ویژگیهای ارتعاشی چوب و کوک کردن صفحات ویولن (XII)

قوانین Niewczyk و Jansson برای کوک کردن صفحات:
در آخرین مرحله آزمایشات Niewczyk (تصویر۱۶-۱) ضخامت صفحات را طوری مشخص می کنیم که بتوانیم آنها را با نتایج حاصل از تجربیات هاتچینز(Hutchins) مقایسه کنیم. بر اساس این قیاس باید بگویم که اگر کل سطح صفحه نازک شود، فرکانس های رزونانس اول و دوم به اندازه ۷۰% از مقدار ضخامت کم شده، کاهش می یابند، در حالیکه در رزونانس پنجم این عدد به ۵۰% می رسد و زمانیکه ضخامتها در یک صفحه تخت کم می شود به اندازه ۱۰۰% از کاهش ضخامت در صفحه، فرکانس های رزونانس نیز کاهش می یابند، بنابراین می توان نتیجه گرفت که قوسهای صفحات بیشترین تأثیر را در کاهش رزونانس می گذارند و این حالت بیشتر در رزونانس پنجم دیده می شود.

نتایج فرکانس ها بر اساس نازک شدن صفحه نشان می دهند که نازک شدن صفحه در نواحی بیرونی بیشتر رزونانس پنجم را تحت تأثیر قرار می دهد در حالیکه نازک کردن صفحه در نواحی مرکزی بر روی رزونانس اول و دوم تأثیر گذار هستند، یعنی به همان صورتی که در یافته های Hutchins(جدول ۵-۱) دیده می شود.

جدول ۵-۱:
تغییرات فرکانس در نواحی مختلف نازک شده در صفحات، (-۳/-۹ یعنی نازک شدن در قسمت خارجی (۵٫۱ به ۴ میلی متر) که به ما یک تغییر فرکانسی -۳% را می دهد و با نازک شدن صفحه در قسمت داخلی (۴ به ۲٫۸ میلی متر) یک تغییر فرکانسی برابر -۹% را خواهیم داشت).

محدوده های ضخامت در جدول زیر آورده شده اند.



تصویر ۱٫۲۲٫ خطوط نودال و کوک کردن باس بار. هاشورها ناحیه خطوط نودال را نشان می دهند. a) یک باس بار خیلی بلند (۱۷٫۲ میلی متر و ۳۱۳ هرتز)،b ) باس بار کمی کوتاهتر (۱۴٫۴ میلی متر و ۳۰۸ هرتز، c ) باس باری با ارتفاع ۱۲٫۸ میلی متر و ۳۰۷ هرتز (ارائه شده از Bissinger و Hutchins به سال ۱۹۷۶).
پیش بینی های علمی:
محاسبات بر اساس روشهای عوامل دربر گیرنده محدود، پیش بینی می کند که رزونانس های اول و دوم نسبت به ضخامت از خود واکنش بیشتری را نشان می دهند در حالیکه رزونانس پنجم نسبت به شکل و فرم قوسها حساس می باشند. بعلاوه این محاسبات حاکی از این هستند که رزونانس اول و دوم بیشترین حساسیت را نسبت به محدوده های ضخامت شماره سه و چهار موجود در تصویر جدول ۵-۱ و رزونانس پنجم نسبت به دو محدوده ضخامت بیرونی یعنی محدوده شماره دو و سه موجود در همان تصویر از خود نشان می دهند.

اطلاعات حاضر نشان می دهد که ضخامت موجود در قسمت مرکزی صفحه رزونانس دوم را بیشتر از رزونانس پنجم تحت تأثیر قرار می دهد، همچنین باس بار بیشتر در رزونانس پنجم تأثیرگذار است تا رزونانس دوم (جدول ۴-۱).

کوک کردن باس بار:
با استفاده از روش کلادنی می توانیم باس بار را تنظیم نمائیم که در تصویر ۲۲-۱ سه مرحله از تنظیمات باس بار بر اساس الگوهای کلادنی نشان داده شده است. با داشتن یک باس بار محکم، خطوط نودال موجود در رزونانس پنجم نمی توانند از لبه های انتهایی باس بار عبور کنند. در این حالت اگر صفحه رو در عرض باس بار به ارتعاش در نیاید، دارای مقاومت و سفتی بسیار زیادی خواهد بود.

