گفتگوی هارمونیک | Harmony Talk

«جلیل شهناز: جانمایه موسیقی ما عشق و اخلاص است» (۳)

جلیل شهناز در همنوازی با حسین همدانیان (تصویر از آرشیو فروغ بهمن‌پور)

در مجموع شیوه نوازندگی مرحوم شهنازی را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
استاد مسلم بود؛ (به تمام معنا) می‌دانید که تار در خانواده میرزاحسینقلی به کمال رسید. میرزاحسینقلی سه پسر داشت که دو نفر از آن‌ها عبدالحسین و علی‌اکبر در نوازندگی تار سرآمد زمان خود شدند و این ساز را در نهایت پختگی و صلابت می‌نواختند. علی‌اکبر‌خان بیشتر به تکنیک و اصول و قواعد ردیف توجه داشت و به راستی در سبک خود استاد بود. اما در مورد عبدالحسین‌خان برادر کوچکتر على‌اکبر‌خان، وظیفه دارم تأکید کنم که نوازندگی تار به ایشان ختم شده.

لطف و ملاحت و قدرت تکنیک دست به دست هم داده بود و از ایشان نوازنده‌ای بی‌بدیل ساخته بود. نقل می‌کنند که چنان در ساز و نواز خود غرق می‌شده که نفت چراغ ته می‌کشیده و فتیله آن می‌سوخته و عبدالحسین خان همچنان در تاریکی اما در واقع در روشنای عشق و جذبه روحانی خود تا سپیده‌دم به نواختن تار مشغول بوده است.

از مرحوم عبدالحسین شهنازی صفحاتی با آواز اقبال آذر، بدیع‌زاده و بنان باقی مانده که نشان دهنده سبک بدیع نوازندگی ایشان است…

بله و صفحاتی هم به صورت سلو (تکنوازی) در دستگاه همایون و احتمالا راست پنجگاه دارد که متاسفانه در دسترس اهل ذوق و تحقیق نیست. راستی چرا این گنجینه‌های لطف و ملاحت در اختیار علاقمندان قرار نمی‌گیرد؟ مسلما این صفحات و نظایر آن در آرشیو رادیو موجود است. من به مسئولان محترم صدا و سیما پیشنهاد می‌کنم در فرصت‌های مناسب از پخش و انتشار این آثار گران‌بها دریغ نورزند. نباید چندان مجذوب موج نوگرایی شد و از اصالت‌ها غفلت ورزید. تا ما به ریشه‌ها بازنگردیم درخت ذوق و هنرمان به بار نمی‌نشیند. الزاما هر چه نو جلوه می‌کند، از ارزش و اعتبار هنری برخوردار نیست. بنابراین، مسئولان برنامه‌های موسیقی باید با دقت و وسواس و دلسوزی بیشتری به برنامه‌های موسیقی بپردازند.

مسلماً با پالایشی که در موسیقی بعد از انقلاب به وجود آمده، امروز بیش از همیشه جوانان صاحب ذوق ما تشته شنیدن این آثار گران‌بها هستند. همه جا سخن از صفحات و نوارهای ارزنده‌ای است که در آرشیو صدا و سیما موجود است و البته در ماه‌های اخیر بعضی از این قطعات به طور مختصر از صدای جمهوری اسلامی پخش می‌شود. اما هنوز این سؤال وجود دارد که آیا مسئولان پخش موسیقی از صدا و سیما، پس از سیزده سال هنوز موفق به تعیین ضوابطی برای استفاده و بهره وری از این آثار نشده اند؟
من به سهم خود امیدوارم مسئولان دلسوز، از این همه اشتیاق و عطش استقبال کنند و به جای پخش مداوم آثار جدید که بعضا فاقد ارزش‌های هنری هستند، از صفحات و نوارهای قدیمی هم که ثمره ذوق و سلیقه عالی هنرمندان بزرگ دهه‌های گذشته است، بهره بگیرند و این آثار را به جرم این که قدیمی هستند، یکسره به دست فراموشی نسپرند.

گفتگوی هارمونیک

مجله آنلاین «گفتگوی هارمونیک» در سال ۱۳۸۲، به عنوان اولین وبلاگ تخصصی و مستقل موسیقی آغاز به کار کرد. وب سایت «گفتگوی هارمونیک»، امروز قدیمی ترین مجله آنلاین موسیقی فارسی محسوب می شود که به صورت روزانه به روزرسانی می شود.

۱ نظر

بیشتر بحث شده است