زنان موسیقی یا موسیقی زنان! (I)

مطلبی که پیش رو دارید، در پاسخ به مقاله ی کلید در دوزخ، نوشته ی فرشاد توکلی در سایت زنان موسیقی نوشته شده است.)

فرشاد عزیز

مطلب ات را خواندم. برخی از زوایای نگاهت ستودنی است، در برخی از موارد هم نگاهم با تو متفاوت است. خانم نیکو یوسفی نام نشریه ی الکترونیکی خود را با این عنوان “زنانِ موسیقی” انتخاب کرده و از به کار بردن عنوان “موسیقیِ زنان” هم پرهیز کرده است. در عنوان اول تاکید بر فعالیت های زنان در حوزه ی موسیقی است. یعنی پرداختن به آن چه که زنان خلق یا تولید می کنند. در حالی که در عنوان دوم، تاکید فقط بر بیان و لحن زنانه است؛ “موسیقی زنان” یعنی پدیده ای که تنها توسط زنان به وجود می آید و مردان توانایی ارائه ی آن پدیده را مانند زنان نخواهند داشت. بنابراین اگر قرار باشد ما پدیده ها را به صورت جنسیتی دیده و در مقابل هم قرار دهیم همان کاری را انجام داده ایم که برونتسینو نقاش فلورانسی مکتب منریسم با تابلوی زمان و عشق اش انجام داده است، اینکه زنِ تابلو به جای آنکه به خدای عشق بوسه دهد، تنش را به نمایش می گذارد و خدای عشق کارش به تمنا می کشد.

در تمامی مراحل زندگی مردان و زنان، هر دو با تفاوت هایشان و یا توانایی های فردی شان، هر یک به سهم خود حضور دارند و در بعضی از موارد هم مشترک اند.

با پرداختن به عنوانی چون «مادر» یا «پدر»، هیچ یک از ما متهم به تبعیض جنسیتی نخواهیم شد و همچنین مورد تذکر دیگری قرار نخواهیم گرفت. این که تنها زنان در مورد مادران بنویسند و یا مردان درباره ی پدران، دراین صورت بخش مهمی از تاریخ همه ی اقوام بشری که توسط مردان در مورد زنان نوشته شده و بالعکس، می بایست از بین برود. نمونه ای چون منظومه ی ایرج میرزا درباره ی مادر و دیدگاه های گرترود استاین درباره ی پیکاسو، دلاکروا، ماتیس، دبوسی و… شاهد این مدعا هستند.

قطعا آگاه هستی که موقعیت اجتماعی زن، نوعا با موقعیت اجتماعی مرد هنوز حتا در جوامع پیشرفته متفاوت است. چه برسد به جوامعی که هنوز در آغاز خیز به سر می برند و یا هنوز رنسانسی به خود ندیده اند.

مرد با حضورش دورنمایی از آینده را تضمین و ترسیم می کند و هرچه این دورنما وسیع تر باشد، حضور اجتماعی اش چشمگیرتر است. مهم نیست که این دورنما چه باشد اقتصادی، اجتماعی، اخلاقی، جنسی و یا هرچیز دیگر. مهم این است که این روند همواره آشکار و بیرونی است. حتا اگر این جایگاه ساختگی و کاذب باشد، مرد همواره با حضورش می تواند به توانمند بودن خود، مهر تائید بزند.

اما دورنمای زن ، درونی است و نگاه او در ابتدا به خویش است. چرا که هرکاری انجام دهد در تعیین جایگاه اجتماعی اش موثر خواهد بود. قیافه، پوشش، لحن، چهره و… نشانگر این مدعاست. این بازگشت به بطن خویش، در زن دو جلوه دارد که حتا مردان به عنوان یک نوع هاله ی خیال انگیز و یک تجلی جسمانی به آن می اندیشند.

اصولا زن به دنیا آمدن، به معنای ورود به فضایی محدود و اختصاصی در سیطره ی مردان است. ما به هیچ وجه نباید به استثنائات مراجعه کرده و براساس نمونه های فرعی، تحقیق خود را بنا کنیم.

