روی اوربیسن، صدایی با نفوذ (I)

روی کلتون اوربیسن (1936-1988)
روی کلتون اوربیسن (1936-1988)
روی کلتون اوربیسن (Roy Kelton Orbison) خواننده، ترانه ‌سرا و موسیقی ‌دان راک اند رول آمریکایی که به خاطر صدای متمایز و بانفوذ، ساختار پیچیدهٔ آهنگ‌ها و اشعار احساسی و محزونش شناخته شده ‌است. اوریبسن در تگزاس بزرگ شد و در گروه راک ابیلی-کانتری و غربی در دبیرستان، آغاز به خواندن کرد تا آنکه با شرکت ضبط سان در ممفس قرارداد بست.

بزرگترین موفقیت وی با شرکت ضبط مانیومنت در اوایل و اواسط سال ۱۹۶۰ بود. زمانی که ۲۲ آهنگ وی در بین ۴۰ آهنگ برتر بر روی بیلبورد آمریکا قرار گرفت، همچون: “فقط تنهایی” (Only the Lonely)، “گریستن”، “رویاها” و “اوه، بانوی زیبا”. حرفه وی در سالهای ۱۹۷۰ دچار رکود شد اما مورد استفاده قرار گرفتن یکی از آهنگهایش در فیلمی از دیوید لینچ در سالهای ۱۹۸۰ بار دیگر جانی تازه به آثار او بخشید.

در سال ۱۹۸۸ آلبوم جدید سولوی خود را عرضه نمود و همچنین به گروه The Traveling Wilburys پیوست با حضور: جرج هریسون (George Harrison)، باب دیلن (Bob Dylan)، تام پتی (Tom Petty) و جف لاین (Jeff Lynne). اوربیسن در دسامبر همان سال بر اثر حمله قلبی، در اوج موفقیت درگذشت. وی تجربه های دلخراشی در زندگی داشت از جمله مرگ همسر اولش و مرگ دو فرزندش در تصادفهای جداگانه.

audio.gif قسمتی از “dream baby” اثر اوربیسون را بشنوید

روی اوربیسن به طور طبیعی صدایی میانه داشت با اینحال می توانست نتهای زیر در حد صدای تنور را به سادگی بخواند، دامنه صدای وی سه تا چهار اکتاو بود. به دلیل ترکیب صدای قدرتمند و برانگیخته اوربیسن و موسیقی پیچیده وی، موسیقی او را اپرایی دانستند و همچنین او را “کاروسوی راک” نامیدند، به یاد انریکو کاروسو (Caruso Enrico) خواننده اپرای ایتالیا. خوانندگانی چون: الویس پریسلی و بونو (Bono) صدای اوربیسن را بهترین و خاص ترین صدایی که تا به حال شنیده اند توصیف کردند.

در حالی که دیگر افراد در موسیقی راک اند رول سالهای ۱۹۵۰ و ۶۰ جسارتی بی رحمانه را نسبت به او به تصویر کشیدند که بسیاری از آثار اوربیسن را به سکون، یاس و آسیب پذیری رساند. وی در هنگام اجراهایش بر روی سن ساکن و تنها بود، لباسهای سیاه بر تن و عینکی تیره بر چشم داشت که شخصیتی مرموز به او می بخشید.

audio.gif قسمتی از “you got it” اثر اوربیسون را بشنوید

در سال ۱۹۸۷ توسط ستایشگر همیشگی خود: بروس اسپرینگ استین (Bruce Springsteen) به تالار مشاهیر راک اند رول معرفی شد و همان سال به تالار مشاهیر ترانه سرایان شهر نشویل در ایلالت تنسی آمریکا نیز وارد شد. مجله رولینگ استون در بین ۶۰۰ موسیقیدان با آثار ضبط شده، نام اوربیسن را در رده ۳۷ لیست خود قرار داد و در سال ۲۰۰۸ این مجله او را در رده ۱۳ بین ۱۰۰ خواننده برتر تمام دوران قرار داد.

خانواده اوربیسن در شهر وینک در غرب تگزاس زندگی می کردند که اوربیسن ویژگیهای زندگی در آنجا را چنین توصیف کرده:” فوتبال، نفت، روغن و شن”، او سالها پس از آنکه قادر به ترک این شهر ویران شد، اظهار خوشحالی می کرد. همه فرزندان خانواده اوربیسن دچار ضعف بینایی بودند، بنابراین روی، از همان دوران کودکی عینک بر چشم داشت.

