جرج سل، رهبر با استعداد مجار (I)

جرج سل (1897-1970)
جرج سل (1897-1970)
جرج سل (George Szell) رهبر و آهنگساز متولد مجارستان، بزرگ شده اتریش و بعدها شهروند رسمی آمریکا، از مشهورتری هنرمندان معاصر مجارستان بود. وی بیشتر برای دوره طولانی و موفقیت آمیزش به عنوان مدیر موسیقی ارکستر کلولاند و ضبطهایی که از آثار کلاسیک استاندارد موسیقی جهانی به همراه این ارکستر و دیگر ارکسترها از خود به جای گذاشته، نامش در تاریخ موسیقی ثبت شده است. جرج سل در سال ۱۹۴۶ برای رهبری ارکستری قابل احترام اما کوچک که در آن زمان در تلاش برای احیای دوباره پس از جدایی موسیقیدانان آن و لطمه های وارده از جنگ جهانی دوم بود، به کلولاند آمد.

ضبطهایش زمان بسیار زیادی پس از مرگش در زمینه موسیقی کلاسیک همچنان گوش داده می شود و نامش در بسیاری از محافل موسیقی همراه با ارکستر کلولاند می آید. در سفر به همراه ارکستر در اواخر ۱۹۸۰ کریستوف فن دوهانی (Christoph von Dohnányi) اظهار کرد: “ما کنسرتی عالی را اجرا خواهیم کرد و جرج سل نقدهای عالی را به دست خواهد آورد.”

سل در بوداپست به دنیا آمد و در وین بزرگ شد. موسیقی را به طور جدی با یادگیری پیانو از ریچارد روبرت آغاز نمود. دیگر هنرجوی روبرت، رودلف سرکین (Rudolf Serkin) بود، سل و سرکین دوستان و همکاران همیشگی یکدیگر شدند. علاوه بر یادگیری پیانو آهنگسازی موسیقی را در مدت زمانی کوتاه از یوسبیوس مندچسکی (Eusebius Mandyczewski) از دوستان برامس و از مکس ریگر (Max Reger) آموخت. زمانی که چهارده ساله بود قراردادی ۱۰ ساله با نشر یونیورسال بست. آثار سل به عنوان آهنگساز، امروزه کاملا گمنام و ناشناخته است. علاوه بر آهنگسازی همچنین کوارتت زهی شماره ۱ اثر بدریچ اسمتانا (Bedřich Smetana) را برای ارکستر تنظیم نمود.

در سن یازده سالگی به عنوان آهنگساز و پیانیست به اروپا سفر کرد و در این سن بود که از یکی از آثارش به همراه خود وی برای اولین بار در لندن اجرا شد. روزنامه ها، وی را “موتسارت آینده” نامیدند. در سنین نوجوانی به همراه ارکستر به عنوان پیانیست، آهنگساز و چندی بعد رهبر حضور یافت که در سن ۱۷ سالگی رهبری فیلارمونیک برلین را عهده دار شد. سل به سرعت متوجه شد که نمی خواهد حرفه اش را به عنوان آهنگساز یا پیانیست ادامه دهد و شوق هنری خود را در کنترل کردن و رهبری یافت.

در سن ۱۶ سالگی برای اولین بار و بدون برنامه قبلی ارکستری را رهبری نمود. این در حالی بود که ارکستر به ناگاه با خبر شد رهبرشان دستش در گچ است و به یکباره بدون رهبر ماند! از سل خواسته شد تا رهبری را بر عهده گیرد. او به سرعت به رهبر تمام وقت بدل شد. زمانی که از آهنگسازی دست کشید گاه به نواختن پیانو به همراه گروه های کوچک موسیقی می پرداخت.

علی رغم حضور محدود وی به عنوان پیانیست بعد از سنین نوجوانی، مهارتش حفظ شد، در طی حضورش در ارکستر کلولاند گاه به پیانستهای میهمان توضیح می داد که از دید وی بهتر است بعضی از پاساژها را چگونه بنوازند. در سال ۱۹۱۵ در سن ۱۸ سالگی قراردادی را با خانه اپرای رویال برلین بست. در آنجا با ریچارد اشترائوس، مدیر موسیقی اپرای برلین آشنا شد. اشترائوس در همان وحله اول به استعداد سل پی برد و به ویژه تحت تاثیر رهبری خوبش از موسیقی خودش قرار گرفت.