فرشاد عزیز، تو محدوده ی کوچکی از شهر بزرگی چون تهران را مورد سنجش قرار داده ای. در حوزه ی زنان معضل، تنها موسیقی و در موسیقی تنها خواندن زنان نبوده است و نخواهد بود. بله نخواندن زن یا حذف صدای مادر، یکی از معضلات، در جامعه ی فعلی ماست و سایت زنان موسیقی هم قرار نیست این معضل را بر طرف کند. چرا که نه در حوزه ی اختیارات و نه در توان نویسندگان آن است. این نشریه تلاش می کند در حد بظاعت اش اطلاعاتی را در حوزه ی زنان در اختیار علاقه مندان قرار دهد و تو نیز با دانشی که از تو سراغ دارم می توانی نقش موثری داشته باشی.

4 دیدگاه

  • فرزان
    ارسال شده در خرداد ۱۲, ۱۳۹۱ در ۱:۱۴ ق.ظ

    آخه چرا همه چیز باید زنونه مردونه شه؟!؟!؟ اصلا چه نیازی به این کار هست؟
    جنبش فمنیسم برای برابری حقوق زن با مرد راه اندازی شد نه برای جداسازی و برتری زن از مرد!

  • farshad
    ارسال شده در خرداد ۲۴, ۱۳۹۱ در ۵:۵۴ ب.ظ

    moshkel zano mard nistesh ma bayad bargardim be gozashte betarikh hamine ke darim hamash lang mizanim

  • ارسال شده در اسفند ۲۶, ۱۳۹۳ در ۱۱:۰۹ ق.ظ

    ما اگه برگردیم ب گذشته ایا تغییری خواهد کرد؟من ک اینطور فکر نمیکنم.من ب عنوان ی دختر اونم از نوع ایرانیش ن عقب میکشم ن کم میارم ب عنوان ی عضو کوچیک در عرصه موسیقی ک فعلا تحت اموزشه.تا اخرش پای تموم رویاهای موسیقاییم واسادم.با چرا و چی شد و….کاری از پیش نمیبریم فقط باید تلاش کرد و امیددددوار بود.بالخره ی روزی هم این مشکلات حل میشند فقط نباید جازد.

  • ارسال شده در اسفند ۲۶, ۱۳۹۳ در ۱۱:۱۳ ق.ظ

    با اینکه اون دیدگاه ها برمیگرده ب خرداد اما میخوام الان ک تو اسفندیم بگم درباره ی جنبش فمینیسمم بهتره ی مروری ب بعضی قوانین مضحکش بندازید و اونوقت حق بدید ک بعداز اون جنبش ما هنوزم تو همون وضعیت باشیم.

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

پهلوگرفته بر ساحل اقیانوس موسیقی ایران (X)

فرض کنید از این ۴۰۹۶ مجموعه در طی تقریبا چهارصد سال گذشته هر سال تنها از ۲۰ مجموعه مختلف استفاده شده است. این می‌شود ۸۰۰۰ مجموعه (۴۰۰*۲۰)؛ یعنی ۴۰۰۰ تا بالاتر از گنجایش سیستم. حال به‌طور فرضی سقف مصرف سیستم را پایین بیاوریم و فرض کنیم در هر سال ۱۵ مجموعه مختلف استفاده شده. این می‌شود ۶۰۰۰ مجموعه یعنی ۲۰۰۰ مجموعه بالا تر از گنجایش سیستم. باز سقف مصرف سیستم را پایین بیاوریم و فرض کنیم در هرسال از ۱۴ مجموعه مختلف استفاده شده. این می شود ۵۶۰۰ مجموعه.

نگاهی به غلبه موسیقی پاپ بر موسیقی کلاسیک در کنسرت «ارکستر سازهای ملیِ» جدید

به یاد می آورم پس از اولین کنسرت ارکستر سمفونیک تهران با عنوان جدید «ارکستر سمفونیک ملی ایران»، غوغایی در جامعه موسیقی به پا شده بود و طرفداران طرح علی رهبری (که تعطیلی ارکستر ملی و ادغام آن با ارکستر سمفونیک تهران و تغییر نام این ارکستر بود) و فرهاد فخرالدینی (که خواستار تشکیل ارکستری مجزا از ارکستر سمفونیک تهران به مانند سالهای گذشته با عنوان ارکستر ملی بود) در مقابل هم صف کشی کرده بودند؛ در نهایت برنده این بحث رهبر سابق ارکستر ملی فرهاد فخرالدینی بود و به سرعت طی برگزاری جلسه ای، ارکستر ملی تقریبا با همان ترتیب سابق شکل گرفت البته با این تفاوت که قرار شد با دعوت از رهبران میهمان، وضعیت تک بعدی ارکستر ملی که به شدت تحت تاثیر موسیقی سبک ارکسترال ایرانی بود تعدیل یابد. *

