ارکستر فیلارمونیک نیویورک (IV) – گفتگوی هارمونیک Harmony Talk

ارکستر فیلارمونیک نیویورک (IV)

در سال ۱۹۴۹ لئوپاد استوکوفسکی (Leopold Stokowski) و دیمیتری متروپولوس (Dimitri Mitropoulos) به طور مشترک رهبری فیلارمونیک را عهده دار شدند و در سال ۱۹۵۱ متروپولوس به عنوان کارگردان موسیقی فیلارمونیک منسوب شد. متروپولوس در زمینه های گوناگونی پیشرو بود، در برگزاری رقابتی برای انتخاب آهنگسازان جدید، برگزاری اجراهایی توسط فیلارمونیک به طور زنده بین پخش فیلمها در سینما تاتر روکسی. متروپولوس مجموعه ضبطهایی را برای کمپانی کلمبیا نیز انجام داد.

در اواخر فعالیتش در فیلارمونیک، باله رومئو و ژولیت اثر پرکوفیف را به طور استریو ضبط کرد. در سال ۱۹۵۷ متروپولوس و لئونارد برنشتاین به طور مشترک رهبران اصلی ارکستر بودند، برنشتاین کارگردان موسیقی شد و اولین رهبر با اصلیت آمریکایی بود که مدیریت ارکستر را برای ۱۱ فصل عهده دار بود، دوره او بسیار با اهمیت در جهت رشد و تغییر فیلارمونیک بود.

برنشتاین در سال ۱۹۴۳ اجرایی فوق العاده و بدون هیچ گونه تمرین به همراه فیلارمونیک را به روی سن برد! شبکه تلویزیونی CBS دو برنامه را به طور ابتکاری برگزار می کرد؛ “کنسرت جوانان” و “لئونارد برشتین و فیلارمونیک”. برنامه های قبلی این شبکه در سال ۱۹۵۸ تمام جوایز در رشته تلویزیون آموزشی را از آن خود کرد. برنشتاین ضبطهای خود را تا سال ۱۹۶۹ که بازنشسته شد به همراه ضبط کلمبیا ادامه داد.

کمپانی ضبط سونی بسیاری از آثاری را که برنشتاین با کمپانی کلمبیا ضبط کرد را بر روی CD با نام “قرن برنشتاین منتقل و عرضه کرد. اگرچه تا سال ۱۹۶۲ فیلارمونیک در تالار کارنگی اجرا داشت، برنشتاین ترجیح می داد که در مرکز منهتن ضبط کنند. در سال ۱۹۶۰ برشتین و فیلارمونیک به مناسبت صدمین سال تولد گوستاو مالر، آغاز به اجرا و ضبط تاریخی هشت سمفونی از نه سمفونی مالر به همراه شرکت ضبط کلمبیا کردند.

سمفونی شماره ۸ را برنشتاین به همراه ارکستر سمفونیک لندن ضبط کرد. برنشتاین حامی بزرگ آهنگسازان در قید حیات بود، او به همراه فیلارمونیک نیوورک ۱۰۹ اثر جدید را اجرا کرده است. برنشتاین در سپتامبر ۱۹۶۲ از آرون کوپلند خواست تا قطعه ای جدید را برای فیلارمونیک بنویسد تا آنرا در افتتاحیه مرکز هنری لینکولن اجرا کنند. در میان برنامه هایی که در مدت زمان تعطیلی فصلها برگزار شد؛ جشنواره های استراوینسکی و فرانسوی-آمریکایی در سالهای ۱۹۶۰، کنسرتهای پیر بولز (Pierre Boulez) در سالهای ۱۹۷۰ و جشنواره های جاموب دوکمن در سالهای ۱۹۸۰…

در سال ۱۹۷۱ پیر بولز اولین مرد فرانسوی بود که مدیریت فیلارمونیک را عهده دار شد. دوره او به دلیل اجراهای فراوان و دستیابی به روشی نو برای اجرای کنسرتها معروف می باشد. به همراه وی فیلارمونیک در مجموعه برنامه های تلویزیونی سال ۱۹۷۶ شرکت کرد و همچنین در ادامه، در برنامه های جایزه امی نیز حضور می یافت. بولز مجموعه ای از آثار ارکستری را به همراه کمپانی کلمبیا انجام داد که شامل مجموعه وسیعی از آثار موریس راول (Maurice Ravel) بود.

