استعدادی را دیده ام که رهبری می کنند اما کار دشوار، پیدا کردن ارکستری است که بتوانند به همراه آن کارهای خوبی ارائه دهند و پایه های حرفه ای خود را بسازند.
بررسی و نقدِ «مبانی نظری موسیقی ایرانی» (II)

بررسی و نقدِ «مبانی نظری موسیقی ایرانی» (II)

«…تدوین یک تئوری موسیقی ایرانی، برای آموزش در هنرستان ها که از دل همین موسیقی برآمده باشد… و با آگاهی از اینکه نظام موسیقایی ایران در حال حاضر با گذشته تفاوت های دارد، مفاهیم نظری بنیادین را از رسالات کهن اخذ کرده و اصول و قواعد موسیقی ایرانی را از آنچه امروزه در عمل اجرا می شود استخراج کرده است… و این اصول و قواعد مربوط به موسیقی کلاسیک ایرانی است که آن را معمولا “موسیقی ردیفی” می نامند.»
“ذوق ما را خشکانده اند ” (I)

“ذوق ما را خشکانده اند ” (I)

بله. من از پنج سالگی نوازندگی تار را با یک تار کوچک و با پدرم که معلم تار بود و ویولن به سبک ایرانی، شروع کردم اما بعداً به ویولن گرایش پیدا کردم و ردیف راست کوک ویولن را با پدر کار کردم و وقتی پیش استاد صبا رفتم او از من خواست ردیف را بزنم و با اینکه خود ردیف مخصوص ویولن داشت، ردیف راست کوک را از من قبول کرده و از ردیف چپ کوک شروع کرد. این حسن اخلاق استاد صبا برای هنرآموزان امروز باید سرمشق قرار گیرد.
گفتگو با هوشنگ ظریف (II)

گفتگو با هوشنگ ظریف (II)

ظاهراً حدود یک سالی ارکستر تعطیل شد. بله به دلایلی تعطیل شد. بچه‌ها هم یکسری‌شان رفتند شهرستان. چند ماهی که گذشت آقای پایور به من زنگ زدند که بیا منزل بنشینیم و ساز بزنیم و کار کنیم. رفتم و تمریناتی را شروع کردیم. بعد به ایشان گفتم این قطعات به هر حال تنبک هم لازم…
ادامهٔ مطلب »
“رازهای” استرادیواری (VII)

“رازهای” استرادیواری (VII)

موزه Civic در کرمونا شامل مجموعه ای از قالبها، طرح ها، نقشه ها، الگوها و مطالعاتی هستند که توسط Stradivari صورت گرفته است که تا کنون، بیش از آنکه در معرض آزمایشات مهم قرار گیرند، در حکم موضوعاتی نادر بوده و همیشه کنجکاوی را تحریک کرده اند. زمانی که این گنجینه تحت اختیار استاد Fiorini بود امکانی برای من فراهم شد که بتوانم بر روی آن مطالعاتی انجام دهم. در آن زمان من کاربرد هر قطعه را به تنهایی شناسایی کردم. اغلب این قطعات ریز نوشته هایی از استراد یا پسرانش بودند.
مروری بر فیلم مستند «چاووش، از درآمد تا فرود»

مروری بر فیلم مستند «چاووش، از درآمد تا فرود»

چاووش، جریان منحصربفردی در تاریخ موسیقی ایران بوده‌است؛ جریانی گره‌خورده به یک انقلاب: همراهی مستقیم موسیقی با وقایع سیاسی، ظهور کاربَری جدیدی برای سازها و نغمات موسیقی کلاسیک ایران، حضور متفاوت شعر، و در سال‌های بعد از انقلاب، تکنوازی‌های مشق‌گونه‌ی چاووشیان در کانون به ابتکار محمدرضا لطفی و جلسات نقدِ بعد از هر اجرا که در نوع خود کار بدیعی در آن سالها بوده‌است و ویژگی‌هایی دیگر.
کوشش برای حفظ صلح با زبان موسیقی

کوشش برای حفظ صلح با زبان موسیقی

بهزاد رنجبران، آهنگساز ایرانی مقیم نیویورک و استاد دانشکده‌ی جولیارد، از موفق‌ترین آهنگسازان ایرانی در ایالات متحده است. وی در هنرستان عالی موسیقی در تهران، دانشگاه ایندیانا و دانشکده جولیارد تحصیل کرده و هم‌اکنون در جولیارد به تدریس مشغول است. فعالیت عمده‌ی بهزاد رنجبران در سال‌های گذشته متمرکز بر روی ساخت منظومه‌های سمفونیک بر پایه‌ی شاهنامه فردوسی بوده است. آثاری که با ارکستر سمفونیک لندن اجرا و در آلبومی با عنوان Persian Trilogy منتشر شده‌اند.