از روزهای گذشته…

همگون و ناهمگون (II)

همگون و ناهمگون (II)

امروزه بسیاری از قالیبافان خبره و نقش‌خوانان توانمند که بخش قابل توجهی از آنان زن هستند، از کار قالی کناره گرفته‌اند و بر این باورند که به لحاظ روانی دیگر طاقت زور و ستم «یاسایی»ها را ندارند. قالیبافی برخلاف گذشته که کار بسیار پستی بوده، امروزه به یک کار لوکس بدل شده است.
آیین نکوداشت قاسم رفعتی در تالار وحدت برگزار می شود

آیین نکوداشت قاسم رفعتی در تالار وحدت برگزار می شود

آیین نکوداشت قاسم رفعتی خواننده پیشکسوت موسیقی ایران روز یکشنبه چهارم شهریور ماه با حضور تعدادی از علاقه مندان و هنرمندان در تالار وحدت تهران برگزار می شود. به گزارش روابط عمومی موسسه فرهنگی هنری «رادنواندیش»، آیین نکوداشت قاسم رفعتی خواننده پیشکسوت موسیقی ایران ساعت ۲۱:۳۰ روز یکشنبه چهارم شهریور ماه توسط موسسه فرهنگی هنری «راد نو اندیش» به مدیریت بردیا صدرنوری و مشارکت بنیاد فرهنگی هنری رودکی در تالار وحدت تهران برگزار می شود.
حفظ کنیم یا نه؟ (I)

حفظ کنیم یا نه؟ (I)

سال گذشته در روزنامه ای خواندم که به یک نوازنده جوان به دلیل توانایی هایش در اجرای یکی از آثار سخت معاصر از حفظ ، جایزه داده اند. از آن زمان تا به حال روی مساله تاثیر حفظ کردن بر اجرای خوب فکر می کنم. آیا بدون نت نواختن توانایی های اجرایی نوازنده را ثابت می کند؟ برای دریافت جواب با بسیاری از همکارانم صحبت کردم.
در نقد آلبوم سخنی نیست (II)

در نقد آلبوم سخنی نیست (II)

سازمان پیوندی این ساختارهای موسیقایی از طریق گوشه‌ها است (به خصوص که در اولین تجربه‌ها خود گوشه‌های ردیف به این شکل از چندصدایی اجرا شده‌اند). در این شیوه، به هنگام هم‌خوانی، یا همان گوشه‌ی سازنده‌ی ملودی اصلی از کرسی دیگری خوانده می‌شود یا به کل ملودی گوشه‌ای دیگر که همراهی‌اش ملایمتی ایجاد می‌کند. این تجربه‌ها که در نوبانگ کهن هنوز پیوندشان با کرال‌ها تا اندازه‌ای به گوش می‌رسد، ابتدا در سال ۱۳۷۰ در «دلشدگان» بیان کاملا مستقل آوازی ایرانی می‌یابند و سپس امتداد پیدا می‌کنند تا سال ۱۳۷۶ و «راز نو» که در آن عدم هم‌زمانی لایه‌های مختلف صوتی و فروگشایی به هم­صدا، اکتاو و به ندرت فواصل قابل فروگشودن دیگر، یعنی مجموع فنون هم‌آوایی علیزاده، شکل نهایی خود را پیدا می‌کنند (۸).
آنا نتربکو، سلطان اپراخوانی زنان در قرن جدید

