قسمت ابتدایی یکی از مازورکا های شوپن به شکل زیر میباشد. به آن دقت کنید، خواهید دید که هارمونی انتخابی شوپن برای دست چپ در میزان دوم Em ، در میزان سوم Am و در میزان چهارم D7 میباشد.

نگاهی ساده به دایره پنجم ها نشان میدهد که رابطه میان این آکوردها رابطه پنجم (درست) بوده و همانطور که قبلا" هم صحبت کردیم از این حرکت هارمونیک در موسیقی Jazz هم بسیار استفاده میشود. در این مطلب می خواهیم بطور خلاصه راجع به چند نوع حرکت ملودیک در موسیقی Jazz روی سه آکورد پیاپی که با هم فاصله پنجم دارند صحبت کنیم.

قبل از آن به این چهار میزان از مازورکای شوپن گوش کنید و به این نکته دقت کنید که شوپن خیلی زیاد از ترکیب نتهای چنگ نقطه دار و دولاچنگ در کارهاش استفاده کرده که دقیقا" حس swing دارد.

Opus 17 No 2

در این قسمت راجع به حرکت های ملودی روی توالی سه آکورد با فاصله های سوم عینا" مانند آنچه در مازورکای شوپن دیدم صحبت خواهیم کرد. به این شکل نگاه کنید در گام Bb ماژور از آکورد Cm7 به فاصله پنجم پایین آن یعنی F7 و در نهایت به پایه گام یعنی Bb7 که بازهم یک پنجم پایین F7 قراردارد میرسیم.

یکی از راه های نوشتن ملودی استفاده از هارمونی است و حقیقت موضوع را اگر بخواهید اغلب موسیقیدانان Jazz همین روش را برای تهیه موسیقی استفاده میکنند.

کمتر مشاهده میشود که ملودی Jazz از سر ضرب شروع شود لذا از وسط ضرب اول شروع میکنیم و با یک نت چنگ. میزان اول ملودی شماره یک از ریتم متداولی در Jazz استفاده میکند یعنی تقسیم ضرب دوم به سه نت مساوی.

حرکت آغازین ملودی دوم نیز از نت های چنگ که متداولترین نت در موسیقی Jazz هست استفاده کرده و درست آخر میزان اول ملودی سوم از نتهای دولاچنگ هم استفاده کرده است. در سایر میزانها هم از نت های چنگ استفاده کردیم وچون خواستیم در میزان سوم ملودی فرود بیاید بتدریج در ملودی های اول و دوم از نت های کشیده تر استفاده کردیم.

هیچ دلیل خاصی ندارد و در ضمن لزومی هم ندارد که حتما" اینکار انجام شود چنانچه در مثال سوم این مطلب موضوعیت ندارد.

Cm7-F7-Bb

اما اینکه از چه نت هایی استفاده کنیم تا ملودی زیبا تر شود؟ به تجربه بستگی دارد و میزان شناخت ما از هارمونی. در تمام موارد میزان اول چون شنونده تازه در ابتدای شنیدن ملودی است، بهتر اینکه کمتر از نتهای غیر از آکورد استفاده کنیم لذا اگر دقت کنید در هر سه مورد در میزان اول این موضوع رعایت شده است.

میزان دوم در هر سه مورد شامل حرکتی بوده که لزوما" از نتهای آکورد زیاد در آنها استفاده نشده چرا که ملودی خیلی زود روی پایه گام فرود خواهد آمد. اما باید دقت کرد برای یک میزان خارج آکورد ملودی زدن اشکال خاصی درست نمیکند، بیش از آن به تجربه نیاز دارد تا ملودی بد صدا نشود.

نکته آخر توجه به نت فرود یعنی سل درملودی دوم و دو در ملودی سوم در حالی که هارمونی Bb7 را دنبال میکنه است. دقت کنید که هیچ لزومی ندارد که فرود های ما روی نت های آکورد باشد، همانقدر که ملودی اول خوش فرود است ملودهای بعدی نیز هستند.