بنی گودمن، پادشاه سوئینگ (III)

دیوید گودمن (1986-1909)
دیوید گودمن (1986-1909)
در سال ۱۹۴۲ تا ۴۴ و در سال ۱۹۴۸ اتحادیه موسیقیدان آمریکا به نشان اعتراض به بیشتر کمپانیهای ضبط، دست به اعتصاب زدند. در اواخر دهه ۱۹۴۰ موسیقیدانان جاز بخشی از موسیقی کلاسیک را قرض می گرفتند. آثار ضبط شده گودمن در سبک “بیباپ” با کمپانی “ضبط کاپیتول” بسیار مورد توجه منتقدین موسیقی جاز قرار گرفت. زمانی که گودمن این سبک را آغاز کرد نوازندگانی چون بادی گرکو (Buddy Greco)، زوت سیمز (Zoot Sims)، واردل گری (Wardell Gray) و چند نوازنده مدرن دیگر را استخدام کرد.

مری لو ویلیامز نوازنده پیانو مورد علاقه بنی گودمن بود. از آنجایی که گودمن در استفاده از موسیقی چارلی پارکر (Charlie Parker) و دیزی گیلسپی (Dizzy Gillespie) محتاط بود از ویلیامز راهنمایی خواست. مل پاول اولین کسی بود که موسیقی جدید را به گودمن در سال ۱۹۴۵ معرفی کرد.

زمانی که گودمن اجرای پیانیست تلونیوس مونک (Thelonious Monk) را شنید (پیانیستی با استعداد به همراه نوازندگان بیباپ؛ پارکر و گیلسپی و کنی کلارک) گفت: “من موسیقی و روش نواختن او را دوست دارم فکر می کنم جنبه ای از شوخ طبعی و چیزهای خوبی در موسیقی او وجود دارد.” گودمن درباره کلارینت نواز سوئدی؛ استان هاسلگارد (Stan Hasselgard) شنیده بود که در سبک بیباپ می نواخت و گودمن عاشق موسیقی او شد و سعی کرد آن نوع موسیقی را دنبال کند، اما بعد از یک سال و نیم از آن خسته و کلافه شد و به سبک گذشته و تمرکز بر روی آنچه را که بهتر قادر به انجامش بود صرف کرد.

به طور شگفتی در سال ۱۹۵۳ نظر گودمن نسبت به موسیقی بیباپ کاملا دچار تغییر شد. گودمن: “شاید بیباپ بیشتر در جهت بازگشت به موسیقی گذشته و عقب گام بر می دارد، این اساسا غلط است.” اولین اثر کلاسیک گودمن در ۲۵ آوریل ۱۹۳۸ بود زمانی که کوئنتت کلارینت در ماژور A موتسارت را نواخت. بعد از دوره بیباپ او بیشتر موسیقی کلاسیک را در پیش گرفت و با نوازندگان برتر کلارینت کلاسیک دیدار می کرد.

audio file بشنوید قسمتی از “goody goody” با اجرای گودمن را

در سال ۱۹۴۹ زمانی که ۴۰ سال داشت تصمیم گرفت از رینالد کل (Reginald Kell) یکی از استادان جهانی کلارینت کلاسیک، آموزش ببیند. بدین منظور او مجبور به تغییر کامل شیوه خود بود؛ به جای قرار دادن دهانه ساز بین دندانهای جلو و لب پائین، بدان گونه که آن را برای ۳۰ سال کلارینت نوازیش انجام می داد، گودمن آموخت که هر دو لبش را بر روی دهانه قرار دهد و حتی از تکنیکهای جدید انگشت گذاری استفاده کند.

او شیوه های گذشته اش را کنار گذاشت و نواختن کلارینت را از ابتدا آموخت. کنسرتوهای کلارینت و قطعات آهنگسازان پیشرو کلاسیک را به ویژه؛ بلا بارتوک، مالکوم آرنولد، مورتن گوئلد و آرون کوپلاند (Aaron Copland) را می نواخت و ضبطهای بیشتری از اجرای کوینتت کلارینت موتسارت انجام داد. در جولای ۱۹۵۶ به همراه ارکستر سمفونیک بوستون در جشنواره برکشایر حضور یافت. او همچنین کنسرتو کلارینت وبر و کارل نیلسن را اجرا و ضبط کرد.

audio file بشنوید قسمتی دیگر از “کنتراست” برای پیانو، ویولون و کلارینت با اجرای، بارتوک، زیگتی و گودمن ساخته بلا بارتوک