آنا نتربکو، سلطان اپراخوانی زنان در قرن جدید

آنا نتربکو (Anna Yur’yevna Netrebko) یکی از مشهورترین خوانندگان کلاسیک در جهان میباشد. صدای زیبای سوپرانوی وی در بسیاری از سالنهای اپرای جهان طنین افکنده است. او در ۱۸ سپتامبر سال ۱۹۷۱ در کراسنودار روسیه متولد شده است. نترپکو، خانواده ای متمول نداشت تا او را در زمینه تحصیل موسیقی کمک مالی نمایند؛ در زمانی که در کنسرواتوار سن پترزبورگ مشغول تحصیل بود، آنا در تئاتر St. Petersburg’s Mariinsky Theatre به عنوان پله شور و خدمتکار فعالیت میکرد!
زمان آن رسیده است که درکمان از موسیقی کلاسیک را نشان دهیم  (I)

زمان آن رسیده است که درکمان از موسیقی کلاسیک را نشان دهیم (I)

پاییز گذشته باراک اوباما میزبان کنسرت موسیقی کلاسیک در کاخ سفید بود. پیش از شروع، گفت: «حالا، اگر هر کدام از شما شنوندگان خیلی موسیقی کلاسیک را نمی شناسید و نمی دانید چه زمانی باید دست بزنید، نگران نشوید. ریس جمهور کندی هم تقریبا همین مشکل را داشت. او و جکی برنامه های موسیقی کلاسیک زیادی را اینجا برگزار کردند و چندین بار او زمانی که لازم نبود شروع به دست زدن کرد. بنابراین مسوول روابط عمومی اش قرار گذاشت که به رییس جمهور از شکاف در علامت دهد چه زمانی باید دست بزند. حالا، من خوشبختانه میشل را دارم که به من بگوید کی دست بزنم. بقیه شما خودتان می دانید.»
روش سوزوکی (قسمت چهل و سوم)

روش سوزوکی (قسمت چهل و سوم)

دکتر میشاالیس (Dr.Michaelis) قبل از سفرش شبی یک میهمانی موسیقایی تدارک دیده بود. از من هم خواسته شد که آنشب اجرایی داشته باشم و هرچند که من خیلی خوب نبودم اما از من درخواست شد که اجرایی داشته باشم و من هم بی هیچ مقاومتی پذیرفتم و اثری که بسیار جایش را در قلب من باز کرده بود اجرا کردم، اثری از بروخ، کنسرتو {ویولون} بروخ که تمرین آنرا تازه با کلینگر شروع کرده بودم، وقتی که مراسم چای برگزار شد، فضای جالبی بر جمع حاکم شد و همه دور هم جمع شدند. خانمی‌که تقریباً هفتاد ساله بود گفت که من واقعاً نمی‌توانم این را درک کنم که کسی مانند سوزوکی که در ژاپن، سرزمینی که کاملا غریب است متولد شده، حالا در آلمان برای ما اثری از یک آلمانی برجسته مانند بروخ ارائه می دهد، شما چه فکر می‌کنید؟ اصلاً چنین چیزی ممکن است؟ سکوت همه جا را فرا گرفت.
نگاهی به «شوشتری برای ویولون و ارکستر» (V)

نگاهی به «شوشتری برای ویولون و ارکستر» (V)

«شوشتری برای ویولون و ارکستر» اثر حسین دهلوی، غیر از نوع ارکستراسیون دهلوی، به انواع دیگری تنظیم شده است که البته تنظیم حسین دهلوی نیست:
رونمایی از آلبوم سالهای رنگی برگزار می شود

رونمایی از آلبوم سالهای رنگی برگزار می شود

آلبوم موسیقی «سالهای رنگی» دومین اثر از حمیدرضا آفریده آهنگساز و نوازنده کمانچه، با حضور اهالی موسیقی، روز جمعه ۴ دی ۱۳۹۴ به همت مرکز نشر و پخش جوان در فروشگاه “فرهنگ” رونمایی می‌شود.
بنای کروی استکهلم

بنای کروی استکهلم

یکی از بزرگترین سالنهای جهان سالن کروی استکهولم است که استفاده های بسیار متنوعی دارد که از جمله آنها برگزاری کنسرت های بسیار بزرگ موسیقی است. بنای کروی استکهلم بزرگترین ساختمان کروی جهان است که ساخت آن دو سال و نیم به طول انجامیده است. در زبان سوئدی به گلوبن (globen) یا کروی شهرت دارد. بنایی به شکل یک توپ گلف خیلی بزرگ که ۱۱۰ متر قطر و ۸۵ متر ارتفاع داخلی آن است.