زوبین مهتا (Zubin Mehta) یکی از جوانترین رهبران بین المللی بود که در سال ۱۹۷۸ به عنوان کارگردان موسیقی فیلارمونیک منسوب شد. دوره او طولانی ترین دوره حضور یک شخص در تاریخچه فیلارمونیک است که تا سال ۱۹۹۱ ادامه داشت. در این دوره مهتا توجه فراوانی به موسیقی معاصر نشان داد و ۵۲ اثر را برای اولین بار اجرا کرد! در سال ۱۹۸۰ فیلارمونیک به عنوان گروهی که دائما در سفرند شناخته شده و به مناسبت پنجاهمین سالگرد سفر توسکانینی به اروپا فیلارمونیک به اجرا در اروپا پرداخت.

کورت ماسور (Kurt Masur) شخصی که از سال ۱۹۸۱ فیلارمونیک را بارها رهبری کرد، در سال۱۹۹۱ به عنوان کارگردان موسیقی منسوب شد. علاوه بر بالا بردن کیفیت اجراهای فیلارمونیک، کنسرتهایی مجانی در روزهای مناسبتی در کلیسای اس.تی جان و تور کنسرتهای سالانه؛ شامل اولین سفر فیلارمونیک به چین، از جمله فعالیتهای برجسته ماسور می باشد.

در سال ۲۰۰۲ دوره وی پایان یافت و او به عنوان یک کارگردان موسیقی پر افتخار بازنشسته شد. در سال ۲۰۰۰ لورین مازل (Lorin Maazel) به مدت دو هفته رهبر میهمان فیلارمونیک بود که با استقبال گرم موسیقیدانان فیلارمونیک مواجه شد. مازل در ژانویه ۲۰۰۱ به عنوان کارگردان موسیقی منسوب شد. در اولین هفته کار خود اثری از جان آدامز را به مناسبت گرامی داشت جانباختگان حادثه ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ به روی سن برد. مازل در پایان فصل ۲۰۰۸ به فعالیت خود در فیلارمونیک خاتمه داد.

در سال ۲۰۰۳ به منظور بهبود بخشیدن سیستم آکوستیک تالار اوری فیشر، به فیلارمونیک پیشنهاد داده شد تا یکبار دیگر در تالار کارنگی اجرا کنند اما فیلارمونیک آنرا نپذیرفت. در حال حاضر تالار آوری فیشر برنامه ریزی برای انجام تعمیرات در سال ۲۰۱۰ را ترتیب داده است. در ۱۸ دسامبر ۲۰۰۴ فیلارمونیک نیویورک چهارده هزارمین کنسرت خود را اجرا کرد، مرحله مهمی از زندگی بی همتای این ارکستر سمفونی در جهان!

در ۲۶ فوریه ۲۰۰۸ ارکستر فیلارمونیک نیویورک به کره شمالی سفر کرد و در شهر پیونگ یانگ به دعوتی از دولت کره شمالی، کنسرتی برگزار کرد. این اولین اتفاق فرهنگی بین کره و آمریکا بعد از پایان جنگ کره بود. کنسرت فیلارمونیک راهی بود برای بازکردن ارتباط با یکی از ایزوله شده ترین ملتها، دولت آمریکا این دعوت کره شمالی را آغازی برا ی بهبود روابط می دانست. این کنسرت به طور زنده از شبکه بین المللی CNN و رادیو و تلویزیون ملی کره شمالی پخش شد.

en.wikipedia.org

ارسال دیدگاه

رایانامهٔ شما نمایش داده نخواهد شد.

تار و پودِ نشانه (I)

تار و پود بیش از آن که یک آلبوم باشد یک نشانه است؛ نشانی از دشواری‌های یک راه نکوبیده و نپیموده در موسیقی کلاسیک ایرانی. با آن، حمید متبسم که پیش از این طبع خود را رویاروی بلندترین قله‌ی شعر حماسی فارسی (شاهنامه‌ی فردوسی در قطعه‌ی سیمرغ) آزموده بود، حالا به صرافت طبع‌آزمایی موسیقایی با یکی از بلندترین ستیغ‌های شعر غنائی فارسی (خسرو و شیرین نظامی) افتاده است. به این ترتیب مجموعه‌ی تار و پود بدل به نشان مسئله‌ی موسیقی ما با روایت داستانی شده است. سیمرغ را می‌توانستیم «یک تجربه‌ی منفرد» (یا نادر) بشماریم و بگذریم یا همچون یک راه تازه‌گشوده با آن برخورد کنیم و منتظر آنچه در تداوم راه پیش می‌آمد بمانیم. اما با آمدن تار و پود، هنگامی که کار از یک گذشت، به وادی مقایسه می‌رسیم و خواه‌ناخواه آنچه پیش‌تر مبهم بود آشکار می‌شود. موقعیت این مجموعه به‌عنوان دومین تلاش است که آن را نشانه می‌کند.

