نخستین موسیقیدان حرفه ای جامعه بانوان ایران

ارفع اطرائی
ارفع اطرائی
متن زیر حاصل گفتگوی وبلاگ مضراب با خانم ارفع اطرایی نوازنده و مدرس با سابقه سنتور و نخستین موسیقیدان حرفه ای جامعه بانوان هنرمند ایران است که توسط آقای سعید کمالی دهقان به دست ما رسیده. در این مطلب با سوابق و فعالیتهای این هنرمند آشنا می شوید و در مطلب بعدی مصاحبه ای با ایشان را می خوانید.

سرکار خانم ارفع اطرائی متولد تیرماه سال ۱۳۲۰ می باشند.وی سابقه چهل و هفت سال نوازندگی و تدریس مستمر در شغل رسمی و کلاس خصوصی و تربیت شاگردان ممتاز دارد.ایشان هنرجوی سومین دوره هنرستان عالی موسیقی ملی بوده است که دارای دیپلم از هنرستان موسیقی ملی و لیسانس از هنرکده موسیقی ملی می باشد که هر دو دوره را با کسب رتبه اول به پایان رساند.

اطرائی از شاگردان استاد صبا و استاد پایور و استاد محمود کریمی و کلیه اساتید پایه گذار هنرستان موسیقی ملی بوده است که بین سال های ۱۳۳۸ تا ۱۳۵۹ به استخدام رسمی در وزارت فرهنگ و هنر اداره کل فعالیت های هنری جهت تدریس سنتور تخصصی در هنرستان موسیقی در آمد و همچنین بصورت قراردادی در اداره کل فعالیت های هنری تلویزیون جهت تک نوازی و نوازندگی در ارکسترها استخدام شد.

وی همچنین در فعالیت های موسیقی به تکنوازی صوتی و تصویری برای رادیو و تلویزیون پرداخته و برای اجرای کنسرت از طرف وزارتخانه های تابع به کشورهای پاکستان (۱۳۳۹) ، ایتالیا (۱۳۴۲) ، افغانستان (۱۳۴۸) ،ترکیه(۱۳۴۹)،بحرین(۱۳۵۱)،آمریکا(۱۳۵۴)،عراق(۱۳۵۴)،کرواسی(۱۳۷۳) و بوسنی و هرزه گوین (۱۳۷۳) سفر کرده است و همچنین برای اجرای برنامه به شهرهای داخلی متعددی نیز سفر داشته است.وی از سال ۱۳۵۳ سرپرست گروه موسیقی تالار رودکی بوده و با افرادی چون محمد موسوی،ناصر افتاح،لطف الله مجد ، نادر گلچین،خاطره پروانه همکاری کرده است.وی کتب ارزنده ی فرهنگ موسیقی ایران (۱۳۶۰) ، سنتور و ناظمی(۱۳۶۴) دوازده مقام موسیقی ملی ایران (۱۳۶۹) زندگی و آثار حبیب سماعی(۱۳۷۱) بوی جوی مولیان(۱۳۸۱) ویرایش خودآموز سنتور حسین صبا(۱۳۸۱) هفت دستگاه و پنج آواز موسیقی ایرانی (۱۳۸۱) به نگارش درآورده است و آثاری چون سازشناسی موسیقی ایرانی (طبق برنامه درسی وزارت آموزش و پرورش) و قطعات هم نوازی (دوئو طبق برنامه هنرستان های موسیقی ملی) را در دست چاپ دارد.

وی دارای مدرک درجه یک هنری از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است و همچنین بعنوان یکی از “زنان نام آور ایران” از طرف دفتر مشارکت زنان امور ریاست جمهوری شناخته شده است و عضو هیئت مدیره اولین دوره کانون پژوهشگران خانه موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و عضو شورای فنی هنرستان موسیقی پسران و دختران و دانشگاه علمی کاربردی می باشد.وی در شورای مرکز موسیقی حوزه هنری عضویت دارد و عضو هیئت انتخاب و داوری جشنواره های موسیقی دانشگاه تهران و جشنواره های بانوان (گل یاس) و جشنواره های موسیقی جوان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ( فجر) است.