در کودکی مبتلا به بیماری یرقان شد که باعث جلوآمدن گوشهایش شد. اوربیسن نسبت به ظاهر خود اعتماد به نفس نداشت، در سنین جوانی موهایش که به سفیدی می گراییدند را مشکی می کرد. اوربیسن خیلی ساکت بود و خود را بی اهمیت می پنداشت، بسیار مودب و مهربان بود که بر اساس نوشته های بیوگرافر اوربیسن: آلن کلایسون (Alan Clayson) این خصوصیات از تربیت و رویش جنوبی وی سرچشمه داشت، با این وجود اوربیسن همیشه در اوج خوانندگی و شهرت و در زمان مرگش مرکز توجه همگان بود.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

موسیقی‌ فیلم در خدمت سینما یا نظام ستاره‌سازی؟ (II)

از موسیقی فیلم‌های ماندگار علیقلی در این دسته باید به نمونه عالی مدرسه موشها به کارگردانی محمدعلی طالبی و مرضیه برومند در سال ۱۳۶۴ اشاره کرد. با اینکه این فیلم بطور کامل موزیکال نبود. اما، ترانه‌ها جلوه و جذابیت خاصی به آن می‌داد. البته این خود به عنوان آغاز یک راه برای جذب مخاطب بود. مردم علاقه‌مند به شنیدن ترانه‌های شاد و موسیقی ریتمیک و ساده بودند و علیقلی به خوبی از پس این کار برآمده بود. شایان توجه است که ترانه‌های فیلم هیچ کدام نتوانستند شهرت و محبوبیت ترانه تیتراژ سریال تلویزیونی را تکرار کنند، اما در یک ساختار کلی مناسب کلیت فیلم بود.

مروری بر «کنسرت کوارتت کلنکه» سی و سومین جشنواره‌ی موسیقی فجر

از همان هنگام که لا-ر، دو نت کشیده‌ی سوژه‌ی اصلی مجموعه‌ی «هنر فوگ» باخ را ویلن نواخت مشخص بود که قرار است «کوارتت کلنکه» چه ردای متفاوتی (نسبت به اجرای مشهورتر کوارتت‌های اِمِرسون، جولیارد و کِلِر) بر تن این فوگ‌های به‌غایت هنرمندانه‌ی در معما رهاشده بپوشاند، و از آن بیشتر تا چه اندازه قرار است موسیقی با همان سوژه‌ی گشاینده همچون نوشدارو به یک کرشمه دیگر اجراهای جشنواره را (چهار اجرا که پیش از آن دیده بودم) از خاطر بزداید و به رویدادی در دل فرهنگسرای نیاوران تبدیل شود.

از روزهای گذشته…

راجع به سبک موسیقی شوپن

راجع به سبک موسیقی شوپن

ملودی هایی که مانند امواج آب بالا و پایین میرند و گه گاه با هم تصادمی هم دارند، آکوردهای پیچیده و در مواردی حتی ناشناخته که با تاخیری مثبت یا منفی نسبت به ملودی برای خود حرکت میکنند، کادانسهای غافلگیرانه در مواقعی که اصلا” انتظار آنها نمی رود، ظرافت های بدیعی که در هر قطعه برای تزئیین ملودی ها بکار برده شده و… همه و همه را از هیچ کس غیر از Chopin نمی توان انتظار داشت.
نی و دندان (II)

نی و دندان (II)

صدای نی ایجاد شده در نی ارتباط مستقیمی با طول و عرض و عمق کام و ارتفاع دندانها، شدت دمش و قوت و اندازه و پهنای زبان و… دارد و می شود به این نتیجه هم رسید که کیفیت تولید صدای نی برای هر نوازنده نی ای، نقطه اوجی دارد که بهتر از آن نمی تواند کیفیت صدای تولید شده را ارتقا بخشد و از توانایی فیزیکی او خارج است؛ همان طور که گفته شد در تولید صدای نی هر نوازنده ای در صورت تداوم به نقطه اوج خود خواهد رسید ولی در صورت عدم رعایت این ظرایف ممکن است سیر نزولی هم داشته باشد، اگر نوازنده ای صدای مطلوبی تولید می کند شک نیست که شرایط مناسب فیزیکی را هم داراست.
منتشری: از ده سالگی تهران بودم

منتشری: از ده سالگی تهران بودم

دلیل اصلی آن، این است که من از سنین ۱۰-۱۱ سالگی از شهرستان [لنگرود] به تهران آمدم و بقیه سال های زندگی ام را در این شهر بودم. یعنی منزل ما یا در سه راه سیروس یا بازار آهنگرها بوده است و با افرادی همراه بودم که همین لحن را شنیده ام و “بیات تهران” که می خوانم را تهرانی اصیل هم نمی تواند بخواند. “هفت سین” و “چهارشنبه سوری” و “کوچه باغی” و… مربوط به تهران است که استاد بعدا این ها را با ردیف های آوازی تطبیق داده بود.
نگاهی به موسیقی قوالی در هند و پاکستان (II)

نگاهی به موسیقی قوالی در هند و پاکستان (II)

