والی: در هنرستان عالی به سبک فرانسه درس میدادند

همانطور که از طریق این سایت اطلاع پیدا کردید، دوشنبه گذشته جلسه نقد نغمه به هارمونی ایرانی پرداخت و نظراتی در این رابطه به نقد گذاشته شد. هارمونی در موسیقی ایرانی و چالش های پیش روی آن در زمینه ساخت آکورد و نیز توالی آکوردها در انواع این هارمونی مورد بررسی قرار گرفت و گرایشات مختلفی مطرح شد؛ اما به دلیل کمبود وقت تنها یک گرایش مطرح نشد و آن گروهی بودند که اصولا با استفاده از هارمونی در موسیقی ایرانی موافق نیستند؛ این طیف شامل افرادی با گرایش های سنتگرا در موسیقی دستگاهی و همینطور موسیقیدانانی تحصیل کرده با در اروپا و آمریکا است که تحت تاثیر این گروه سنتگرا، به تاکید بر موسیقی ایرانی در آثارشان گرایش پیدا کرده اند.

یکی از معدود موسیقیدانانی که می توان در این زمینه نام برد رضا والی است. رضا والی متولد سال ۱۳۳۱ در قزوین است. وی تحصیل کرده هنرستان عالی موسیقی، آکادمی موسیقی وین، دانشگاه پیتسبرگ است و سالهاست در آمریکا زندگی و تدریس می کند. آثار والی توسط کمپانی های مطرحی در سطح بین المللی منتشر شده است که از جمله آنها می شود به انتشارات ناکسوس اشاره کرد. وی همچنین جایزه جهانی ارزنده ای را در کارنامه هنری خود دارد.

رضا والی هفت سال پیش در سفری که به ایران داشت و در ملاقاتی که با او (در منزل سید علیرضا میرعلینقی) انجام دادم، وی درباره نگاه خود به آهنگسازای ایرانی و همچنین هارمونی در موسیقی ایران به اظهار نظر پرداخت که در روزهای آینده، کل این گفتگو را در «گفتگوی هارمونیک» می خوانید.

در چه سالی به هنرستان عالی رفتید و همدوره های شما در هنرستان عالی چه افرادی بودند؟
من فکر میکنم اوایل سال ۱۹۶۴ بود که به هنرستان عالی رفتم و اول سر کلاس کلارینت رفتم ولی بعد تغییر رشته دادم و با آقای محمد بیگلری مشغول نوازندگی ترمپت شدم. بعد از مدتی گفتند، لبهای من برای ترمپت کلف است و باید بروم ترمبون! من هم رفتم به کلاس آقای ناصحی برای نوازندگی ترمبون، بعد از آقای ناصحی یک نوازنده از بلغارستان آمدند که در ارکستر بلغارستان ترمبون اول میزدند، ایشان نوازنده خوبی بودند.

در دوره ما بهزاد رنجبران، خسرو سلطانی، فرزاد سلطانی، سعید تقدسی، فرهاد شمس، محمد شمس و… اینها در دوره ای بودند که ما تحصیل می کردیم. استاد سلفژ و هارمونی ما آقای یوسف زاده بود، آقای حسین ناصحی هم هارمونی به ما درس میدادند، آقای مصطفی پورتراب بودند، آقای هوشنگ استوار بودند که هارمونی درس میدادند.

آن زمان تازه خانم فوزیه مجد آمده بودند ایران و کلاسهایی با ایشان داشتیم. چند ماه آقای محمدتقی مسعودیه آمدند و چیزی شبیه به اتنوموزیکولوژی درس دادند.

من کلاس یازده بودم که هنرستان را رها کردم و امتحان ورودی آکادمی وین را دادم و قبول شدم و هم ترمبون میزدم و هم رشته آهنگسازی میخواندم. بعدا رشته آموزش موسیقی را خواندم. سال ۱۹۷۶ جایزه اول رشته آموزش موسیقی را گرفتم. سال ۱۹۷۸ هم تحصیل آهنگسازیم به پایان رسید و این زمان بود که میخواستم بیایم ایران ولی برادرم گفت دو سال در دانشگاه درس بخوان و دکترا بگیر بعد از دو سال درس خواندن؛ در همین زمان بود که انقلاب و بعد جنگ ایران پیش آمد که منجر به ماندن من در آمریکا شد.