امامی: استقبال خوبی از برنامه ما در سوئیس شد

من علاقه زیادی به موسیقی قدیم ایران داشته ام و سعی کرده ام در حد توانم بر روی آن حوزه موسیقی کارکرده و بر روی موسیقی دوره قاجار و هم قبل از آن دوره مطالعات مختصری داشته ام و به طبع در آثارم از آن ها بهره می برده ام در این سال ها آلبوم های تولید کرده ایم با همراهی دوستانم مثل آلبوم برافشان و آلبوم چهار سو که با آهنگسازی دوست خوبم حمید شریفی بوده و همچنین آلبوم بزم ۲ با آهنگسازی دوستانم سعید کورد مافی و علی کاظمی که همه این آلبوم ها توسط انتشارات ماهور منتشر شده است و تمامی این آثار رویکردی که ما داشته ایم استفاده از امکانات بالقوه موسیقی قدیم ایران بوده است و اینکه این امکانات بالفعل کرده و امکاناتی نظیر فرم و دورها و متدهای متفاوتی که در آن موسیقی وجود داشته است و الان کمرنگ شده است و یا کمتر استفاده می شوده است. این امکانات در هر صورت به ما راهی را نشان می دهند که شاید از این طریق بتوان رنگ و بوی تازه از موسیقی ایران رو شنید، البته شاید! در هر صورت راهی است که می شود در بستر تاریخی اصالت ها را حفظ کرد و موسیقی گذشته را به این شکل منتقل کرد.

از روزهای گذشته…

طلایه‌دار تلفیق (III)

طلایه‌دار تلفیق (III)

نکته قابل توجه در این ارکستر استفاده از ساز جاز (درامز) بود که در آن ایام کاری کاملاً نامتعارف می‌نمود. ترکیب این سازهای نامتجانس بهترین نمود ذهن پیشرو و جسور عباس شاپوری بود؛ چرا که تا آن زمان کسی تار و ترومپت را کنار هم ننشانده بود. شاید به سبب همین رویکردهای نامعمول بود که تصمیم‌گیران کلان برنامه گلها که در آن زمان موسیقی‌دانان کلاسیک‌گرایی چون داوود پیرنیا و روح‌الله خالقی بودند، روی خوشی به اجرای آثار شاپوری در برنامه‌های رسمی نشان نمی‌دادند. با این حال، در گزارش مجله موزیک ایران (شماره ۶۴، شهریور ۱۳۳۶)، ارکستر شماره ۴ به رهبری شاپوری به لحاظ هماهنگی «تمیزترین» ارکستر رادیو معرفی شد.
بوطیقای ریتم (VIII)

بوطیقای ریتم (VIII)

از سوی دیگر او به‌ویژه در این قطعه (و البته در جاهای دیگر نیز) روندی را پیش می‌گیرد که باعث می‌شود بر هم خوردن رفتار تناوبی قطعه به چشم شنوندگان نیاید؛ زمانی که در واحدهای کوچک‌تر تناوب نادیده گرفته می‌شود، واحدهای بزرگ‌تری از تجمیع این واحدهای کوچک‌تر خلق می‌شود و با تکرار، تناوب را در مقیاس بزرگ‌تری برپا نگاه می‌دارد.
شکوری: استاد باید شاگردش را به اطرافش حساس و هوشیار کند

شکوری: استاد باید شاگردش را به اطرافش حساس و هوشیار کند

اول از اینکه بنده به تدریس علاقه دارم و فکر می کنم وقتی که شما کاری را دوست دارید، خود به خود در آن ایده های نو هم دوست دارید بیاورید و با آن بیشتر می توانید کارهای که می خواهید را انجام دهید. بنده فکر می کنم درسی که من داده ام برای شاگردانی که ۵ ساله هستند یا کسانی که مثلا ۸۵ ساله هستند باید تفاوت داشته باشد ولی مسئله ای که در آن مشترک است آن وصلی است که به سازشان دارند، بنده به این موضوع تاکید می کنم برای آن که اگر آن را نداشته باشند و اگر واقعا ندانند که چکار دارند می کنند و برای چه دارند ساز می زنند به بی راهه می روند.
گفتگوی هارمونیک چهارده ساله شد