در سال ۱۹۵۳ گودمن گروه جدیدی را تشکیل داد، دونالد کلارک بیان کرده: “گودمن زمان خوشی را در این دوره نداشت.” موسیقی گودمن و گروهش در فیلمهای بسیاری حضور داشت: “پخش بزرگ” ۱۹۳۷، “هتل هالیوود” ۱۹۳۸، “ضد ضربه” (Syncopation)، ” دختران قدرتمند” ۱۹۴۲، “در غذاخوری” ۱۹۴۳، ” دارو دسته اینجا ” ۱۹۴۳، “شیرین و رازها” ۱۹۴۴ و ” آهنگ متولد شده” ۱۹۴۸٫

فیلم “سرگذشت بنی گودمن” در سال ۱۹۵۵ جمع آوری شد که داستانی موفقیت آمیز درباره زندگی او بود، در۲۲ سپتامبر ۲۰۰۸ توسط تولیدات اروکا بر روی DVD در انگلستان عرضه شد. درباره خصوصیات گودمن موارد متناقضی گفته شده، از سویی، افرادی که با او کار می کردند روزهای سختی را می گذراندند؛ خوانندگان آنیتا ادی و الن فارست گفته اند: “بیست ماه همانند بیست سال گذشت!” با اینحال گفته شده او بسیار سخاوتمند بود و به طور مخفیانه مخارج تحصیل تعدادی از همکارانش را پرداخت می کرد.

همانند الویس بریسلی که در موسیقی راک موفق بوده، گودمن در جاز و سوئینگ استاد بود، هر دو کمک کردند موسیقی سیاهان به جوانان سفید تماشاگر بازگردانده شود. او همچنین بیانگذار یکپارچگی نژادی در آمریکا بود. در اوایل دهه ۱۹۳۰ موسیقی دانان سیاه پوست و سفید پوست آمریکا اجازه نواختن در کنار یکدیگر را در کلوپها یا کنسرتها نداشتند. بنی گودمن با استخدام تدی ویلسون (Teddy Wilson) پیانیست نیجریه ای و ژنه کروپا (Gene Krupa) نوازنده درام و آهنگساز جاز، این قانون جداسازی نژادها را زیر پا گذاشت.

در سال ۱۹۳۶ لیونل هامپتون (Lionel Hampton) و در سال ۱۹۳۹ گیتاریست جاز پیشرو چارلی کریستین به گروه او راه یافتند (کسی که تا دم مرگش که بر اثر بیماری سل بود در کنار گودمن نواخت) این ترکیب نژادها و یکپارچگی آنان در موسیقی ده سال پیش از ورود جکی رابینسون به عنوان اولین سیاه پوست به تیم ملی بسکتبال آمریکا بود. در اواخر سال ۱۹۴۱ گودمن و خواهر جان هاموند؛ آلیس فرانسز هاموند (Alice Frances Hammond) همدیگر را برای سه ماه ملاقات می کردند.

آلیس که پیش از آن همسر سیاستمدار انگلیسی جرج دوکورث بود، در ۱۴ مارچ ۱۹۴۲ با گودمن ازدواج کرد. آنها صاحب دو فرزند دختر شدند به نام بنجی و راشل که هر دو به تحصیل موسیقی پرداختند. بعد از دریافت جوایز و افتخارات بیشمار به عنوان بهترین نوازنده کلارینت جاز، گودمن در سال ۱۹۵۷ به موزه آرت-دکو برترینهای موسیقی جاز (Jazz Hall of Fame) راه یافت.

علی رغم وخیم شدن شرایط سلامتیش تا پایان مرگش می نواخت. بنی گودمن بر اثر حمله قلبی در سال ۱۹۸۶ در نیویورک در سن ۷۷ سالگی چشم از جهان فروبست. در همان سال جایزه گرمی (Grammy Lifetime Achievement Award) به او تعلق یافت. آهنگها و نوشته های گودمن پس از مرگش به دانشگاه یاله اهدا شد.

bennygoodman.com

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

موسیقی‌ فیلم در خدمت سینما یا نظام ستاره‌سازی؟ (II)

از موسیقی فیلم‌های ماندگار علیقلی در این دسته باید به نمونه عالی مدرسه موشها به کارگردانی محمدعلی طالبی و مرضیه برومند در سال ۱۳۶۴ اشاره کرد. با اینکه این فیلم بطور کامل موزیکال نبود. اما، ترانه‌ها جلوه و جذابیت خاصی به آن می‌داد. البته این خود به عنوان آغاز یک راه برای جذب مخاطب بود. مردم علاقه‌مند به شنیدن ترانه‌های شاد و موسیقی ریتمیک و ساده بودند و علیقلی به خوبی از پس این کار برآمده بود. شایان توجه است که ترانه‌های فیلم هیچ کدام نتوانستند شهرت و محبوبیت ترانه تیتراژ سریال تلویزیونی را تکرار کنند، اما در یک ساختار کلی مناسب کلیت فیلم بود.

