گفتگوی هارمونیک | Harmony Talk

سجاد پورقناد

سجاد پورقناد متولد ۱۳۶۰ تهران
نوازنده تار و سه تار، خواننده آواز اپراتیک و سردبیر مجله گفتگوی هارمونیک
لیسانس تار از کنسرواتوار تهران و فوق لیسانس اتنوموزیکولوژی از دانشکده فارابی دانشگاه هنر تهران
مدرس دانشگاه هنر ایران

Posts by سجاد پورقناد

میرعلی‌نقی: دهه شصت، دورۀ قحطی آرشیو موسیقی بود!

من سال­هایِ سال از موسیقیِ ایرانی که مظاهرش مثلاً وفایی بود و اسدالله ملک بود واقعا بدم می‌ آمد! ببخشید، اینقدر واضح صحبت می‌­کنم! اما واقعاً این بود و بهتر است که اینرا بگذاریم به حساب جوانی و کم سنی و نداشتنِ تجربه و شناخت.

میرعلی‌نقی: تفاوت بین دهه شصت و هفتاد از زمین تا آسمان است

کاملاً خاطر حضورم هست که دلار ۱۶ تا یک تومانی بود. یک ویولن چک برایم خرید، سه هزار تومان که می‌ شد ۲۰۰ دلار که سال‌ها! آنقدر ذوق داشتم که حتی یادم هست که داشت باران می‌آمد، من از دیدن باران به شوق می‌ آمدم… تقاطع خیابان ایرانشهر سال ۶۰ الی ۶۱ همه منازل ویلایی بود، غیر از ۳ الی ۴ تا تا ساختمان بلند اداری؛ همه خوش ساخت بود و دارای باغ و باغچه بود. از تصور هوای بارانی و باغ و باغچه و بوی خاک، مست بودم.

میرعلی‌نقی: «سازه‌های میانی» در حال افول است

بعضی از دلال‌هایِ عمدتا ژاپنی و چینی با یک کوله پشتی بر دوش، سال‌هایِ سال، در این جمعه بازار تهران بودند، از این طرف به آن طرف این آمپلی ها را می خریدند، بار می‌کردند و می بردند آن‌ور آب. در واقع نمی‌خواستند اینها را تعمیر کنند و استفاده کنند، بلکه خواستار این بودند که از طلا و نقره و پلاتین داخل آن استفاده کنند!

میرعلی‌نقی: علاقه من به سیستم های صوتی قدیمی نوستالژیک نیست

اصلاً رویکردِ بنده حالتِ نوستالژیک ندارد؛ انتخاب کیفی است. بسیاری از افراد هم با این تکنولوژی دوربین هایِ دیجیتالِ فعلی کار کرده‌اند و هم با تکنیکِ سلولوئید قدیم، البته قدیم که چه عرض کنم؛ تقریبا ده سال پیش! خیلی هم گران تمام می‌شد… نگاتیو، خیلی قیمتش بالا بود ولی آنها تا تهِ دیجیتال که پیش می‌روند باز آنالوگ را انتخاب می‌کنند و برمی‌گردند به آن ابزاری که قبلا بوده، زیرا یک کیفیتِ متفاوتی را در این اَبزار می‌بینند.

میرعلی‌نقی: مرز ربات و انسان باید مشخص باشد

ملاحظه بفرمایید می‌‌گویند تا ۲۰ سال دیگر در حوضِ پارک‌ها و جوی‌ها آب دیگر جاری نیست. یک مایعِ سیلیکونیِ خاص است که شما نگاه کنی یا در آن دست بگذارید عینِ آب است، منتها آب نیست؛ یک طوری کش هم می‌‌‌آید و لزج است. به هر حال، یک جایگزین است که ممکن است بشود و ممکن است نشود؛ این مایع ممکن است کاربردهایِ آب هم داشته باشد.