اطرایی منتخب “برگزیده جشنواره موسیقی بانوان” مرداد ۸۴ شورای شهر تهران و منتخب ” بازنشسته نمونه ملی” سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور در شهریور ۸۴ و منتخب وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بعنوان “پیشکسوت نمونه” در شهریور ۸۴ می باشد.وی به اجرای پایان نامه های دانشجویی مشغول است و از خدمات ارزنده ی ایشان می توان به چهل و هفت سال سابقه در موسیقی ایرانی و نوازندگی با سنتور کروماتیک و سنتور کروماتیک باس در ارکستر صبا به رهبری استاد حسین دهلوی و سنتور باس در ارکستر استاد فرامرز پایور و سنتور سل کوک و لا کوک در تکنوازی ها و گروه نوازی ها اشاره کرد.

وی هم اکنون مشغول تدریس مستمر ساز تخصصی سنتور است و در سال های کوتاهی کلاس های فرم موسیقی ایرانی و تئوری موسیقی ایرانی و همراهی ساز و آواز را بر عهده داشته است.در پایان باز از ایشان تشکر می کنیم و از خدواند متعال برای ایشان و تمامی موسیقیدانان این مرز و بوم آرزوی سعادت و کامیابی داریم.

7 دیدگاه

  • ابوطالب خدادادي
    ارسال شده در مهر ۷, ۱۳۸۵ در ۸:۴۰ ق.ظ

    با سلام

    من متاسفانه اولین بار بود که در مورد یک بانوی هنرمند که بهرهمند از کلاس استاد صبا بوده اند می شنیدم. از شما به این حاطر ممنونم که ایشان را به امثال بنده معرفی می کنید و از جهتی هم متاسفم که که من ایرانی چرا تا حالا نباید حتی یک بار قبلا نام ایشان را می شنیدم. امکان قرار دادن نمونه هایی از کارهای ایشان در این سایت هست؟ با سپاس از شما خوبان

  • محمود
    ارسال شده در فروردین ۹, ۱۳۸۶ در ۴:۴۶ ب.ظ

    سلام
    نمی دونم تو ایران هنرمندها رابا تروریست یا آدمکش اشتباه میگیرن که نباید اسنی از اونا برده شه یاشازشون که انگار اسلحه یا چیز دیگه است که نباید نشون داده شه.ما که عادت کردیم

  • مريم
    ارسال شده در بهمن ۱۱, ۱۳۸۸ در ۱۲:۳۸ ب.ظ

    باسلام
    ضمن تشکر از زحمات شما ، خواهشمندم که باز هم به معرفی بانوان هنرمندمون بپردازید چون کم کم داشتم به این نتیجه می رسیدم که موسیقی یه حرفه مردونه است و فقط آقایون در این هنر استعداد دارن .

  • www.musicfarzad1977@yahoo.com
    ارسال شده در بهمن ۱۱, ۱۳۸۹ در ۱۱:۰۳ ب.ظ

    باعرض سلام وخسته نباشید
    اخلاق یگانه هنریست که شخصیت یک هنرمنددربدوورودش به این عرصه ازاوانتظارمی رودامیدوارم استادبزرگوارماخانم ارفع اطرایی ازاین هنرهم مانندهنرموسیقی اصیل ایرانی سرشار باشند
    فرزادمیرزایی

  • بهنوش
    ارسال شده در اسفند ۲۶, ۱۳۹۰ در ۸:۴۱ ب.ظ

    اتفاقا هنر یک حرفه زنونه س ولی چون مردان ایرانی ماشاالله بزنم به تخته راه نمیدن به خانم ها مثلا همین خوانندگی که بهترین خواننده ها در طول تاریخ زن بودن ولی الان مردها از حسادت اجازه نمیدن که زن خودش رو نشون بده در موسیقی هم به همین صورت!!!!!!!!!!!!!!!