اشترائوس یکبار گفت: “آسوده خواهم مرد اگر بدانم شخصی موسیقی ام را بدان گونه دقیق اجرا خواهد کرد.” در حقیقت این گونه شد که سل بخشی از اولین ضبط جهانی دون خوان اثر اشترائوس را رهبری کرد؛ استرائوس سر ضبط با یک ساعت تاخیر حضور یافت. در تمرینها، اشترائوس از سل خواسته بود ارکستر را تمرین دهد. هنگام ضبط زمانی که اشترائوسی وجود نداشت، سل رهبری نصف اولیه اجرا را ایفا نمود. اشترائوس در هنگام ضبط رسید و بیان کرد آنچه شنید بسیار خوب بوده است.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

«توانایی یا دانایی»

از روزگار سرودن مولانا تا امروز این مصرع از دفتر چهارم مثنوی گزین‌گویه‌ای مشهور شده است. آن را همراه ضرب‌المثل دیگر، «کنار گود نشسته می‌گوید لنگش کن»، برای رد نقد به کار می‌برند (گرچه تنها کاربردشان این نیست). با آوردن این مصرع تلویحا از منتقد می‌خواهند تنها به شرطی نقد کند که بتواند کاری بهتر یا همسنگ اثری که نقدش می‌کند، انجام دهد (و اینجا هم مقصود از «نقد» اغلب داوری منفی است). در حقیقت گوینده‌ی این جمله می‌خواهد «مرجعیت» نقد و منتقد را برای خرده‌گرفتن بر این یا آن اثر زیر سوال ببرد.

اجرا و تحلیل سه اثر پیانویی در دانشگاه هنرهای زیبا

روز یکشنبه ساعت ۱۲ روز سی ام اردیبهشت ماه سال جاری دانشکده موسیقی پردیس هنرهای زیبا دانشگاه تهران میزبان آروین صداقت کیش و سینا صدقی از نویسندگان و منتقدین موسیقی اکادمیک در ایران است. در این برنامه کارن سلاجقه، مطهر حسینی و افشین مطلق فرد به ترتیب آثار پیانوییِ شروین عباسی، فرنود حقانی پور و نیما عطرکار روشن را خواهند نواخت. شایان ذکر است این برنامه با محوریت موسیقی معاصر از نگاه تکنیک آهنگسازی و ساختارهای زیبایی شناسانه معاصر به تحلیل آثار فوق خواهند پرداخت.

از روزهای گذشته…

سعیدی: تکنیک نوازندگی قانون را تغییر دادم

سعیدی: تکنیک نوازندگی قانون را تغییر دادم

همان طور که گفتم در ایران من این را از می‌توانم بگویم از سال ۵۸۵۹ قطعه‌هایی را من هم نوشتم و در ایران اجرا کردم البته من در ترکیه مستر کلاس داشتم آنجا اجرا کردم، یک شاگرد فرانسوی داشتم در سال ۷۰ که با خانم پریسا رفته بودم، سرپرست گروه نی ریز بودم و با هم رفتیم و با یک آقایی به نام ژولین ویس آشنا شدیم که ایشان پشت سن آمد و گفت من تا حالا ندیده بودم کسی این‌طوری قانون بزند خودش هم قانون می‌زد؛ منتهی همان تکنیک عربی را می‌زد.
خوزه مونسراته فلیسیانو (I)

خوزه مونسراته فلیسیانو (I)

خوزه مونسراته فلیسیانو (Jose Monserrate Feliciano) به واقع یکی از مشهورترین خواننده ها و نوازندهای گیتاری است که دنیای موسیقی پاپ تا بحال بخود دیده است. او که اصلیت لایتن دارد در سال ۱۹۴۵ در پورتوریکو بدنیا آمد و متاسفانه از بدو تولد قربانی بیماری آب سیاه بود و خیلی زود در همان ایام نوزادی بینایی خود را از دست داد.
بوگی: ژانری که آرام و قرار ندارد (II)

بوگی: ژانری که آرام و قرار ندارد (II)

هر بار که “Sweet Home” را از رادیو می شنوم، سعی می کنم که معنی آن را بفهمم اما نهایتا تسلیمِ گروو (groove) قوی آن می شوم. البته در “Delta Swamp” گروو های فراوانتری وجود دارند. مانند “Stone Fox Chase” از “Area Code 615″، حتی اگر نام و عنوان آهنگ هم چیزی را برایتان تداعی نکنند، تمِ تیرهء ریف هارمونیکای آن را در “The Old Grey Whistle Test” به خاطر می آورید. وقتی که این قطعهء سازی را برای اولین بار شنیدم، فهمیدم که چقدر به گروه فانکِ معاصری مانند جنگ (War) نزدیک است.
وینتان مارسالیس، تکنیک درخشان ترمپت (II)