میرعلی‌نقی: آدمیست که جهان را معنی می‌کند

در امروز، مشکل من با کلِ پدیده هنر، این است که انسان دارد از آن حذف می‌‌‌شود. به‌نظر من جایی که انسان نباشد، هیچ چیز نیست. اگر انسان نباشد، نمی گویم این دنیا و این آسمان‌ها و کهکشان نیستندُ نه اینها هستند. انسان ذره­ای بسیار ناچیز و خُردی بیشتر نیست؛ ولی باز هم از دید ما‌ها که انسان هستیم – فکر می‌‌­کنیم البته انسان هستیم! معنای این جهان، از مجرایِ دیگری جز انسان، نیست. آدمیست که جهان را معنا می‌‌ کند و به آن شکل تازه می‌دهد.

اعجازی در موسیقی ایران؛ درباره هشت سال پایداری کر‌ فلوت تهران

یک کاغذ روبروی خود بگذارید و نام بزرگترین نوازندگان زنده ایران را در سازی مشخص مثل ویولن، ویلنسل، سنتور، تار و… یادداشت کنید. حالا فرض بگیرید که این گروه از نوازندگان بخواهند یک ارکستر با هم تشکیل بدهند و همگی در کنار هم به اجرا بپردازند. با اطلاعاتی که از جامعه موسیقی ایران دارید شاید بدانید که این اتفاق شبیه به خیال‌بافی‌ِ کودکانه‌ای به نظر می‌رسد، چراکه حتی اگر هنرمندان اختلاف شخصی با هم نداشته باشند، از نظر سطح هنری اختلافاتی دارند که ترجیح می‌دهند به صورت انفرادی یا حداقل با گروهی کوچک‌تر از همکاران خود هم‌نوازی داشته باشند. حالا یک گزینه دیگر به این فهرست اضافه کنید: این نوازندگان نه تنها دستمزدی بابت این همکاری نخواهند داشت، بلکه باید به عنوان اسپانسر هم در این گروه حاضر شوند، تمرین‌های این گروه نیز برای هر اجرا کم تعداد نخواهد بود و بیش از یک غیبت موجه منجر به اخراجِ نوازندگان خواهد شد!

میرعلی‌نقی: خطاهای طبیعی جزو کاراکتر انسانی است

ایشان، در سال ۱۳۹۰ فوت کردند. تنها جایی که خبرِ فوت ایشان را منتشر کرد؛ مجلهِ «جهان کتاب» بود. مجلهِ جهان کتاب، یک بخشِ ویژه‌ای، به نام متوّفیان (به اصطلاح افرادی که درگذشتند) دارد؛ که این بخش، بسیار از اهمیّتِ ویژه ای برخوردار است و اینکه نام افرادی که در این بخش ثبت شده اند در رسانه¬ها نیستند. حتی در رسانه¬هایِ عمومی نیز، منتشر نمی شوند و در مجللات نیز، به دلیل اینکه گرایشاتِ مردم، به آن کم شده است و به دنبال این اتفاق، عنوان¬ها و تیتراژها نیز، به حداقل رسیده؛ بنابراین یافت نمی‌شود و همچنین در فضایِ مجازی نیز، دیده نمی شود.

رهبر دائم یا میهمان؟

در سال ۱۳۸۵ یک بحث و جدل مطبوعاتی درباره رهبری ارکستر سمفونیک تهران در گرفت؛ آنروزها ارکستر سمفونیک تهران، فضایی پر التهاب و پرتنشی را تجربه می‎کرد و رهبران ارکستر یکی پس از دیگری هدایت این ارکستر را به عهده گرفته و عموماً نتیجه مطلوبی از این همکاری‌ها به جای نمی‌ماند. در سال ۱۳۸۴ علی رهبری مدت کوتاهی رهبری ارکستر سمفونیک تهران را به عهده گرفته بود و با روی کار آمدن دولت محمود احمدی‌نژاد به فعالیت این رهبر سرشناس پایان داده شد. نوازندگان ارکستر گروهی همدل با علی رهبری بودند ولی از طرف گروهی که مخالف حضور او بودند، پیشنهادهایی برای رهبری افراد کم‌تجربه تر و جوان‌تر داده می‌شد.

بیشتر بحث شده است