بوسیله نازک کردن و کم کردن طول باس بار فرکانس رزونانس تقریبا شش هرتز کاهش می یابد و در نتیجه خطوط نودال به ایجاد یک شکل حلقوی تمایل پیدا می کنند، که با نازک کردن پی در پی باس بار و پائین آوردن فرکانس رزونانس،خطوط نودال به شکل حلقوی ایجاد می شوند. همانطور که در تصویر ۲۲-۱ ملاحظه می کنید، تغییرات خطوط نودال در سمت راست صفحه نسبت به سمت چپ صفحه بیشتر است.

تصویر ۱٫۲۳٫ رزونانس شماره ۲ و ۵ در صفحه زیر. a) با توزیع ضخامتی یکسان، b ) با پخش بیشتر خطوط نودال در قسمت بالا، ضخامت صفحه در قسمت بالا بیشتر از قسمت پائین است، c) رفتن خطوط نودال به سمت بالا در رزونانس پنجم و قطع کردن لبه ها در این حالت صفحه در قسمت وسط یعنی C شکل بسیار مقاوم و محکم است (ارائه شده توسط Hutchins به سال ۱۹۸۹).

به نظر می رسد آخرین تنظیمات بر روی قسمتهای مرکزی و فوقانی باس بار باعث خمیدگی بیش از حد خط نودال پائینی می شود که در نتیجه این خط نودال به سمت لبه صفحه ساز که نزدیک به باس بار است ادامه می یابد و آن را قطع می کند.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

مختصری درباره فرم موسیقی ایرانی (I)

در موسیقی ایران فرم مشخص وجود ندارد. هر قطعه فرم مخصوص به خود دارد. برای تشخیص فرم باید تا انتهای قطعه گوش داد. اگر قطعه ای را فورا در ابتدا تشخیص دادیم که چیست مثلا چهارمضراب یا تصنیف اینها ژانر و گونه هستند و فرم نیستند. در فرم بخش های مختلف را با حروف بزرگ لاتین نشان می دهیم. هر جمله در موسیقی یک فرم مشخص دارد هر چقدر هم کوتاه باشد. برخی فرم ها موفق تر می شوند مانند پیش درآمد اصفهان نی داوود، در ادامه به انواع ژانرها و فرم های موسیقی ایرانی خواهیم پرداخت.

مروری بر کتاب «ردیف آسان است؛ قدم به قدم با ردیف موسیقی ایران، دستگاه شور»

روژا پیتِر –ریاضیدان مجار- در کتاب «بازی با بینهایت» بدون اینکه نام کتابش را «ریاضی آسان است» بگذارد، هنرمندانه پیچیده‌ترین موضوعاتِ ریاضی را دست‌یافتنی کرده است. اگر فرمانروای مطلقِ همه‌ی دانش‌ها می‌تواند آسان شود پس ردیفِ ما هم علی‌القاعده باید بتواند. کتابِ حاضر با وجود تلاش‌هایی که شده نه تنها در این کار توفیقی نیافته بلکه به جای زدودنِ ملال و پیچ و خم‌های زاید از پیکره‌ی موضوع (بر طریقِ یک متدلوژیِ منسجم و به پشتوانه‌ی یک ساختمانِ نظری مستحکم و واحد) به خوبی توانسته است نشان دهد که ردیف چقدر می‌تواند غامض و گیج‌کننده باشد.