دانش شما در زمینه موسیقی وقتی به اروپا رفتید در حد مطلوبی بود؟
در هنرستان عالی به سبک فرانسه درس میدادند و استادان ما خیلی ها در فرانسه درس خوانده بودند، مخصوصا سلفژ ما خیلی خوب بود، هنوز هم سلفژ من خوب است؛ دیکته و سلفژی که به ما درس میدادند خیلی خوب بود.

در مورد ساز هم خوب بودند استادان و کسانی که در هنرستان ساز زدند، بعدا که در امتحان ورودی آکادمی های معتبر امتحان دادند قبول شدند، مثل خسرو سلطانی یا کسانی که رفتند فرانسه. هر ثلثی از ما امتحان میگیرفتند و ما باید جلوی هیات ژوری ساز میزدیم، بچه ها مدام تمرین میکردند، علاقه خودمان هم بود. بعضی از بچه ها وقتی هنرستان تعطیل میشد از دیوار بالا میرفتند و تا ساعت ۱۰ یا ۱۱ شب میماندند در هنرستان!

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

نقد تاریخ نگاری موسیقی ایرانی (XIII)

مشکل بی نامی منطقه و بلا تکلیفی در این مورد در همه تحقیقات و نوشته های تاریخی به چشم می خورد که به چند مورد آن به عنوان نمونه می پردازیم:‌

«توانایی یا دانایی»

از روزگار سرودن مولانا تا امروز این مصرع از دفتر چهارم مثنوی گزین‌گویه‌ای مشهور شده است. آن را همراه ضرب‌المثل دیگر، «کنار گود نشسته می‌گوید لنگش کن»، برای رد نقد به کار می‌برند (گرچه تنها کاربردشان این نیست). با آوردن این مصرع تلویحا از منتقد می‌خواهند تنها به شرطی نقد کند که بتواند کاری بهتر یا همسنگ اثری که نقدش می‌کند، انجام دهد (و اینجا هم مقصود از «نقد» اغلب داوری منفی است). در حقیقت گوینده‌ی این جمله می‌خواهد «مرجعیت» نقد و منتقد را برای خرده‌گرفتن بر این یا آن اثر زیر سوال ببرد.

از روزهای گذشته…

گزارشى از اجراى اپراى فاوست در سالن متروپولیتن

گزارشى از اجراى اپراى فاوست در سالن متروپولیتن

اپراى (فاوست) اثر چارلز گونو، اثرى غنى از ملودى هاى زیبا اما با عمق احساسى بسیار کم است. یک اجراى جدید از این اثر در سالن اپراى مترو پولیتن به روى صحنه رفته است. تمام چشم ها به ساخته آندرى شربان دوخته شده بود. ممکن است هدف او کم اهمیت جلوه دادن سبک کار گونو باشد، که البته این کار جداً سخت است.
یادبودی برای فرزانه نوایی

یادبودی برای فرزانه نوایی

فرزانه نوایی، برجسته ترین چنگ نواز ایرانی که سال ها در اتریش اقامت داشت چند روز پیش بر اثر بیماری سرطان، در سن چهل و هشت سالگی در یکی از بیمارستان های شهر برگنز درگذشت. این یادداشت، یادبودی است کوتاه برای او و همدردی کوچکی با همسر و خواهر هنرمندش؛ فیروزه نوایی و خسرو سلطانی.
«آسمان، مهتاب» منتشر شد

«آسمان، مهتاب» منتشر شد

آلبوم «آسمان، مهتاب» با صدای هادی فیض آبادی و آهنگسازی کاوه سروریان به مناسبت نوروز ۹۲ منتشر شد. پس از گذشت ماه ها بالاخره آلبوم «آسمان، مهتاب»، توسط شرکت هزار نغمه بسته نگار روانه بازار موسیقی شد. آسمان مهتاب اثری در باب احیای موسیقی سنتی نیست، بلکه تلاش می کند تا با بهره گیری از امکانات موسیقی دستگاهی ایران سخنی به فراخور زمان ارائه کند، این نکته ای است که امروزه در میان آثار منتشر شده از هنرمندان موسیقی ایران کمتر دیده می شود.
چشمه ای جوشیده از اعماق (V)

چشمه ای جوشیده از اعماق (V)

