گفتگوی هارمونیک | Harmony Talk

درباره لوریس چکناواریان (۳)

لوریس چکناواریان

در تهران نیز استعداد چکناواریان مورد استقبال زیادی قرار گرفت و او به زودی آهنگساز برجسته موسیقی فیلم در ایران شد و حدود ۳۰ موسیقی متن برای فیلم‌های مستند و کوتاه و بلند ساخت که بسیاری از آن‌ها کلاسیک‌های سینمای پیش از انقلاب ایران بودند. از جمله آن‌ها فیلم‌های برنده جایزه «بیتا» و «تنگسیر» بودند که در سال‌های ۱۹۷۲-۳ منتشر شدند.

همان سال چکناواریان نشان و مدال همایون را برای «پرسپولیس»، موسیقی متن نمایش نور و صدا در پایتخت باستانی ایران دریافت کرد. مخاطبان شامل مقامات عالی‌رتبه و سران کشورها از سراسر جهان بودند که برای جشن ۲۵۰۰ سالگرد امپراتوری ایران در ایران گرد هم آمده بودند. این نمایش نقطه برجسته رویداد بی‌سابقه بود و پس از آن موسیقی متن توسط انتشارات فیلیپس منتشر شد.

بازگشت به غرب ۱۹۷۵-۱۹۸۷
در سال ۱۹۷۵ چکناواریان به لندن نقل مکان کرد و قرارداد «رهبری انحصاری» با شرکت ضبط RCA امضا کرد. اولین انتشار او ضبط بسیار تحسین‌شده سمفونی شماره ۶ چایکوفسکی («پاتتیک») با ارکستر سمفونیک لندن بود توسط RCA منتشر شد که در محله گرامافون به عنوان «…جسورانه و هیجان‌انگیز…» ستوده شد.

تأثیر ناگهانی چکناواریان بر صحنه موسیقی بین‌المللی در لندن غوغایی ایجاد کرد و RCA تبلیغ دو صفحه‌ای در گرامافون منتشر کرد و او را «بزرگترین رهبر ارکستر نسل خود» معرفی کرد. چکناواریان با شرکت در اجراهای بحث‌برانگیز در مکان‌هایی مانند رویال فستیوال هال، این موفقیت اولیه را با مجموعه‌ای از ضبط‌های مشابه تحسین‌شده با ارکستر سمفونیک لندن، ارکستر فیلارمونیک سلطنتی و ارکستر فیلارمونیک لندن دنبال کرد، از جمله تفسیرهای پیشگامانه از سیبلیوس، استراوینسکی، شوستاکوویچ، دورژاک و بورودین. این آثار به صورت صفحه گرامافون منتشر شد و بعضی به صورت سی.دی سالها بعد بازنشر شد.

چکناواریان همچنین به سرعت خود را به عنوان برجسته‌ترین مفسر موسیقی سمفونیک آرام خاچاتوریان در جهان تثبیت کرد. ضبط او از موسیقی کامل باله «گایانه»، اولین و تنها نمونه از نوع خود، توسط منتقدان لندن به عنوان «درجه یک» و «برجسته‌ترین ضبط‌های RCA به رهبری لوریس چکناواریان» ستوده شد (مجله گرامافون، آوریل ۱۹۷۷ و ژوئن ۱۹۸۳).

در سال ۱۹۷۸ چکناواریان «موسیقی ارمنستان» را سازماندهی کرد که در مجله گرامافون به عنوان «اولین جشنواره ارمنی در خاک خارجی» توصیف شد. در طول روز سمپوزیوم‌ها، کنفرانس‌ها و مطالعات تطبیقی موسیقی مقدس ارمنی از قرن ۵ تا ۱۰ برگزار می‌شد و در شب کنسرت‌هایی ارائه هنرمندان و آهنگسازان ارمنی برگزار می‌شد.

چکناواریان در گفتگو با مجله لندنی درباره این جشنواره توضیح داد: «ارمنی‌ها به عنوان مسیحی، اولین کاری که کردند… ترجمه کتاب مقدس در همان اوایل قرن چهارم میلادی بود. سپس در قرن پنجم شروع به نوشتن موسیقی کردند. به محض اینکه الفبا توسط سنت مسروپ ماشتوتس روشنگر ایجاد شد، سرودها از قرن پنجم با نئوم‌های قدیمی نوشته شدند. در طول قرون، موسیقی از طریق سنت شفاهی منتقل شد و در نهایت کلید خواندن نئوم‌های قدیمی از دست رفت و تا قرن هجدهم دیگر نمی‌توانستند آن‌ها را رمزگشایی کنند. در قرن نوزدهم دو کشیش تنتیسیان و تاشجیان همه سرودهای مختلف را با نئوم‌های جدید بازنویسی کردند.

گفتگوی هارمونیک

مجله آنلاین «گفتگوی هارمونیک» در سال ۱۳۸۲، به عنوان اولین وبلاگ تخصصی و مستقل موسیقی آغاز به کار کرد. وب سایت «گفتگوی هارمونیک»، امروز قدیمی ترین مجله آنلاین موسیقی فارسی محسوب می شود که به صورت روزانه به روزرسانی می شود.

۱ نظر

بیشتر بحث شده است