از روزهای گذشته…

و اینک بی‌کرانگی…

و اینک بی‌کرانگی…

شهریور‌ماه ۹۲ و در آستانه‌ی شصت‌سالگیِ محمد‌سعید شریفیان (۱)، آلبومی از ساختههای این موسیقیدان و آهنگساز منتشر شد با نام: ” کوه‌ها، رودها و اینک بی‌کرانگی…” . این اثر ارکسترال، در دهه‌ی شصت و بین سالهای ۶۵ و ۶۶ ساخته شده و مدتی بعد، ضبط و سپس به شکل محدودی منتشر شده بود و حال پس از گذشت سال‌ها، بازبینی و بازنشر شده است. به رغم اینکه نام سمفونی بر این اثر گذاشته نشده و در جلد آلبوم نیز این عنوان بکار ‌نرفته است‌، ولی این آلبوم در حقیقت یک سمفونی کامل در چهار موومان است که به ترتیب «کوه‌ها»، «رودها»، «دشت‌ها» و «و اینک بی‌کرانگی…» نامگذاری شده‌اند.
ویژگی‌های رابطه‌ی موسیقی و برآمدن دولت-ملت مدرن در ایران (VII)

ویژگی‌های رابطه‌ی موسیقی و برآمدن دولت-ملت مدرن در ایران (VII)

مساله به‌غایت سوبژکیتو بود. ما هویت موسیقایی مستقل داشتیم. اما مشکل این بود که در برخورد با «دیگری» از خود آگاه شده بودیم (۲۶) و می‌خواستیم در میان «خود»های موسیقایی مستقل جهان جای خود را بیابیم. از این بابت وضع ما بیش از آن که همسان اروپای شرقی، مرکزی و شمالی باشد به روسیه نزدیک است. با این تفاوت که در زمان آغاز حرکت ملی‌گرایی موسیقاییِ روس‌ها یک سنت موسیقی روسی نخبه‌گرا در روسیه وجود نداشت.
لویی بلسون، خداوندگار جز درام

لویی بلسون، خداوندگار جز درام

لویی بلسون (Luigi Paulino Alfredo Francesco Antonio Balassoni)که همه او به عنوان یک نوازنده درام (در سبک جز) برجسته می شناسند. او یک پیشرو در نوازندگی double-bass درام، آهنگساز، تنظیم کننده، رهبر گروه، استاد و مدرس سبک جز است. دوک الینگتون او را چنین معرفی مینماید : “برترین نوازنده درام در جهان” و باید این حقیقت را قبول نمود که این جمله تنها تمجید از بلسون نیست بلکه وی در طول نوازندگیش تکنیکی که داشت و سرعت خیره کننده اش الگوی بسیاری از نوازندگان حال درام میباشد.
مقدمه‌ای بر تجربۀ شنیداری معماری (IV)

مقدمه‌ای بر تجربۀ شنیداری معماری (IV)

بررّسی‌های انجام شده دربارۀ ساختار کالبدی آمفی تئاترها و آکوستیک آن نشان می‌دهد که در طراحی آن‌ها حجم جمعیّت استفاده کننده از بنا مؤثر است. حجم و تعداد جمعیّت شنونده مشخص می‌کند که معماری شنیداری بنا به چه شکل باید کالبد یابد. مسئله صرفاً فراهم‌کردن تجربۀ شنیداری خوب برای گروه کوچکی از شنونده‌هایی که در بهترین نقطۀ آکوستیکی قرار دارند نیست؛ بلکه، رضایت تمامی افراد حاضر در فضا مورد نظر است و بنابراین، در مصداق بعدی معماری آمفی تئاتر است.
نگرشی به تجدد طلبی در هنر و فرهنگ ایرانِ قرن بیستم (X)

نگرشی به تجدد طلبی در هنر و فرهنگ ایرانِ قرن بیستم (X)

ابولقاسم عارف قزوینی و غلامحسین درویش ملقب به درویش خان، اولین موسیقی سازانی هستند که فرم متجدد «کنسرت موسیقی» برای عموم را در ایران، تهران سالن گراند هتل (سالن کنسرت نیست اما محلی است متجدد) دایر کردند. موسیقی قبل از کنسرت همیشه فرعی بوده است از یک جریان اصلی دیگر، مانند مجلس جشن و سرور، مراسم نظامی، تعزیه، و غیره که موسیقی چاشنی و تشدیدکننده اثر آن جریان می بود. اما در کنسرت غیر از موسیقی اتفاق دیگری نمی افتد. از این رو در کنسرت توجه بیشتر و دقیق تری به موسیقی می شود که در جمع باعث و بانی پیشرفت و تحول است و همین طور هم شد. موسیقی سازان برای تهیه برنامه کنسرت و پاسخ به انتظارات شنوندگان به سوی نوآوری کشیده شدند. درویش و همکار دیگرش رکن الدین مختاری، فرم «پیش درآمد» را برای شروع کنسرت قبل از «درآمد آواز» ابداع کردند. عارف در همین راستا نوع متعالی و حتی سیاسی و اجتماعی «تصنیف» را درست کرد و در راه جلب توجه همگان به موسیقی متجدد بسیار موفق هم بود. روح الله خالقی در «سرگذشت موسیقی ایران» می نویسد:
سرگشته علیانسب به روی صحنه میرود