مروری بر «کنسرت کوارتت کلنکه» سی و سومین جشنواره‌ی موسیقی فجر

از همان هنگام که لا-ر، دو نت کشیده‌ی سوژه‌ی اصلی مجموعه‌ی «هنر فوگ» باخ را ویلن نواخت مشخص بود که قرار است «کوارتت کلنکه» چه ردای متفاوتی (نسبت به اجرای مشهورتر کوارتت‌های اِمِرسون، جولیارد و کِلِر) بر تن این فوگ‌های به‌غایت هنرمندانه‌ی در معما رهاشده بپوشاند، و از آن بیشتر تا چه اندازه قرار است موسیقی با همان سوژه‌ی گشاینده همچون نوشدارو به یک کرشمه دیگر اجراهای جشنواره را (چهار اجرا که پیش از آن دیده بودم) از خاطر بزداید و به رویدادی در دل فرهنگسرای نیاوران تبدیل شود.

از روزهای گذشته…

Reggae

Reggae

Reggae سبک خاصی از موسیقی منحصر به کشور جامائیکا است که در سایر نقاط آمریکای لاتین و شمالی طرفداران زیادی دارد.
«نیاز به کمالگرایی داریم» (III)

«نیاز به کمالگرایی داریم» (III)

اما باید اینجا به یک واقعیت مهم اشاره کنم که همیشه در بیوگرافی ها مغفول می ماند؛ همه ما همانقدر که تحت تاثیر آموزه های اساتیدمان در دوره تحصیل هستیم، تحت تاثیر محیط زندگی هنری خود هستیم؛ در واقع این دوستان و همکارانمان هستند که بار اصلی آموزش غیر مدرسی و غیر مکتوب ما را به عهده دارند؛ من از رضا ضیایی سازساز، در زمینه فیزیک و طراحی ساز بیشتر آموخته ام تا بعضی از استادانی که نام شان در بیوگرافی ام نوشته می شود، همینطور در مسائل تاریخ معاصر موسیقی ایران از علیرضا میرعلینقی و بهروز مبصری، درباره مسائل فلسفی حوزه هنر و اجتماع از زنده یاد محسن قانع بصیری، درباره مسائل نظری موسیقی از امیرآهنگ هاشمی، درباره تاریخ موسیقی کلاسیک غرب از فرهاد پوپل، مسائل مربوطه به فلسفه هنر از نگار صبوری، در مورد مسائل زیبایی شناسی هنر ایران از علیرضا سیفی، مسائل مربوط به صدابرداری و آکوستیک حامی حقیقی، در مورد ساز نی از خود شما!
یک تم و چند تنظیم (La Campanella)

یک تم و چند تنظیم (La Campanella)

در موسیقی کلاسیک، گاهی با قطعاتی برخورد میکنیم که با وجود اینکه قبلا توسط آهنگسازی برای ارکستر و ساز خواصی تصنیف شده اند، به گونه ای دیگر بازنوازی و بازسازی میشوند. اینگونه قطعات اکثرا از ایده های بکری در ملودی سازی یا فرم برخوردارند که به آهنگسازان این امکان را میدهند که چند گونه تنظیم و اجرا شوند. در این مطلب و چند مقاله ای که در آینده روی سایت قرار خواهد گرفت به بعضی از این آثار میپردازیم.
نگاهی به آلبوم “طغیان” (II)

نگاهی به آلبوم “طغیان” (II)

در آلبوم “طغیان”، غیر از ساختار غیر معمولی که در ابتدا سخن گفته شد، تاکید زیادی نیز بر نقش شاعر شده، به طوری که در تصویر داخل آلبوم هر چهار هنرمند در کنار هم دیده می شوند. امیر مرزبان شاعر جوانی است که همراه و مهمتر از آن همدل این گروه بوده و شعری از خود را به نام “طغیان” می خواند که کلید فهم جلد این آلبوم و مانیفست این اثر نیز هست.
۲۶اردیبهشت ماه، افتتاح نخستین نشست رسمی پایگاه های مجازی موسیقی کلاسیک ایران