گفتگوی هارمونیک چهارده ساله شد

گفتگوی هارمونیک جشن چهاردهمین سال فعالیت خود را برگزار کرد. سال گذشته تلخ ترین سال فعالیت این مجله بود؛ چراکه یکی از مهمترین نویسندگان و نظریه پردازان حوزه فلسفه و هنر ایران، محسن قانع بصیری که این مجله افتخار همکاری با او را داشت، روی در نقاب خاک کشید. سال گذشته همچون دوازدهمین سالگرد تولد ژورنال گفتگوی هارمونیک، نشست سالیانه در منزل این اندیشمند فقید برگزار شده بود و در این برنامه نیز یاد ایشان گرامی داشته شد.
کاربرد مثلث در موسیقی

کاربرد مثلث در موسیقی

مثلث از ابتدایی ترین اشکال هندسی بوده که انسانها در هنر از آن استفاده میکردند، بدون شک اولین نوع از انواع مثلث هم که در هنر از آن استفاده شده مثلث متساول الاضلاع بوده است. اهرام مصر نمونه بسیاری قدیمی (حدود ۲۸۰۰ سال پیش از میلاد) از کاربری مثلت در هنر معماری قدیم بوده است. نمونه های دیگر از استفاده از مثلث در هنر تمدن های قدیم را می تواند در کاشی کاری های دیواره معابد Pompeii در نپال نیز مشاهده کرد.
ماریا آندرسون، صدای نژاد سیاه (II)

ماریا آندرسون، صدای نژاد سیاه (II)

ماریان آندرسون در سال ۱۹۳۰ اولین کنسرت اروپای خود را در تالار ویگمور (Wigmore Hall) لندن اجرا کرد که با موفقیت فراوانی روبرو شد. دهه های اولیه ۱۹۳۰ را در سفرهایی به سرتاسر اروپا سپری کرد، جایی که با تبعیض نژادی شدیدی که در آمریکا تجربه کرده بود، مواجه نشد. در تابستان ۱۹۳۰ به اسکاندیناوی رفت و پیانیست فنلاندی کوستی فهانن (Kosti Vehanen) را ملاقات کرد، شخصی که از آن پس همراه همیشگی و استاد خوانندگی وی برای سالهای متمادی شد.
منتشری: لاله زار را به ابتذال کشاندند

منتشری: لاله زار را به ابتذال کشاندند

اینکه چرا لاله زار به این روز افتاد، داستان جالبی دارد که خود استاد مهرتاش آنرا برایم تعریف کرد و در این اواخر خودم عینا آن را مشاهده کردم. استاد مهرتاش تعریف کرد:
تاثیر لیست بر موسیقی

تاثیر لیست بر موسیقی

در باره موسیقی لیست بحث و جدل فراوان است. برخی آن را سطحی و گزافه گو می دانند و برخی از شیوایی برون گرایانه رمانتیک آن لذت می برند، اما کمتر کسی نو آوری، تاثیر گذاری و اهمیت لیست را به عنوان یک پدیدآورنده پویم سنفنیک (Symphonic Poem) نفی می کنند.
اجرای هنرجویان موسیقی ایرانی بر صحنه آمستردام

اجرای هنرجویان موسیقی ایرانی بر صحنه آمستردام

یکی از هنرمندان فعال در عرصه‌ی موسیقی ایرانی در هلند حمید ‌متبسم‌ است. تک‌نواز تار و سه‌تار که البته سال‌ها در آلمان ساکن بود، ولی مدتی است که مقیم هلند شده است. حمید متبسم در کنار برنامه‌های اجرایی متعدد خود در زمینه‌‌ی آموزش هم فعالیت‌های زیادی دارد و سیزدهم دسامبر، تعداد زیادی از هنرجویانش در مرکز فرهنگی «خریفیون» وابسته به دانشگاه آزاد آمستردام، کنسرتی اجرا می‌کنند. به همین بهانه با حمید متبسم گفت‌ و گو کردم. ابتدا از پیشینه‌ی برگزاری چنین برنامه‌هایی پرسیدم.
راز خوش‌طبعی ‌عارف؟

راز خوش‌طبعی ‌عارف؟

کم و بیش هدف همه‌ی تجزیه و تحلیل‌های موسیقی یافتن راز و رمز زیبایی، ارج و ارزش قطعه‌های موسیقی است با گوشه‌ی چشمی به تکرارپذیر ساختن‌شان. همچنین است کتاب «بررسی ساختار تصنیف‌های عارف قزوینی» که در آن «مرجان راغب» ۱۵ تصنیف شناخته‌شده و معتبر عارف را آنالیز کرده است تا به گفته‌ی مولف از آنها «در حکم دستورالعمل‌هایی برای تصنیف‌سازی» (ص ۲۸) استفاده شود.