بنابراین شش حالت در رابطه T و M متصور خواهد بود که در تمامی این شش حالت، T می تواند در اکتاو نیز ظاهر شود. از نظر گردش نغمه ها نیز در روند یک اثر تینتینابلی، خط ملودیک (M)، عموماً حول مرکز ثقلی می گردد که هرچند در بیشتر موارد تونیک است اما لزوماً همیشه تونیک نبوده و می تواند دو نوت دیگر تریاد نیز باشد. نکته دیگر اینکه بخش ملودی می تواند بیش از یک خط باشد.
بارکلی جیمز هاروست – II

بارکلی جیمز هاروست – II

مدتی بعد در سال ۱۹۷۳، گروه قراردادی با کمپانی پولیدور (Polydor) منعقد کرد که نتیجه آن بتدریج از راه رسیدن بخت مساعد بود. اولین آلبوم آنها برای پولیدور Everyone Is Everybody Else نام داشت که به نظر امیدبخش میرسید.
حضور خلوت انس است و دوستان جمع اند (III)

حضور خلوت انس است و دوستان جمع اند (III)

تنها در این شرایط است که هنرمند با انبانی پُر از اثر و معنویت حضور ظاهر می‌شود. پس از هر خلوت حضوری خلاقی در تنهایی، باید که از طریق دروازه‌ای وارد جهان ارتباطات و تبادلات شد تا هم اثر به گوش دیگران رسد و هم هنرمند بتواند خود را از دام تکراری مرگ‌آفرین رهایی بخشد.
اجرای اثری مدرن در کنار باروک با اجرای موتر!

اجرای اثری مدرن در کنار باروک با اجرای موتر!

فوریه ۲۰۰۷ بود، سوفیا گوبایدولینا جایزه ارزشمند باخ هامبورگ را کسب کرد، به عنوان پیشتاز در موسیقی کلاسیک معاصر که پلی زده بین موسیقی شرق و غرب. گوبایدولینا آهنگسازی است متولد ۱۹۳۱ با مسقط‌الراس تاتارستان روسیه که در ۱۹۹۲ به آلمان کوچ کرده است.
بررسی تطبیقی سه نغمه‌نگاری مختلف ردیف میرزا عبدالله برای سنتور (VI)

بررسی تطبیقی سه نغمه‌نگاری مختلف ردیف میرزا عبدالله برای سنتور (VI)

چنان که در بخش «چه چیزهایی باید ثبت شود؟» نیز به آن پرداختیم یکی از مهم‌ترین نکاتی که یک نغمه‌نگاری را از دیگری متمایز می‌کند توانایی‌اش برای ثبت تغییرات شدت‌وری است. در مورد ردیف ناگفته پیدا است که رشد چنین توانایی‌هایی تابعی است از اهمیتی که مجری و نغمه‌نگار برای تغییرات شدت‌وری قائل‌اند. یعنی تا چه حد در موسیقی این ظرافت‌ها جاری است و تا چه حد لازم است که ثبت و از این طریق منتقل شود.
ویلنسل (V)

ویلنسل (V)

ویولنسل، نمونه ی تکامل یافته ای از باس ویولن است که در سال ۱۵۵۶ توسط Jambe de Fer برای اولین بار عرضه شد که در ابتدا سازی با سه سیم بود. احتمالاً گابریلی نخستین آهنگسازی بود که باس ویولن را در اثر خود به نام Sacrae symphoniae به سال ۱۵۹۷ مورد توجه خاص قرار داد.
تأملی بر آموزش گیتار کلاسیک در ایران (IV)

تأملی بر آموزش گیتار کلاسیک در ایران (IV)

در بیشتر آموزشگاه‌های موسیقی تأکیدی بر یادگیری تئوری موسیقی پیش یا حین دوره‌ی نوازندگی نمی‌شود و اگر هم، چنین دوره‌هایی اجرا شود چندان بر ذائقه و درک موسیقایی هنرجو راهگشا نمی‌افتد (به این دلیل که ضرورت آن به‌درستی برای هنرجو و خانواده‌ها تشریح نمی‌شود و از روش‌های مناسب هرگروه سنی بهره برده نمی‌شود و هدف را بر ساختن یک شنونده‌ی خوب موسیقی قرار نمی‌دهند). از آنجا که جلسات هفتگی سی‌دقیقه‌ای فرصت کافی برای آشنا‌کردن هنرجو با موسیقی و نه صرفاً نوازندگی در اختیار مدرس قرار نمی‌دهند، دوره‌ی آموزش گیتار به آموزش یک یا دو کتاب مقدماتی و چند ترانه‌ خلاصه می‌شود.