۲۶اردیبهشت ماه، افتتاح نخستین نشست رسمی پایگاه های مجازی موسیقی کلاسیک ایران

نخستین نشست رسمی پایگاه های اطلاع رسانی موسیقی با حضور اعضای جامعه ی مجازی آن، در تاریخ چهارشنبه ۲۶ اردیبهشت ماه ۱۳۸۶ در شهر شیراز و در سالن “سبز کوچک” آّبنوس این شهر افتتاح خواهد شد. این نشست که به مدت سه روز برگزار خواهد شد، در یک حرکت خودجوش با هدف بررسی و تببین نقش فضای مجازی در معرفی، رشد، توسعه، اعتلای موسیقی و فرهنگ نقد و پژوهش در این زمینه انجام خواهد شد.
نگاهی به موسیقی قاره آفریقا (III)

نگاهی به موسیقی قاره آفریقا (III)

موسیقی آفریقا یکی از پویاترین اشکال هنری است. مصر طی مدتی طولانی کانون فرهنگی جهان عرب بوده‌است، درحالی که تجدید خاطره‌ی نواخت‌های مناطق پایین صحرا به ویژه در غرب آفریقا، از طریق تجارت برده اطلسی به رقص سامبا، آهنگ‌های بلوز، جاز، رگا، موسیقی رپ، و بزن و بکوب نوین منتقل شد.
مصاحبه با هنری باتلر پیانیست (II)

مصاحبه با هنری باتلر پیانیست (II)

من هریس را وقتی که در نیواولئان زندگی می کرد ملاقات کردم و فکر کردم که او صدای آماده ای دارد. من صدای افراد جوان دیگری را شنیده بودم اما آنها اکثراً سیاه پوست نبودند. من همیشه از اینکه چرا جوانان سیاه پوست وارد موسیقی خود نمی شوند متعجب بودند. من هرگز نتوانستم کشف کنم که چرا آنها نمی توانند با فرهنگ خود روبرو شوند یا قدر آن را بدانند. بنابراین وقتی کار او را شنیدم، فکر کردم ” پسر این یک چیز عالی است!”.
قطعاتی برای آموزش موسیقی

قطعاتی برای آموزش موسیقی

پنج سال پیش مقاله ای نوشتم در ارتباط با این موضوع که در سایت گفتگوی هارمونیک منتشر شد. به طور خیلی خلاصه می توانم بگویم که هدف از نوشتن آن مقاله که مقاله حاضر نیز در ادامه آن است آموزش نکاتی در موسیقی از طریق قطعاتی بود که به همین منظور ساخته بودم. پس از چند سال فرصت، انگیزه دوباره ای به وجود آمد برای پی گرفتن دوباره این جریان که قرار بود به نوشتن کتابی با همین محتوا ختم شود و به نوعی این مقاله مقدمه ای بر مجموعه مقالاتی است که در نهایت –در صورت مثبت بودن شرایط- به صورت کتاب منتشر خواهند شد.
مراسم تجلیل از اسکار پیترسون

مراسم تجلیل از اسکار پیترسون

حدود یک ماه پیش طی مراسمی در شهر تورنتو کانادا از Oscar Peterson نوازنده توانای پیانو و موسیقیدان Jazz تجلیل به عمل آمد. در این مراسم آقای Daivid Miller شهردار تورنتو رسما” اعلام کرد که از این به بعد ۲۲ ماه June روز Oscar Peterson نام خواهد گرفت.
پایانی بر آغاز (II)

پایانی بر آغاز (II)

فعالیت اصلی بنیاد رودکی مسائل اداری تالار وحدت و رودکی و یا به عبارتی کل ساختمان است، اما دفتر موسیقی بیشتر فعالیتش معطوف به بخش فرهنگی و هنری میباشد و اگر ما بخواهیم همکاری خوبی داشته باشیم باید هماهنگی دقیق بین دو سازمان وجود داشته باشد. البته گاهی مشکلات و ناهماهنگی هایی پیش می آید ولی ما همیشه راه حلی را برای خارج شدن از بن بست ها پیدا کرده ایم، مطمئنا وجود دو سازمان در این مرکز نسبت به مراکزی که توسط یک سازمان اداره میشوند هماهنگی و همکاری بیشتری را نیازمند است.