  • -
    ارسال شده در فروردین ۱۶, ۱۳۹۱ در ۱:۰۵ ق.ظ

    من دقیقا متوجه نشدم (نخستین موسیقیدان حرفه ای جامعه بانوان ایران) جه معنی میده؟ یعنی ایشان اولین کسی از بین خانمها بوده که حرفه اش را نوازندگی قرار داده؟ یعنی اولین خانمی بوده که هنرستان رفته؟ یعنی…؟ فکر کنم نویسنده بهتر بود در مورد دو کلمه اول توضیح میداد: موسیقیدان و حرفه ای. مثلا آیا شما قمرالملوک وزیری (و خیلی های دیکر که بر ایشان مقدمند) را موسیقیدان حساب می کنید؟ آیا حرفه ای یعنی کسی که از راه موسیقی درآمد کسب می کنه؟ یعنی کسی که موسیقی را در هنرستان و از روی روش خاصی آموخته و نوازنده ی خیلی خوبیست؟ یعنی کسی که کنسرت می داده؟ به هر کدام از این معنیها که اعتقاد داشته باشید خانم اطرایی نفر اول نیست. مگر این که منظورتون از موسیقیدان تنها نوازنده باشد (که نادرست است) و منظورتان هم از حرفه ای نه کسب درآمد از اجرای موسیقی و نه اجرای صحنه ای درخشان است. چرا که اگر بود برای اولی نوازندگان زن درباری شناخته شده ی عهد قاجار حداقل از ایشون قدیمی ترند و برای دومی حداقل طلیعه ی کامران رو می شناسیم که در اواخر دههی ۱۳۲۰ (وقتی خانم اطرایی تازه مدرسه می رفته) کنسرت می داده و بخشی از درس های استادش (سماعی) رو نت کرده، با حسین تهرانی دونوازی کرده که ضبط شده و در دسترسه، درسته که سالهای بعد حرفش رو نقاشی قرار داد اما در هر حال ده سالی زودتر ارفع اطرایی اجرای صحنه ای داشته. در مورد نوازندها و شاگردهای احتمالی هنرستان که ممکنه از ایشون جلوتر بودن چیزی نمیدونم اما بهتره وقتی سر و کار با تاریخ میافته کمی دقیقتر باشیم.

  • -
    ارسال شده در فروردین ۲۲, ۱۳۹۱ در ۱۰:۲۹ ق.ظ

    تو کامنت قبلم فراموش کردم اسمهای دیگه ای رو هم بیارم. مثلا توجه کنید که ملکه برومند (که به نام ملکه حکمت شعار و ملکه حکمت هنر و ملکه هنر هم ازش نام برده شده) سالها شاگرد سماعی و صبا بوده و حتا در ۱۳۱۸ همراه صبا به سوریه و لبنان رفته (و با هم دوصدایی خواندن)، از ۱۳۲۳ در جامعه ی باربد فعال بوده و در ۱۳۲۷ به یاد حافظ کنسرت داده و یکی از آثار وزیری رو خونده همین طور در ۱۳۲۸ … حالا یکبار دیگه برگردیم و عنوان این نوشته رو بخونیم: نخستین موسیقی دان حرفه ای جامعه بانوان ایران…
    برعکس کامنت قبلم فکر میکنم این کلمه ی “نخستین” باشه که نیاز به توضیح داره. ظاهرا در این نوشته منظور از نخستین چیز دیگری بوده که من متوجهش نشدم.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

فرج نژاد: جواب مثبتی از نامه گرفته ایم

نوشته که پیش رو دارید گفتگویی است با میدیا فرج نژاد آهنگساز و نوازنده درباره انتقادات اخیر گروهی از موسیقیدانان به فعالیت های خانه موسیقی و جشنواره فجر، این گفتگو در برنامه نیستان در شبکه فرهنگ انجام شده است.

فضای اجرای موسیقی ایرانی باید صمیمی باشد (I)

نگار بوبان، فارغ‌التحصیل کارشناسی ارشد پیوستۀ معماری از پردیس هنرهای زیبای دانشگاه تهران است و نوازنده و آهنگساز. ساز تخصّصی او عود است و یکی از بهترین نوازندگان عود ایران به شمار می‌رود. خانوم بوبان، در میان مشغله و گیرو‌دارِ اجراهایشان با حسین علیزاده و گروه هم‌آوایان در دی‌ماه، به سؤالات مکتوب ما پاسخ دادند.