سرگشته علیانسب به روی صحنه میرود

کنسرت گروه اورانوس به سرپرستی و آهنگسازی آیدین علیانسب با صدای جواد بخشش ۸ و ۸ خرداد ۱۳۹۳ در تالار رودکی، ساعت ۲۱ برگزار می شود. این کنسرت شامل دو بخش است؛ در بخش اول آیدین علیانسب آلبوم «سرگشته» را اجرا خواهد کرد. آلبوم سرگشته شامل دونوازی تار و تنبک می باشد که توسط موسسه فرهنگی هنری آوای باربد منتشر شده است.
زنان و موسیقی (VII)

زنان و موسیقی (VII)

ژولی در اولین نقش خود در اپرا با موفقیت چندانی روبرو نشد. خانم سنت اوبِرتی (Mme Saint-Huberty) که جانشین دوشیزه لووَسور (Mlle Levasseur) و دوشیزه لاگِر (Mlle Laguerre) شده بود، برای ژولی شانسی باقی نگذاشت، زیرا او صدای قویی برای تحمیل خود در این زمینه نداشت. ژولی به کمدی فرانسِز (Comédie-Française) بازگشت و در تاریخ دوشنبه ۱۹ سپتامبر ۱۷۸۵ با بازی در نمایشنامه اِرمیونِ آندروماک (Hermione d’Andromaque) اثر ژان رَسین خوش درخشید. شخصیت قوی و ایده های جدید ژولی زیاد به مزاج همکارانش خوش نیامد و به همین دلیل از طرف همکارانش در کمدی فرانسِز نیز طرد شد.
نگاهی به سمفونی فانتاستیک اثر جاودان هکتور برلیوز (I)

نگاهی به سمفونی فانتاستیک اثر جاودان هکتور برلیوز (I)

این «نخستین توصیف یک حالت خلسه»، بیش از صد و سی سال قبل از زمان بیتل ها، یعنی در ۱۸۳۰ توسط برلیوز تصنیف شده است. این اثر که نمونه ی برجسته ای از موسیقی برنامه ای است را می توان مانیفست نهضت رومانتیک دانست. عنوان موسیقی برنامه ای از نظر فنی فقط به آن موسیقی سازی و بدون کلامی گفته می شود که محتوای آن به طور کلی در عنوان قطعه یا وسایل توضیحی دیگر یا هر دو خلاصه شده باشد.
لوئیس آرمسترانگ

لوئیس آرمسترانگ

در سال ۱۹۰۲ بدنیا آمد، موسیقیدانی بود که بیشترین تاثیر را در قرن بیستم بروی موسیقی، بخصوص Jazz گذارد. به Satchmo (ساچمو مخفف Satchel Mouth) معروف بود و امروزه در رده بزرگان فلسفه، هنر، سیاستمداران و … در مقام مقایسه آورده میشود.
روش سوزوکی (قسمت بیست و ششم)

روش سوزوکی (قسمت بیست و ششم)

کشتی ما همچنان به پیش می‌رفت و جزایر را پشت سر می‌گذاشت تا اینکه به جزیره شوموشو (Shumushu) رسیدیم. جزیره مورد نظر ما هنگامی‌که همگی در ساحل کایکوکوتان (Kaykokutan) که شمالی ترین نقطه جزیره بود سیاحت می‌کردیم، نقطه‌ای عجیب و خارق العاده ای را که لکه‌ های فلز لاجورد رنگی (Moosflecken) را تشکیل می داد کشف کردیم که در یک بلندی شیب‌دار مانندی رشد کرده بود.