از صدر اسلام بیشتر محافل عمومی مختص مردان بود. زنان در شرایط خاص می توانستند در جنگ ها شرکت کنند، اما ترجیح داده می شد که کمتر در این محافل عمومی حضور یابند. مجالس موسیقی قوالی هم چون گردهمایی موسیقی مذهبی به شمار می رفت تنها به مردان اختصاص داشت.این سنت تقریبا به همان شکل تا به امروز حفظ شده است.
دیم اثل اسمایت، آهنگسازی معترض (II)

دیم اثل اسمایت، آهنگسازی معترض (II)

دوره ای که اثل در زندان سپری کرد، تجربه ای بسیار عالی درباره ی اراده ی جمعی و از خودگذشتی زنان در هر سن و از هر طبقه ی خانوادگی به او می آموخت. یک روز که زندانی ها در حال هواخوری بودند، اثل پشت پنجره ای که به حیاط زندان مشرف بود رفت و با استفاده از مسواکش سرود مبارزه برای حق رأی که توسط آنها خوانده می شد را رهبری کرد. در همین حال، سر توماس بیچام که به ملاقات اثل آمده بود، وارد زندان شد و او را در حال رهبری مارش زنان دید.
کتابی درباره رضا ورزنده (IV)

کتابی درباره رضا ورزنده (IV)

سنتور رضا ورزنده سنتوری ده‌خرک بوده که او براساس نیازهای خود تغییراتی پس از ساخت در آن داده است. این تغییرات بدین‌شرح‌اند:
گروه «بربطیان» با حسین بهروزی نیا در تالار وحدت می نوازند

گروه «بربطیان» با حسین بهروزی نیا در تالار وحدت می نوازند

حسین بهروزی نیا نوازنده و آهنگساز شناخته شده موسیقی ایرانی شنبه بیست و چهارم آذر ماه تازه ترین کنسرت خود را برای اولین بار با گروه «بربطیان» در تالار وحدت تهران برگزار خواهد کرد. گروه موسیقی «بربطیان» روز شنبه ۲۴ آذر ماه برای اولین بار کنسرتی را با همراهی حسین بهروزی نیا نوازنده مطرح عود در تالار وحدت تهران اجرا خواهد کرد. برنامه این کنسرت اجرای آثاری از حسین بهروزی نیا است که در بخش های مختلف پیش روی مخاطبان قرار می گیرد. در این کنسرت که شامل هفت نوازنده عود و بربت و چهار نوازنده سازهای کوبه ای است بهناز بهنام‌نیا، مریم خدابخش، امین حیدری، حمید خوانساری، امین یساولی، حمید حاصلی به عنوان نوازندگان بربط و نگار اعزازی، فرهاد صفری، بهنام معصومی، پژمان نقشبندی به عنوان نوازندگان سازهای کوبه ای گروه اجرایی را تشکیل می دهند.
گوستاو هولست، آهنگساز سرشناس انگلیسی (III)

گوستاو هولست، آهنگساز سرشناس انگلیسی (III)

هولست و نیز ون ویلیامز در جریان فعالیت خود در جهت ناسیونالیسمی بسیار اصیل تر از ناسیونالیسم الگار و دلیوس، از دستاوردهای دو موسیقیدان فاضل و معاصر خود، سیسیل شارپ (۱۹۲۴-۱۸۵۹) و آرنولد دولمتش (۱۹۴۰-۱۸۵۸) به خوبی کمک گرفته اند. شارپ نخستین جمع آوری کننده بزرگ فولکلورهای انگلیسی، موسس انجمن رقص عامیانه و شخصی است که روح ملی آهنگسازان انگلیسی را بازسازی کرده است. شارپ غنی ترین گنجینه مصالح مورد نیاز خود را در روستایی در ارتفاعات کوه های آپالاش در ایالات متحده یافته بود. دولمتش در سالهای ۱۹۱۶ تا ۱۹۱۸ از این روستا دیدن کرده بود.
بهترین ویولنهای فولتن در معرض نمایش

بهترین ویولنهای فولتن در معرض نمایش

سنگ، تمر، کتاب کمیک یا هر کلکسیون دیگری، فرق ندارد، کلکسیونر دوست دارد به نمایش بگذارد مجموعه‌اش را. دیوید فولتن، ویولن‌نواز آماتوری که گنج‌بان بهترین کلکسیون ویولن هم هست، این کار را به خوبی انجام داده در پروژه تهیه یک سی‌دی و یک دی‌وی‌دی همراه، که بناست در نوامبر امسال منتشر شود.
صنعت فرهنگ (قسمت اول)

صنعت فرهنگ (قسمت اول)

صنعت فرهنگ از جمله مفاهیمی است که در قرن بیستم توسط تئودور آدورنو برای توضیح چگونگی عملکرد مراکز تولید محصولات فرهنگی که – آدورنو آنها را تولید کنندگان فرهنگ نیز می‌دانست – در ساختمان فرهنگ توده ای مدرن به کار برده شد.