از روزهای گذشته…

روش سوزوکی (قسمت بیست و هفتم)

روش سوزوکی (قسمت بیست و هفتم)

کان (Kan) می‌تواند درجات مختلف داشته باشد یعنی بستگی دارد به اینکه آیا این کان (Kan) برایش از کودکی تلاش، کار و تمرین شده است یا نه برخی برای رسیدن به مقصود به پانصد بار تمرین و برخی دیگر به پنج هزار بار تمرین نیاز دارند. علاوه بر این حالا من حتی به شیوه خودم نقاشی می‌کنم و حتی در حدود شصت سال است که می‌نویسم. نقاشی کردن و نوشتن نه تنها مرا بسیار به وجد و شادی می‌آورد بلکه خیلی‌ ها را خوشحالی می‌کند و این کارهایی که من می‌کنم (نقاشی و نویسندگی) با اینکه خیلی قدرتمند نیستند اما برای من کمک بزرگی در جهت ارائه متد آموزش و پرورش استعدادهای درخشان هستند.
شیوه ای نوین در نوازندگی گیتار کلاسیک (II)

شیوه ای نوین در نوازندگی گیتار کلاسیک (II)

قطعاً تفکر وی امکان اجرای آن برای همه ی نوازندگان نبوده. اینکه چه نوازندگانی قادر به اجرای آن باشند گویی برای وی اهمیتی نداشته، چرا که تمام باورهای ما برای استاندارد فاصله ی بین انگشتان دست چپ را نادیده گرفته است. به هر حال شما در مسیر چنین تفکری و با داشتن دستانی منعطف و قدرتمند نیز، امکان گرفتن فاصله ای بیش از ۶ یا ۷ فرت (Fret) را در قسمت سر دسته ی ساز ندارید.
متنوع و پر شتاب (II)

متنوع و پر شتاب (II)

این قطعه هم جزو قطعاتی است که بجای آرپژ با ملودی آغاز می شود. بعد از اورتور هم مجددا جمله ی پر مغزتری را می شنویم که شنونده را در انتظار شنیدن ادامه قطعه نگه می دارد. روند کلی قطعه هم با متانت و وقار پیش می رود. بنظر من این قطعه جزو قطعات خوب این آلبوم بود.
گوران: از تک تک اعضای ارکستر تشکر می کنم

گوران: از تک تک اعضای ارکستر تشکر می کنم

ممکن است همه نوازندگان ما در این سطح نباشند ولی پتانسیل رسیدن به این توانایی را دارند. بعضی از نوازندگان ایرانی مثل آقای فریوسفی این امکان برایش فراهم شده که در ارکسترهای درجه یک جهانی نوازندگی کند و ثابت کند که این توانایی را داشته ولی خیلی های دیگر این امکان برایشان فراهم نشده ولی شاید این توانایی را هم امروز داشته باشند.
۲۶اردیبهشت ماه، افتتاح نخستین نشست رسمی پایگاه های مجازی موسیقی کلاسیک ایران

۲۶اردیبهشت ماه، افتتاح نخستین نشست رسمی پایگاه های مجازی موسیقی کلاسیک ایران

نخستین نشست رسمی پایگاه های اطلاع رسانی موسیقی با حضور اعضای جامعه ی مجازی آن، در تاریخ چهارشنبه ۲۶ اردیبهشت ماه ۱۳۸۶ در شهر شیراز و در سالن “سبز کوچک” آّبنوس این شهر افتتاح خواهد شد. این نشست که به مدت سه روز برگزار خواهد شد، در یک حرکت خودجوش با هدف بررسی و تببین نقش فضای مجازی در معرفی، رشد، توسعه، اعتلای موسیقی و فرهنگ نقد و پژوهش در این زمینه انجام خواهد شد.
او پیانیست بود یا شوپنیست؟ (IV)

او پیانیست بود یا شوپنیست؟ (IV)

شوپن که به شدت از تضاد بین فرهنگ روستایی اصالتش با زندگی اشرافی که از زندگی با اسکاربک­ ها یاد گرفته بود بسیار رنج می­ برد، تصمیم به سفر به مونیخ گرفت و پس از رفتن به مونیخ به مدت ۳ سال از کالک برنر بهره گرفت، ولی این مدت به ۱ ماه هم نرسید.
ارکستر فیلارمونیک لندن (I)