وینتان مارسالیس، تکنیک درخشان ترمپت (II)

وی کنسرتو تروپت های هایدن، هامل و لئوپولد موتسارت را در سن ۲۱ سالگی ضبط کرده است و در ادامه، ضبط ۱۰ اثر کلاسیک دیگر را نیز به آنان اضافه نمود. همچنین به همراه ارکسترهای بزرگی همچون: فیلارمونیک نیویورک، فیلارمونیک لس انجلس، فیلارمونیک برلین و ارکستر ملی چک نیز کنسرت داشته است. در عین حال آهنگسازی برای مارسالیس امری جدایی ناپذیر است.
برندگان جایزه ویژه گرمی

برندگان جایزه ویژه گرمی

اسوشیتدپرس، نیویورک- بنا به گزارش آکادمی هنرهای صوتی و استودیویی Recording Academy ، گروههای موسیقی و هنرمندانی چون The Doors، the Grateful Dead و جون بائز از جمله دریافت کنندگان جایزه گرمی برای یک عمر دستاورد هنری خواهند بود.
عبدی: به امپرسیونیسم علاقمندم

عبدی: به امپرسیونیسم علاقمندم

من در اکراین زندگی می کنم و آنجا با ارکستری در ارتباط هستم و سالها از نزدیک کار کرده ام، طبیعی است که به خاطر ارتباط زیاد و نزدیکم با آنها و کیفیت کار استاندارد و عالی آنها، با این ارکستر و رهبر همکاری زیادی دارم.
پرکار در جزییات، سردرگم در کلیّت (I)

پرکار در جزییات، سردرگم در کلیّت (I)

در سالهای اخیر و در فضای موسیقایی کشور، خبر از اجرای آثاری می رسد که در تلاش و تقلا برای خلق دنیایی نو و جهانی تجربه نشده توسط موسیقی دستگاهی ایرانی می باشند. در این میان، موسیقی کلاسیک غربی، به عنوان گونه ای از موسیقی که از بدو تولدش مدام در حال پیشرفت و پیشروی در طی زمان و متناسب با آن بوده است، به دلیل تجربه آزمایی های هزاران آهنگساز و متفکر در طی حیات چند سده ای خویش، الگویی تمام عیار در مقابل آهنگسازان ماست. از این رو، چندان مایه ی شگفتی نیست که تلاش برای پوییدن اکثر راه های تازه در موسیقی ما، سابقه و الگویی پیشینی در موسیقی کلاسیک غربی داشته باشد.
گزارش جلسه چهارم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (V)

گزارش جلسه چهارم «کارگاه آشنایی با نقد موسیقی» (V)

به عنوان مثال بخش‌هایی از یک نوشته که نویسنده‌ای به نام «پیام» با عنوان «سشواری بر زلف پریشان موسیقی» در وبلاگ «حلاج‌وشان» منتشر کرده خوانده شد:
دسته بندی و زمان بندی: ادراک متر (III)

دسته بندی و زمان بندی: ادراک متر (III)

من همچنین به توضیح او در مورد ریتم پایبندم که می گفت: “ریتم یعنی یک الگوی زمانی آراسته و مرتبط” و اضافه می کنم که چنین الگوهایی معمولا در ارتباط با متر درک می شوند همچنان که لاندن در مشاهده ی خود می گوید که ” متر از نظر بیشتر تئورسین های موسیقی و روان شناسان در حوزه ی الگوی طول مدت (به طور دقیق تر، فواصل بین وقایع موسیقیایی یا IOI) و تاکید دینامیک با ریتم تفاوت دارد.
بنای کروی استکهلم

بنای کروی استکهلم

یکی از بزرگترین سالنهای جهان سالن کروی استکهولم است که استفاده های بسیار متنوعی دارد که از جمله آنها برگزاری کنسرت های بسیار بزرگ موسیقی است. بنای کروی استکهلم بزرگترین ساختمان کروی جهان است که ساخت آن دو سال و نیم به طول انجامیده است. در زبان سوئدی به گلوبن (globen) یا کروی شهرت دارد. بنایی به شکل یک توپ گلف خیلی بزرگ که ۱۱۰ متر قطر و ۸۵ متر ارتفاع داخلی آن است.