ارکستر فیلارمونیک لندن (I)

ارکستر فیلارمونیک لندن (LPO) یکی از شاخص ترین ارکسترهای انگلستان می باشد که در تالار جشنواره سلطنتی قرار دارد، به علاوه LPO اصلیترین ارکستر جشنواره اپرای Glyndebourne می باشد. همچنین ارکستر LPO در Congress Theatre، East Bourne و Brighton Dome کنسرت داده است. این ارکستر در سال ۱۹۳۲ توسط سر توماس بیکام (Sir Thomas Beecham) شکل گرفت و اولین کنسرت آن در ۷ اکتبر ۱۹۳۲ در تالار ملکه لندن بود. رهبر بنیانگذار آن مالکوم سرجنت (Malcolm Sargent) بوده، در سالهای ابتدایی، ارکستر توسط پال بیرد (Paul Beard) و دیوید مک کالوم (David McCallum) رهبری می شد، همچنین از جمله نوازندگانی که ارکستر را مدیریت می کردند، آنتونی پینی (Anthony Pini)، رینالد کل (Reginald Kell)، لئون گُسنس (Léon Goossens)، گیون بروک (Gwydion Brooke)، جفری گیلبرت (Geoffrey Gilbert)، برند والتون (Bernard Walton) و جیمز برادشو (James Bradshaw) بودند.
استعداد سنجی در آموزش موسیقی (I)

استعداد سنجی در آموزش موسیقی (I)

از آنجا که “آموزش” در موسیقی امری بسیار مهم و زیرساخت موسیقی افراد را شکل می دهد، دارای حساسیت قابل توجهی می باشد و معلم متخصص و با تجربه در امر آموزش را می طلبد. معلمی که علاوه بر دانش موسیقی و مهارت در تدریس، از علم روانشناسی و چگونگی تعامل با هنرجویان مختلف نیز بهره مند باشد. چنین معلمی در ابتدا نیازمند شناخت کافی از توانایی و استعدادهای هنرجوی مورد تعلیم خود می باشد.
نگاهی به وضعیت خواننده و خواننده سالاری در موسیقی معاصر ایران (V)

نگاهی به وضعیت خواننده و خواننده سالاری در موسیقی معاصر ایران (V)

البته این مساله به برخی نوازندگان نیز سرایت کرده و برای مثال شاهد هستیم گروه شیدای کنونی نیز با همین وضعیت اداره می شود و اکثر نوازندگان این گروه از حقوق های هنری خود ناراضی هستند و آن را در شأن هنری خود نمی دانند. متاسفانه همانگونه که قبلا نیز ذکر شد هنرمندان خوانندۀ ما نه تنها تلاشی در جهت رفع این مشکلات فرهنگی و هنری نمی کنند بلکه در تلاش هستند تا این وضعیت همچنان به نفع آنها حفظ شود و آنها بتوانند از این مسیر، درآمد و حقوق بیشتری داشته باشند.
به بهانه کنسرت ارکستر کامه راتا در تالار وحدت (III)

به بهانه کنسرت ارکستر کامه راتا در تالار وحدت (III)

نگاه هنری تدسکو را به خوبی در این نقل قول می توان ردیابی کرد:”هیچ وقت به مدرنیسم یا نئوکلاسیسم یا هر “ایسم” دیگری معتقد نبوده ام. معتقدم موسیقی یک فرم زبانی است که قادر به پیشرفت و بازسازی است. با این وجود موسیقی نباید آنچه را که توسط نسل های پیشین عرضه شده، کنار بگذارد. هر ابزار بیانی به شرطی که در موقعیت مناسب و به جا استفاده شود، می تواند مفید باشد (بنا به ضرورت نهادی ، نه میل و هوس یا مد روز). ساده ترین ابزارها معمولا بهترین آنها هستند. آنچه من درطول دوران تکامل هنری ام جستجو کرده ام، بیان شخصی با ابزارهایی هرچه ساده تر و مستقیم تر، در درون زبانی هرچه شفاف تر و دقیق تر بوده است.”